27/08/2026
πππ ππππ ππππ ππππ ππππππ ππππππππ π
ππππ πππππππ ππππππππ ππππππ
Apabila teknologi menjadi semakin pintar, manusia bagaimana yang perlu dilahirkan oleh sistem pendidikan kita?
Daripada perbincangan dalam Forum Ilmuwan Malaysia MADANI Siri 13, ini 10 perkara yang paling melekat dalam fikiran saya.
1. Pendidikan masa depan bukan perlumbaan membeli teknologi
Papan pintar, tablet dan AI hanyalah alat. Bilik darjah tidak menjadi lebih baik secara automatik hanya kerana kelihatan lebih canggih.
Teknologi hanya berguna apabila guru tahu menggunakannya dan setiap murid mendapat peluang untuk mengaksesnya.
2. Gred tidak cukup untuk membina manusia
Sekolah bukan kilang peperiksaan. Adab, empati, pemikiran kritis dan kebolehan membuat pertimbangan perlu dibentuk bersama pencapaian akademik.
Kita bukan hanya mahu melahirkan murid yang tahu memberikan jawapan, tetapi manusia yang mampu menimbang baik dan buruk sebelum membuat keputusan.
3. Karamah insaniah mesti bermula di dalam bilik darjah
Setiap murid datang dengan latar, cabaran dan potensi yang berbeza.
Sistem pendidikan yang baik bukan hanya meraikan mereka yang sudah berada di hadapan. Sistem itu juga perlu melihat, memahami dan membantu mereka yang masih tertinggal.
4. Jurang digital sebenarnya ialah jurang peluang
Murid yang tidak mempunyai peranti, akses Internet atau sokongan pembelajaran bukan sekadar ketinggalan teknologi. Mereka bermula dengan peluang yang lebih kecil.
Sebab itu pendigitalan pendidikan tidak boleh diukur melalui jumlah peranti semata-mata. Kita juga perlu melihat siapa yang benar-benar dapat menggunakannya.
5. Kebajikan murid juga sebahagian daripada pendidikan
Sukar meminta seorang murid memberikan tumpuan jika keperluan asasnya belum dipenuhi.
Makanan, peranti dan bantuan persekolahan bukan perkara sampingan. Semuanya menentukan sama ada seorang murid benar-benar mempunyai peluang untuk belajar.
6. Universiti tidak boleh melahirkan pemimpin jika mahasiswa takut bersuara
Mahasiswa memerlukan ruang untuk bertanya, berbeza pandangan, mengurus organisasi dan membahaskan dasar.
Kematangan tidak lahir apabila segala-galanya ditentukan untuk mereka. Ia terbentuk apabila mereka diberi ruang untuk berfikir, membuat keputusan dan belajar daripada akibatnya.
7. AUKU perlu beralih daripada mengawal kepada memperkasa
Pindaan undang-undang sahaja tidak memadai jika budaya kampus masih melihat mahasiswa sebagai kelompok yang perlu sentiasa dikawal.
Autonomi mesti wujud dalam pengalaman sebenar mahasiswa, bukan sekadar tertulis dalam undang-undang.
8. Kebebasan datang bersama tanggungjawab
Kampus yang terbuka bukan kampus tanpa batas.
Mahasiswa perlu menggunakan kebebasan dengan fakta, hujah dan adab. Mereka juga perlu bersedia bertanggungjawab terhadap pandangan dan tindakan sendiri.
9. Generasi akan datang tidak boleh sekadar menjadi pengguna AI
Mereka perlu tahu mencipta, menilai dan mempersoalkan teknologi.
Lebih penting, mereka mesti tahu bila AI boleh membantu dan bila pertimbangan manusia tidak boleh diserahkan kepada mesin.
10. Sekolah dan universiti tidak boleh bergerak sendiri-sendiri
Apa yang dibentuk di sekolah akan dibawa ke universiti.
Pengalaman di universiti p**a akan membentuk manusia yang akhirnya memimpin, mencipta dan menentukan arah negara.
Teknologi akan terus berubah. AI akan menjadi semakin pintar. Undang-undang dan kurikulum juga akan berkembang mengikut keperluan zaman. Namun semua itu belum menjamin masa depan pendidikan yang lebih baik.
Nilai teknologi akhirnya bergantung pada manusia yang menggunakannya.
ππππππ ππππππ
Ketua Pegawai Eksekutif
Yayasan Didik Negara
