30/07/2022
Eksaktong 108 taon na ang nakararaan, nauwi na sa digmaan ang mainit na tensyon sa pagitan ng Austro-Hungarian Empire at ng Serbia, hudyat ng pagsisimula ng isa sa pinakamadugong digmaan sa kasaysayan.
Pasado alas-onse ng umaga, ika-28 ng Hulyo, 1914, isang deklarasyon ng pakikidigma ang ipinahayag ng pamahalaang Austro-Hungarian laban sa pamahalaang Serbian, na ipinadala sa foreign ministry ng Serbia sa pamamagitan ng telegrama. Ito ay bilang tugon ng Austro-Hungarian Empire sa tila kabastusan ng Serbia sa naging sagot ng huli sa ultimatum, nang hindi pumayag ang Serbia na mag-imbestiga ang Austria sa Serbia, kaugnay ng nangyaring pagpatay kay Archduke Franz Ferdinand ng Austro-Hungarian Empire isang buwan na ang nakararaan.
Isang araw matapos ang deklarasyon ng digmaan, narinig ang unang putok ng tinaguriang "The Great War" o ang Unang Digmaang Pandaigdig sa Belgrade, kapitolyo ng Serbia, nang binomba ito ng barkong Austrian na SMS Bodrog pasado ala-una ng hapon. At bilang tugon sa unang pag-atakeng ito ng mga Austrian sa Belgrade, nagpadala ng mensahe ang Tsar ng Russia na si Nicholas II, na tutulungan ng Russia ang Serbia, kaya inutos niya ang pangkalahatang mobilisasyon ng mga hukbong Russian sa hilagang bahagi ng Austro-Hungarian Empire. Binalaan ng pinsang German ni Nicholas II na si Kaiser Wilhelm II, kaalyado ng Austro-Hungarian Empire, na huwag makikialam sa sigalot sa pagitan ng dalawang bansa. At noong unang araw ng Agosto, nagdeklara ng pakikidigma ang Imperial Germany laban sa Russia, at ang France na kaalyado ng Russia sa Triple Entente, ay nagdeklara ng pakikidigma laban sa Germany sa parehong araw. Bagama't kaalyado ng France sa Triple Entente ang United Kingdom, hindi sigurado ang pamahalaang British na lumahok sa kaguluhan sa mainland Europe. Pero nang malamang nilabag ng Germany ang neutrality ng Belgium na siniguro ng Britanya, para maisakatuparan ang istratehikal na Schlieffen Plan ng Germany, nagdeklara na rin ng pakikidigma ang Britanya laban sa Germany noong ika-4 ng Agosto. Sa pagkakataong iyon, kalat na sa buong Europa ang Digmaang sumiklab sa rehiyong Balkan, ay magdudulot ng kamatayan at pagkawasak sa mga bansang nagsilahok rito.
Iba't ibang mga salik ang nakikitang naging sanhi sa pagsiklab ng Unang Digmaang Pandaigdig. Kabilang na rito ang pag-usbong ng nasyonalismo, mapag-igting ang imperyalismo, militarisasyon at pagpapalakas ng mga makabagong makinaryang pandigma ng mga bansang Europeo, at ang alyansa ng mga bansa laban sa isa't isa.
Mga Sanggunian:
• History.com Editors (n.d.). Austria-Hungary declares war on Serbia. History.com. Retrieved July 28, 2021. https://www.history.com/.amp/this-day-in-history/austria-hungary-declares-war-on-serbia
• Kelly M. (2020, March 26). 5 key causes of World War I. ThoughtCo. July 28, 2021. https://www.thoughtco.com/causes-that-led-to-world-war-i-105515
