Cavite Studies Center

(hanapin ninyo ang lolo at lola ninyo) Ang Mass Wedding sa Indang noong Enero 18, 1902

Isa sa mga pinakatampok sa liham ni Penny ay ang kaniyang paglalarawan sa maramihang kasal sa simbahan ng Indang. Sa panahong unti-unting bumabangon ang Cavite mula sa digmaan, dose-dosenang magkasintahan ang sabay-sabay na nagtipon upang magsimula ng bagong yugto ng kanilang buhay.

Higit pa sa isang simpleng seremonya, naging sagisag ito ng pag-asa, pananampalataya, at muling pagbangon ng pamayanang Caviteño sa ilalim ng bagong pamahalaang Amerikano. Sa kanilang payak na kasuotan at tahimik na pagdiriwang, mababanaag ang tibay ng loob ng karaniwang mamamayan noong unang bahagi ng ika-20 siglo.

Upang siyasatin ang katumpakan ng ulat ni Penny hinggil sa 29 na pares na ikinasal noong Enero 18, 1902, nagsagawa ng pananaliksik ang mga researcher ng Cavite Studies Center gamit ang marriage records ng simbahan ng Indang na nasa pangangalaga ng FamilySearch at Ancestry.

Mula sa mga rekord, lumitaw ang mga sumusunod na pangalan ng mga ikinasal sa nasabing petsa:

1. Jose de Ocampo at Gregoria Ferer
2. Gregorio Austria at Efipania Crisóstomo
3. Nicolas Papa at Flora Mojica
4. Gregorio Mojica at Agapita Pelle
5. Andres Perido at Marciana Perido
6. Alejo Pellena at Maria del Mundo
7. Hilarion Olido at Filomena Omipon
8. Eugenio Mojica at Agustina Panganiban
9. Efipano de Torres at Maura Gerpacio
10. Cornelio Rolle at Maria Creto
11. Bernardino Lopez at Agripina Diloy
12. Mariano Paton at Florentina Bawalan
13. Felipe Salgado at Ynez Mojica
14. Segundo Mojica at Brigida Alano
15. Leon Bayot at Bacilia Ycaro
16. Lorenzo Rojas at Paula Ferre
17. Gerardo Perido at Toribia Mojica
18. Brigido Aveo at Bernardina Vidallo
19. Bonifacio Fello at Claudia Penales
20. Pedro Panganiban at Maxima Alano
21. Manuel Ancaya at Eulalia (hindi mabasa)
22. Dalamacio Fidel at Anastacia Romanes
23. Eusebio Cabral at Aurelia Ferraer
24. Marcelo Roño at Atanasia Romasanta
25. Cleto Ramos at Catalina Mojica
26. Gregorio Rolle at Fortunata Novestro
27. Julian Rocela at Rosal Peñalba
28. Ambrosio Cruto at Cristeta Sescon
29. Elias Romera at Catalina Sierra

Eksakto halos ang bilang na iniulat ni Penny hinggil sa mga pares na ikinasal noong Enero 18, 1902, na malinaw na nagpapakita ng pagiging maingat at mapagmasid niya sa kaniyang paglalarawan ng mga pangyayaring nasaksihan sa Indang. Sa kabila ng limitadong paraan ng pagtatala at komunikasyon noong panahong iyon, ang kaniyang ulat na 29 na pares ay ganap na tumutugma sa 29 na pares na lumitaw sa opisyal na rekord ng simbahan. Ipinapakita nito na ang kaniyang liham ay hindi lamang isang personal na salaysay, kundi isang mahalagang dokumentong makasaysayan na nagbibigay-liwanag sa buhay at kalagayan ng mga mamamayan ng Indang noong unang bahagi ng ika-20 siglo.

isulat sa Comment kung may nais kayong talakayin na bayan
ANG BAYAN NG INDANG 1902 - MULA SA LIHAM NG ISANG SUNDALONG AMERIKANO

Ang Liham mula sa Kabilang Ibayo ng Mundo
Isang pahina mula sa nakaraan ang nabuksan nang ilathala ng pahayagang The Ohio County News—partikular sa seksyon nitong Hartford Herald—ang isang kuwento noong Miyerkules, ika-12 ng Marso, 1902. Ito ay hindi isang pangkaraniwang balita, kundi isang personal na liham na isinulat noong ika-19 ng Enero, 1902 ng isang sundalong nakilala lamang sa ngalang "Penny."

