05/08/2025
โ๐ณ๐๐๐ ๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐ ๐
๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐, ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐-๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐.โ
๐๐๐๐๐ | ๐๐๐ฅ๐ข๐ฉ๐๐ฆ๐ฒรข
๐บ๐ ๐ท๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐ท๐๐๐๐๐๐๐๐
Isa sa pinakamahalagang aspekto ng pagkatao nating mga Pilipino ang ating sariling wika. Sa Buwan ng Wikang Pambansa taong 2025, bitbit ng temang โPaglinang sa Filipino at Katutubong Wika: Makasaysayan sa Pagkakaisa ng Bansa,โ muling ipinapaalala sa atin ang papel ng wika sa pagbubuo ng isang bayang nagkakaisa. Sa gitna ng mabilis na pagbabago at impluwensiya ng banyagang kultura, ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐, ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐, ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐.
Sa mga paaralan at pamantasan, ang mga kabataang mamamahayag ang isa sa mga pangunahing tagapagsalita ng kanilang henerasyon. Sa pagsusulat ng artikulo, sanaysay, pananaliksik, at tula gamit ang wikang Filipino o mga katutubong wika, naipahahayag nila ang mga isyung mahalaga sa lokal na komunidad. Maaaring lumikha ang isang publikasyon ng artikulo tungkol sa kultura ng isang katutubong grupo sa kanilang lalawigan. Sa ganitong paraan, hindi lamang natututo ang mambabasa kundi naipapasa rin ang kaalaman at pagpapahalaga sa ating mga ugat.
Ayon sa Komisyon sa Wikang Filipino (KWF), nasa 40 sa mahigit 130 na katutubong wika sa Pilipinas ang nanganganib nang maglaho dahil sa kakulangan ng tagapagsalita at transmisyon sa kabataan (KWF Language Status Reports, 2022). Isa itong babala dahil ๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐, ๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐, ๐๐๐๐๐๐๐, ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐. Sa pamamagitan ng campus journalism, may puwang upang ilathala ang mga kuwento ng mga katutubong pamayanan, ang kanilang wika, at ang kahalagahan nito sa pambansang identidad.
Hindi rin bago ang papel ng wika sa pakikibaka at paghubog ng kamalayan. Noong panahon ng rebolusyon, ginamit nina Jose P. Rizal at Marcelo H. del Pilar ang pahayagan bilang sandata. Bagamat Kastila ang wika noon, malinaw ang mensahe: sa pamamagitan ng sariling panitikan at pagsusulat, kayang labanan ang katiwalian at ipaglaban ang bayan. Ngayon, sa panahon ng social media at mabilis na impormasyon, mas kailangang maging mapagmatyag ang mga mamamahayag sa kampus. ๐จ๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐, ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐-๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐ท๐๐๐๐๐๐๐.
Ayon naman sa 2020 Census of Population and Housing ng PSA (Philippine Statistics Authority), 96.3% ng mga Pilipino ay may kakayahang makaintindi at makipag-usap sa Filipino, habang halos 44% lamang ang kumportable sa Ingles bilang pangunahing wika. Malinaw kung bakit may malaking halaga ang paggamit ng Filipino sa midya dahil mas nauunawaan ito nakararami. Kaya't kung ang layunin ng pamamahayag ay magpaliwanag at magmulat, tunay dapat lamang nating isaalang-alang ang kapasidad ng kaalaman ng mga mamamayan na silang dahilan kung bakit ipinaglalaban nating mga mamamahayag ang karapatan sa peryodismo.
Mahalaga ring ipaalala na ang paggamit ng Filipino ay hindi kabawasan sa pagiging mahusay na mamamahayag. Ayon sa pag-aaral ng UP Sentro ng Wikang Filipino (2018), ๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐-๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐-๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐. Kayaโt ang pagsusulat sa Filipino ay hindi hadlang sa propesyonalismo, kundi patunay na ang ating wika ay may kakayahang humawak ng seryosong talakayan at intelektuwal na diskurso.
Kapag ang campus journalism ay lumilihis sa paggamit ng Filipino at mga katutubong wika, nawawala rin ang pagkakataong mapalapit sa mas nakararaming Pilipino. ๐ณ๐๐๐ ๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐ ๐
๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐, ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐-๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐. Kapag piniling iwanan ang mga lokal na wika, unti-unti ring lumalabo ang pagkakakilanlan ng mga susunod na henerasyon.
Mahalagang kasangkapan sa pagtataguyod at paglinang ng wikang Filipino at mga katutubong wika ang pamamahayag sa loob man o maging sa labas ng mga institusyon. Sa bawat artikulong isinulat sa sariling wika, pinapatatag ng kabataang mamamahayag ang ugnayan ng bayan, at pinapalalim ang pag-unawa sa kultura at kasaysayan. Kahit pa sa gitna ng paninikil ng dayuhang wika sa sariling atin. Isang malaking paalala rito ang Buwan ng Wikang Pambansa 2025 โ ๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐
๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐
๐๐๐๐๐๐๐, ๐๐๐ ๐๐ ๐
๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐ ๐๐๐๐๐, ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐, ๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐๐.
