18/01/2026
Admin សុំរូបថតនៅប្រាសាទ បាលិលេយ្យម្នាក់មួយមក
ប្រាសាទបាលិលេយ្យ
-----------------------------------------------------
ប្រាសាទបាលិលេយ្យ មានទីតាំងស្ថិតនៅខាងជើងប្រាសាទភិមានអាកាស និងនៅខាងក្រោយប្រាសាទទេព ប្រណម ត្រូវបានកសាងឡើងនៅចុងសតវត្សទី១២ ជាស្នាព្រះហត្ថរបស់ព្រះបាទធរណីន្ទ្រវម៌្មទី២បិតាព្រះបាទជ័យវម៌្មទី៧ ក្នុងរវាងឆ្នាំ១១៥០-១១៦០ ដើម្បីឧទ្ទិសថ្វាយដល់ព្រះពុទ្ធសាសនា។
ប្រាសាទបាលិលេយ្យ មានទ្វារបើកចំហរទាំងបួនទិស ដែលប្រាង្គកណ្តាលស្ថិតនៅខាងលើគ្រឹះបីជាន់មានជណ្តើរគ្រប់ទិសទាំងបួនដូចគ្នាទៅនឹងទ្វារចំហរដែរ ចំណែកឯហោជាងនិងផ្តែរនៃប្រាសាទសុទ្ធសឹងតែជាចម្លាក់របស់ព្រះពុទ្ធសាសនា ចម្លាក់ផ្តែរនៅខាងកើតគឺរូបព្រះពុទ្ធចូលបរិនិពាន្ត ខាងត្បូងឃើញមានរូបព្រះពុទ្ធទ្រង់សមាធិ និងខាងជើងគឺរូបព្រះពុទ្ធឈរច្រត់ព្រះហស្ថលើដំរីមួយ (ដំរីបាលិលេយ្យ?)។ ប្រាសាទបាលិលេយ្យ មានព្រះពន្លាកិត្តិយសមួយសាងអំពីថ្មភក់លម្អដោយបង្កាន់ដៃនាគក្បាលប្រាំ និងចម្លាក់តោបែរមុខទៅទិសខាងកើត នៅចុងនៃព្រះពន្លាមានរូបបដិមាព្រះពុទ្ធសាងអំពីថ្មភក់មួយដ៏ធំគង់ក្នុងទម្រង់យកព្រះធរណីធ្វើជាសាក្សីក្នុងពេលដែលព្រះអង្គផ្ចាញ់មា។
បាលិលេយ្យ-Pālileyya
02/09/2021
សៀវភៅ "គ្មាននរណា កើតមកក្រទេ" ដំណើរជីវិតខ្ញុំក្នុងស្មារតីអង្គរ ជាកម្រងស្នាដៃនិពន្ធរបស់ ឯកឧត្តម វ៉េង សិរីវុឌ្ឍ ដោយរៀបរាប់ពីដំណើរជីវិតតស៊ូរបស់ ឯកឧត្តម ចាប់ផ្ដើមពីអ្នកធាក់ស៊ីក្លូតស៊ូរហូតក្លាយជាទេសរដ្ឋមន្ត្រី។
សៀវភៅនេះមានជាភាសាខ្មែរ និងជាភាសាអង់គ្លេស។
មិត្តនិស្សិតអាចកម្មង់ជាភាសាខ្មែរក៏បាន និងជាភាសាអង់គ្លេសក៏បាន។
*សម្រាប់ការកម្មង់
Tel & Telegram number:
071 637 5170
092 606 212
FB page: #បាលិលេយ្យ-Pālileyya
#គ្មាននរណាកើតមកក្រទេ
#ដំណើរជីវិតខ្ញុំក្នុងស្មារតីអង្គរ
16/08/2021
តោះ សាកល្បងកែប្រែទម្លាប់ពីការកាន់ទូរស័ទ្ទមកកាន់សៀវភៅវិញម្តង #គ្មាននរណាកើតមកក្រទេ
ជីវិតតស៊ូក្នុងស្មារតីអង្គរ មិនសំខាន់ប្អូនមកពីណា មានអតីតកាលយ៉ាងណា ជីវភាពបែបណានោះទេ សំខាន់ប្អូនត្រូវរៀបចំខ្លួនដើម្បីចាប់យកឱកាសដែលយើងមាន ហើយចេះកែច្នៃឲ្យបានល្អ រួចបន្តអភិវឌ្ឍន៍ឱ្យកាន់តែរីកចម្រើន។
ក្នុងសៀវភៅ «គ្មាននរណាកើតមកក្រទេ» អ្នកនិពន្ធប្រើរយៈពេល៤ឆ្នាំ ថែមទាំងបានបញ្ចូលនូវរសនៃជីវិតពិតរបស់អ្នកនិពន្ធ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា« បើការដាក់ចិត្តអានសៀវភៅមួយក្បាលនេះ មិត្តអ្នកអាន ប្អូនៗយុវជនចាប់បាន ចំនុចមួយដែលប្អូនៗយល់ថាអាចជួយខ្លួនឯង និងអាចជួយសង្គមជាតិបាន នោះជាការគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ខ្ញុំ » ។
