رفتار با کودک

پرخاشگری و تهاجم به کودکان و حتی همه سایرین صرفاً فیزیکی و تعرضات بدنی نیست، در واقع بسیاری از این نجاوزات روانی و متافیزیکی بوده و شدیدترند....

کودکانمان آیینه تمام نمای اعمال و رفتار و کردار و حتی پندار و اندیشه های ما هستند،
دقت کنیم این الواح سفید رنگ و آماده برای نقش پذیری را به آلایه های غیر سازنده نیازاریم ، . . .

نکات کلیدی و کاربردی برای رفتار با کودک

۶- انتخاب کردن و بهاء انتخاب

یکی از مهم ترین و کلیدی ترین نکات در طول زندگی ، توانِ انتخاب کردن و پذیرفتن بهاء هر انتخاب است . زمان آموختن این مسئله از بدو تولد است ، و هر چه سنِ کودک بالاتر رود ، انتخاب های بزرگتری پیش رو دارد و اگر این مهارت را نیاموخته باشد و ما همیشه به جای او انتخاب کرده باشیم ، در انتخابهای بزرگ و حیاتی دچار مسائل بزرگی خواهد شد .

یکی از ابتدایی ترین فرصت های انتخاب کودک ، انتخاب لباس بر اساس رنگ و تصاویر روی لباس است ، مسلماً والدین با توجه به تجربه و شناخت می توانند بهترین انتخاب را برایش انجام دهند ولی رشدی در پی نخواهد داشت .

برای انتخاب لباس ، چند دست لباسی که مسئله خاصی ندارند را، برایش روی تخت قرار دهید و به او بگویید می تواند بین آنها انتخاب کند . ممکن است از نظر شما لباسهای بی ربطی را بردارد ولی پس از پوشیدن و دیدن بازخورد بقیه ، از این تجربه خواهد آموخت .

برای یاد دادن بهاء انتخابهایش ، در زمینه لباس ، فرض کنید میخواهد برای رفتن به پارک شلوارک به پا کند ، برایش توضیح دهید که با این لباس نمیتواند خوب بازی کند و … ولی اگر باز هم انتخابش همان بود اجازه دهید بپوشد ، وقتی در پارک ببیند نمیتواند سرسره بازی کند یا پاهایش زخم می شود ، با همین بهاء کوچک ، انتخاب و بهاء انتخاب را یاد خواهد گرفت . و یا به عنوان مثال در فصل زمستان حاضر به سرکردنِ کلاه نیست ، به جای اینکه به زور سرش کنیم و او هم فوراً با لجبازی در بیاورد ، برایش توضیح می دهید که هوا سرد است و اگر لابس مناسب نپوشی ، سرما میخوری و نمی توانی بازی کنی ، حتی اگر قبول نکرد و ادامه داد ،به محض عطسه کردن و یا ناراحتی از سرماخوردگی ، فوراً به خانه برگردید و اجازه دهید بهاء انتخابش را بپردازد .

( بخاطر داشته باشیم سرماخوردن از سرد و گرم شدن اتفاق می افتد ، اینکه ما مرتب به زور لباس را برتنش می کنیم و کودک هم فوراً در می آورد ، با این روش هم سرما خورده و هم لجبازی را از ما آموخته است ) .
به فرزندانمان فرصت فکر کردن و اشتباه کردن و کسب تجربه بدهیم .

به فرزندانمان عشق بورزیم ، در بین حیوانات ظاهرا” تنها حیوانی که کودکش را تنبیه بدنی میکند ،حیوان ناطق یا همان باصطلاح انسان است ، که داعیه اشرف مخلوقات بودن و جانشین خداوند بر روی زمین نیز دارد ، . . .
.

با شفای کودک درونمان ،
حقیقتا” از تسلسل باطل رفتار والدینمان با خودمان در کودکی ،
و اینگونه که زندگی میکنیم و انتخابگر آگاه آن نیستیم ،
و به گونه ای که با فرزندانمان رفتار می نماییم ،
رها شده و انتخابگر آگاه و سازنده و مسئول در هر لحظه از زندگیمان هستیم ،
إن شاء الله ، . . .

