Þekkingarsetur Suðurnesja / Sudurnes Science and Learning Center

Blíðskaparveður þessa vikuna og allir morgnar hefjast à fjöruferð með skólahópum víðsvegar að. Að henni lokinni er gripið í nesti eða grill og farið i hópavinnu í Þekkingarsetrinu. Töluverð aukning er á heimsóknum leik- og grunnskóla frá höfuðborgarsvæðinu og komast færri að en vilja 🦀

Óskum Sigríði innilega til hamingju!

Það getur tekið margar klukkustundir, jafnvel heilu dagana að ná búnaði sem þessum á háhyrninga og aðra hvali og höfrunga, til að fylgjast með ferðum þeirra og atferli um stund.
Slíka þolinmæði hefur líffræðingur okkar, Dr. Anna Selbmann, sem, ásamt kollegum sínum, stóð að gerð þessa magnaða myndbands sem gefur innsýn inn í doktorsverkefni hennar, Hlutverk hljóðmerkja í samskiptum innan og á milli hvalategunda, sem hún varði í fyrra.

Deployment of multisensor tags Episode 6 focuses on the suction-cup tagging work we have been cond...

ᯓ✈︎ 20 milljónir fugla til landsins

Um helgina, 9. maí, var Alþjóðlegur dagur farfugla.

Um þessar mundir hafa um 20 milljónir fugla lokið för sinni til Íslands frá suðrænum slóðum. Margir þessara fugla hafa komið hingað á hverju ári í mörg ár, jafnvel áratugi, á meðan aðrir eru að leggja í þessa för í fyrsta sinn. Allir reiða þeir sig á að búsvæði þeirra verði hér óröskuð þegar þeir mæta til landsins og áreiðanlegt fæðuframboð. Því miður er það ekki alltaf raunin.

Alls eru í kringum 80 tegundir fugla sem verpa reglulega á Íslandi en sú tala er sífellt að breytast, bæði vegna nýrra landnema en einnig vegna tegunda sem hafa dáið út staðbundið. Fimm fjölmennustu fuglategundirnar á Íslandi eru lundi (~4 milljónir), fýll (2,4 milljónir), þúfutittlingur (allt að 3 milljónir), langvía (1,4 milljónir) og rita (1 milljón). Samanlagt eru allir fuglar Íslands sennilega um 20 milljónir talsins.

Mörgum af okkar stærstu fuglastofnum hefur farið ört fækkandi síðustu ár. Lundastofninn hefur minnkað um 50% síðan 1998. Fýlum hefur einnig fækkað um 53% síðan árið 1985. Svipað gildir um margar aðrar tegundir fugla hérlendis. Heildarfjöldi farfugla var því því talsvert meiri fyrir ekki svo löngu. Og fuglunum fækkar enn.

Eflaust yrðu fuglar áhrifamikill stjórnmálaflokkur ef lýðræði landsins yrði jafnt útdeilt á allar lífverur landsins. En þangað til það verður af slíkum draumórum þá þurfa fuglar Íslands á málsvara að halda.

Gakktu til liðs við Fuglavernd.

Texti: Hlynur Steinsson
Myndir: Jóhann Óli Hilmarsson

🐦 Í dag er alþjóðlegur dagur farfugla!

Þema dagsins í ár er „Every Bird Counts – Your Observations Matter!“ og er athyglinni beint að mikilvægi fuglaathugana og þátttöku almennings í vöktun fugla.

Á hverju vori snúa fjölmargir farfuglar aftur til Íslands eftir langar ferðir yfir höf og heimsálfur. Meðal þeirra eru lóan, sem lengi hefur verið tákn vorsins, spóinn með sínu einkennandi velli og krían sem ferðast lengra en nokkur annar fugl í heiminum milli heimskauta.

Athuganir fuglaáhugafólks og almennings geta skipt miklu máli fyrir rannsóknir og náttúruvernd. Með því að fylgjast með komu fugla, útbreiðslu þeirra og breytingum á hegðun má meðal annars greina áhrif loftslagsbreytinga og annarra umhverfisbreytinga á fuglalíf.

Sérhver fugl skiptir máli – og sérhver athugun líka. 🪶🌍

Það var margt um manninn við Sandgerðistjörn um helgina þegar kolhæna (American Coot) lét sjá sig 📸

This American Coot (Fulica americana - Kolhæna) turned up on the pond in Sandgerði (SW) on 1 May and was still present today, where Simmi got this photo - 7th record for Iceland.

Í nýjasta þætt Víðsvegar á RÁS 1 var sjónum beint að fjöruferðum og rannsóknum á þörungum við Íslandsstrendur. Farið var í vettvangsferð með þátttakendum á þörunganámskeiði sem haldið var um miðjan apríl á vegum Hafrannsóknastofnunar. Námskeiðið var ætlað fagfólki sem starfar við vöktun og rannsóknir í fjörum og grunnsævi víða um land. Hlustendur fá að kynnast Karli Gunnarssyni, helsta þörungasérfræðingi Íslands og einum kennara námskeiðsins, sem starfað hefur við rannsóknir á þörungum hér við land í yfir 50 ár.

Í þættinum er auk þess rætt við nokkra sérfræðinga sem taka þátt í vöktun og rannsóknum á grunnsævi, þar á meðal Sindri Gíslason, forstöðumann Náttúrustofu Suðvesturlands.

Þátturinn veitir innsýn í mikilvægi þörungarannsókna og vöktunar á lífríki fjörunnar, sem gegnir lykilhlutverki í að fylgjast með breytingum í íslenskum strandsvæðum.

Hlusta má á þáttinn hér:
https://www.ruv.is/utvarp/spila/vidsvegar/39170/blhnh9

Ársskýrsla 2025 er komin út Ársskýrsla Náttúrustofu Suðvesturlands 2025 er nú komin út. Í skýrslunni gefur að líta fjölbreytta starfsemi stofunnar á liðnu ári. Áhugasamir geta nálgast skýrsluna með því að...