कम्प्युटर संसार Computer Sansar

Catfishing र Work Fishing — अनलाइन ठगीका दुई नयाँ रूप

आजको डिजिटल युगमा सामाजिक सञ्जाल र अनलाइन प्लेटफर्महरू जसरी हाम्रो दैनिकीमा घुलमिल भएका छन्, त्यसरी नै ठगहरूले पनि आफ्ना नयाँ–नयाँ तरिका पत्ता लगाएका छन्।
यीमध्ये दुई प्रमुख तरिका हुन् — Catfishing र Work-fishing (नोकरी/कामसम्बन्धी ठगी)।

💔 १. Catfishing (अनलाइन प्रेम वा सम्बन्धमा ठगी)

🔹 Catfishing के हो?

Catfishing भनेको झूटा पहिचान बनाएर अरूलाई धोका दिने अनलाइन व्यवहार हो।
यसमा ठगले कुनै आकर्षक फोटो, गलत नाम र बनावटी जीवनकथा बनाएर अरूको विश्वास जित्ने प्रयास गर्छ — प्रायः सामाजिक सञ्जाल वा डेटिङ साइटमार्फत।

🔹 कसरी ठगी गर्छ?

१. सुरुमा मित्रता वा प्रेमको नाटक गर्छ।
२. धेरै भावनात्मक कुरा गर्छ र सहानुभूति जगाउँछ।
३. पछि विभिन्न बहानामा पैसा माग्छ — जस्तै:

यात्रा खर्च, भिसा प्रोसेसिङ

परिवारको बिरामी उपचार

गिफ्ट पठाउनको शुल्क

आकस्मिक दुर्घटना वा समस्या

🔹 Catfishing को सामान्य संकेतहरू:

प्रोफाइल फोटो अत्यधिक आकर्षक तर “स्टक इमेज” जस्तो देखिन्छ।

भिडियो कल गर्न हिचकिचाउने वा मानेन।

व्यक्तिगत जीवनबारे धेरै विरोधाभासी कुरा गर्छ।

सधैं व्यस्त वा विदेशमा रहेको बहाना बनाउँछ।

पैसाको कुरा गर्दै भावनामा ल्याउने प्रयास।

🔹 बच्ने उपायहरू:

✅ प्रोफाइल फोटो र नामलाई Google Reverse Image वा TinEye मार्फत जाँच्नुहोस्।
✅ पहिलो वार्ताबाटै भिडियो कल गर्नुहोस्।
✅ व्यक्तिगत/आर्थिक विवरण (खाता, कार्ड, पासपोर्ट आदि) कहिल्यै नदिनुहोस्।
✅ संदेह लागे तुरुन्त ब्लक र रिपोर्ट गर्नुहोस्।
✅ सम्बन्धमा आउनु अघि व्यक्ति वा प्रोफाइलको वास्तविकता पत्ता लगाउनुहोस्।

💼 २. Work-Fishing (Job / Work Scam)

🔹 Work Fishing के हो?

Work Fishing (वा Job Scam) भनेको झूटा रोजगारी, काम वा फ्रीलान्स अफर देखाएर प्रयोगकर्तालाई ठग्ने विधि हो।
यसमा ठगहरूले “अत्यन्त आकर्षक जागिर” प्रस्ताव गर्छन्, तर उद्देश्य हुन्छ तपाईंको व्यक्तिगत जानकारी, पैसा वा अकाउन्ट पहुँच चोर्ने।

🔹 कसरी ठगी गर्छ?

१. इमेल, मेसेन्जर वा WhatsApp मार्फत जागिरको अफर पठाउँछ।
२. “High Salary”, “No Interview” जस्ता लोभ देखाउँछ।
३. पछि विभिन्न शुल्क माग्छ —

Processing Fee / Registration Fee

Training Fee

Document Verification Fee
४. कागजात वा पासपोर्टको प्रतिलिपि माग्छ र त्यसलाई दुरुपयोग गर्छ।

🔹 Job Scam का सामान्य संकेतहरू:

इमेल ठेगाना आधिकारिक होइन (जस्तै: [email protected])।

वेबसाइट वा LinkedIn प्रोफाइलमा कुनै पनि प्रमाण छैन।

तुरुन्तै निर्णय गर्न दबाब दिन्छ।

पहिले पैसा माग्छ वा व्यक्तिगत जानकारी खोज्छ।

ठेगाना र सम्पर्क नम्बर असली कम्पनीसँग मेल खाँदैन।

🔹 बच्ने उपायहरू:

✅ कम्पनीको आधिकारिक वेबसाइट र डोमेन इमेल जाँच्नुहोस्।
✅ HR वा Hiring Manager सँग प्रत्यक्ष कुरा गर्नुहोस्।
✅ कुनै पनि शुल्क तिर्नु अघि कम्पनी प्रमाणित हो कि होइन भनेर खोज्नुहोस्।
✅ पासपोर्ट, नागरिकता वा बैंक विवरण अन्धाधुन्ध नदिनुहोस्।
✅ Work-from-home वा online job अफरहरूमा विशेष सतर्क रहनुहोस्।

⚠️ ३. दुबैको समान उद्देश्य

तुलना बुँदा Catfishing Work-Fishing

उद्देश्य भावनात्मक ठगी, पैसा/विश्वास जित्ने आर्थिक ठगी, व्यक्तिगत जानकारी लिने
माध्यम सोशल मिडिया, डेटिङ साइट इमेल, म्यासेन्जर, LinkedIn, वेबसाइट
पीडित व्यक्तिगत व्यक्ति रोजगारी खोज्नेहरू
बच्ने उपाय सत्यापन, भिडियो कल कम्पनी प्रमाणीकरण, शुल्क नतिर्नु

🧠 ४. यदि ठगी भयो भने के गर्ने?

1. तुरुन्तै Password र Security Setting परिवर्तन गर्नुहोस्।

2. सम्बन्धित प्लेटफर्म (Facebook, Instagram, Gmail आदि) मा रिपोर्ट गर्नुहोस्।

3. जरुरी परे साइबर ब्युरो मा उजुरी दिनुहोस्।

4. प्रमाण (message, screenshot, payment slip) सुरक्षित राख्नुहोस्।

5. बैंक वा eWallet प्रयोग भए तुरुन्तै customer support लाई सम्पर्क गर्नुहोस्।

🧭 ५. निष्कर्ष

Catfishing र Work Fishing दुवै ठगीका नवीन तर अत्यन्त खतरनाक रूप हुन्।
यी आक्रमणहरू केवल प्रविधि होइन, मानव भावनालाई प्रयोग गरेर हुने सामाजिक इन्जिनियरिङ (Social Engineering) हुन्।
सजग रहनु नै सबैभन्दा ठूलो सुरक्षा हो।
“कसैले अत्यधिक विश्वास दिलाए वा तुरुन्त निर्णय मागे — त्यसैबेला रोकिएर सोच्नुहोस्।” 🔒

Whisper Leak Attack: AI प्रयोगकर्ताको गोपनीयतामाथि नयाँ खतरा

साइबर सुरक्षा अनुसन्धानकर्ताहरूले हालै “Whisper Leak” नामको नयाँ आक्रमण पत्ता लगाएका छन् — जसले एन्क्रिप्ट गरिएको AI ट्राफिकबाट समेत प्रयोगकर्ताको कुरा अनुमान गर्न सक्ने क्षमता राख्छ।
यो आक्रमणले देखाउँछ कि, एन्क्रिप्सन (HTTPS) भएर पनि प्रयोगकर्ताको गोपनीयता पूर्ण रूपमा सुरक्षित हुँदैन।

🧠 Whisper Leak के हो?

Whisper Leak एउटा साइड–च्यानल आक्रमण (Side-channel attack) हो।
यसमा आक्रमणकारी (जस्तै सरकारी निकाय, इन्टरनेट सेवा प्रदायक वा ह्याकर) ले प्रयोगकर्ताको AI च्याट ट्राफिकको प्याकेट आकार, समय अन्तराल, र टोकनको लम्बाइ जस्ता विवरणहरू विश्लेषण गरेर कुराको विषयवस्तु अनुमान गर्न सक्छ।

उदाहरणका लागि —
यदि तपाईं ChatGPT वा अन्य AI बोटसँग “राजनीतिक असहमति”, “धन शोधन (money laundering)” वा अन्य संवेदनशील विषयमा कुरा गर्दै हुनुहुन्छ भने, आक्रमणकारीले सो कुरा ठ्याक्कै पढ्न नसके पनि “यो प्रयोगकर्ता यस्तो विषयमा कुरा गर्दैछ” भन्ने कुरा पत्ता लगाउन सक्छ।

⚠️ किन खतरनाक छ?

