ពុទ្ធិកសិក្សា និងបណ្ណាល័យ

នៅព្រឹកថ្ងៃអាទិត្យ៩រោច ខែពិសាខ ឆ្នាំមមី អដ្ឋស័ក ព.ស.២៥៧០ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី១០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦នេះ នៅក្នុងបរិវេណពុទ្ធិកអនុវិទ្យាល័យស្វាយរៀង ស្ថិតនៅវត្តជម្ពូព្រឹក្សា សង្កាត់សង្ឃ័រ ក្រុងស្វាយរៀង ខេត្តស្វាយរៀង ឯកឧត្តម ហង្ស ចាន់ព្រីដា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងធម្មការនិងសាសនា តំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ឯកឧត្តមបណ្ឌិត ចាយ បូរិន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងធម្មការនិងសាសនា បានអញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីបើកបវេសនកាលពុទ្ធិកសិក្សាទូទាំងខេត្តស្វាយរៀង សម្រាប់ឆ្នាំសិក្សា២០២៦-២០២៧ បាននិមន្ត ជាព្រះគណៈអធិបតី ពីសម្តេចព្រះធម្មលិខិត សៅរ៏ ចន្ទថុល ឧត្តមប្រឹក្សាគណៈមហានិកាយ ព្រះអគ្គាធិការងពុទ្ធិកសិក្សាជាតិ ព្រះតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់សម្តេចព្រះមហាសុមេធាធិបតីកិត្តិបណ្ឌិត អំ លឹមហេង សម្តេព្រះសង្ឃនាយក ព្រះអគ្គាធិការនៃអគ្គាធិការដ្ឋានពុទ្ធិកសិក្សាជាតិ នៃក្រសួងធម្មការនិងសាសនា និងឯកឧត្តម ញ៉ែម សារី អភិបាលរងខេត្ត តំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ឯកឧត្តម ប៉េង ពោធិ៍សា អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តស្វាយរៀង។ បាននិមន្ត និងអញ្ជើញចូលរួមពីព្រះមេគណខេត្តស្វាយរៀង ព្រះមន្ត្រីសង្ឃគ្រប់ឋានានុក្រម ព្រះអនុគណទាំង៨ក្រុង ស្រុក ព្រះគ្រូចៅអធិការវត្តទាំងពីរគណៈ សមណសិស្ស និងមានការអញ្ជើញជាភ្ញៀវកិត្តិយសពីលោកប្រធានមន្ទីរ អនុប្រធានមន្ទីធម្មការនិងសាសនាខេត្ត ប្រធានមន្ទីរ អនុប្រធានមន្ទីរ អង្គភាពពាក់ព័ន្ធ លោកអភិបាលក្រុងស្វាយរៀង មន្ត្រីរាជការ គ្រូបង្រៀនពុទ្ធិកសិក្សា លោកគ្រូអាចារ្យ គណៈកម្មការវត្ត និងពុទ្ធបរិស័ទចំនួន៤៤១អង្គ-នាក់ ក្នុងនោះព្រះសង្ឃ៣៣២អង្គ។

កម្រងរូបថតអនុស្សាវរីយ៍ ថ្ងៃប្រឡងចូលរៀនពុទ្ធិកមធ្យមសិក្សាបឋមភូមិ(ថ្ងៃ១៣-១៤ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦)

ផ្នត់គំនិត ទម្លាប់ និងអត្តចរិត ១៣ យ៉ាង ដែលនាំឲ្យពូជសាសន៍១ ធ្លាក់ចុះខ្សោយ ឬមានអភិវឌ្ឍន៍យឺតយ៉ាវ ៖

១.ពូកែផ្អើល ឬជ្រួលជ្រើមតាមគ្នា ដោយប្រើអារម្មណ៍ ជាងប្រើប្រាជ្ញា

២.ចេះឈឺឆ្អាលរឿងអយុត្តិធម៌ ប៉ុន្តែមិនហ៊ានតតាំង និងទាមទាររកយុត្តិធម៌ (ខ្លាចជ្រុល ឬហៅថាបាក់ស្បាត)

