21/06/2026
Babi: Abin da Ya Zo Game da Siffar Halittar Manzon Allah ﷺ
A cikin wannan babi akwai hadisai guda goma sha huɗu (14) waɗanda suke bayyana kyawawan siffofi da cikakkiyar halittar Manzon Allah ﷺ.
Hadisi na 1
Daga Anas bn Malik (RA) ya ce:
> Manzon Allah ﷺ ba dogo ne mai tsananin tsawo ba, kuma ba gajere ba ne. Ba fari ne mai tsananin fari ba, kuma ba baƙi mai tsananin baƙi ba ne. Gashinsa ba mai tsananin murɗewa ba ne, kuma ba mai tsananin laushi ba ne. Allah Maɗaukakin Sarki Ya aiko shi yana da shekaru arba’in. Ya zauna a Makka shekaru goma bayan aiko shi, sannan ya zauna a Madina shekaru goma. Allah Ya karɓi rayuwarsa yana kusan shekaru sittin, kuma ba a samun fararen gashi har guda ashirin a kansa da gemunsa ba.
---
Hadisi na 2
Daga Anas bn Malik (RA) ya ce:
> Manzon Allah ﷺ matsakaicin tsayi ne tsakanin mutane; ba dogo ba ne kuma ba gajere ba ne. Jikinsa kyakkyawa ne kuma daidaitacce. Gashinsa ba mai tsananin murɗewa ba ne kuma ba mai tsananin laushi ba ne. Fatar jikinsa fara ce mai ɗan ja-ja a ciki. Idan yana tafiya, yana tafiya da ƙarfi da natsuwa.
---
Hadisi na 3
Daga Al-Bara'u bn Azib (RA) ya ce:
> Manzon Allah ﷺ yana da gashi mai ɗan kaɗawa. Faɗin kafadunsa yana da yawa. Gashinsa yana kaiwa kunnen hagunsa. Na taɓa ganinsa cikin tufafi ja, kuma ban taɓa ganin wani abu mafi kyau gare shi ba.
---
Hadisi na 4
Daga Al-Bara'u bn Azib (RA) ya ce:
> Ban taɓa ganin wani mai gashi da ya kai kafadu cikin tufafi ja wanda ya fi Manzon Allah ﷺ kyau ba. Gashinsa yana kaiwa kafadunsa. Kafadunsa suna da faɗi, kuma ba gajere ba ne ko dogo.
---
Hadisi na 5
Daga Ali bn Abi Talib (RA) ya ce:
> Annabi ﷺ ba dogo ba ne kuma ba gajere ba ne. Tafin hannayensa da ƙafafunsa manya ne. Kansa babba ne, kuma gaɓoɓinsa manya ne. Yana da siririn gashi da yake shimfiɗe daga kirjinsa zuwa cibiyarsa. Idan yana tafiya, yana tafiya da ƙarfi k**ar wanda yake saukowa daga wuri mai tudu. Ban taɓa ganin irinsa ba kafin sa ko bayansa ﷺ.
---
Hadisi na 6
Ali bn Abi Talib (RA) idan yana siffanta Manzon Allah ﷺ yana cewa:
> Manzon Allah ﷺ ba dogo ne mai tsananin tsawo ba, kuma ba gajere ne ƙwarai ba. Matsakaicin tsayi ne tsakanin mutane. Gashinsa ba mai tsananin murɗewa ba ne kuma ba mai tsananin laushi ba ne, sai dai yana da ɗan kaɗawa.
> Fuskarsa ba zagaye ce ƙwarai ba kuma ba cike take ƙwarai ba, sai dai tana da kyakkyawan zagaye. Fatarsa fara ce mai ɗan ja. Idanunsa manya ne masu tsananin baƙin ido. Gashin idanunsa dogaye ne. Kafadunsa da gaɓoɓinsa manya ne. Gashin jikinsa kaɗan ne, sai wani siririn gashi da yake daga ƙirji zuwa cibiya. Tafin hannayensa da ƙafafunsa manya ne.
> Idan yana tafiya yana taka ƙasa da ƙarfi k**ar mai saukowa daga gangare. Idan ya juya, da dukan jikinsa yake juyawa. Tsakanin kafadunsa akwai hatimin annabci, kuma shi ne cikon annabawa.
> Shi ne mafi faɗin ƙirji a cikin mutane, mafi gaskiyar magana, mafi sauƙin hali, kuma mafi karamci a zamantakewa. Duk wanda ya gan shi a karon farko yana jin girmansa, kuma duk wanda ya yi mu’amala da shi yana sonsa. Mai siffanta shi zai ce: “Ban taɓa ganin k**arsa ba kafin sa ko bayansa ﷺ.”
