ព្រះធម៌

តើប្រជាជនខ្មែរមានចរិកលក្ខណៈបែបណា?​

វាជាសំណួរដ៏ល្អមួយ ហើយការពណ៌នាអំពីចរិតលក្ខណៈរបស់ប្រជាជនទាំងមូលពិតជាពិបាក ព្រោះមនុស្សម្នាក់ៗមានលក្ខណៈពិសេសរៀងៗខ្លួន។ ប៉ុន្តែបើនិយាយរួម តាមរយៈប្រវត្តិសាស្ត្រ និងវប្បធម៌យូរលង់មកនេះ ប្រជាជនខ្មែរត្រូវបានគេមើលឃើញថាមានចរិតលក្ខណៈទូទៅមួយចំនួនដូចខាងក្រោម៖

---

**លក្ខណៈសំខាន់ៗរបស់ប្រជាជនខ្មែរ**

* **ភាពរួសរាយរាក់ទាក់ និងសន្តិភាពនិយម**: ប្រជាជនខ្មែរភាគច្រើនមានចរិតស្លូតបូត ចូលចិត្តភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងមានចិត្តទូលាយចំពោះភ្ញៀវ។ ពួកគេតែងតែញញឹម និងស្វាគមន៍អ្នកដទៃដោយភាពកក់ក្ដៅ។

* **ភាពអត់ធ្មត់ និងរឹងមាំ**: ឆ្លងកាត់ប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏ជូរចត់ ប្រជាជនខ្មែរបានបង្ហាញឱ្យឃើញពីភាពអត់ធ្មត់ និងស្មារតីតស៊ូដ៏អស្ចារ្យ។ ពួកគេអាចឆ្លងកាត់ឧបសគ្គធំៗបាន ហើយបន្តរស់នៅប្រកបដោយក្តីសង្ឃឹម។

* **ការគោរពចាស់ទុំ និងទំនៀមទម្លាប់**: វប្បធម៌ខ្មែរមានមូលដ្ឋានគ្រឹះលើការគោរពចាស់ទុំ គ្រួសារ និងទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណី។ កូនចៅតែងតែយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះឪពុកម្ដាយ ជីដូនជីតា និងប្រកាន់ខ្ជាប់នូវតម្លៃសីលធម៌ល្អ។

* **ការភ្ជាប់ខ្លួនទៅនឹងសាសនា**: ព្រះពុទ្ធសាសនាបានចាក់ឫសជ្រៅក្នុងផ្នត់គំនិតរបស់ប្រជាជនខ្មែរ ហើយបានក្លាយជាផ្នែកមួយដែលមិនអាចកាត់ផ្ដាច់បានពីជីវិតប្រចាំថ្ងៃ។ វាជះឥទ្ធិពលដល់អាកប្បកិរិយា ការប្រព្រឹត្ត និងជំនឿរបស់ពួកគេ។

* **ភាពកំប្លុកកំប្លែង និងភាពវិជ្ជមាន**: ទោះបីជួបការលំបាកយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏ប្រជាជនខ្មែរនៅតែអាចរកឃើញភាពរីករាយ និងលេងសើចក្នុងជីវិតបាន។ ពួកគេមានភាពរស់រវើក និងមិនងាយបាក់ទឹកចិត្តឡើយ។

ជាទូទៅ លក្ខណៈទាំងនេះត្រូវបានបណ្ដុះបណ្ដាលឡើងតាមរយៈតម្លៃវប្បធម៌ដ៏យូរលង់ ភាពរឹងមាំរបស់គ្រួសារ និងឥទ្ធិពលពីព្រះពុទ្ធសាសនា។

ដើម្បីស្វែងយល់កាន់តែច្បាស់ លោកអ្នកអាចសាកល្បងធ្វើដំណើរទៅកាន់ប្រទេសកម្ពុជាដោយផ្ទាល់ និងប្រាស្រ័យទាក់ទងជាមួយប្រជាជននៅទីនោះ។

ប្រជាជនថៃភាគច្រើនពិតជាកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បញ្ហានៃអំពើហិង្សាគឺជាប្រធានបទដ៏ស្មុគស្មាញមួយ ដែលមិនអាចសន្និដ្ឋានដោយផ្អែកលើជំនឿសាសនាតែមួយមុខបានទេ។