៣.ឈឺឆ្អាលរឿងអ្វីមួយ គឺនាំគ្នាផុសផុលខ្លាំងតែមួយភ្លែត រួចក៏ឆាប់សាបរលាបទៅវិញដូចភ្លើងចំបើង

៤.បណ្តោយឲ្យព្រឹត្តិការណ៍ និងហេតុការណ៍ទាក់ទាញការចាប់អារម្មណ៍ ដែលជារឿយៗធ្វើឱ្យខ្លួនជាប់រវល់រឿងតាមដានរឿងតូចតាច ភ្លេចគិតពីរឿងធំៗ ដោយខ្ជឹលស្វែងយល់ ឬផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មាន បណ្តាលឱ្យខ្លួនងាយចាញ់បោកគេ (ជាពិសេសចាញ់បោកអ្នកនយោបាយ ឬព្រឹត្តិការនយោបាយ)

៥.ចូលចិត្តចំណាយពេល ដើម្បីកំដរអារម្មណ៍/សុីអារម្មណ៍ (ឬហៅថា ដ្រាមា/drama) ជាងចំណាយពេលដើម្បីធ្វើកិច្ចការណាមានប្រយោជន៍ ឬរៀនសូត្រ និងបង្កើនប្រាជ្ញាខ្លួនឯង

៦.ពូកែអួត សម្ងែង ឲ្យឮសូរខ្ទរខ្ទារ ដូចស្គរ ប៉ុន្តែការពិតប្រហោងក្នុង (ឧទាហរណ៍ សុខចិត្តជំពាក់លុយគេ ដើម្បីភាពឡូយឆាយ និងហំហួន ពីសំបកក្រៅ)

៧.ធ្វើការងារចុងដៃ ចុងជើង គម្រប់កិច្ច មិនសូវយកចិត្តទុកដាក់ ទទួលខុសត្រូវ ឬផ្តោតលើគុណភាពទេ ប៉ុន្តែចង់បានប្រាក់ខែច្រើន និងចង់ឡើងមុខដំណែងឆាប់

៨.បើផឹកស្រាមិនស្រវឹង មិនឈប់ ហើយចូលចិត្តបង្ខំឱ្យលើកកែវញឹកញាប់ព្រោះតែ ក) ចង់បង្អួតសមត្ថភាពផឹកស្រារបស់ខ្លួន ខ)ចង់ឱ្យស្រាពង្វក់ខួរក្បាលឱ្យខ្លួនឆាប់បានស្បាយលាយដោយវេងសតិ (ឬអាចនិយាយម្យ៉ាងទៀតថាព្រោះខ្លាចអ្នកលក់ស្រាចំណេញប្រាក់តិចពេក)

៩.មានទម្លាប់ញ៉ាំអាហារមិនត្រឹមត្រូវ ឧទាហរណ៍ ចូលចិត្តញ៉ាំអាហារពេលល្ងាចច្រើន (ប្រហែលខ្លាចអត់មានក្បាលពោះ ឬក៏ចង់បានជាតិស្ករ ឬខ្លាញ់ច្រើន ព្រោះចង់ជួយគ្រូពេទ្យ និងអ្នកលក់ថ្នាំពេទ្យឲ្យមានប្រាក់ចំណូលខ្ពស់)

១០.ចូលចិត្តប្រកួតប្រជែង យកឈ្នះចាញ់​ ជាមួយជាតិសាសន៍ខ្លួនឯង ប៉ុន្តែខ្លាច និងមិនហ៊ានតតាំងប្រឈម ឬប្រកួតជាមួយជាតិសាសន៍ដទៃ

