The IE Network Sri Lanka

19/06/2026

🎯 Industrial Engineering (IE) අත්පොත

⚡ Performance Rating සහ Basic Time (මූලික කාලය) ගණනය කිරීම

පසුගිය ලිපියෙන් අපි Cycle Time එක ගැන කතා කළා. එතනදි අපි මතු කරපු ප්‍රධාන ගැටලුව තමයි, එකම වැඩේ කරන operator ලා දෙන්නෙක්ගේ වේගය (speed) වෙනස් වෙන්න පුළුවන් කියන එක.

ඉතින් කොහොමද අපි කර්මාන්තශාලාවටම ගැලපෙන "පොදු සම්මත කාලයක්" හදාගන්නේ? ඒ සඳහා තමයි අපි Performance Rating (කාර්ය සාධන ශ්‍රේණිගත කිරීම) පාවිච්චි කරන්නේ.

📌 Performance Rating කියන්නේ මොකක්ද?

මෙතනදි Time Study එක කරන කෙනා (IE Officer / Work Study Officer) operator ගේ වැඩ කරන වේගය, කුසලතාවය සහ උත්සාහය නිරීක්ෂණය කරලා ප්‍රතිශතයක් (percentage එකක්) දෙනවා.

කිසිම කලබලයක් නැතුව, නමුත් අඛණ්ඩව සාමාන්‍ය වේගයකින් (Standard pace) වැඩ කරන කෙනෙක්ගේ rating එක 100% විදිහට තමයි සලකන්නේ.

• Operator ඉතාමත් වේගවත් සහ දක්ෂ නම්: Rating එක 100% ට වඩා වැඩියි (උදා: 110%, 115%).

• Operator සාමාන්‍ය වේගයට වඩා හෙමින් වැඩ කරනවා නම්: Rating එක 100% ට වඩා අඩුයි (උදා: 80%, 90%).

📌 Basic Time (මූලික කාලය) කියන්නේ මොකක්ද?

අපි කලින් මැනගත්ත Average Cycle Time එකත්, මේ Performance Rating එකත් ගුණ කරලා තමයි Basic Time එක හදාගන්නේ. Basic Time එකෙන් කියන්නේ සම්මත වේගයකින් (100% rating එකකින්) වැඩ කරන කෙනෙක්ට මේ වැඩේ කරන්න යන නියම කාලයයි.

💡 සූත්‍රය (The Formula):

Basic Time = Cycle Time × (Performance Rating / 100)

📊 සරල උදාහරණයක් බලමු:

හිතන්න, එක operation එකක් කරන්න Operator කෙනෙක්ට සාමාන්‍යයෙන් විනාඩි 1.20 ක් (Cycle Time) යනවා. හැබැයි එයා වැඩ කරන්නේ සාමාන්‍ය වේගයට වඩා ටිකක් හෙමින්. ඒ නිසා IE Officer එයාට දෙන්නේ 90% ක Rating එකක්.
• Basic Time = 1.20 × (90 / 100)
• Basic Time = විනාඩි 1.08
මෙයින් අදහස් වෙන්නේ, සාමාන්‍ය (100%) වේගයෙන් වැඩ කරන කෙනෙක්ට මේ වැඩේ ඉවර කරන්න යන්නේ විනාඩි 1.08 යි කියන එකයි!
දැන් අපි නිශ්චිතම කාලය හොයාගත්තා. හැබැයි මතක තියාගන්න, මේක තවම අවසන් SMV එක නෙමෙයි. මිනිස්සුන්ට නොනවත්වාම මැෂින් වගේ එක දිගට වැඩ කරන්න බැහැනේ. ඒ නිසා අපි මේකට අමතර කාලයන් (Allowances) එකතු කරන්න ඕනේ.

ඊළඟ ලිපියෙන් අපි බලමු Allowances (දීමනා) එකතු කරලා අවසාන SMV (Standard Minute Value) එක හරියටම ගණනය කරන්නේ කොහොමද කියලා.