Sa panahong iyon, nang mayroon siyang libreng oras sa kanyang kampo, nagpasiya siyang sumulat sa Hartford Herald upang ibahagi sa kanyang mga kaibigan at kababayan sa Ohio County ang kanyang naging paglalakbay mula sa pagkakasakit hanggang sa kanyang pagdating sa isang malayo at dayuhang lupain: ang Pilipinas.

Isang Luntiang Pasko sa Dayuhang Lupa
Ayon sa liham ni Penny, nagsimula ang lahat noong Abril 1901 nang tamaan siya ng army fever. Matapos sumangguni sa isang doktor sa Hartford at paglipasin ang ilang buwan sa San Francisco at Washington, inilayag siya kasama ang Company C ng 28th Infantry patungong Asya. Matapos ang isang mahaba at mapamahiing paglalayag sa malawak na Karagatang Pasipiko—kung saan muntikan na silang abutan ng kinatatakutang ikalabintatlong araw sa laot bago tumawid sa International Date Line—dumating sila sa Pilipinas noong ika-15 ng Disyembre, 1901.

Hindi nagtagal, ipinadala sila sa kanilang magiging himpilan: ang bayan ng Indan (Indang). Isa itong tahimik ngunit makasaysayang pamayanan sa bulubunduking bahagi ng lalawigan ng Cavite, na matatagpuan humigit-kumulang 35 milya sa timog ng Maynila.

Dito, naranasan ni Penny ang isang labis na kakaibang Paskuhan. Walang bumabagsak na niyebe at walang nagyeyelong simoy ng hangin na naranasan niya noong nasa Mount Hood siya. Sa halip, namangha siya sa tropikal na kapaligiran na nanatiling matingkad at luntian. Isinulat niya na ang kapaskuhan sa Indang ay kasing-berde at kasing-init ng mga puno sa kanyang bayang sinilangan tuwing ipinagdiriwang nila ang Fourth of July sa kalagitnaan ng tag-araw.

Ang Simbahan, ang Digmaan, at ang mga "Tumpok ng Dayami"
Sa kanyang pang-araw-araw na pag-iikot at pagmamasid sa bayan, agad na napukaw ang kanyang atensyon sa kakaibang arkitektura ng mga bahay. Ang mga lokal na Pilipino ay nakatira sa mga payak na bahay kubo na yari sa pinagtagpi-tagping kawayan at may makapal na bubong na gawa sa tuyong damo o nipa. Para sa mga mata ng isang dayuhang nasanay sa matitibay na laryo ng Amerika, ang mga kubong ito ay inihalintulad niya sa mga "lumang salansan ng dayami" (old hay stacks) na madalas makita sa mga sakahan. Hindi niya batid na ang tila marupok na disenyong ito ay perpektong ininhinyero ng mga ninuno upang maging maaliwalas sa matinding init ng tropiko.

Ngunit sa gitna ng karagatan ng mga kubong kawayan, tila isang higante na nakatayo ang isang napakalaking estruktura—ang lumang simbahang bato ng bayan na ipinatayo pa ng mga prayleng Espanyol. Nakita ni Penny ang malagim na bakas ng kalupitan ng digmaan sa mismong mga pader nito. Ang dating magarbong simbahan ay nangingitim na sa katandaan, at ang mas nakapangingilabot: ito ay tadtad ng mga tama ng bala mula sa mga kapwa niyang sundalong Amerikano.

Dahil sa laki at tibay nito, ang kumbento ng makasaysayang simbahang ito ang mismong kinumpiska at ginawang kuta ng yunit ni Penny. Mula sa loob ng kanilang himpilan, naging tahimik na saksi ang sundalo sa hindi matitinag na pananampalataya ng mga Pilipino. Napansin niyang araw-araw na pumupunta ang mga lokal sa simbahan upang manalangin, hindi alintana ang katotohanang may mga armadong dayuhang militar na naka-istasyon sa tabi mismo ng kanilang sagradong altar.