១១.ស្អប់អំពើពុករលួយ ប៉ុន្តែមិនហ៊ានរិះគន់អ្នកប្រព្រឹត្តិពុករលួយ ហើយបើមានឱកាស និងបានផលចំណេញដល់ខ្លួនដែរ ចូលរួមសហការណ៍ប្រព្រឹត្តអំពើ ពុករលួយបានដោយងាយ

១២.អ្នកនយោបាយ យកកិច្ចការនយោបាយ ធ្វើជាមុខរបរដើម្បីមានទ្រព្យធន់ និងប្រើលិ្បចកលប្រជែងគ្នា តាមក្បួនតម្រានៃការលេងល្បែង ឬការធ្វើសង្គ្រាម

១៣. សំបូរពលរដ្ឋដែលគាំទ្រអ្នកនយោបាយផ្កាប់មុខ បណ្តាលឱ្យខ្លួនងាយស្រួលអ្នកនយោបាយញ៉ាក់ ឬយកធ្វើឧបករណ៍បម្រើដល់មហិច្ឆតានយោបាយរបស់ខ្លួន។

ផ្នត់គំនិត ទម្លាប់ និងអត្តចរិត ទាំងនេះ គេច្រើនប្រទះឃើញ នៅប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍។

ការិយាល័យពុទ្ធិកសិក្សា និងបណ្ណាល័យ នៃមន្ទីរធម្មការ និងសាសនាខេត្តស្វាយរៀង បានចុះផ្សព្វផ្សាយ និងអនុវត្តការងារបណ្ណាល័យចល័ត នៅសាលាពុទ្ធិកបឋមសិក្សាវត្តជ័យមុនី ឃុំម៉ឺនជ័យ ស្រុករំដួល ខេត្តស្វាយរៀង។

អតីតអ្នកបួស ប្រគេនសារចំពោះកូណាម្ចាស់ទើបបួសថ្មី៖
១. បេសកកម្មកុលបុត្របួសថ្មី គឺបួសរៀន មិនមែនបួសធ្វើជាជ្រូកស្រុក ឆាន់សឹងៗនោះទេ (ខ្ជិលច្រអូស)។
២. បួសឲ្យឆ្អិនចន្លោះពី១៥ ទៅ២០ឆ្នាំ រៀនឲ្យឆ្អិនលើមុខវិជ្ជាពុទ្ធចក្រ អាណាចក្រ ច្រើនជាង១០មុខវិជ្ជាផ្សេងៗគ្នា ត្រៀមសិក្ខមកវិញ។
៣. អាយុ ១៥ ទៅ ៣០ឆ្នាំ គឺជាវ័យរៀនសូត្រ មិនមែនជាវ័យធ្វើមន្រ្តីសង្ឃទេ កុំចាញ់បោក លាភ យស មួយពេល បើកូណាម្ចាស់ ចង់ធ្វើ ចាំរៀនចប់ ធ្វើចុះ ពេលនោះយើងមានមូលដ្ឋានពិតសម្រាប់អប់រំគេ កុំឲ្យបដិបត្ដិខុស។
៤. អត់ឆាន់មានឆាន់ ត្រូវផ្តោតលើការរៀនសូត្រឲ្យម៉ត់ចត់បំផុត មានភាពដាច់ខាតចំពោះការរៀនសូត្រ កុំបួសរៀបប្ញកពារ សមរម្យ និយាយច្រើនហួសការពិត​ ហួសការបដិបត្តិដែលខ្លួនអាចធ្វើបាន។​ មិនផ្តោតលើការរៀន ការបដិបត្តិ គិតតែរៀបប្ញក សមសួន ចាក់ចេកចាក់ស្គ ទាក់ទង មន្រ្តីសង្ឃ ឆ្វេង ស្តាំ តាយាយ ញោមញាតិ ញោមធម៌សំពីងសំពោង ធ្វើឲ្យគេយល់ច្រឡំ ថាខ្លួនគ្រាន់បើ ដូចអ្នកចេះដឹងមែនទែន ដូចអ្នកដឹកនាំមែនទែន តាមពិត ស្គប្រហោងក្នុងសោះ ។ សឹកមកវិញ គ្មានចំណេះពិត គ្មានជំនាញពិត គ្មានក្រមវិជ្ជាជីវៈពិត គ្មានសីលធម៌ពិត។ រស់នៅភរខ្លួនឯងរហូត រយីករយាក ប្រដៅខ្លួនឯងក៏មិនបាន អប់រំប្រពន្ធកូនក៏មិនបាន ញាតិមិត្រក៏លែងជឿជាក់ រញ៉េរញ៉ៃ គ្រួសារបែកបាក់ តាពីសតាពាស ធ្វើដូចអត់ដែលបានរៀនសូត្រអីសោះ។
យើងអ្នកធ្លាប់បួស រៀនកាន់សីល មានធម៌ មានអារ្យឲ្យត្រឹមត្រូវតិចទៅ កុំឲ្យខូចពូជអំបូរអ្នកបួស (ចេះខ្មាសបាបផង)។