एन्क्रिप्सन भए पनि मेटाडाटा लीक हुन्छ:
Whisper Leak ले मेसेजको वास्तविक सामग्री होइन, तर ट्राफिकको “लम्बाइ, समय र ढाँचा” प्रयोग गरेर कुरा अनुमान गर्छ।

समयसँगै अझ शक्तिशाली बन्छ:
जसरी आक्रमणकारीले थप डेटा सङ्कलन गर्छ, त्यसरी उसको मोडेल अझ “स्मार्ट” बन्दै जान्छ।

गोपनीयता उल्लङ्घनको सम्भावना:
यसबाट सरकार वा ISP ले प्रयोगकर्ताहरू कुन विषयमा सोधिरहेका छन् भनेर निगरानी गर्न सक्छन्।

🛡️ AI कम्पनीहरूको प्रतिक्रिया

यो कमजोरी पत्ता लागेपछि OpenAI, Microsoft, Mistral, र xAI ले तुरुन्तै mitigation (रोकथाम) उपायहरू लागू गरेका छन्।

🔧 मुख्य समाधान:
प्रत्येक उत्तरमा AI ले अब “random sequence of text” (असंगत लम्बाइको र्यान्डम टेक्स्ट) थप गर्छ।
यसले हरेक उत्तरको लम्बाइ र टोकन संख्या अनिश्चित बनाउँछ, जसले साइड–च्यानल विश्लेषण निष्क्रिय पार्छ।

💡 Microsoft ले दिएको सिफारिसहरू

यदि तपाईं आफ्नो AI कुराकानीको गोपनीयतामा चिन्तित हुनुहुन्छ भने, यी सावधानीहरू अपनाउनुहोस् 👇

1. संवेदनशील विषयहरू (राजनीति, अपराध, गोप्य अनुसन्धान आदि) बारे असुरक्षित नेटवर्कमा कुरा नगर्नुहोस्।

2. VPN प्रयोग गर्नुहोस् — यसले IP ठेगाना र मेटाडाटा लुकाउँछ।

3. Non-streaming LLM मोडेल प्रयोग गर्नुहोस् — जसमा उत्तर एकैचोटि आउँछ (streaming छैन)।

4. Mitigation लागू गरिएका प्रदायकहरू (जस्तै OpenAI, Microsoft, Mistral) रोज्नुहोस्।

🧩 खुला–स्रोत (Open-weight) मोडेलहरूमा थप जोखिम

Cisco AI Defense का अनुसन्धानकर्ताहरूले Alibaba, DeepSeek, Google, Meta, Microsoft, Mistral, OpenAI, र Zhipu AI का ८ वटा खुला–वजन (open-weight) LLM मोडेलहरू परीक्षण गर्दा सबैमा adversarial manipulation र multi-turn attack का कमजोरीहरू भेटिएका छन्।

मुख्य निष्कर्ष:

Llama 3.3 र Qwen 3 जस्ता “सामर्थ्य–मुखी” मोडेलहरू ज्यादा कमजोर देखिए।

Google Gemma 3 जस्तो “सुरक्षा–मुखी” मोडेल अलि सन्तुलित र सुरक्षित थियो।

सबै मोडेलहरूमा दीर्घकालीन कुराकानी (multi-turn chat) का क्रममा सुरक्षा कमजोर हुने समस्या देखियो।

🏗️ विकासकर्ता र कम्पनीहरूले के गर्नुपर्ने?

यो अनुसन्धानले देखाउँछ कि AI प्रणाली सुरक्षित राख्नका लागि केवल मोडेल विकास पर्याप्त छैन —
सुरक्षा नियन्त्रण र परीक्षण पनि अनिवार्य छ।

सिफारिसहरू:

1. AI Red Teaming (आक्रमण परीक्षण) नियमित रूपमा गर्नुपर्ने।

2. System prompts र guardrails कडाइका साथ लागू गर्नुपर्ने।

3. Jailbreak वा adversarial attack बाट जोगिन fine-tuning आवश्यक छ।

4. AI लाई प्रयोग गर्ने कम्पनीहरूले सुरक्षा–अवलोकन (Security audits) समय–समयमा गर्नुपर्ने।

🔍 निष्कर्ष

“Whisper Leak” जस्ता आक्रमणहरूले देखाउँछ कि AI सुरक्षा केवल डेटा वा मोडेलमा होइन, ट्राफिक तहमा पनि कमजोर हुन सक्छ।
AI प्रयोगकर्ताहरूले पनि सजग रहनु जरूरी छ —

VPN, सुरक्षित नेटवर्क र विश्वसनीय प्रदायक प्रयोग गरेर

र संवेदनशील विषयमा कुराकानी गर्दा सचेत रहँदा मात्र गोपनीयता सुरक्षित रहन्छ।

✅ Google ले नयाँ फीचर ल्यायो — Fake Reviews Extortion सजिलै रिपोर्ट गर्न सकिन्छ

Google ले हालै Google Maps मा दर्ता भएका व्यवसायहरूलाई मद्दत गर्ने नयाँ Report Form सार्वजनिक गरेको छ।
यसको मुख्य उद्देश्य Review-Based Extortion रोक्नु हो — जहाँ ठगहरूले नक्कली खराब रिभ्यु राखेर पैसा माग्छन्।

यो अब व्यवसायीहरूका लागि सजिलो उपाय हो, जसले उनीहरूको प्रतिष्ठा र आम्दानी दुबै सुरक्षा गर्छ।

🔴 Review Bombing भनेको के हो?

Review Bombing भन्नाले यस्तो गतिविधि जनाउँछ, जसमा:

जानाजानी खराब गर्ने नियतले एक स्टार रेटिङ दिइन्छ।

नक्कली नकारात्मक रिभ्यु बारम्बार पोस्ट गरिन्छ।

ठगहरूले यसलाई प्रयोग गरेर व्यवसायलाई धम्क्याउँछन्:
👉 “यदि पैसा दिंदैनौ भने अझ खराब रिभ्यु हाल्छु।”

यसरी व्यवसायीको प्रतिष्ठा बिग्रिन सक्छ र उनीहरूलाई आर्थिक नोक्सान पनि हुन्छ।

✅ नयाँ Google Form ले के गर्छ?

Google को नयाँ Form मार्फत व्यवसायीहरूले अब:

1. Extortion गर्ने व्यक्तिहरू रिपोर्ट गर्न सक्छन्।

2. Fake Reviews हटाउन अनुरोध गर्न सक्छन्।

3. धम्की दिने खाताहरू ब्लक गर्न सक्छन्।

किन आवश्यक भयो?
धोकेबाजहरूले WhatsApp, Telegram वा अन्य माध्यमबाट व्यापारीलाई बारम्बार पैसा माग्ने धम्की दिने गरेका कारण।

✅ Google ले चेतावनी दिएको अन्य ठगीहरू

1️⃣ Online Job Scams

Fake HR, Fake Jobs, Fake Interviews

डेटा चोरी वा malware download गराउने

2️⃣ AI Product Impersonation Scams

“Free Premium AI” भन्दै Fake apps वा Trojan apps डाउनलोड गराउने

3️⃣ Fake VPN Apps & Extensions

Banking malware, Information stealers, Crypto drain

4️⃣ Fraud Recovery Scams

पहिले ठगी, फेरि “पैसा फिर्ता गरिदिन्छु” भन्दै दोहोरो ठगी

5️⃣ Seasonal Holiday Scams

Online shopping fake offers, Fake discounts, Counterfeit goods

✅ कसरी जोगिने? (Google को सुझाव)

अज्ञात लिंक नखोल्नु

Unexpected delivery शुल्क नतिर्नु

Verified apps मात्र डाउनलोड गर्नु

Sensitive जानकारी कसैलाई नदिनु

Recovery एजेन्ट वा झूटा प्रस्ताव नमान्नु

✅ Meta Ads Scam को ठूलो खुलासा (Reuters रिपोर्ट)

Meta का Ads मध्ये १०.१% scams हुन सक्छन्

वर्षमा १६ बिलियन डलर कमाइ यी scams बाटै भएको अनुमान

केही खाताहरूले ५००+ strikes पाए पनि बन्द हुँदैनन्

Meta को जवाफ:
✔ आँकडा बढी देखाइएको
✔ २०२५ मा १३४ मिलियन scam ads हटाइएको

सुझाव
व्यवसाय र व्यक्तिगत दुवैको सुरक्षाका लागि अनलाइन गतिविधिमा सतर्क रहनु जरुरी छ। Fake review, scam app वा scam ads बाट जोगिन सावधानी आवश्यक छ।

🌐 November Cybercrime Exposed: विश्वभरका ठूला ह्याक र स्क्याम केसहरू!