Ang Araw ng Tiangge at ang Dalawampu't Siyam na Kasal
Ang pinakatumatak at pinakakontrobersyal na bahagi ng kanyang liham ay ang nangyari noong ika-18 ng Enero, 1902—eksaktong isang araw bago niya isinulat ang liham sa Hartford Herald. Ito ay isang buhay na buhay na araw sa palengke o tiangge.

Bumaba ang mga tao mula sa malalayong bulubundukin at liblib na baryo patungo sa sentro ng bayan upang mamili at magkalakalan. Dahil mahirap at mapanganib ang paglalakbay noong panahon ng Digmaang Pilipino-Amerikano, sinamantala rin ng mga lokal ang araw na ito upang idaos ang mahahalagang sakramento. Nasaksihan ni Penny ang isang pambihirang tagpo: eksaktong 29 na kasalan ang sabay-sabay na idinaos sa loob ng tadtad nang bala MA simbahan noong araw na iyon.

Habang nagmamasid, nakita niyang nag-aabutan ng salapi at yaman ang mga pamilya bago ang mga seremonya. Dahil sa matinding kakulangan sa pag-unawa sa wikang Tagalog at sa malalim na kulturang Pilipino, nabuo sa isip ni Penny ang isang labis na maling akala. Inakala niyang ang mga kababaihan ay sadyang dinadala sa palengke tuwing market day upang literal na "ibenta" sa mga lalaking naghahanap ng mapapangasawa! Naisulat pa niya sa kanyang liham na ang halaga raw ng isang asawa ay limang dolyar na ginto ($5 in gold) o sampung dolyar na perang Mexicano ($10 in Mexican money), na siyang malawakang ginagamit na pera sa kalakalan noon.

Lingid sa kanyang kaalaman, ang nakita ng kanyang mga dayuhang mata ay hindi isang palengke ng tao, kundi ang sinaunang at marangal na tradisyon ng Dote o Bigay-kaya. Ang 29 na kasalan ay idinaos nang magkakasabay, hindi dahil "namili" ang mga lalaki, kundi dahil iyon lamang ang pinakapraktikal na araw para sa mga taga-baryo na bumaba sa bayan.

Ang Alaala sa Pahina ng Kasaysayan
Nang mailathala ang liham ni Penny sa The Ohio County News pagsapit ng Marso 12, 1902, nagbigay ito sa mga mambabasang Amerikano ng makulay na larawan ng Pilipinas. Ngunit higit pa rito, ang lumang dyaryong ito ay nagsisilbing mahalagang bintana sa kasaysayan—isang patunay ng pagkamangha sa luntiang kagandahan ng ating kalikasan, ng kalungkutan sa mga itim na bakas ng digmaan, at ng kalituhan sa mga kulturang hindi kailanman lubos na nauunawaan ng isang banyagang mananakop.

Sample cover of the books to be launched ( soft launching) this coming June 8,2026 by Cavite Studies Center. Final cover design will be finalized soon. Thank you to our partners namely Cavite Historical Society, Silang LGU, Silang Historical Society, Emilio Aguinaldo College- Cavite ( EAC), Dr. Lino Dizon and Mr. Gil Ramos. More books will be launched soon.

The Cavite Studies Center of De La Salle University–Dasmariñas is a dependable research center and an important resource for genealogy and family history studies in Cavite. Through its collection of old records, documents, and local historical materials, it helps families rediscover their roots and connection to the province’s past.

Among its researchers is Mr. Owen Sayaman, who uncovered not only the genealogy of their family, but also the history of the Anabu Evangelical Church, the church closely tied to their family’s heritage and faith.

More students conducting their consultation, interview and research about Cavite history and cultural heritage at Cavite Studies Center.

Inviting more faculty, students and researchers from DLSU-D and Cavite (neighboring areas) to check visit our center at DLSU-D. The only study center in the province that focuses on Cavite history, cultural heritage and development

Silip sa nakaraan ng bayan ng Indang, Cavite noong 1903 sa pamamagitan ng tatlong bihirang lumang larawan mula sa koleksiyon ni Mister Phillip Lacson Medina. Sa tulong ng AI photo enhancement at colorization, muling luminaw at nabigyang-buhay ang mga detalye ng simbahan, plaza, kabahayan, at kapaligiran ng lumang Indang. Isang maikling paglalakbay sa kasaysayan, kultura, at pamumuhay ng mga Indangueño mahigit isang siglo na ang nakalipas.