និពន្ធដោយ ៖ ឯកឧត្តម វ៉េង សិរីវុឌ្ឍ អតីតទេសរដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍
បោះពុម្ព ៖ នៅប្រទេសសិង្ហបុរី
ប្រភេទ ៖ សន្លឹកសៀវភៅស្រាល ងាយស្រួលអាន
កម្រាស់ ៖ ២២២ ទំព័រ
មានពីរភាសា ៖ ខេមរភាសា និងភាសាអង់គ្លេស
សម្រាប់ការជាវសៀវភៅ អាចទាក់ទងតាមលេខទំនាក់ទំនងខាងក្រោម ៖
0716375170
តាមរយៈប្រអប់សារ 📩📩📩📩
ឬតាមរយៈ Telegram 📩📩📩📩
លោកអ្នកក៏អាចចូលឆាណេលតេឡេក្រាមខាងក្រោម ដើម្បីទទួលបាននូវការចែករំលែកចំណេះដឹងថ្មីៗ និងសៀវភៅល្អៗដោយឥតគិតថ្លៃផងដែរ https://t.me/d08m07y21palileyyahisculturehm
# អានដើម្បីខ្លួនយើង
# អានដើម្បីសង្គមជាតិ
# អានដើម្បីចាកចេញពីភាពក្រីក្រ
11/08/2021
ជីវិតតស៊ូក្នុងស្មារតីអង្គរ មិនសំខាន់ប្អូនមកពីណា មានអតីតកាលយ៉ាងណា ជីវភាពបែបណានោះទេ សំខាន់ប្អូនត្រូវរៀបចំខ្លួនដើម្បីចាប់យកឱកាសដែលយើងមាន ហើយចេះកែច្នៃឲ្យបានល្អ រួចបន្តអភិវឌ្ឍន៍ឱ្យកាន់តែរីកចម្រើន។
ក្នុងសៀវភៅ «គ្មាននរណាកើតមកក្រទេ» អ្នកនិពន្ធប្រើរយៈពេល៤ឆ្នាំ ថែមទាំងបានបញ្ចូលនូវរសនៃជីវិតពិតរបស់អ្នកនិពន្ធ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា« បើការដាក់ចិត្តអានសៀវភៅមួយក្បាលនេះ មិត្តអ្នកអាន ប្អូនៗយុវជនចាប់បាន ចំនុចមួយដែលប្អូនៗយល់ថាអាចជួយខ្លួនឯង និងអាចជួយសង្គមជាតិបាន នោះជាការគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ខ្ញុំ » ។
និពន្ធដោយ ៖ ឯកឧត្តម វ៉េង សិរីវុឌ្ឍ អតីតទេសរដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍
បោះពុម្ព ៖ នៅប្រទេសសិង្ហបុរី
ប្រភេទ ៖ សន្លឹកសៀវភៅស្រាល ងាយស្រួលអាន
កម្រាស់ ៖ ២២២ ទំព័រ
មានពីរភាសា ៖ ខេមរភាសា និងភាសាអង់គ្លេស
សម្រាប់ការជាវសៀវភៅ អាចទាក់ទងតាមលេខទំនាក់ទំនងខាងក្រោម ៖
0969975176
០716375170
តាមរយៈប្រអប់សារ 📩📩📩📩
ឬតាមរយៈ Telegram 📩📩📩📩
លោកអ្នកក៏អាចចូលឆាណេលតេឡេក្រាមខាងក្រោមដើម្បីទទួលបាននូវការចែករំលែកចំណេះដឹងថ្មីៗ និងសៀវភៅល្អៗដោយឥតគិតថ្លៃផងដែរ https://t.me/d08m07y21palileyyahisculturehm
# អានដើម្បីខ្លួនយើង
# អានដើម្បីសង្គមជាតិ
# អានដើម្បីចាកចេញពីភាពក្រីក្រ
26/07/2021
ពហុកីឡាដ្ឋានជាតិអូឡាំពិច
--------------------------------------------------