රැඳී සිටින්න The IE Network Sri Lanka සමඟ! 🇱🇰⚙️

(ඔබේ මිතුරන්ටත් අපේ Channel එකට එකතු වෙන්න Invite කරන්න)

https://whatsapp.com/channel/0029VaTlwH10lwgwfB9LPt2f

19/06/2026

🎯 Industrial Engineering (IE) අත්පොත

⏱️ Cycle Time (චක්‍රීය කාලය) යනු කුමක්ද? එය හරියටම මනින්නේ කොහොමද?

පසුගිය ලිපියෙන් අපි කතා කළා IE වල මූලිකම පදනම ගැන. අද අපි කතා කරමු Work Measurement (කාර්ය මැනීම) වල පළවෙනි සහ වැදගත්ම පියවර වෙන Cycle Time (සයිකල් ටයිම්) ගැන.

📌 මොකක්ද මේ Cycle Time කියන්නේ?

සරලවම කිව්වොත්, එක්තරා නිශ්චිත මෙහෙයුමක් (Operation එකක්) පටන් ගත්ත වෙලාවේ ඉඳන් ඒක ඉවර කරනකම් යන සම්පූර්ණ කාලයට තමයි Cycle Time එක කියන්නේ.

ඇඟලුම් කර්මාන්තයේ (Apparel Industry) උදාහරණයක් ගමු:

Operator කෙනෙක් එක ඇඳුම් කොටසක් මහන්න පටන් ගන්නවා.
1. කෑලි ටික අතට ගන්නවා (Pick / Get)
2. මැෂින් එකට තියලා මහනවා (Sew)
3. මහලා ඉවර වෙලා අයින් කරනවා (Dispose / Discard)

මෙන්න මේ පියවර 3 සම්පූර්ණ කරන්න යන මුළු කාලය තමයි ඒ operation එකේ Cycle Time එක.

📌 නිවැරදිව Cycle Time එකක් මනින්නේ කොහොමද?
Stopwatch එකක් අරන් ගිහින් එක පාරටම වෙලාව බලන එක නෙමෙයි නිවැරදි ක්‍රමය. කාලය මනින්න කලින් මේ දේවල් ගැන සැලකිලිමත් වෙන්න:

• ක්‍රමය (Method): Operator වැඩේ කරන විදිහ නිවැරදිද? අනවශ්‍ය විදිහට අත-පය හොලවනවද? කෑලි ගන්න ගොඩක් ඈතට අත දාන්න ඕනෙද?

• උපකරණ: මැෂින් එකේ වේගය සහ තත්ත්වය හොඳද?

• සාමාන්‍යය ගැනීම: එක පාරක් මැනලා නවතින්න එපා. අවම වශයෙන් වට (cycles) 5ක් වත් මැනලා, ඒ හැම එකකම කාලයන් එකතු කරලා 5න් බෙදලා සාමාන්‍යය (Average Cycle Time) ගන්න. ඒක තමයි වඩාත් නිවැරදි.

💡 නමුත් ගැටලුවක් තියෙනවා!

Operator ගේ Cycle Time එක කියන්නේ SMV එක නෙමෙයි!

දක්ෂ, පලපුරුදු Operator කෙනෙක් විනාඩියෙන් කරන වැඩේ, අලුත් කෙනෙක්ට කරන්න විනාඩි දෙකක් යන්න පුළුවන්. එතකොට කොහොමද අපි ෆැක්ටරියටම ගැලපෙන, හැමෝටම සාධාරණ පොදු වෙලාවක් (Standard Time / SMV) හදාගන්නේ?
ඒ සඳහා අපිට Operator වැඩ කරන වේගය මනින්න වෙනවා. ඒකට කියන්නේ Performance Rating කියලා.
ඊළඟ ලිපියෙන් අපි බලමු Performance Rating කියන්නේ මොකක්ද සහ ඒක පාවිච්චි කරලා Basic Time එක හදාගන්නේ කොහොමද කියලා.

