01/08/2025
๐๐๐๐ซ๐จ๐ฆ ๐๐ฎ๐ข๐ญ๐๐ง๐ฌ๐ฉ๐๐ฅ๐๐ง ๐๐ฌ๐ฌ๐๐ง๐ญ๐ข๐๐๐ฅ ๐ข๐ฌ ๐ฏ๐จ๐จ๐ซ ๐๐ ๐จ๐ง๐ญ๐ฐ๐ข๐ค๐ค๐๐ฅ๐ข๐ง๐ ๐ฏ๐๐ง ๐จ๐ง๐ณ๐ ๐ค๐ข๐ง๐๐๐ซ๐๐งโ
Spelen is leren. Dat geldt voor alle kinderen en tieners. Hun brein is nieuwsgierig en wil geprikkeld worden, dingen manipuleren, ondernemen, exploreren en ontdekken. Kan dat in de gemiddelde speeltuin? Mwah: nauwelijks. Klim- en speeltoestellen zijn gewoonlijk gemaakt van hufterproof en hygiรซnisch materiaal, maar zijn net zo voorspelbaar als de rubber tegels eronder. Daarom heeft Aleid Truijens een punt als ze zegt โKinderen hebben ruige speeltuinen nodig, waar je kunt klimmen, hutten bouwen, met water kliederen, knutselen, en met modder klooienโ (de Volkskrant 29 juli).
In de eerste โavonturenspeeltuinโ van Nederland mogen kinderen een vuurtje stoken en rondlopen met een zaag โ en ouders zijn er niet welkom! De NRC van 31 augustus 2024 wijdde er een reportage aan en ik schreef er op 3 september een LinkedIn post over. Ik ben onder de indruk.
Beschreven wordt โeen grassig terreintje onder hoge bomen dat is bezaaid met troep. Hier een strijkplank, daar een barkruk, verderop een winkelwagen met een fietsband erin. Plastic vaten, skilatten, krukken, rollators en heel veel pallets. Ertussen spelen kinderen. Ze klimmen op het dak van een blauwgroen caravanwrak. Ze slingeren aan autobanden, glijden van een zeecontainer of springen ervan af met een paraplu als parachute. Au, dat doet even pijnโ. En dat is precies de bedoeling.
Wat hier mogelijk is lijkt wild en volledig โvrijโ. Maar er zit planning, organisatie en wetenschap achter. Als neuropsycholoog zie ik hoe deze omgeving de waarneming ontwikkelt, de motorische coรถrdinatie, het zelfinzicht en de zelfregulatie (โHoe pak ik dat aan?โ en โOei, dat moet ik anders doenโ). Het spelen met de โrommelโ helpt bij het overzien van consequenties, en ontwikkelt probleemoplossend vermogen en sociaal gedrag. โHoud jij dit touw even vast, dan knoop ik het vast aan die dingesโ. Avontuurlijk spelen geeft inzicht in wat kan en wat รฉcht niet kan. Het is goed voor de veerkracht en het zelfvertrouwen.
Is dat niet gevaarlijk? Vallen de kids niet uit die boom? Branden ze zich niet aan de lucifers? Nee: twee 'speelwerkers' bewaken de veiligheid. Alle spullen worden gecontroleerd op risico en โspeelwaardeโ. Er is zelfs een โwerkdocument risico-voordeelafwegingโ. De speelwerkers hebben juist de opdracht om de kinderen zo min mogelijk te storen. Zo kunnen ze zoveel mogelijk ervaren en beleven. Alleen bij echt gevaar grijpen ze in.
Spelen is leren. Het gaat om de lol, jazeker. maar ook om het verwerven van vaardigheden op het domein van cognitie en bewegen, sociaal gedrag en ondernemerschap. Aleid Truijens schreef โAls er nu eindelijk gebouwd gaat worden, ontwerp dan meteen in elke wijk zoโn spannende speeltuin!โ
Ik hoop dat er veel avonturen-speeltuinen bij zullen komen in Nederland.
NRC 31-8-2024: https://lnkd.in/e_ttDnPK
VOK 29-7-2025: https://lnkd.in/
1 billion members | Manage your professional identity. Build and engage with your professional network. Access knowledge, insights and opportunities.
