Akhbar-e-Taleem اخبار تعليم

ڪيميادان: پروفيسر ڊاڪٽر علي اصغر خاصخيلي

سنڌ جي علمي، تحقيقي ۽ تدريسي ميدان جي هڪ روشن ۽ باوقار نالي طور سڃاتل، پروفيسر ڊاڪٽر علي اصغر خاصخيلي، 5 آڪٽوبر 1965ع تي ضلعي سانگهڙ جي تعلقي شهدادپور جي ڳوٺ مانڌل خان ڏاهري ۾، هڪ علم دوست ۽ سادا مزاج استاد، گل محمد خاصخيلي جي گهر ۾ جنم ورتو. سندن والد محترم پنهنجي دور جا سڃاتل تعليمدان هئا، جن جا چار پٽ ۽ ٻه نياڻيون آهن، جن مان سائين علي اصغر ٻئي نمبر تي آهن. سائين جن پنهنجي ابتدائي تعليم گورنمينٽ پرائمري اسڪول گلاب پلھ مان حاصل ڪئي، جڏهن ته سيڪنڊري تعليم گورنمينٽ هاءِ اسڪول شهدادپور مان حاصل ڪيائون.

تعليم سان غير معمولي وابستگي سبب، سائين علي اصغر خاصخيلي سنڌ يونيورسٽي ڄامشورو مان ڪيمسٽريءَ ۾ ايم ايس سي ڪئي. ان کانپوءِ علم جي تلاش ۾ اڳتي وڌندي، پروفيسر محمد يار کھاوڙ جي رهنمائيءَ هيٺ، ساڳئي شعبي ۾ پي ايڇ ڊي جي ڊگري حاصل ڪيائون. پي ايڇ ڊي دوران ئي، سائين جن سنڌ پبلڪ سروس ڪميشن جو امتحان ڪاميابيءَ سان پاس ڪري، 9 جنوري 1994ع تي ٽريننگ ڪاليج سانگهڙ ۾ ليڪچرر طور مقرر ٿيا. هن علمي سفر جي شروعات بعد، پاڻ ٽي سال DETRC، حيدرآباد ۾ تدريسي خدمتون انجام ڏنيون. ان کان پوءِ، ميرپور بٺوري جي ٽريننگ ڪاليج ۽ لطيف آباد نمبر 11، حيدرآباد جي ان سروس ٽيچرز ٽريننگ سينٽر ۾ درس تدريس جو سلسلو جاري رکيو.

2003ع ۾ ترقي ماڻي، ٽيچر ٽريننگ ڪاليج، حيدرآباد ۾ چيف انسٽرڪٽر جي عهدي تي فائز ٿيا. تعليم جي شعبي ۾ ٽن ڏهاڪن کان وڌيڪ جي بي مثال خدمتن کان پوءِ، سائين ڊاڪٽر علي اصغر خاصخيلي ويھين گريڊ ۾ 4 آڪٽوبر 2025ع تي رٽائر ٿيا.سائين جن ٽريننگ ڪاليج، فار مين حيدرآباد ۾ رھائش پذير آهن، جتي سندن سادگي، علم دوستي ۽ خوش اخلاقي اڄ به علمي حلقن لاءِ قابلِ رشڪ آهي.

سائين علي اصغر خاصخيلي، رڳو استاد ۽ محقق نه، پر هڪ فڪر مند علمي شخصيت پڻ آهن. سندن اٺ رسرچ پيپرز شايع ٿي چڪا آهن، جيڪي علمي تحقيق لاءِ اهم دستاويز حيثيت رکن ٿا. پاڻ بوقت پرنسپل جي حيثيت سان به ذميواريون نڀايائون. علم طب (حڪمت) ۾ به دلچسپي رکڻ سبب، حڪمت بابت هڪ ڪتاب جو ترجمو ڪري اهم علمي ڪم سرانجام ڏنو. سائين جن جي زندگي، علم، سادگي، ايمانداري ۽ خدمت سان ڀريل آهي. هو نئين نسل لاءِ هڪ روشن مثال، علمي حلقن لاءِ .سرمايو ۽ سنڌ جي تعليمي تاريخ لاءِ فخر جوڳو باب آهن.

