02/06/2024
Kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid onderscheiden zich vaak op jonge leeftijd door hun verwondering, brede interesses en hardnekkige vragen. Kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid denken en leren vaak sneller dan het gemiddelde kind en leggen sneller verbanden. Daarnaast zien we in de praktijk ook vaak een grote alertheid, een groot probleemoplossend vermogen, een grote leerhonger, een rijke fantasie en een goed geheugen. Ook zien we vaak een goede concentratie en taakgericht (mits de taak hun interesse heeft en ze het nut ervan inzien).
Er wordt gesteld dat de kinderen met een grote voorsprong zich ook motorisch sneller ontwikkelen. Zo wordt er gesuggereerd dat hoogbegaafde kinderen veelal eerder gaan lopen dan gemiddelde leeftijdsgenoten. Een grote groep kinderen, die later hoogbegaafd bleken te zijn, hebben het kruipen overgeslagen en zijn gelijk gaan lopen. De kinderen die wel gaan kruipen doen dit veelal eerder dan het gemiddelde kind. Er zijn ook veel kinderen met kenmerken van hoogbegaafdheid die juist laat gaan lopen. Deze kinderen wachten totdat ze zekerweten of ze het kunnen, maar lopen dan vaak gelijk hele stukken los door het huis. Ook zie je vaak een fijne motoriek die zich eerder sneller ontwikkelt. Hoe en op welk gebied is ook erg afhankelijk van de interesses.
Jonge kinderen met kenmerken van begaafdheid hebben vaak een vroegere taalbeheersing, snappen op jonge leeftijd woordgrapjes en hebben vaak een volwassen gevoel voor humor. Ook op het gebied van spraakontwikkeling zijn er kinderen die wachten met praten totdat ze volledige zinnen kunnen spreken. Hoogbegaafde kinderen kunnen met één jaar een passieve woordenschat hebben van meer dan honderd woorden, waarmee ze op dat moment een jaar vooruitlopen op gemiddelde kinderen (Mönks & Ypenburg, 2011).
Op het gebied van de sociale ontwikkeling zien we, in tegenstelling tot wat er vaak gesuggereerd wordt, vaak een snellere ontwikkeling ten opzichte van de sociale ontwikkeling bij niet hoogbegaafde kinderen. Bij jonge kinderen kinderen met kenmerken van begaafdheid zien we vaak dat ze eerder snappen hoe relaties in elkaar zitten, zoeken vaak contact met oudere kinderen en/of volwassenen, zijn al trouw in vriendschappen en verwachten dit veelal ook automatisch van leeftijdsgenoten. Daarnaast is er vaak sprake van een mismatch met de omgeving.