🔹 1. AISURU Botnet हटायो Cloudflare ले

Cloudflare ले हालसालै आफ्नो Top Domain Rankings List बाट AISURU Botnet सम्बन्धित डोमेनहरू हटाएको छ।
यो कदम Cybersecurity पत्रकार Brian Krebs ले सार्वजनिक गरेका थिए।

🔍 के हो AISURU Botnet?
AISURU एक malicious botnet network हो — जसले हजारौँ संक्रमित उपकरण (computers, servers, IoT devices) प्रयोग गरेर ट्राफिक उत्पन्न गर्छ।
यी उपकरणहरूबाट वेबसाइटमा ट्राफिक पठाएर Search र Domain Ranking बढाउने, साथै DNS प्रणालीलाई overload गर्ने काम गर्छ।

⚠️ मुख्य खतरा:

DNS (Domain Name System) सेवामाथि आक्रमण

रैंकिङ हेराफेरी गरेर नकली वेबसाइटहरूलाई “top domain” देखाउने

मालवेयर र फिशिङ साइटहरू प्रचार गर्ने

🧠 महत्त्व:
Cloudflare जस्ता ठूला प्रदायकले यस्ता बोटनेटहरू पहिचान गरेर हटाउनु विश्वव्यापी इंटरनेट सफा र सुरक्षित राख्ने प्रयास हो।

🔗 स्रोत: KrebsOnSecurity

---

🔹 2. चीनले ठूला Scam Syndicate विरुद्ध मृत्युदण्ड सुनायो

चीनको अदालतले म्यानमार सिमानामा सञ्चालन भइरहेको ठूला Scam Industry विरुद्ध कडा कारबाही गर्दै ५ जनालाई मृत्युदण्ड र अरूलाई आजीवन कारावास सजाय दिएको छ।

👤 मुख्य आरोपीहरू:

Bai Suocheng (मुख्य अपराधी)

Bai Yingcang (उनका छोरा)

Yang Liqiang, Hu Xiaojiang, Chen Guangyi

⚖️ अपराधहरू:

ठगी (Fraud)

हत्या (Homicide)

मानिसलाई चोट पुर्‍याउने कार्य (Injury)

मानव तस्करी र जबरजस्ती काम

🏭 कसरी काम गर्थे?
उनीहरूले ४१ वटा ठूला “industrial scam parks” चलाइरहेका थिए — जहाँ हजारौँ मानिसलाई "उच्च तलबको जागिर" भन्दै ल्याएर,
बन्द गरेर, अनलाइन ठगी गर्न बाध्य पारिन्थ्यो।

💰 कारोबार:
यस उद्योगले अर्बौं डलर बराबरको ठगी गरेको अनुमान छ।

🔗 स्रोत: BBC News

---

🔹 3. €300 Million Global Credit Card Scam पक्रियो

युरोपेली कानूनी निकाय Eurojust र Europol ले संयुक्त रूपमा “Operation Chargeback” चलाएर
एक विशाल क्रेडिट कार्ड ठगी नेटवर्क भत्काएका छन्।

👮 पक्राउ परेका देशहरू:
जर्मनी, लिथुआनिया, नेदरल्याण्ड, अस्ट्रिया, डेनमार्क, अमेरिका, र क्यानाडा।

🕵️ कसरी ठगी हुन्थ्यो?
उनीहरूले झुटा वेबसाइटहरू बनाए — जस्तै:

Dating sites

Adult content sites

Streaming platforms

ती वेबसाइटहरूमा Fake subscription plans राख्थे, जसबाट साना रकम (५० यूरो भन्दा कम)
बारम्बार काटिन्थ्यो ताकि प्रयोगकर्तालाई शंका नआओस्।

💳 ठगीको असर:

