29/11/2022
Na pewno pamiętacie nasz poprzedni post o teorii higienicznej. Ostatnie badania wskazują na bardzo ważną rolę mikrobiomu w stymulacji układu odpornościowego wpływając na rozwój tolerancji wobec niegroźnych antygenów.
Dlaczego o tym przypominamy? Ponieważ chciałybyśmy rozwinąć ten temat i opowiedzieć o mikrobiocie jelit i jego wpływie na rozwój chorób atopowych.
Ale jak się ma skład mikrobioty jelit do alergicznych chorób układu oddechowego? Badanie z 2011 r. mówi, że kolonizacja przewodu pokarmowego przez C. difficile w pierwszym miesiącu życia wiązało się ze świszczącym oddechem i atopowym zapaleniem skóry przez pierwsze 6-7 lat życia oraz z rozwinięciem się astmy w wieku 6-7 lat u dzieci atopowych rodziców. Inne badania, w których badano wpływ tej i innych bakterii (np.: Bacteroides fragilis, Clostridium coccoides) wysuwają podobne wnioski – rozwój mikrobiomu jelit w ciągu pierwszego roku życia ma istotny wpływ na rozwój astmy u dzieci obciążonych dodatnim wywiadem w kierunku atopii w rodzinie. Sugerowany przez autorów najważniejszy okres tego rozwoju to pierwsze 6 miesięcy życia.
W jaki sposób skład bakterii jelitowych wpływa na to, co się dzieje w układzie oddechowym? Bardzo prosta sprawa. Większość wdychanych antygenów jest także połykanych. Dlatego powstawanie tolerancji na antygeny lub zaburzenie jej wytworzenia w jelicie wpływa na odpowiedź immunologiczną w nabłonku układu oddechowego. Badania na modelu zwierzęcym bardzo dobrze to ilustrują. Nowonarodzone myszy były poddawane antybiotykoterapii wankomycyną, co jak wiadomo, silnie zaburza skład mikrobioty. Myszy te wykazywały m.in. zwiększoną podatność na alergiczne zapalenia płuc. Doustne podawanie kurzu z domów, gdzie mieszkały psy, zmniejszyło nadwrażliwość dróg oddechowych na antygen karalucha. Wynik tego badania jest zgodny z obserwacją, że dzieci dorastające w otoczeniu psów są mniej podatne na rozwinięcie nadwrażliwości.
A co z mikrobiomem dróg oddechowych? Przez wiele lat badań nad mikrobiotą naukowcy skupiali się na przewodzie pokarmowym i jego mieszkańcach. Niedawne badania donoszą jednak o niespodziewanie zróżnicowanym składzie mikrobioty zarówno górnych jak i dolnych dróg oddechowych. Odkryto także zależności pomiędzy zaburzonym składem bakteryjnym (w porównaniu do składu u osób zdrowych) a chorobami układu oddechowego m.in. mukowiscydozą, przewlekłą obturacyjną chorobą płuc i ostrymi infekcjami. W każdym badaniu chorób płuc, gdzie sprawdzano skład mikrobioty, uwidoczniono wyraźne odchylenia od stanu zdrowego. Skład „oddechowego mikrobiomu” może grać ważną rolę na początkowym etapie rozwoju choroby we wczesnym dzieciństwie. Tam, gdzie nad organizmami komensalnymi przeważały patogenne, dochodziło do rozwoju świszczącego oddechu i później astmy. Kolonizacja gardła przez takie patogeny jak S. pneumoniae, M. catarrhalis czy H. influenzae, w pierwszym miesiącu życia dziecka została powiązana z podwyższonym ryzykiem diagnozy astmy w wieku 5 lat.
Badacze sugerują, że dane zebrane w badaniach nad osią jelita-płuca, mikrobiomem dróg oddechowych i jelit, mogą być pomocne w przeciwdziałaniu rozwoju astmy u dzieci obciążonych atopią, a także jej zaostrzeń. Działania w kierunku zrozumienia roli mikrobiomu w chorobach układu oddechowego mogą w przyszłości zaowocować terapiami przez dietę, probiotyki czy przeszczepienie stolca lub konkretnych szczepów bakterii.
Dlatego, by zapobiec rozwojowi astmy w rodzinie obciążonej atopią, polecamy zaadoptować futrzanego przyjaciela.
Źródła
https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1398-9995.2007.01462.x
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31194344/
https://www.mdpi.com/1422-0067/20/1/123/htm -ijms-20-00123
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21477358/
https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0091674911011481
https://www.nature.com/articles/s41467-017-02573-2
https://erj.ersjournals.com/content/53/2/1801711 -8
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1931312815001250
https://rupress.org/jem/article-standard/216/1/20/42456/The-gut-microbiome-Relationships-with-disease-and