---

**ភាគរយនៃប្រជាជនថៃដែលកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា**

យោងតាមស្ថិតិផ្លូវការ និងការស្រាវជ្រាវជាច្រើន ប្រជាជនថៃប្រមាណ **៩២% ទៅ ៩៥%** ជាអ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ។ ភាគរយនេះធ្វើឱ្យប្រទេសថៃក្លាយជាប្រទេសដែលមានប្រជាជនកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាច្រើនបំផុតមួយនៅទូទាំងពិភពលោក។

---

**មូលហេតុនៃអំពើហិង្សាក្នុងសង្គមថៃ**

ការដែលប្រជាជនភាគច្រើនកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា ប៉ុន្តែនៅតែមានអំពើហិង្សាកើតឡើង មិនមែនមានន័យថាព្រះធម៌គ្មានប្រសិទ្ធភាពនោះទេ។ អំពើហិង្សាគឺជាបញ្ហាដ៏ជ្រៅជ្រះ ដែលមានមូលហេតុជាច្រើន មិនមែនមកពីការខ្វះខាតសាសនាតែមួយមុខទេ។

នេះជាកត្តាខ្លះៗដែលអាចចូលរួមចំណែក៖

* **ជម្លោះនយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ច**: បញ្ហាអំពើហិង្សានៅភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃ មិនត្រឹមតែជាជម្លោះសាសនាទេ ប៉ុន្តែក៏ជាជម្លោះផ្អែកលើការទាមទារអត្តសញ្ញាណជាតិ (ម៉ាឡេ) ភាពអយុត្តិធម៌សេដ្ឋកិច្ច និងការតវ៉ាប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាលកណ្ដាល។

* **ការប្រើប្រាស់សាសនាដើម្បីផលប្រយោជន៍នយោបាយ**: ក្នុងប្រទេសដែលសាសនានិងរដ្ឋមានទំនាក់ទំនងគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ អ្នកខ្លះអាចប្រើប្រាស់គោលការណ៍សាសនាដើម្បីបង្កើនភាពតានតឹងជាមួយជនជាតិភាគតិចដែលកាន់សាសនាផ្សេង។

* **ធម្មជាតិរបស់មនុស្ស**: ទោះជាព្រះធម៌បង្រៀនអំពីការមិនធ្វើអំពើហិង្សាក៏ដោយ ក៏មនុស្សគ្រប់រូបនៅតែមានកិលេសជាប់ខ្លួន។ ការខឹង ការស្អប់ ឬសេចក្ដីលោភលន់អាចជំរុញឱ្យមនុស្សប្រព្រឹត្តអំពើហិង្សា ទោះបីជាពួកគេដឹងថាវាជាអំពើបាបក៏ដោយ។

* **ការបកស្រាយព្រះធម៌ខុសៗគ្នា**: ព្រះធម៌អាចត្រូវបានបកស្រាយទៅតាមទស្សនៈផ្សេងៗគ្នា។ ឧទាហរណ៍ អ្នកខ្លះអាចយល់ថាការការពារសាសនាជាតិ ឬវប្បធម៌ជារឿងសំខាន់ជាងគោលការណ៍សកលនៃអហិង្សា។

សរុបមក អំពើហិង្សាមិនមែនជាលក្ខណៈរបស់ជនជាតិថៃ ឬជាលទ្ធផលនៃការកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនានោះទេ។ វាជាបញ្ហាសង្គមដ៏ស្មុគស្មាញ ដែលកើតចេញពីកត្តានយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និងមនុស្សធម៌។ ព្រះធម៌គឺជាផ្លូវសម្រាប់រំដោះខ្លួនពីទុក្ខ ប៉ុន្តែការប្រតិបត្តិជាក់ស្តែងក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ គឺអាស្រ័យលើបុគ្គលម្នាក់ៗ។

តើជីវិតត្រូវការព្រះធម៌ដែរឬទេ?

ដើម្បីឆ្លើយនឹងសំណួរនេះ យើងគួរពិចារណាពីទស្សនៈជាច្រើន។

---

# # # **ទស្សនៈទី ១៖ ជីវិតត្រូវការព្រះធម៌**

សម្រាប់អ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា ព្រះធម៌ជាត្រីវិស័យសម្រាប់ដឹកនាំជីវិត។ ព្រះធម៌ជួយឱ្យយើងយល់ពីមូលហេតុនៃទុក្ខ និងវិធីដើម្បីរំដោះខ្លួនពីទុក្ខទាំងនោះ។ ជីវិតដែលគ្មានព្រះធម៌ប្រៀបដូចជាទូកគ្មានចង្កូត រសាត់អណ្ដែតតាមលំហរខ្យល់ព្យុះនៃកិលេស។