A delegation from The Japan International Cooperation Agency (JICA) led by Mr Yosh*taka Tanaka and was accompanied by Mr Akiko Hanaya visited TTI Directorate along with Mr. Zahoor Qazi today on September 30, 2025 to discuss the capacity of TTIs in conducting Mathematics training at the primary school level. Mr Tikam Das Harchandani, Deputy Director Led the TTI Team and was assisted by Mr Abdul Wahid Samoon, Mr Muhammad Umer Farooque Gabol, Mr. Sarwaruddin Jamali and Mr. Zohaib Hasseeb. The team briefed the JICA delegation about TTIs and their role and support for the project. The purpose of the visit was to review the existing facilities, teaching expertise, and institutional strengths that can support quality education. The project is currently under study to identify contextual issues faced in the field such as resource limitations, teacher preparedness, and curriculum alignment in subject of mathematics.

Meeting with Heads of Institutions
On April 12th, 2025, Mr. Inyatullah Shaikh, Additional Director Teachers Training Institutions Hyderabad Sindh, and Mr. Muhammad Umer Farooq Gabol, Deputy Director, chaired a meeting with the heads of institutions from Hyderabad, Karachi, and Mirpur Khas divisions at Government Elementary College of Education (Men) Hyderabad.

The meeting provided a platform for in-depth discussions on various academic issues, including the enrollment drive, faculty concerns, and the appointment status of newly recruited PST/JESTs. The participants also reviewed the vacancy position and variations in posts as per the budget book, as well as ongoing court matters.

The meeting aimed to address pressing concerns and find solutions to ensure the smooth functioning of institutions. The discussions were productive, and the participants were encouraged to implement the agreed-upon strategies to improve academic outcomes.