४.३ मिलियन पीडितहरू

१९ मिलियन कार्ड खाताहरू

€300 million भन्दा बढी ठगी

कुल प्रयास गरिएको ठगी रकम €750 million भन्दा बढी

📂 Shell Companies मार्फत UK र Cyprus मा दर्ता गरेर पैसा लुकाइन्थ्यो।

🔗 स्रोत: Eurojust Report

---

🔸 निष्कर्ष: सबै ठगीको जड – विश्वासको दुरुपयोग

ह्याकर वा स्क्यामरहरूले सधैं मानिसको विश्वास र ध्यानको कमीको फाइदा उठाउँछन्।
सुरक्षा प्रणाली जति बलियो हुन्छ, उनीहरूका नयाँ ट्रिक र प्रविधि पनि त्यति नै चलाख बन्छन्।

💡 सुरक्षित रहनका उपायहरू:

1. अपरिचित लिंक वा वेबसाइटमा क्लिक नगर्नुहोस्।

2. अनलाइन Subscription वा Payment गर्दा सधैं Verified साइट प्रयोग गर्नुहोस्।

3. नियमित रूपमा Password र Security Settings अपडेट गर्नुहोस्।

4. News र Cyber Updates पढिरहनुहोस् — सचेत रहनु नै सुरक्षा हो।

📢 के तपाईं ब्लगर वेबसाइट बनाउन सिक्न चाहानुहुन्छ ?
✅ तपाईंको आवश्यकता अनुसार News Portal, Personal Blog, Company Website तयार गर्न सिकाइन्छ
✅ 100% SEO Friendly + Mobile Responsive
✅ Fast Loading Speed र Professional Design

Australian Signals Directorate (ASD) ले एउटा नयाँ साइबर हमलाको चेतावनी दिएको छ — जुन Cisco IOS XE प्रणालीका उपकरणहरूमा भइरहेको छ। यस आक्रमणमा प्रयोग गरिएको मालवेयरलाई BADCANDY भनिएको छ।

⚠️ के भइरहेको छ?

BADCANDY नामको नयाँ मालवेयरले Cisco IOS XE devices लाई लक्षित गरेको छ।

यो आक्रमणले CVE-2023-20198 नामको गम्भीर कमजोरी (vulnerability) प्रयोग गर्छ।

यो कमजोरीको CVSS score 10.0 (अत्यन्तै जोखिमपूर्ण) छ।

---

🧠 यो कमजोरीले के गर्न सक्छ?

आक्रमणकारीले टाढाबाट (remote) नै
administrator account (पूर्ण अधिकार भएको प्रयोगकर्ता) बनाउन सक्छ।

त्यसपछि उसले device लाई नियन्त्रणमा लिन सक्छ — जस्तै सेटिङ परिवर्तन गर्न, डेटा चोर्न, वा अन्य आक्रमणका लागि प्रयोग गर्न।

---

💀 BADCANDY मालवेयर कस्तो हो?

यो Lua-based web shell हो (कमाण्ड चलाउन प्रयोग हुने स्क्रिप्ट)।

यो non-persistent हो — अर्थात् reboot पछि हराउँछ,
तर यदि प्रणाली patch नगरेको छ भने, फेरि सजिलै फेरि संक्रमित हुन सक्छ।

---

🇦🇺 अष्ट्रेलियामा प्रभाव

जुलाई 2025 देखि अहिलेसम्म करिब 400 Cisco उपकरण संक्रमित भएका छन्।

त्यस मध्ये 150 अक्टोबरमा मात्र संक्रमित भएका थिए।

---

🔒 ASD र Cisco का सिफारिसहरू

सिस्टम प्रशासकहरूले तुरुन्त यी कदमहरू लिनु पर्छ 👇

1. 🔧 Cisco का आधिकारिक patch हरू लागू गर्नुहोस्।

2. 🌐 Device को web interface लाई public Internet बाट हटाउनुहोस्।

3. 🔍 Configuration जाँच्नुहोस्:

"cisco_tac_admin", "cisco_support" जस्ता अपरिचित प्रयोगकर्ता खाताहरू हटाउनुहोस्।

अनजान tunnel interfaces खोजी र हटाउनुहोस्।

4. 🧾 Logging (TACACS+) सक्षम गर्नुहोस् ताकि परिवर्तनहरू ट्र्याक गर्न सकियोस्।

---

💡 मुख्य सन्देश

> “यदि तपाईंको Cisco IOS XE प्रणाली अपडेट गरिएको छैन भने,
तपाईंको नेटवर्क पुनः संक्रमित हुन सक्छ — तुरुन्तै patch लागू गर्नुहोस् र exposure घटाउनुहोस्।”

🤖 AI (Artificial Intelligence) भनेको के हो?