* **ព្រះធម៌ផ្ដល់នូវសន្តិភាពក្នុងចិត្ត**: តាមរយៈការរៀននិងប្រតិបត្តិព្រះធម៌ យើងអាចគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ខឹង ស្អប់ ឫច្រណែនបាន។
* **ព្រះធម៌ជួយឱ្យយើងរស់នៅប្រកបដោយសេចក្ដីមេត្តា**: ព្រះធម៌បង្រៀនយើងឱ្យចេះយោគយល់ និងជួយគ្នាទៅវិញទៅមក។
* **ព្រះធម៌នាំមកនូវការយល់ដឹងពីសច្ចៈធម៌នៃជីវិត**: ព្រះធម៌ជួយឱ្យយើងយល់ថា អ្វីៗទាំងអស់មិនស្ថិតស្ថេរឡើយ ហើយយើងមិនគួរតោងស្អិតជាប់នឹងវត្ថុ ឬបុគ្គលណាឡើយ។

---

# # # **ទស្សនៈទី ២៖ ជីវិតមិនត្រូវការព្រះធម៌ (តាមន័យសាសនា)**

សម្រាប់អ្នកដែលមិនកាន់សាសនាណាមួយ ឬអ្នកដែលមានជំនឿផ្សេង ព្រះធម៌អាចជាផ្នែកមួយនៃទស្សនវិជ្ជាជីវិត ប៉ុន្តែមិនមែនជាតម្រូវការចាំបាច់ឡើយ។ ពួកគេជឿថា មនុស្សអាចរស់នៅប្រកបដោយគុណធម៌ ដោយផ្អែកលើ **សីលធម៌សាកល** ឫ **គោលការណ៍មនុស្សធម៌** ដែលមនុស្សគ្រប់គ្នាអាចទទួលយកបាន។

* **គុណធម៌ជាមូលដ្ឋាន**: មនុស្សអាចមានភាពស្មោះត្រង់ ឧស្សាហ៍ព្យាយាម និងចេះជួយអ្នកដទៃដោយមិនចាំបាច់មានព្រះធម៌ជាអ្នកបង្គាប់។
* **តក្កវិទ្យានិងវិទ្យាសាស្ត្រ**: ពួកគេជឿថា ដំណោះស្រាយចំពោះបញ្ហាជីវិត អាចរកបានតាមរយៈការប្រើប្រាស់តក្កវិទ្យា និងការស្រាវជ្រាវបែបវិទ្យាសាស្ត្រ។

---

# # # **សេចក្ដីសន្និដ្ឋាន**

ប្រសិនបើអ្នកចង់ឱ្យជីវិតប្រកបដោយសន្តិភាព និងសេចក្ដីសុខ **ព្រះធម៌** គឺជាផ្លូវដ៏ត្រឹមត្រូវមួយ។ តែប្រសិនបើអ្នកជឿលើ **តក្កវិជ្ជា** ឬ **សីលធម៌សាកល** នោះអ្នកក៏នៅតែអាចរកឃើញសេចក្ដីសុខដែរ។

ដូចនេះ **ព្រះធម៌ជាចង្កូតសម្រាប់ដឹកនាំជីវិត** ប៉ុន្តែវាជាជម្រើសរបស់អ្នកថា តើអ្នកចង់ប្រើចង្កូតនោះ ឬក៏អត់?

ការបំពេញបំណងស្ថិតនៅលើកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង មិនមែនស្ថិតនៅ
នៅលើសមិទ្ធិផលនោះទេ។
ការខិតខំប្រឹងប្រែងទាំងអស់គឺជាជ័យជំនះទាំងអស់។

ឯតទគ្គភិក្ខុ​​ ភាគទី២
ព្រះធម៏​ទេសនា សម្តែង​ដោយ លោកគ្រួ អគ្គបណ្ឌិត ធម្មាចារ្យ ប៊ុត សាវង្ស

ព្រះធម៌

ឯតទគ្គភិក្ខុ​​ ភាគទី១
សម្តែងដោយ លោកគ្រួ​ អគ្គបណ្ឌិតធម្មាចារ្យ ប៊ុត សាវង្ស

ឯតទគ្គភិក្ខុ​​ ភាគទី១
សម្តែងដោយ លោកគ្រួ អគ្គបណ្ឌិតធម្មាចារ្យ ប៊ុត សារង្ស