پروفیسر عبداللطیف راجپوت: ایک مثالی رہنما اور شاندار تعلیمی خدمات کا درخشاں باب

نيوند رام ديورا

03 مارچ 2025 کو ایسوسیئیٹ پروفیسر اور سابق پرنسپل،جي اي سي اي مين میرپور خاص، عبداللطیف راجپوت صاحب، اپنے سرکاری عہدے کی مدت مکمل کرکے گورنمنٹ ایلیمنٹری کالج آف ایجوکیشن، مین حیدرآباد سے پر وقار طور پر ریٹائر ہو گئے۔ ان کی شخصیت، قیادت، اور تعلیمی خدمات ہمیشہ یاد رکھی جائیں گی۔
میری ان سے پہلی ملاقات 2003 میں ہوئی جب وہ سید پناہ علی شاہ گورنمنٹ بوائز ہائر سیکنڈری اسکول، جو جی ای سی ای مینز حیدرآباد سے منسلک تھا، کے ہیڈ ماسٹر کے طور پر تعینات ہوئے۔ آغاز ہی سے ان کی نرم مزاجی، خلوص، اور پیشہ ورانہ لگن نے ہم سب کو متاثر کیا۔ وہ ایک ایسے رہنما تھے جنہوں نے صرف انتظامی معاملات نہیں سنبھالے، بلکہ اپنی قائدانہ صلاحیتوں سے اساتذہ اور طلبہ میں نیا جوش و جذبہ پیدا کیا۔
قیادت اور وژن کی روشنی میں ترقی
عبداللطیف راجپوت صاحب کی سربراہی میں اسکول نے دن دگنی اور رات چوگنی ترقی کی۔ ان دنوں اسکول کو کئی مسائل درپیش تھے، جن میں تدریسی اور غیر تدریسی عملے کی کمی نمایاں تھی، مگر ان کی غیر معمولی قائدانہ صلاحیتوں کی بدولت، اسکول نے ہر مشکل کا سامنا کرتے ہوئے ترقی کا سفر جاری رکھا۔ ان کے وژن کی بدولت طلبہ کے داخلے میں بے حد اضافہ ہوا، اور اسکول کا معیار بلند سے بلند تر ہوتا گیا۔
ایک مضبوط تعلیمی ٹیم کی تشکیل
لطیف صاحب نے ایک ایسی بہترین ٹیم تشکیل دی، جس نے نصابی سرگرمیوں کے ساتھ ساتھ غیر نصابی سرگرمیوں میں بھی اپنی بھرپور صلاحیتوں کا مظاہرہ کیا۔ انہوں نے ہر استاد کو اس کی صلاحیت کے مطابق ذمہ داری دی اور اسے مکمل سپورٹ فراہم کی۔ اسکول میں سالانہ کیلنڈر کے مطابق مختلف تقریبات کا انعقاد، طلبہ کی حوصلہ افزائی، ان کی ذہنی نشوونما، اور کیریئر کاؤنسلنگ جیسے اہم امور ان کی کامیابی کا منہ بولتا ثبوت ہیں۔
طلبہ کے لیے مثالی شخصیت
عبداللطیف راجپوت صاحب چھٹی جماعت سے بارہویں جماعت تک ہر طالب علم کے لیے ایک رول ماڈل کی حیثیت رکھتے تھے۔ ان کی شفیق طبیعت، ہمدردانہ رویہ، اور حوصلہ افزائی نے طلبہ کو نہ صرف تعلیمی میدان میں بلکہ عملی زندگی میں بھی آگے بڑھنے کا جذبہ دیا۔ ان کی رہنمائی میں اسکول کا مورال بے حد بلند ہوا، اور طلبہ نے تعلیمی اور غیر تعلیمی سرگرمیوں میں نمایاں کامیابیاں حاصل کیں۔
ایک یادگار رفاقت
ان کے ساتھ کام کرنے والی بہترین ٹیم میں مرحوم زاہد سلیمان خاصخیلی، مسٹر منظور احمد ٹنیو، مسٹر طارق ولی میمن، مسٹر شبیر احمد چوہان، مسٹر غلام مصطفی پنھور، مسٹر محمد اقبال پنھور، مسٹر عبدالجبار راجپوت، اور رضاکارانہ خدمات انجام دینے والے انجینئر نند لال دیورا، انجینئر راجیش کمار سولنکی، ساگر کمار چوہان، اور مسٹر تنویر میمن شامل تھے۔ ان سب کی انتھک محنت اور راجپوت صاحب کی رہنمائی نے اسکول کو ترقی کی نئی بلندیوں تک پہنچایا۔
قابلِ فخر خدمات اور نیک تمنائیں
عبداللطیف راجپوت صاحب کی قیادت میں، موجودہ ایڈیشنل ڈائریکٹر ٹی ٹی آئی عنایت اللہ شیخ صاحب کی سرپرستی میں، اسکول کی کارکردگی میں روز بروز بہتری آتی گئی، اور آج بھی ان کے نقشِ قدم پر چلتے ہوئے اسکول ترقی کی راہ پر گامزن ہے۔
الفاظ کم ہیں ان کی شخصیت، خدمات، اور بے لوث قیادت کو خراج تحسین پیش کرنے کے لیے۔ اللہ تعالیٰ انہیں ہمیشہ خوش رکھے، صحت و تندرستی عطا فرمائے، اور اپنی بے شمار رحمتوں سے نوازے۔ آمین!
Regards. Nevand Ram Devra, Assistant Professor Government Elementary College Of Education Women Hyderabad

The Additional Director Teachers Training Institutions Sindh visited SSEIP Training at the Beach Luxury Hotel Karachi.