AI = Artificial Intelligence = कृत्रिम बुद्धिमत्ता

👉 यसको मतलब हुन्छ —
मानिसको जस्तै सोच्ने, बुझ्ने र निर्णय लिने क्षमता भएको कम्प्युटर वा मेसिन।

उदाहरणका लागि 👇

ChatGPT वा Google Gemini — तपाईंको कुरा बुझ्छ र जवाफ दिन्छ।

YouTube, TikTok — तपाईंले मन पराउने भिडियो पहिचान गर्छ।

Face Unlock — तपाईंको अनुहार चिन्छ।

Self-driving car — आफैं चल्छ।

यी सबै AI ले सम्भव बनाएका हुन्।

💡 AI किन सिक्ने?

1. 🔹 भविष्य यही हो
– सबै उद्योगहरू (बैंक, अस्पताल, शिक्षा, व्यापार, सहकारी) AI प्रयोगतर्फ गइरहेका छन्।
– भविष्यमा काम गर्ने सबै जनालाई AI को ज्ञान चाहिन्छ।

2. 🔹 रोजगारी र व्यवसायको अवसर
– AI सिकेपछि तपाईं high salary jobs पाउन सक्नुहुन्छ।
– वा आफैंको automation business सुरु गर्न सक्नुहुन्छ।

3. 🔹 समय र खर्च बचत
– AI ले रिपोर्ट, लेख, फोटो, भिडियो, डिजाइन — सबै छिटो बनाउन सक्छ।
– मान्छेको धेरै काम सजिलो हुन्छ।

4. 🔹 सीप विकास र आत्मनिर्भरता
– तपाईंलाई समस्या समाधान, नयाँ सोच र प्राविधिक ज्ञान बढाउँछ।

5. 🔹 सबै क्षेत्रका लागि उपयोगी
– विद्यार्थी, शिक्षक, व्यापारी, सरकारी कर्मचारी, सहकारी सबैले AI बाट फाइदा लिन सक्छन्।

HOW TO MAKE SYMBOLS WITH KEYBOARD
Alt + 0153..... ™... trademark symbol
Alt + 0169.... ©.... copyright symbol
Alt + 0174..... ®....registered trademark symbol
Alt + 0176 ...°......degre e symbol
Alt + 0177 ...±....plus-or -minus sign
Alt + 0182 ...¶.....paragr aph mark

Alt + 0190 ...¾....fractio n, three- fourths
Alt + 0215 ....×.....multi plication sign
Alt + 0162...¢....the cent sign
Alt + 0161.....¡..... .upside down exclamation point
Alt + 0191.....¿..... upside down question mark
Alt + 1...........sm iley face

Alt + 2 ......☻.....bla ck smiley face
Alt + 15.....☼.....su n
Alt + 12......♀.....f emale sign
Alt + 11.....♂......m ale sign
Alt + 6....... .....s pade
Alt + 5....... ...... Club
Alt + 3............. Heart
Alt + 4....... ...... Diamond
Alt + 13......♪.....e ighth note
Alt + 14......♫...... beamed eighth note
Alt + 8721.... ∑.... N-ary summation (auto sum)
Alt + 251.....√.....s quare root check mark
Alt + 8236.....∞..... infinity
Alt + 24.......↑..... up arrow
Alt + 25......↓...... down arrow
Alt + 26.....→.....ri ght arrow
Alt + 27......←.....l eft arrow
Alt + 18.....↕......u p/down arrow
Alt + 29......↔...lef t right arrow
Note( It will not work on those laptops which dont have numeric keypads . you can use it in laptop through windows start menu ,click on search ,type"character map" . open character map ,now copy paste symbols .

https://youtu.be/WM_fiK1c_bI

Networking And Telecommunication in Nepali ||SEE Computer || Unit 1 || Lesson 2 || [SEE] Networking And Telecommunication in Nepali ||SEE Computer || Unit 1 || Lesson 2 || [SEE]| Question answer of Networking And Telecommunication in Nepali|| Wel...