19/09/2026
๐๐๐ ๐๐ญ ๐๐๐๐๐, ๐๐ข๐ง๐๐ ๐ญ๐ข๐ญ๐ข๐๐๐ฒ ๐๐ง๐ ๐๐๐ ๐ญ๐ฎ๐ญ๐ฎ๐ฅ๐ฎ๐ง๐ ๐๐ง ๐ฌ๐ ๐๐๐ง๐๐ง๐๐ฅ๐ข๐ค๐ฌ๐ข๐ค ๐ฉ๐๐ซ๐ ๐ฌ๐ ๐๐ข๐ ๐ข๐ญ๐๐ฅ๐ข๐ฌ๐๐ฌ๐ฒ๐จ๐ง ๐ง๐ ๐๐ข๐ค๐
Pinagtitibay ng Isabela State University (ISU) at Agusan del Sur State University (ADSSU) ang kanilang pagtutulungan sa larangan ng pananaliksik sa pamamagitan ng isang magkatuwang na proyekto para sa digitalisasyon ng wika gamit ang AI at NLP.
Dinaluhan ng mga mananaliksik at lingguwista mula sa ISU at ADSSU ang pulong-pagsisimula ng nasabing proyekto noong Setyembre 11, 2026, na isinagawa sa pamamagitan ng Zoom.
Naging sentro ng pulong ang pagtalakay sa direksiyon, saklaw, mga gawain, at mga susunod na hakbang para sa GabAI: Pagbuo ng Sistemang NLP para sa Digitalisasyon ng Wika. Itinalaga ang wikang Yogad bilang pangunahing wikang susubukan sa unang yugto ng proyekto.
Sa isinagawang talakayan, binigyang-diin ng bawat panig ang kahalagahan ng pagsasama ng kaalamang pangwika, pananaliksik, teknolohiya, at pakikilahok ng pamayanan sa pagbuo ng mga kagamitang digital para sa wika.
Isa sa mahahalagang bunga ng pulong ay ang paunang pagbuo ng burador ng Memorandum ng Unawaan (MOU) sa pagitan ng ISU at ADSSU. Layunin ng kasunduang ito na maglatag ng pormal na saligan para sa patuloy na pagtutulungan ng dalawang pamantasan sa pananaliksik at iba pang kaugnay na gawaing pang-akademiko.
Kabilang sa mga tinalakay na maaaring maging bahagi ng kasunduan ang magkatuwang na pagsasagawa ng mga gawaing pananaliksik, pagpapalitan ng kaalaman at kasanayan, paggamit at pagpapaunlad ng mga kagamitang pananaliksik, at iba pang gawaing kapwa pagkakasunduan ng dalawang institusyon.
Mahalaga rin sa pagpapaunlad ng proyekto ang pakikipagtulungan sa Lokal na Pamahalaan ng Echague, lalo na sa mga gawaing may kaugnayan sa dokumentasyon, pangangalaga, at pagpapaunlad ng wika sa pamayanan.
Ang pulong-pagsisimula ay nagsilbing mahalagang pagkakataon upang mapag-ugnay ang mga kaalaman at kakayahan ng mga mananaliksik at lingguwista mula sa dalawang pamantasan at matukoy ang mga kinakailangang hakbang para sa maayos na pagpapatupad ng proyekto.
Inaasahang susundan ang pulong ng karagdagang konsultasyon at pagpipino sa mga dokumento, plano, at mekanismo ng pagtutulungan, kabilang ang Memorandum ng Unawaan (MOU) na bubuo sa pormal na ugnayan ng ISU at ADSSU.
Ang inisyatibang ito ay bahagi ng patuloy na pagsusulong ng ISU- Sentro ng Wika at Kultura ng mga gawaing naglalayong mapangalagaan, maidokumento, at mapaunlad ang mga wika at kulturang lokal sa pamamagitan ng pananaliksik at makabagong teknolohiya.
Sa pamamagitan ng ugnayan ng ISU, ADSSU, at Lokal na Pamahalaan ng Echague, inilalatag ang pundasyon para sa isang mas organisado at makabuluhang pagsisikap na maiugnay ang wika, pananaliksik, pamayanan, at teknolohiya tungo sa pangangalaga at pagpapaunlad ng wika sa makabagong panahon.