The faculty members of Teachers Training Institutions (TTIs) Sindh recently engaged in a transformative 12-day capacity-building workshop, held from February 10th to 22nd, 2025, at the Beach Luxury Hotel in Karachi. Organized by the Sindh Secondary Education Improvement Project (SSEIP) under the auspices of the School Education and Literacy Department, Government of Sindh, this workshop aimed to elevate the pedagogical skills and methodologies of TTIs' faculty.

The primary focus areas included:
Implementing effective teaching methodologies
Introducing innovative learning strategies
Reinforcing a commitment to providing quality education

This endeavor represents a concerted effort to refine the teaching skills of TTIs' faculty, ultimately playing a crucial role in shaping the future of education in Sindh.

The Additional Director Mr Inayatullah Shaikh along with Muhammad Umer Farooq Gabol Deputy Director paid official visit to Government Elementary College of Education Ghotki @ Mirpur Mathelo and discussed the college matters and inspected the renovation work of College. The Additional Director assured all assistance to resolve the issues of College.

Happy Birthday
پروفيسر سائين عبدالواحد سمون ولد عبدالرحمان سمون صاحب
تعلقي ضلعي عمر ڪوٽ ۾ اڇڙي ٿر ۽ڍوري ناري جي ڪس تي موجود علائقي ۾ علم جي مشعل هڪ تعليمدان محترم سائين عبدالرحمان سمي جي گهر ۾ 30 جنوري 1985ع تي جنم ورتو سندن پرائمري تعليم پنهنجي ڳوٺ ڍوري ناري مان حاصل ڪئي تنهن بعد هاء اسڪول ڍورو نارو مان مئٽرڪ جو امتحان پاس ڪيو۔
بي شمار خوبين،
ذهانت ۽ محنت سان پوزيشن ماڻيندڙ شاگرد رهيا ٠
گورنمينٽ بوائيز ڊگري ڪاليج عمر ڪوٽ مان انٽر جو امتحان پاس ڪيو٠
سنڌ يونورسٽي ڄامشوري مان انگريزي شعبي ۾ ماسٽرس ڪرڻ بعد ايجوڪيشن ۾ پڻ ماسٽرس ڪيائون جنهن کان بعد
ٻه هزار يارنهن ۾ ٿيندڙ سنڌ پبلڪ سروس ڪميشن جي امتحان ۾ انگريزي جي ليچرر طور بيورو آف ڪريڪليوڪم ايڊ اڪسٽينشن ونگ ۾ انسٽرڪٽر/ليڪچرر طور سموري سنڌ ۾ فرسٽ پوزيشن کنيائون ۽ گورنمينٽ ايليمينٽري ڪاليج آف ايجوڪيشن مٺيء ۾ ٻه هزار ٻارهن کان ٻه هزار ارڙهن تائين جوش جذبي سان درس تدريس جون خدمتون سر انجام ڏيندا رهيا٠
ارڙهين گريڊ ۾ ترقي ماڻي عمرڪوٽ ۽ حيدرآباد ۾ پڻ تدرس تدريس جو سلسلو جاري رکيائون، جنهن کان پوء ٻه هزار چويھ ۾ اڻويهين گريڊ ۾ ترقي ماڻي حيدرآباد جي تاريخي اداري ٽريننگ ڪاليج فار مين ۾ پنجاهين پرنسپل طور چارج سنڀالي رهيا آهن٠
هڪ سلڇڻي ۽ شاگرد کان وٺي بهترين استاد سان گڏ بهترين اداري جي سربراهي تائين جو سفر اڻ ٿڪ محنت ۽ سچي جذبي سان گڏ قابل فخر آهي٠

هن تعليمي مشعل مثل خاندان سنڌ جي تعليم ۾ پنهنجي وس آهر حصو ڳنڍيو آهي، جنهن جو مثال ڍورو نارو ۾ قائم سنڌ ايجوڪيشن فائونڊيشن جي تعاون سان هلندڙ ٻه تعليمي ادارا آهن ،جن ۾ تيرهن سو جي لڳ ڀڳ ٻار بهترين نموني سٺي تعليم حاصل ڪري رهيا آهن هن اداري جا شاگرد NJV ,عبدالقدير خان اسڪالرشپ پڻ حاصل ڪندا رهيا آهن٠ ڏھ شاگرد
سکر آء پاران ورتل امتحان پاس ڪري استاد ڀرتي ٿيا آهن٠