ពហុកីឡាដ្ឋានជាតិអូឡាំពិច គឺជាគម្រោងស្ថាបត្យកម្មដ៏ល្បីល្បាញមួយ របស់បិតាស្ថាបត្យករខ្មែរ គឺលោកបណ្ឌិត វណ្ណ ម៉ូលីវណ្ណ (Vann Molyvann) ដែលលោកបានបញ្ចប់ការសិក្សាមកពី (សាលាវិចិត្រសិល្បៈ) École Beaux-Arts នៅទីក្រុងប៉ារីសប្រទេសបារាំង។ ពហុកីឡាដ្ឋានជាតិអូឡាំពិចត្រូវបានចាប់ផ្ដើមសាងសង់ និងរចនាឡើងនៅក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំចាប់ពីឆ្នាំ១៩៦២ និងបញ្ចប់ការសាងសង់នៅឆ្នាំ១៩៦៤។
យោងតាមឯកសារស្រាវជ្រាវរបស់នាយកដ្ឋានអប់រំកាយ និងកីឡា ពហុកីឡាដ្ឋានជាតិអូនឡាំពិចនេះ មានវិមានកីឡា (បាល់ទះ បាល់បោះ ប្រដាល់ និងវិញ្ញាសាកីឡាប្រភេទ អ៊ីនដល) រួមជាមួយនិង អាងហែលទឹក លោតទឹក ទីលានវាយកូនបាល់ ជាពិសេសគឺមានទីលានបាល់ទាត់ខ្នាតអន្តរជាតិ ដែលអាចផ្ទុកអ្នកទស្សនារហូតដល់៦០០០០នាក់ ក្នុងនោះមាន៥០០០នាក់គឺនៅផ្នែកវេទិការដែលជាកន្លែងទស្សនាដែលមានកន្លែងកៅអីអង្គុយក្នុងម្លប់(VIP) មួយវិញទៀតនៅក្នុងទីលាននោះមានផ្លូវសម្រាប់រត់កីឡាអត្ត ពលកម្មខ្នាតអន្តរជាតិ។ គួររំលឹកផងដែរថា នៅក្នុងសម័យកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (របបប៉ុល ពត) ពហុកីឡាដ្ឋានបានក្លាយទៅជាគុក សម្រាប់ដាក់មន្ត្រីរដ្ឋបាលដែលបានបម្រើការនៅក្នុងសម័យសាធារណរដ្ឋខ្មែរ (សម័យលន់ នល់) ពហុកីឡាដ្ឋានមិនត្រូវបានថែរក្សានិងប្រើប្រាស់សម្រាប់កីឡាដូចមុនឡើយគឺត្រូវបានទុកចោលរហូតមកដល់ឆ្នាំ២០០០ក្រោយពេលដែលប្រទេសកម្ពុជា តែទទួលបាននូវសន្តិភាពពេញលេញ ទើបពហុកីឡាដ្ឋានត្រូវបានជួសជុលឡើងវិញ ដោយក្រុមហ៊ន Yuanta Group របស់តៃវ៉ាន់ទើប ពហុកីឡាដ្ឋានជាតិត្រូវបានប្រើប្រាស់ឡើងវិញសម្រាប់ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាឡើងវិញ។
ពហុកីឡាដ្ឋានជាតិអូឡាំពិចត្រូវបានសាងសង់ឡើងនៅក្នុងសម័យកាលដ៏រីកចម្រើនមួយក្រោយពីទទួលបានឯករាជ្យពីបារាំងគឺសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយម(១៩៥៥-១៩៧០) ដែលជាការដឹកនាំប្រទេសដ៏ឆ្លាតវ័យ និងមានការអភិវឌ្ឍយ៉ាងរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័សក្រោមការដឹកនាំ របស់ព្រះបាទសម្ដេចនរោត្តមសីហនុ ដែលជាវីរៈក្សត្រក៏អង់អាចក្លាហានក្នុងការទាមទារឯករាជ្យពីនឹមត្រួតត្រារបស់អាណានិគមនិយមបារាំង៕
បាលិលេយ្យ~Pālileyya
25/07/2021
អត្ថន័យពីធីបុណ្យអាសាឡ្ហបូជា
---------------------------------------------------
អាសាឡ្ហូបូជា ប្រារព្ធធ្វើនៅថ្ងៃ១៥កើត ខែពិសាខ ជាថ្ងៃនក្ខត្តឫក្សរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ
១. ទ្រង់យាងចុះចាប់បដិសន្ធិក្នុងព្រះគភ៌មាតា ព្រះនាងសិរិមហាមាយា
២. ទ្រង់យាងចេញសាងមហាអភិនេស្ត្រមណ៍ ( សាងព្រះផ្នួស )
៣. ទ្រង់ប្រកាសធម្មចក្កប្បវត្តនសូត្រ
