Sazly Tulih Page

25/08/2026

Salam Maulidur Rasul

25/08/2026

𝗠𝗲𝗻𝗴𝗮𝗽𝗮 𝗞𝗶𝗹𝗮𝗻𝗴 𝗠𝗮𝗸𝗮𝗻𝗮𝗻 𝗣𝗲𝗿𝗹𝘂 𝗔𝗱𝗮 𝗤𝗔 𝗱𝗮𝗻 𝗤𝗖

Ramai yang masih menganggap QA dan QC adalah perkara yang sama.

Sebenarnya tidak.

Dalam industri makanan, kedua-duanya mempunyai peranan yang berbeza tetapi matlamatnya sama iaitu memastikan makanan yang dihasilkan selamat, berkualiti dan konsisten sebelum sampai ke tangan pengguna.

QA – Quality Assurance lebih kepada mencegah masalah daripada berlaku.

QC – Quality Control p**a lebih kepada mengesan masalah yang telah berlaku atau berpotensi berlaku.

Mudah cerita...

QA menjaga proses.
QC memeriksa hasil.

🏭 Mengapa QA penting?

QA memastikan kilang mempunyai sistem yang tersusun.

Contohnya, prosedur penerimaan bahan mentah, kawalan pembekal, kebersihan premis, kawalan suhu, sanitasi, kawalan perosak, latihan pekerja, pengurusan alergen, kebolehkesanan dan tindakan pembetulan.

QA bertanya:

“Apa yang kita perlu buat supaya masalah tidak berlaku?”

Sebab itu QA banyak melibatkan GMP, HACCP, MeSTI, SOP dan dokumentasi.

🔬 Bagaimana p**a dengan QC?

QC p**a memeriksa sama ada produk yang dihasilkan benar-benar memenuhi spesifikasi yang ditetapkan.

Contohnya memeriksa:

- berat dan isipadu produk
- warna, bau dan tekstur
- suhu produk
- pH
- kandungan tertentu
- pembungkusan
- tarikh luput
- serta ujian mikrobiologi atau kimia jika diperlukan.

QC bertanya:

“Produk yang kita hasilkan ini betul-betul memenuhi spesifikasi atau tidak?”

Kalau ada produk yang tidak memenuhi spesifikasi, QC perlu mengenal pasti dan mengasingkannya supaya produk yang bermasalah tidak sampai kepada pengguna.

⚠️ Kalau kilang tiada QA dan QC?

Di sinilah risikonya.

▪️ Bahan mentah mungkin diterima tanpa pemeriksaan yang mencukupi.

▪️ Proses mungkin tidak dikawal.

▪️ Suhu mungkin tidak dipantau.

▪️ Pekerja mungkin tidak mengikut prosedur.

▪️ Produk siap p**a mungkin dilepaskan tanpa pemeriksaan yang sewajarnya.

Akhirnya...

masalah hanya diketahui selepas produk berada di pasaran.

Pada ketika itu, kosnya bukan lagi sekadar kos membaiki produk.

Ia mungkin melibatkan aduan pengguna, penarikan balik produk, kerugian kewangan, tindakan penguatkuasaan dan yang paling penting adalah hilangnya kepercayaan pengguna.

🤝 QA dan QC mesti bekerjasama

QA tanpa QC ibarat kita mempunyai sistem tetapi tidak tahu sama ada sistem itu benar-benar menghasilkan produk yang baik.

QC tanpa QA p**a ibarat kita hanya mencari kesalahan selepas masalah berlaku.

Sebab itu kilang makanan yang baik bukan sekadar mempunyai QC yang pandai memeriksa produk, tetapi juga QA yang kuat membina sistem pencegahan.

QA mencegah.
QC mengesan.
Pengurusan mengambil tindakan.

Ketiga-tiganya perlu bergerak bersama.

Akhirnya, matlamat kita bukan sekadar menghasilkan makanan yang sedap dan cantik.

Tetapi makanan yang...

SELAMAT. BERKUALITI. KONSISTEN.

Kerana pengguna bukan membeli sekadar makanan.

Mereka membeli kepercayaan.

— Sazly Tulih

24/08/2026

Bahaya.... Jangan digunakan lagi..

23/08/2026

Bila Menjadi Panel Pensijilan Halal…

Beberapa belas tahun yang lalu, aku pernah dilantik sebagai Panel Pensijilan Halal bagi sebuah Jabatan Agama Islam.