Send a message to learn more

As the only study center in Cavite dedicated on Cavite history, culture and development, the Cavite Studies Center has been assisting students and faculty on topics such as re: historical accounts about Tanza town.

May we invite researchers from DLSU-Dasmarinas and other schools and institutions especially from our province to visit our center for their Cavite related studies or research.

Ang Mag-asawang Henry at May Wise

Si Henry Wise ay nagsimula sa serbisyo ng pamahalaang insular noong Setyembre 5, 1901. Bago nadestino sa Cavite, nagsilbi siyang supervising teacher sa Bacnotan, La Union, kasama ang kanyang asawang si May Swanson Wise. Ang kanyang kahusayan ay napatunayan nang magawaran ng medalyang ginto ang distrito ng Bacnotan sa St. Louis Exposition noong 1904. Bilang g**o ng Ingles sa loob ng dalawampung taon, naging aktibo rin siya sa mga diskursong akademiko ukol sa ortograpiya bago siya lumipat sa Indang noong 1908. Panunungkulan sa Indang (1908–1911)
Dumating ang mag-asawang Wise sa Indang para sa taong pampaaralan 1908-1909.

Si Henry ang naging principal at supervising teacher, habang si May ay nagturo ng Ingles at nagsulong ng Domestic Science. Sa panahong ito, hinarap ni Wise ang hamon ng pagbabago sa kurikulum ng Kawanihan ng Edukasyon. Bagaman wala pang pinal na programa, agad niyang isinaayos ang paaralan upang tumutok sa pagtuturo ng pagsasaka at paghahalaman. Sa ilalim ng kanyang pamumuno, naging positibo ang ulat ng lalawigan ng Cavite, kung saan hinulaan ang malaking pag-unlad ng kaalamang agrikultural sa probinsya.

Upang mapagaan ang kanyang administratibong pasanin, naitatag ang sub-district ng Alfonso, na nagbigay sa kanya ng mas maraming oras para sa mga gawain sa loob ng intermedia. Noong 1909, ipinatupad ang bagong kurikulum na naghati sa mga aralin sa mga ispesyalisasyon gaya ng Farming Curriculum para sa mga lalaki at Housekeeping para sa mga babae. Ang Normal Institute ng 1909

Isang makasaysayang kaganapan sa ilalim ng kanyang panunungkulan ay ang pagdaraos ng Normal Institute noong Oktubre 1909. Ito ang unang pagsasanay sa bansa na pinamahalaan at itinuro ng mga purong g**ong Pilipino, kabilang sina Mariano Mondoñedo at Fernando Matro. Ang institute na ito ay nagpatibay sa kakayahan ng mga lokal na g**o sa mga gawaing industriyal at agrikultural. Huling Taon at Pamana

Sa kanyang huling taon (1910–1911), isinagawa ang Food Campaign upang labanan ang kakulangan sa pagkain sa pamamagitan ng paghahalaman. Bagaman may mga pagkukulang ang Kawanihan sa pagkilala sa kanyang mga pagsisikap, hinangaan si Wise sa pagtiyak na ang mga mag-aaral ng Indang ay may kakayahang higit sa karaniwan. Bago siya nalipat sa Moro Province noong 1911, naranasan pa ng mag-asawa ang pagputok ng Bulkang Taal, kung saan naging istratehikong sentro ng tulong ang Indang. Ang panunungkulan ni Wise ay naglatag ng pundasyon para sa pagtatagumpay ng edukasyong agrikultural sa Indang. Ang pag-unlad ng industriya ng abaca, ang pagbubukas ng serbisyo ng tren, at ang impluwensiya ng mga kaisipan ni Dr. Henry Jackson Waters ay ilan lamang sa mga salik na naghanda sa paaralan para sa susunod na yugto sa ilalim ng papasok na principal na si Joseph A. Cocannouer