៤. ទ្រង់សម្តែងបាដិហារ្យ
៥. ជាថ្ងៃកំណើតសង្ឃដំបូងក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា។
បាលិលេយ្យ~Pālileyya
21/07/2021
សារមន្ទីរជាតិកម្ពុជា
------------------------------------------------------------------------------------------------------
សារមន្ទីរជាតិត្រូវបានកសាងឡើងថ្ងៃ ១៥សីហា ឆ្នាំ១៩១៧ នាសម័យអាណានិគមបារាំង(១៨៦៣-១៩៥៣) តាមរបៀបស្ថាបត្យកម្មខ្មែរហើយត្រូវបានសម្ភោធនៅក្នុងឆ្នាំ១៩២០ ដោយព្រះករុណាព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិ។ ស្ថាបត្យករដែលកសាងសារមន្ទីជាតិគឺជនជាតិបារាំងឈ្នោះ ហ្សក ហ្កូសលីយេ (George Groslier) មានទទឹង៥៤ម៉ែត្រ និងជម្រៅ៦៦ម៉ែត្រ សង់នៅលើខឿនដែលមានកម្ពស់២ម៉ែត្រកន្លះ។ ពិធីសម្ភោធសារមន្ទីបានប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី១៣ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩២០ ក្រោមព្រះរាជាធិបតីភាពរបស់ព្រះករុណា ព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិ ព្រះចៅក្រុងកម្ពុជា និងនៅចំពោះមុខលោក ហង់រីបូឌ្វាំង អ្នកប្រចាំការជាន់ខ្ពស់បារាំងនៅកម្ពុជា។ ការសម្ភោធជាផ្លូវការសារមន្ទីរមានឈ្មោះថា «សារមន្ទីរក្រុងកម្ពុជាធិបតី» តែក្រោយមកសារមន្ទីរក្រុងកម្ពុជាធិបតី ត្រូវបានប្ដូរឈ្មោះវិញទៅជា «សារមន្ទីរអាល់ប៊ែរ សារូត»ក្រោមហេតុផលដើម្បីលើកកម្ពស់ដល់លោកទេសាភិបាលបារាំងឈ្មោះ អាល់ប៊ែរ សារូត (Albert Sarraut)។ សារមន្ទីរត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរការគ្របគ្រងជាបន្តបន្ទាប់មកដល់ឆ្នាំ១៩៥០ សារមន្ទីរត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយលោក Jean Boesselier លោកបានរៀបចំការផ្ទេរអំណាចគ្រប់គ្រងសារមន្ទីរពីសាលាបារាំងចុងបូព៌ាមកជូនរាជរដ្ឋាភិបាលវិញសារមន្ទីរក៏ត្រូវបានប្ដូរឈ្មោះមកជា សារមន្ទីរជាតិនៃកម្ពុជា វិញ ។ ការគ្រប់គ្រងសារមន្ទីរតាំងពីការកសាងនិងសម្ភោធជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ១៩២០មកដល់ឆ្នាំ១៩៦៦ គ្រប់គ្រងដោយជនជាតិបារាំង តែមកដល់ឆ្នាំ១៩៦៦ការដឹកនាំ និងគ្រប់គ្រងសារមន្ទីរត្រូវបានផ្ទេរមកជូនអ្នកអភិរក្សខ្មែរដំបូងបំផុតគឺលោក ជា ថៃសេង ( Chea Thay Seng)។
លុះក្រោយមកសារមន្ទីរប្ដូរឈ្មោះមកជា «សារមន្ទីរវត្ថុបុរាណ» រហូតមកដល់ក្នុងសម័យលោក ពេជ កែវជាអ្នកអភិរក្សសារមន្ទីរវិញ ត្រូវបានប្រែឈ្មោះមកជា «សារមន្ទីរជាតិនៃកម្ពុជា» រហូតមកដល់សព្វថ្ងៃនេះ។
17/07/2021