Terus terang aku kata… aku ni memang cerewet kalau bab halal. 😄

Bukan cerewet saja-saja. Bagi aku, tugas sebagai panel pensijilan halal bukanlah sekadar datang ke premis, tengok dokumen, periksa produk dan akhirnya bagi keputusan halal.

Bagi aku, tanggungjawab itu jauh lebih besar.

Sebagai panel, aku akan melihat pelbagai aspek keselamatan makanan, kebersihan premis, keselamatan produk, sumber bahan mentah, cara penyimpanan dan juga proses penghasilan produk.

Pendek kata, aku nak tahu…

Apa yang masuk?
Bagaimana ia diproses?
Di mana ia diproses?
Siapa yang mengendalikannya?
Dan akhirnya, apa yang sampai kepada pengguna?

Aku rasa masa tu, auditor mungkin akan menyampah juga kalau nampak aku datang sebagai panel. 😂

Bukan apa…

Kadang-kadang benda yang orang rasa kecil, bagi aku ia boleh jadi perkara besar apabila melibatkan halal dan keselamatan makanan.

Sebabnya mudah.

Bila kita memberikan pengiktirafan halal kepada sesuatu produk, kita bukan sekadar memberikan satu sijil.

Kita sebenarnya sedang memberikan keyakinan kepada pengguna Muslim bahawa produk tersebut memenuhi keperluan yang ditetapkan.

Dan bagi aku, keyakinan itu bukan sesuatu yang boleh diberikan sambil lewa.

Aku selalu melihat tugas sebagai panel halal sebagai satu amanah.

Amanah dengan Allah.

Amanah dengan umat Islam.

Dan amanah kepada masyarakat yang meletakkan kepercayaan kepada sistem pensijilan halal.

Sebab itu aku agak tegas ketika menjalankan tugas.

Bukan kerana mahu mencari salah.

Bukan juga kerana mahu menyusahkan pengusaha atau auditor.

Tetapi kerana aku percaya…

Halal itu bukan sekadar apa yang tertulis pada sijil.

Halal perlu disokong dengan kebersihan, keselamatan makanan, sumber bahan yang jelas, proses yang terkawal dan integriti mereka yang menghasilkannya.

Hari ini bila aku fikir semula, mungkin ada auditor yang pernah mengeluh apabila nampak aku datang sebagai panel. 😆

Tapi itulah tanggungjawab.

Kadang-kadang kita terpaksa menjadi orang yang cerewet supaya orang lain boleh makan dengan tenang.

Kerana akhirnya…

Satu keputusan halal bukan sekadar keputusan di atas kertas. Ia adalah amanah yang akan dipersoalkan.

— Sazly Tulih

21/08/2026

𝗥𝗲𝘀𝗶𝗱𝘂 𝗥𝗮𝗰𝘂𝗻 𝗣𝗲𝗿𝗼𝘀𝗮𝗸 𝗱𝗮𝗹𝗮𝗺 𝗧𝗮𝗻𝗮𝗺𝗮𝗻 𝗠𝗮𝗸𝗮𝗻𝗮𝗻: 𝗞𝗲𝗰𝗶𝗹 𝗞𝗮𝗱𝗮𝗿𝗻𝘆𝗮, 𝗕𝗲𝘀𝗮𝗿 𝗥𝗶𝘀𝗶𝗸𝗼𝗻𝘆𝗮

Apabila kita membeli sayur-sayuran, buah-buahan atau tanaman makanan, kita tentu mengharapkan makanan tersebut bersih, segar dan selamat dimakan. Namun, pernahkah kita terfikir tentang bahan kimia yang mungkin masih berbaki pada tanaman selepas proses penanaman?

Salah satu perkara yang perlu diberi perhatian ialah residu racun perosak.

Racun perosak digunakan dalam pertanian untuk mengawal serangga, kulat, rumpai dan pelbagai perosak yang boleh merosakkan tanaman. Penggunaannya memang penting bagi memastikan hasil pertanian mencukupi dan berkualiti. Namun, penggunaan yang tidak mengikut kadar, jenis dan tempoh yang ditetapkan boleh menyebabkan baki racun perosak kekal pada tanaman makanan.

𝗔𝗽𝗮 𝗶𝘁𝘂 𝗿𝗲𝘀𝗶𝗱𝘂 𝗿𝗮𝗰𝘂𝗻 𝗽𝗲𝗿𝗼𝘀𝗮𝗸?