රැඳී සිටින්න The IE Network Sri Lanka සමඟ! 🇱🇰⚙️

(ඔබේ මිතුරන්ටත් අපේ page එකට එකතු වෙන්න Invite කරන්න)

17/06/2026

02/06/2026

🎯 Industrial Engineering (IE) අත්පොත:

Industrial Engineering (IE) කියන වචනය ඇහුණම ගොඩක් අයට එකපාරටම මතක් වෙන්නේ අමාරු ගණනය කිරීම් සහ සංකීර්ණ සූත්‍ර (formulas).

හැබැයි ඇත්තටම IE කියන්නේ හරිම ප්‍රායෝගික වගේම සරල සංකල්පයක්.

කෙටියෙන්ම කිව්වොත් IE කියන්නේ:

"දැනට කරන විදිහට වඩා හොඳ, ලේසි සහ කාර්යක්ෂම ක්‍රමයක් හොයාගැනීමයි."
(Finding a better way to do things).

කර්මාන්තශාලාවක (විශේෂයෙන්ම ඇඟලුම් කර්මාන්තයේ) නියමිත ගුණාත්මකභාවය (Quality) ආරක්ෂා කරමින්, අඩුම කාලයකින් සහ අඩුම පිරිවැයකින් නිෂ්පාදනයක් එළියට දාන්නේ කොහොමද කියන එක තීරණය කරන්නේ IE අංශයෙන්.

📌 IE වල ප්‍රධානම කුළුණු දෙක (The Core of IE)

අපි IE ඉගෙන ගන්න පටන් ගන්න ඕනේ මේ මූලික පියවර දෙකෙන්. මේක තමයි Industrial Engineering වල අඩිතාලම:

1. Method Study (ක්‍රම අධ්‍යයනය):
කිසියම් කාර්යයක් කරන නිවැරදිම සහ පහසුම ක්‍රමය හොයාගැනීම තමයි මෙතනදි කරන්නේ.

උදාහරණයක් විදිහට: Operator කෙනෙක් මහන මැෂිමේ වැඩ කරනකොට, අමතර චලනයන් (unnecessary motions) අඩු කරලා, අමුද්‍රව්‍ය ගන්න තියෙන දුර අඩු කරලා, මහන එක මීට වඩා ලේසි කරන්නේ කොහොමද කියලා බලන එක.

2. Work Measurement (කාර්ය මැනීම):
Method study එකෙන් හොයාගත්තු හොඳම ක්‍රමයට, ඒ වැඩේ කරලා ඉවර කරන්න සාමාන්‍යයෙන් කොච්චර කාලයක් යනවද කියලා මැනලා බලන එක.

මෙතැනදී තමයි අපි කවුරුත් දන්න SMV (Standard Minute Value) සහ Cycle Time වගේ දේවල් කරලියට එන්නේ.

💡 රන්වන් නීතිය (Golden Rule):

හොඳ Method එකක් නැතුව, Time එකක් මැනලා වැඩක් නැහැ! වැරදි විදිහට වැඩේ කරන කෙනෙක්ගේ වෙලාව මැනීමෙන් අපිට නිවැරදි SMV එකක් ගන්න බැහැ. ඒ නිසා හැමතිස්සෙම Method Study එක Work Measurement එකට වඩා ඉස්සරහින් තියෙනවා.

ඉදිරි ලිපි වලින් අපි Cycle Time එක හරියටම මනින්නේ කොහොමද, SMV එකක් හදන්නේ කොහොමද සහ ප්‍රායෝගිකව Line Balancing කරන්නේ කොහොමද කියලා මුල ඉඳන් සරලව කතා කරමු.

රැඳී සිටින්න The IE Network Sri Lanka සමඟ! 🇱🇰⚙️

ඔබේ මිතුරන්ටත් අපේ Channel එකට එකතු වෙන්න Invite කරන්න

https://whatsapp.com/channel/0029VaTlwH10lwgwfB9LPt2f

25/05/2026

The IE Network Sri Lanka

https://whatsapp.com/channel/0029VaTlwH10lwgwfB9LPt2f

25/05/2026

The IE Network Sri Lanka