ភាគច្រើននៃអ្នកបួស ចេញពីត្រកូលក្រីក្រ។ បានបួសហើយ ត្រូវតែខ្លាំង (ឯករាជ្យលើចំណេះ ជំនាញ និងសីលធម៌រស់នៅ។ អនុញ្ញាតឲ្យសង្គមមនុស្សមើលងាយយើងតែមួយរយៈខ្លីបានហើយ កុំដឹកនាំជីវិតបែបថោកទាប ជាងអ្នកមិនដែលបានបួស (ខ្មាសគេ)។ កុំឈ្លក់តំណែង កុំឈ្លក់យសសក្តិ ... រហូតដល់ភ្លេចខ្លួនឯង​ (គ្មានបានប្រយោជន៍ គ្មានខ្លឹមសារអីទេ ជនសប្បុរស គេដឹងច្បាស់ណាស់ថា ជីវិតអ្នកបួសយ៉ាងម៉េចល្អ បួសយ៉ាងម៉េចទ្រុស្តសាសនា) ។

កូណាម្ចាស់ ព្រះពុទ្ធផ្តាំថា មនុស្ស (អន្ទិត) ដែលមិនរក្សាសីល គឺឧបមាដូចត្នោតកំបុតក គឺរស់នៅស្មើស្លាប់ គ្មានន័យខ្លឹមសារអីទេ។

កូណាអត់មានអីផ្តាំផ្ញើទេ ទានប្រុស! ប្រឹងឡើង! សីល សមាធី បញ្ញា! កុំផ្អើលតាមហ្វូង ដូចចាបព្រៃកូណាម្ចាស់។
អត្ថបទបងប្រុស
រូបភាពថ្ងៃបើកបវេសនកាល ពុទ្ធិកអនុវិទ្យាល័យ ស្វាយរៀង

យានជំនិះរបស់​បុត្រីកបិលមហាព្រហ្ម

គ្រប់គ្នាតែងតែគិតថា​រាល់ពេលចូលឆ្នាំ​ទេវតាដែលទ្រង់នឹងយាងចុះមកគ្រងជម្ពូរទ្វីបតែងមានយានជំនិះជាសត្វតំណាងអោយឆ្នាំនោះ​ ឧទាហរណ៍​៖​ ឆ្នាំជូតជិះកណ្តុរ​ ឆ្នាំឆ្លូវជិះគោ​ ឆ្នាំខាលជិះខ្លា..​.​ តែការពិតមិនដូច្នោះឡេីយព្រោះថាបុត្រីកបិ់លមហាព្រហ្មមានតែ៧អង្គប៉ុណ្ណោះ។ ទេពធីតា​ទាំង៧អង្គនោះទ្រង់មាន​យានជំនិះរបស់ខ្លួនដែលមិនមែនសត្វទាំង​១២ឡេីយ