Residu racun perosak ialah baki bahan aktif atau hasil pereputannya yang masih terdapat pada makanan selepas sesuatu racun perosak digunakan pada tanaman.

Tidak semua residu bermaksud makanan tersebut berbahaya. Yang penting ialah jenis racun, jumlah residu dan tahap pendedahan kepada pengguna.

Sebab itu, terdapat satu konsep penting yang dikenali sebagai Had Residu Maksimum (Maximum Residue Limit – MRL). MRL menetapkan tahap maksimum residu yang dibenarkan berada pada sesuatu komoditi makanan apabila racun perosak digunakan mengikut amalan pertanian yang baik.

𝗕𝗮𝗴𝗮𝗶𝗺𝗮𝗻𝗮 𝗿𝗲𝘀𝗶𝗱𝘂 𝗯𝗼𝗹𝗲𝗵 𝗯𝗲𝗿𝗹𝗮𝗸𝘂?

Antara punca utama ialah penggunaan racun perosak melebihi kadar yang disyorkan, mencampurkan racun tanpa panduan yang betul, menggunakan racun yang tidak sesuai untuk tanaman tertentu dan yang paling penting, tidak mematuhi tempoh menunggu sebelum hasil tanaman dituai.

Tempoh menunggu atau pre-harvest interval memberikan masa untuk residu racun berkurangan ke tahap yang lebih rendah sebelum makanan dituai dan dipasarkan.

Jika hasil tanaman dituai terlalu awal, kemungkinan residu yang tinggal adalah lebih tinggi.

𝗔𝗱𝗮𝗸𝗮𝗵 𝗺𝗲𝗺𝗯𝗮𝘀𝘂𝗵 𝗱𝗮𝗽𝗮𝘁 𝗺𝗲𝗻𝗴𝗵𝗶𝗹𝗮𝗻𝗴𝗸𝗮𝗻 𝘀𝗲𝗺𝘂𝗮 𝗿𝗲𝘀𝗶𝗱𝘂?

Membasuh buah-buahan dan sayur-sayuran di bawah air bersih yang mengalir adalah amalan yang baik. Ia boleh membantu mengurangkan sebahagian kotoran dan sesetengah residu yang berada di permukaan.

Namun, membasuh bukan jaminan bahawa semua residu racun perosak akan hilang.

Sesetengah racun perosak mempunyai sifat sistemik dan boleh diserap ke dalam tisu tumbuhan. Oleh itu, kawalan paling penting sebenarnya perlu bermula di peringkat ladang, melalui penggunaan racun perosak secara bertanggungjawab dan mengikut label serta amalan pertanian yang baik.

𝗝𝗮𝗻𝗴𝗮𝗻 𝘁𝗮𝗸𝘂𝘁 𝗺𝗮𝗸𝗮𝗻 𝘀𝗮𝘆𝘂𝗿 𝗱𝗮𝗻 𝗯𝘂𝗮𝗵

Kewujudan residu racun perosak tidak bermaksud kita perlu berhenti makan buah-buahan dan sayur-sayuran.

Sebaliknya, kita perlu memahami bahawa keselamatan makanan memerlukan kawalan sepanjang rantaian makanan daripada ladang, pengump**an, pengangkutan, pemborongan, peruncitan sehinggalah ke meja makan.

Pemantauan residu melalui persampelan dan analisis makmal juga penting bagi memastikan makanan yang berada di pasaran mematuhi keperluan keselamatan makanan.

𝗣𝗲𝘀𝗮𝗻𝗮𝗻 𝘂𝗻𝘁𝘂𝗸 𝗽𝗲𝘁𝗮𝗻𝗶 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗲𝗻𝗴𝗴𝘂𝗻𝗮

Kepada petani, gunakan racun perosak hanya apabila perlu, pada kadar yang betul, mengikut tanaman yang diluluskan dan sentiasa patuhi tempoh menunggu sebelum menuai.

Kepada pengguna p**a, amalkan kepelbagaian dalam pemilihan makanan, basuh buah-buahan dan sayur-sayuran dengan air bersih yang mengalir sebelum dimakan atau dimasak, dan elakkan membeli hasil pertanian daripada sumber yang meragukan.

Racun perosak membantu melindungi tanaman, tetapi penggunaannya mesti dikawal.

Kerana dalam keselamatan makanan, persoalannya bukan sekadar “Ada residu atau tidak?” tetapi “Berapa banyak, jenis apa dan adakah ia berada pada tahap yang selamat?”