---
Hadisi na 7
Daga Al-Hasan bn Ali (RA) cewa ya tambayi kawunsa Hind bn Abi Halah game da siffar Manzon Allah ﷺ, sai ya ce:
> Manzon Allah ﷺ mutum ne mai girma da ɗaukaka. Fuskarsa tana haskakawa k**ar cikakken wata a daren wata goma sha huɗu. Ya fi matsakaicin mutum tsayi kaɗan, amma bai kai tsananin tsawo ba. Kansa babba ne, kuma gashinsa yana da ɗan kaɗawa.
> Fatarsa mai haske ce. Goshinsa faɗi ne. Girarsa siririya ce mai kyau kuma ba ta haɗe ba. Tsakaninsu akwai wata jijiyar da take bayyana idan ya yi fushi. Hancinsa kyakkyawa ne kuma daidai. Gemunsa yana da yawa. Kumatunsa laushi ne. Bakinsa faɗi ne. Haƙoransa na gaba suna da ɗan rata tsakaninsu.
> Wuyansa yana da tsabta da kyau k**ar wuyan wani abin ado na azurfa. Halittarsa daidaitacciya ce. Ƙirjinsa faɗi ne. Kafadunsa masu faɗi ne. Gaɓoɓinsa manya ne. Tsakanin maƙogwaronsa da cibiyarsa akwai wani siririn layin gashi.
> Tafin hannayensa faɗaɗɗu ne. Hannuwansa da ƙafafunsa masu ƙarfi ne. Yana tafiya cikin natsuwa da ƙarfi. Idan ya juya, da dukan jikinsa yake juyawa. Kallonsa zuwa ƙasa ya fi kallonsa zuwa sama saboda tawali’u. Kuma shi ne yake fara gaishe da wanda ya haɗu da shi.
---
Hadisi na 8
Daga Jabir bn Samurah (RA) ya ce:
> Manzon Allah ﷺ yana da babban baki, idanunsa dogaye a gefuna, kuma diddigen ƙafafunsa ba su da yawan nama.
---
Hadisi na 9
Daga Jabir bn Samurah (RA) ya ce:
> Na ga Manzon Allah ﷺ a wani dare mai hasken wata, yana sanye da tufafi ja. Sai na riƙa kallonsa ina kallon wata. A wurina, Manzon Allah ﷺ ya fi wata kyau.
---
Hadisi na 10
Wani mutum ya tambayi Al-Bara'u bn Azib (RA):
> Shin fuskar Manzon Allah ﷺ tana k**a da takobi?
Sai ya ce:
> A’a, a maimakon haka tana k**a da wata.
---
Hadisi na 11
Daga Abu Hurairah (RA) ya ce:
> Manzon Allah ﷺ yana da fata fara mai haske, k**ar an sarrafa shi daga azurfa. Gashinsa kuma yana da ɗan kaɗawa.
---
Hadisi na 12
Daga Jabir bn Abdullahi (RA) cewa Manzon Allah ﷺ ya ce:
> An nuna mini annabawa. Na ga Musa (AS), sai na same shi yana k**a da mutanen Shanu’ah. Na ga Isa ɗan Maryam (AS), sai na ga wanda ya fi k**a da shi shi ne Urwah bn Mas’ud. Na ga Ibrahim (AS), sai na ga wanda ya fi k**a da shi shi ne abokin nan naku — yana nufin kansa ﷺ. Na kuma ga Jibrilu (AS), sai na ga wanda ya fi k**a da shi shi ne Dihyah Al-Kalbi.
---
Hadisi na 13
Daga Abu Tufail (RA) ya ce:
> Na ga Annabi ﷺ, kuma babu wani a doron ƙasa da ya gan shi face ni.
Sai aka ce masa:
> Ka siffanta mana shi.
Sai ya ce:
> Ya kasance fari mai kyau, kyakkyawar sura, matsakaicin tsayi da jiki. Ba mai ƙiba sosai ba ne kuma ba siriri sosai ba. Ba dogo ba ne kuma ba gajere ba.
---
Hadisi na 14
Daga Ibn Abbas (RA) ya ce:
> Manzon Allah ﷺ yana da ɗan rata tsakanin haƙoransa na gaba. Idan ya yi magana, sai ka ga k**ar haske yana fitowa daga tsakanin haƙoransa.
---
Taƙaitawa
Dukkan waɗannan hadisai sun haɗu wajen bayyana cikar halittar Manzon Allah ﷺ da kyawun surarsa da daidaituwar siffofinsa. Bai kasance mai tsananin tsawo ko gajarta ba, kuma bai kasance mai tsananin fari ko baƙi ba. Haka kuma bai kasance mai ƙiba ko siranci mai yawa ba. A’a, shi ne mafi cikar halitta da ɗabi’a, mafi kyawun sura da k**anni, kuma mafi kyawun magana da mu’amala.
Duk wanda ya gan shi a karon farko yana jin girmansa da kwarjininsa, kuma duk wanda ya yi rayuwa tare da shi ko ya yi mu’amala da shi yana sonsa kuma yana ƙaunarsa.
Tsira da amincin Allah su ƙara tabbata gareshi, iyalansa da sahabbansa baki ɗaya.
✍️ H. Muhmd Sarina