•ថ្ងៃអាទិត្យទេវតានាមនាង​ ទុង្សាទេវី​ ដែលមានយានជំនិះជាសុបណ្ណរាជ​ (ស្តេចគ្រុឌ)​

•ថ្ងៃចន្ទទេវតានាមនាង​ គោរាគទេវី​ ដែលមានយានជំនិះជាព្យគ្ឃ:​ (ខ្លាធំ)​

•ថ្ងៃអង្គារ៍ទេវតានាមនាង​ រាក្យសាទេវី​ ដែលមានយានជំនិះជាអស្សតរ​ (សេះ)​ ឬ​ សុករ:​ (ជ្រូក)

•ថ្ងៃពុធទេវតានាមនាង​ មណ្ឌាទេវី​ ដែលមានយានជំនិះជាគទ្រភ​ (លា)

•ថ្ងៃព្រហស្បត្តិ៍ទេវតានាមនាង​ កិរិណីទេវី​ ដែលមានយាន​ជំនិះជាគជសារ​ (ដំរី)

•ថ្ងៃសុក្រទេវតានាមនាង​ កិមិរាទេវី​ ដែលមានយានជំនិះជាមហិសារាជ​ (ស្តេចក្របី)​

•ថ្ងៃសៅរ៍ទេវតានាមនាង​ មហោទរាទេវី​ ដែលមានយាន​ជំនិះ​ជាមយូរ​ (ក្ងោក)

ក៏សូមអរគុណដល់​ក្រាហ្វិក​ឌីហ្សាញណឺទាំងបីរូបដែលបានគូរនិងកាត់តរូបដ៏ស្រស់ស្អាតទាំងនេះ​

អត្ថបទ:
ថៃ​ សាន​
Udom Phlong Art (Adviser)

គតិបណ្ឌិតទាំង១០របស់ជនជាតិ ជ្វីប៖
១- ទឹកថ្លា១កែវនឹងក្លាយជាទឹកកខ្វក់នៅពេលមានទឹកកខ្វក់១តំណក់ធ្លាក់ចូល
២- នៅពេលអ្នកឡើងភ្នំចូរធ្វើអំពើល្អចំពោះអ្នកដទៃ ព្រោះនៅពេលចុះមកវិញ អ្នកនឹងអាចជួបពួកគេ
៣- នៅក្នុងលោកនេះមានរបស់បីយ៉ាងដែលគេដណ្ដើម មិនបាន ១- ចំណីដែលលេបចូលក្នុងពោះហើយ ២- ក្តីសុបិនមានក្នុងចិត្ត ៣- ចំណេះដឹងមានក្នុងខួរក្បាល
៤- ព្រំដែននៃទុក្ខគឺភាពសប្បាយ ពេលអ្នកឈ្លក់វង្វេងនៃការសប្បាយនោះអ្នកនឹងជួបទុក្ខសោក
៥- ពេលគេលេងភ្លេងរំខានអ្នកម៉ោង១២យប់កុំខឹងគេ ចាំពេលម៉ោង៤ទៀបភ្លឺ ចាំដាស់គេឱ្យភ្ញាក់ ចាំប្រាប់គាត់ថាដេញពីរោះណាស់
៦- ពេលនិយាយ និយាយឱ្យដូចធម្មតា ពេលគិត គិតឱ្យដូចបណ្ឌិត
៧- រឿងដែលគួរឱ្យអាណោចអាធម្មជាងគេគឺមនុស្សរវល់នឹងច្រណែននឹងអ្នកដទៃ ភ្លេចគិតពីជីវិតខ្លួនឯង
៨- ការភ័យខ្លាចកើតពីគ្មានចំណេះនិងគ្មានជំនឿចិត្ត
៩- បើអ្នកមិនចេះញញឹម កុំចេញរកស៊ី
១០- ពងមាន់ដែលជល់នឹងថ្ម ពងមាន់ក៏បែក ថ្មក៏ប្រឡាក់ តែថ្មអាចលាងជ្រះវិញបាន។៚