سائين عبدالواحد سمي صاحب جي سربراهيء ۾ هلندڙ ٽريننگ ڪاليج فار مين حيدرآباد ڪيترائي نوان ڀرتي ٿيل استاد پيشاوراڻي تربيت پڻ حاصل ڪندا رهن ٿا٠
قومي توڙي بين الاقوامي تعليمي پراجيڪٽن تحت پيشاوراڻي تربيتي پروگرامن ۾ سنڌ جي تعليم جي واڌاري ۽ سنڌاري لاء ڪم ڪندا رهن ٿا۔
عبدالواحد سمي صاحب جون سماجي خدمتون به ساراھ جوڳيون آهن۔ جنهن ۾ پنهنجي ڳوٺ ڍوري ناري ۾
اولڊ بوائيز اسٽوڊنٽس جي نالي سان وئل فيئر هلندڙ آرگنائيزيشن جيڪا گورنمينٽ اسڪول ڍورو نارو مان پڙهي نڪرندڙ شاگردن تي ٻڌل آهي ،تنهن ۾ عبدالواحد سمون صاحب ايگزڪيوٽو ڪائونسل جو ميمبر آهي۔
ان آرنائيزيشن جو ڪم مختلف ڪئمپون لڳائي ڍوري ناري ۽ ان جي پسگردائيء ۾ ماروئڙن جي هر قسم جي اوکي مهل ميڊيڪل ۽ ٻيون ڪئمپون قائم ڪري هر ممڪن سهولتون فراهم ڪرڻ آهي٠
نارا ڪئنال جي سرسبز علائقي ۾ مقيم رٽائرڊ محترم سائين عبدالرحمان جي قابل فرزند سائين عبدالواحد سمي صاحب جو پنهنجي عملي ۽ دوستن سان بهترين اخلاقي روويو هڪ سهڻو مثال آهي٠

پوفيسر سائين عبدالواحد سمون مختلف تعلمي سرگرمين آء بي اي سکر، برٽش ڪائونسل، AKU- IED، پري اسٽيپ(يوايس ايڊ)، پي آر پي(يو ايس ايڊ) جھڙن مڃيل ادارن کان ٽريننگس ورتيون آهن.
ھن آمريڪا جي يونيورسٽي آف اوريگن کان اي-ٽيچنگ تي ڏھ ھفتن جي آن لائين ٽريننگ ورتي آهي.
ھي سنڌ ۾ گائيڊ ٽيچرس لاءِ مينيوئل ڊرافٽ ڪندڙ ڪميٽيءَ جو ميمبر رهيو آهي.
پائيٽ شھيد بينظير آباد ۾ گائيڊ ٽيچرس جو ليڊ ٽرينر رھيو آھي.
ھو ريويوئنگ ائنڊ ڊزائننگ ڪريڪيولم ڪميٽيء جو i-xii ڪلاس تائين جو انگلش سبجيڪٽ لاءِ ميمبر رھيو آھي.
Literacy Skills,
Foundation of reading,
Teaching of reading,
Reading difficulties,
Reading assessment,
Technical writing and presentation skills,
Functional English communication skills,۽ ٻيون ڪيتريون ئي مهارتون پڻ آهن
"تبديلي صرف تعليم سان ئي ممڪن آهي."
شال سدائين ائين ئي سنڌ کي تعليم سان آراسته ڪندا رھن.

اڄ کين سالگره جي موقعي تي مبارڪ باد پيش ڪجي ٿي شال هميشه شاد آباد رهن پنهنجي قوم ۽ ملڪ جي خدمت لاء پنهنجون خدمتون ارپيندا رهن٠