01/02/2024
Virus : A fence between living and non-living
ကမ္ဘာပေါ်မှာရှိတဲ့အရာတွေကို လူတွေကတော့ သက်ရှိနဲ့သက်မဲ့ဆိုပြီးနှစ်မျိုးခွဲခြားထားပါတယ်။
ဒါဆိုရင် Virus က ဘယ်ထဲမှာပါလဲ။ Living thing လား non-living thing လား။
ဒီမေးခွန်းကတော့နဲနဲစဉ်းစားရ ဖြေရခက်ထဲမေးခွန်းပါ။ လူတွေက virus ဆိုရင် လူတွေကို ကူးစက်ရောဂါတွေဖြစ်စေတဲ့ သက်ရှိလို့ပဲ တွေးမိကြမှာပါ။
တကယ်တော့ virusတွေက သက်ရှိတွေမှာရှိရမဲ့ characters တွေနဲ့ကွဲပြားနေတဲ့နေရာတွေအများကြီးရှိပါတယ်။
ကမ္ဘာပေါ်က သက်ရှိတွေအားလုံး (bacteriaလို prokaryotes တွေ၊ protozoa လို unicellular eukaryotes တွေအပါအဝင်) သည် မိမိကိုယ်တိုင်ဘယ်သူ့ရဲ့အကူအညီမှမပါဘဲ ရှင်သန်ပွါးများနေနိုင်ကြပါတယ်။
ဒါပေမယ့် virus တွေကတော့အဲ့လိုမဟုတ်ပါဘူး။
သူတို့က ပတ်ဝန်းကျင်မှာရှိတဲ့ သက်မဲ့ပစ္စည်းတွေ (ဥပမာ-စားပွဲခုံ၊တံခါးလက်ကိုင်) ပေါ်မှာရှိနေတဲ့အခါ တခြားသက်ရှိတွေလိုမျိုး cellular metabolism တွေ ဘာဆိုဘာမှမလုပ်နေဘဲ သက်မဲ့တွေအတိုင်းရှိနေတာဖြစ်ပါတယ်။
တကယ်လို့ လူတစ်ယောက်က အဲ့တံခါးလက်ကိုင်ကို ကိုင်ထားတဲ့လက်နဲ့ နှာခေါင်းကိုပွတ်လိုက်မယ်ဆိုရင်တော့ ခုဏက သက်မဲ့လိုဖြစ်နေတဲ့ virus က လူ့ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ cells တွေထဲကိုဝင်ပြီး cellular metabolism တွေလုပ်ဖို့ ၊ဆက်ပြီးပွါးများဖို့အတွက် အခွင့်အလမ်းရသွားကြပါတယ်။
Virus တွေက သူတို့ကိုလက်ခံထားတဲ့သက်ရှိရဲ့ cells မှာရှိတဲ့ genome ထဲကို သူတို့ရဲ့ gene တွေကို ကြားဖြတ်ထည့်လိုက်ပြီး host cells ရဲ့အကူအညီနဲ့သူတို့ကိုယ်တိုင်မလုပ်ဆောင်နိုင်တဲ့ ပွါးများခြင်းလုပ်ငန်းကို လုပ်ဆောင်ကြတာဖြစ်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် virus တွေဟာ သက်မဲ့ပစ္စည်းတွေမှာရှိနေရင် သက်မဲ့တွေလိုမျိုးပဲ ကိုယ်တိုင်ဘာမှမလုပ်နိုင်ပဲ သက်ရှိတွေရဲ့ cells တွေထဲကိုရောက်မှသာ အသက်ရှင်ပွါးများနိုင်ကြလို့ A fence between living and non-living လို့တင်စားကြတာဖြစ်ပါတယ်။
Disclaimer: image from google