Makanan selamat bermula dari ladang.
Daripada tanah ke meja, setiap langkah menentukan keselamatan kita.

— Sazly Tulih

19/08/2026

SMART PACKAGING.. antara keselamatan makanan dan kos.. Yang mana nak dilaburkan dahulu?

1. 👁️ Sense and Capture – Mengesan & Mengumpul Maklumat

Smart packaging boleh menggunakan sensor dan indikator pintar untuk memberikan maklumat masa nyata tentang keadaan produk.

Contohnya:
▪️ Indikator perubahan suhu.
▪️ Indikator kesegaran makanan.
▪️ Sensor gas yang terhasil apabila makanan rosak.
▪️ Indikator masa–suhu (time-temperature indicator).

👉 Jadi, pengguna atau pengeluar boleh mengetahui keadaan makanan tanpa perlu membuka bungkusan.

2. ⚙️ Monitor and Control – Memantau & Mengawal

Data daripada pembungkusan boleh digunakan untuk memantau proses, meningkatkan kebolehkesanan (traceability) dan mengurangkan risiko.

Contohnya, pembungkusan yang mempunyai RFID atau kod digital boleh membantu mengesan: kilang → pengangkutan → gudang → premis → pengguna.

Jika berlaku masalah atau food recall, produk yang terlibat lebih mudah dikenal pasti.

3. 🛡️ Protect and Perform – Melindungi & Meningkatkan Prestasi

Ini lebih dekat dengan konsep active packaging.

Pembungkusan bukan hanya menjadi penghalang fizikal, tetapi boleh berfungsi secara aktif untuk membantu mengekalkan keselamatan dan kualiti makanan.

Contohnya:
Oxygen absorber mengurangkan oksigen dalam bungkusan.

Penyerap kelembapan membantu mengawal kelembapan.

Bahan antimikrob boleh membantu menghalang pertumbuhan mikroorganisma.

Pembungkusan dengan ciri penghalang (barrier) yang baik membantu melindungi makanan daripada oksigen, cahaya dan kelembapan.

👉 Kesannya boleh membantu memanjangkan jangka hayat (shelf life) dan mengekalkan kualiti makanan.

4. ♻️ Sustain and Scale – Kelestarian & Pelaksanaan Berskala Besar

Apabila teknologi smart packaging boleh digunakan secara meluas, ia berpotensi membantu:
▪️ mengurangkan pembaziran makanan;
▪️ mengurangkan produk yang dibuang sebelum waktunya;
▪️ mengawal kos;
▪️ meningkatkan kecekapan rantaian bekalan; dan
▪️ menyokong sasaran ESG (Environmental, Social and Governance).

🔑 Ringkasnya.....
Evolusi pembungkusan:

Pembungkusan biasa
➡️ “Saya lindungi makanan.”

Active packaging
➡️ “Saya bantu mengekalkan kualiti dan keselamatan makanan.”

Smart packaging
➡️ “Saya boleh mengesan keadaan makanan, memberikan maklumat, membantu pemantauan dan menyokong keputusan.”

Dan yang paling menarik untuk keselamatan makanan, smart packaging boleh menjadi satu lagi lapisan dalam sistem food safety assurance, khususnya dalam pemantauan suhu, kesegaran, kebolehkesanan dan food recall.

17/08/2026

*FoodTechTalk 2026!*

Building A Sustainable Food Future: ESG, Policy and Industry Transformation?

*Objectives*: To explore how ESG, policy, and industry collaboration can strengthen food safety, consumer confidence, and sustainable growth.

*FoodTechTalk*:
Date:12th September 2026(Saturday)
Time :9.00 am - 12.00 pm
Venue: Sunway University

*Who Should Attend?*
A diverse audience from the industry, government officials, retailers, caterers and academia
https://youtube.com/shorts/Yna5AcSNRa0?feature=share

*FEE:*
RM 65.00 for MIFT Member
RM 110.00 for Non MIFT Member
RM 25.00 for MIFT Student
RM 50.00 for Non MIFT Student Member
RM 330.00 for Corporate Group (4 pax)

📜 *E-certificate Provided*

✍🏻*REGISTER NOW*
Complete the registration form below:
https://forms.gle/XxYctQvBgKZsB6s27

Contact us:
📱Ms Ain: https://wa.link/v01d70
📧Or Email us at: [email protected]
💻Visit our website: https://mift.org.my

📢 You're Invited to FoodTechTalk 2026!Organised by Malaysia Instit...