ព្រះរាជពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័ល
-------------------------------------------------------------------------
ព្រះរាជពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័ល ដែលត្រូវបានគេប្រារព្ធធ្វើឡើង ជារៀងរាល់ឆ្នាំ នៅក្នុងថ្ងៃ៤រោច ខែពិសាខ ឯវាលព្រះស្រែ ឬវាលមេរុ ស្ថិតនៅពីខាងជើង នៃព្រះបរមរាជវាំងសព្វថ្ងៃនៅរាជធានីភ្នំពេញ និងឆ្នាំខ្លះធ្វើនៅតាមខេត្ត គឺមានប្រវត្តិដ៏យូរលង់ណាស់មកហើយ។ បើតាមរឿងរាមកេរ្តិ៍ ក្នុងព្រហ្មញ្ញសាសនា ស្ទើរតែដើមនៃរឿង ត្រង់វគ្គទីមួយ ដែលបាននិយាយពីព្រះរាជពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័ល ត្រង់ព្រះបាទជនកទៅច្រត់ព្រះនង្គ័ល រួចក៏បានប្រទះឃើញនាងសីតា ដែលគេផ្ញើនឹងព្រះធរណីក្នុងដី។ ចំណែក ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាឯណោះវិញ ក៏បានបង្ហាញខ្លះៗពីព្រះរាជពិធីនេះផងដែរ គឺត្រង់ពេលដែលព្រះបាទសិរីសុទ្ធោនៈ ជាបិតារបស់ព្រះពុទ្ធជាម្ចាស់ទ្រង់យាងច្រត់ព្រះនង្គ័ល ក្នុងពេលជាមួយគ្នានោះ ព្រះរាជកុមារបានក្រោកអង្គុយធ្វើសមាធិកក្រោមម្លប់ដើមព្រីងបានសម្រេចធម៌ដ៏សំខាន់មួយផងដែរ។ យ៉ាងណាម៉ិញ ភស្តុតាងមួយដ៏សំខាន់នោះគឺការរកឃើញនូវព្រះបដិមាកាន់នង្គ័លមួយអង្គផងដែរ ដែលបានបន្សល់ទុកតាំងពីមុនសម័យអង្គរមកម្ល៉េះ ឈ្មោះថា ព្រះពលទេព ។ បើនិយាយពីកំណត់ហេតុ របស់លោក ជីវតាក្វាន់ វិញក្នុងអំឡុងពេលលោកមកបេសកកម្មនៅកម្ពុជា ពីឆ្នាំ ១២៩៦ ដល់ ១២៩៧ លោកពុំបាននិយាយអ្វីអំពីពិធីបុណ្យច្រត់ព្រះនង្គ័លទេ គ្រាន់តែថា ក្នុងមួយឆ្នាំ ខ្មែរអាចសាបព្រោះ និងច្រូតស្រូវបានពី៣ទៅ៤លើកប៉ុណ្ណោះ ។ ទាំងនេះអាចជាភស្តុតាង និងប្រវត្តិត្រួសៗ ទាក់ទងនឹងនង្គ័ល ជាពិសេស គឺប្រភពនៃព្រះរាជពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័ល ដែលបានបន្តប្រារព្ធឡើង រហូតមកទល់នឹងសព្វថ្ងៃនេះ។ គួររំឭកថា ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានប្រារព្ធព្រះរាជពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័លឡើងក្នុងគោលបំណងសំខាន់ៗរួមមាន៖
១.ប្រកាសប្រាប់ទៅដល់ប្រជាកសិករថារដូវធ្វើស្រែចំការបានមកដល់ហើយ
២. ដើម្បីផ្សងមើលប្រផ្នូលរបស់ស្រុកទេស អំពីការទទួលបាននូវភោគផលកសិកម្ម តាមរយៈការបរិភោគរបស់គោឧសភរាជ និងបួងសួងសុំទឹកភ្លៀង
៣. ជាការដឹងគុណទៅដល់អាទិទេព ក៏ដូចជាមេឃដែលបានបង្អុរភ្លៀងប្រើប្រាស់រៀងរាល់ឆ្នាំ
៤. ជាពេលវេលាដែលព្រះមហាក្សត្រ និងថ្នាក់ដឹកនាំរដ្ឋ បានជួបសួរសុខទុក្ខប្រជាកសិករ ៕
បាលិលេយ្យ~Pālileyya