14/08/2026

𝗚𝗮𝗿𝗶𝗻𝗴 𝗜𝘁𝘂 𝗦𝗲𝗱𝗮𝗽… 𝗧𝗮𝗽𝗶 𝗔𝗽𝗮 𝗖𝗲𝗿𝗶𝘁𝗮 𝗗𝗲𝗻𝗴𝗮𝗻 𝗔𝗰𝗿𝘆𝗹𝗮𝗺𝗶𝗱𝗲?

“Nasi goreng yang ada kerak-kerak garing tu memang sedap!”

Ada yang s**a nasi goreng biasa. Ada yang lebih s**a nasi goreng yang digoreng lama sedikit sehingga nasi menjadi kering, perang dan garing.

Tetapi pernahkah kita terfikir…

𝗔𝗱𝗮𝗸𝗮𝗵 𝘀𝗲𝗺𝗮𝗸𝗶𝗻 𝗴𝗮𝗿𝗶𝗻𝗴, 𝘀𝗲𝗺𝗮𝗸𝗶𝗻 𝘁𝗶𝗻𝗴𝗴𝗶 𝗿𝗶𝘀𝗶𝗸𝗼 𝗮𝗰𝗿𝘆𝗹𝗮𝗺𝗶𝗱𝗲?

Apa sebenarnya Acrylamide?

Acrylamide ialah sebatian yang boleh terbentuk secara semula jadi apabila makanan tertentu yang kaya dengan karbohidrat dan mengandungi asid amino asparagine dimasak pada suhu tinggi.

Ia banyak dikaitkan dengan makanan seperti kentang goreng, kerepek, roti, biskut dan makanan berasaskan bijirin yang dimasak sehingga perang atau garing.

Proses ini berkait dengan tindak balas Maillard yang menghasilkan warna perang, aroma dan rasa yang kita s**ai.

𝗕𝗮𝗴𝗮𝗶𝗺𝗮𝗻𝗮 𝗽𝘂𝗹𝗮 𝗱𝗲𝗻𝗴𝗮𝗻 𝗻𝗮𝘀𝗶 𝗴𝗼𝗿𝗲𝗻𝗴?

Ini bahagian yang menarik.

Nasi putih yang dimasak secara biasa bukanlah sumber utama acrylamide.

Tetapi apabila nasi atau produk beras melalui proses pemanasan kering pada suhu tinggi, terutama sehingga permukaannya menjadi sangat perang, garing atau hangus, pembentukan acrylamide boleh menjadi lebih berpotensi.

Jadi, bukan bermaksud:

❌ “Nasi goreng = acrylamide tinggi.”

Tetapi lebih tepat untuk kita katakan:

✅ Kaedah memasak, suhu, tempoh pemanasan dan tahap kegaringan boleh mempengaruhi pembentukan acrylamide.

𝗚𝗮𝗿𝗶𝗻𝗴 𝘁𝗶𝗱𝗮𝗸 𝘀𝗲𝗺𝗲𝘀𝘁𝗶𝗻𝘆𝗮 𝗯𝗲𝗿𝗯𝗮𝗵𝗮𝘆𝗮

Jangan p**a selepas membaca rencana ini kita terus takut makan nasi goreng.

Tidak perlu.

Acrylamide ialah isu yang perlu kita fahami, bukannya sesuatu yang menyebabkan kita perlu menghapuskan nasi goreng daripada menu.

𝗣𝗿𝗶𝗻𝘀𝗶𝗽 𝗺𝘂𝗱𝗮𝗵𝗻𝘆𝗮:

Elakkan makanan berkanji daripada dimasak sehingga terlalu perang atau hangus secara berlebihan.

Kalau nasi goreng itu sedikit perang dan kering, itu tidak bermakna ia automatik menjadi “makanan berbahaya”.

Yang kita mahu elakkan ialah tabiat memasak sehingga terlalu garing, hangit atau terbakar, terutama jika perkara itu berlaku secara kerap.

𝗝𝗮𝗱𝗶, 𝗻𝗮𝘀𝗶 𝗴𝗼𝗿𝗲𝗻𝗴 𝗺𝗮𝗰𝗮𝗺 𝗺𝗮𝗻𝗮 𝘆𝗮𝗻𝗴 𝗹𝗲𝗯𝗶𝗵 𝗯𝗮𝗶𝗸?

🍚 Jangan sengaja menggoreng nasi terlalu lama sehingga hangus.
🔥 Elakkan bahagian yang terbakar atau terlalu hitam.
🍳 Gunakan suhu dan tempoh memasak yang bersesuaian.
🥗 Amalkan diet yang pelbagai dan seimbang.
👨‍🍳 Utamakan teknik memasak yang tidak menyebabkan makanan menjadi terlalu hangus.

𝗔𝗸𝗵𝗶𝗿 𝗸𝗮𝘁𝗮…

Garing memang sedap.

Tetapi dalam keselamatan makanan, kita perlu tahu beza antara “garing yang menyelerakan” dengan “terlalu hangus dan terbakar”.

Acrylamide bukan alasan untuk kita takut makan nasi goreng.

Sebaliknya, ia mengajar kita satu perkara penting:

"Cara kita memasak makanan juga boleh mempengaruhi keselamatan makanan tersebut."

Jadi kalau nasi goreng ada sedikit kerak garing, tak perlu panik.

Cuma jangan sampai kerak itu sudah bertukar menjadi arang! 😄

Sazly Tulih

12/08/2026

Ni antara topik yang saya sangat s**a semasa Konvensyen Keselamatan Makanan anjuran Program Keselamatan dan Kualiti Makanan, KKM yang telah melabuhkan tirainya semalam. Saya serta ringkasannya....

Perubahan Iklim sebagai Ancaman Baharu kepada Keselamatan Makanan Global

🌍 Apa kaitannya?

Perubahan iklim bukan lagi sekadar isu alam sekitar. Ia semakin menjadi ancaman besar kepada keselamatan makanan global kerana perubahan suhu, corak hujan dan kejadian cuaca ekstrem boleh mengganggu keseluruhan rantaian bekalan makanan.

🌡️ Kesan utama terhadap keselamatan makanan

1. Suhu dunia semakin meningkat

- Suhu tinggi boleh mempercepatkan pertumbuhan bakteria seperti Salmonella, E. coli dan Listeria.
- Makanan lebih mudah rosak jika kawalan suhu tidak mencukupi.

2. Banjir dan hujan ekstrem

- Banjir boleh mencemarkan sumber air dan kawasan pertanian dengan mikroorganisma serta bahan kimia.
- Risiko pencemaran makanan meningkat selepas kejadian banjir.

3. Kemarau dan kekurangan air

- Kekurangan air menjejaskan pengeluaran tanaman dan ternakan.
- Air yang tercemar atau tidak mencukupi untuk sanitasi boleh meningkatkan risiko penyakit bawaan makanan.

4. Perubahan taburan perosak dan patogen

- Perubahan iklim boleh mengubah habitat dan taburan serangga, perosak serta mikroorganisma.
- Ini boleh membawa kepada kemunculan atau peningkatan bahaya makanan di kawasan baharu.

5. Peningkatan risiko toksin semula jadi

- Tekanan haba dan perubahan kelembapan boleh menggalakkan pertumbuhan kulat tertentu.
- Contohnya, peningkatan risiko aflatoksin pada tanaman seperti jagung dan kacang tanah dalam keadaan yang sesuai.

6. Gangguan rantaian bekalan

- Banjir, ribut, kemarau dan gelombang haba boleh mengganggu pengeluaran, penyimpanan, pengangkutan dan pengedaran makanan.
- Akhirnya, bekalan makanan boleh berkurangan dan harga meningkat.

🛡️ Apa yang perlu dilakukan?

Keselamatan makanan perlu bergerak daripada pendekatan reaktif kepada pencegahan dan kesiapsiagaan melalui:

- Sistem pemantauan bahaya makanan yang lebih kukuh.
- Rantaian sejuk yang berkesan.
- Pengurusan air dan sanitasi yang baik.
- Penggunaan teknologi ramalan dan sistem amaran awal.
- Amalan pertanian yang lebih tahan terhadap perubahan iklim.
- Pengukuhan sistem kawalan keselamatan makanan dari ladang hingga ke meja.

💡 Kesimp**an

Perubahan iklim boleh mengubah landskap risiko keselamatan makanan dunia. Makanan mungkin mencukupi dari segi kuantiti, tetapi jika tercemar atau tidak selamat, ia tetap menjadi ancaman kepada kesihatan manusia.

“Dunia yang berubah memerlukan sistem keselamatan makanan yang turut berubah.”

— Sazly Tulih

12/08/2026

Jangan Panik.....!!

Baca dulu...