هر کس هر چی داره از پرِ قنداقش داره !



تجارب زندگی ما ، از بدو تولد تا حدود هفت یا هشت سالگی ، عمیق ترین و تعیین کننده ترین زیر ساخت های روان ما در طول زندگی را شکل می دهند . نحوه تعامل ما با محیط پیرامون ، نحوه رفتار والدین ، زاویه دید آنها و انتقال آگاهی ها ، ساختار شخصیت انسان را شکل داده ، و در خقیقت شابلون اصلی نگرش و تعامل انسان را در سال های آینده زندگی اش رقم می زند .

حضرت علی علیه السلام در این خصوص می فرمایند :

الْعِلْمُ مِنَ الصِّغَرِ کَالنَّقْشِ فِی الْحَجَرِ. “ یادگیری در کودکی مانند کند و کاری روی سنگ است.(ماندگار است)”



به عنوان مثال : تصور کنید کودکِ نوپا، در حین راه رفتن بر زمین می خورد ، صحنه آشنایی که اغلب ما دیده ایم این است که ، مادر زمین را می زند و می گوید ” زمین بد است ! ” . با همین رفتار ساده کودک چنین برداشت می کند : که خود او سهمی در اتفاق افتاده نداشته و تنها مقصر زمین است . این کودک اگر آگاه نشود ، تا پایان عمر ، در هر تجربهء ناکامی که باشد ، سایرین را مقصر قلمداد می کند و به دنبال دیدن سهم خود و آگاه شدن در آن زمینه نخواهد بود . در حالیکه وظیفه والدین ، آموزش ، درست دیدن و درس تجربه را گرفتن است . اینکه در این اتفاق خود او چه سهمی را داشته ، نه اینکه او به تنهایی و یا دیگری به تنهایی مقصر است .



از همین رو است که از قدیم می گویند :” هر کس هر چه داره ، از پَرِ قنداقش داره “

بچه ها از بدو تولد ، و شاید بهتر است بگوییم از لحظه شکل گیری اولین سلولشان پس از لقاح ، در حال یادگیری هستند ، آنها کار و دغدغه ای جز مشاهده و یادگیری ندارند و از طریق یادگیری مشاهده ای ، خصوصاً از والدین ، بویژه مادرشان که بیشترین تعامل را با او دارد ، جهان را می شناسد ، در وجود خود به آن معنا می بخشد و ساختار شخصیتش را شکل می دهد .





آنگونه که زندگی میکنیم ،
در حقیقت قطعا” بازتاب و نتیجه آنگونه ای است که در کودکی والدینمان با ما رفتار نموده اند ،
و به طور قطع و یقین چه به شکل مستقیم و یا معکوس ، به شکلی است که با فرزندانمان رفتار می کنیم ، . . .



مهم نیست که اکنون چند سال سن داریم ، و یا والدین ما با چه سطحی از آگاهی با ما رفتار کرده و مارا تربیت کرده اند ، مسئله مهم اینجاست که برای آگاهانه زیستن ِ اکنونمان ، نیازمند شفای بعد کودک درونمان هستیم .

ما فرزندِ والدینی هستیم که بر اساس آگاهی خود در هر سطحی که بوده با ما رفتار کرده اند ، و ما اگر آگاه نباشیم ، اگر از رفتار والدینمان خوشمان آمده باشد ، مشابه آنان و اگر دلگیر باشیم ف برعکس آن ، با کودک درون و بیرونی خود رفتار خواهیم کرد ! که در هر دو شکل قطعاً غیر سازنده خواهد بود. با کسب آگاهی های مربوط به ” رفتار با کودک ” هم رفتاری که در گذشته با ما شده شفا می یابد ، هم رفتار مان با کودک درون خود و در نهایت رفتار ما با کودک بیرونی مان ، هر زمان و در تعادل شفا خواهد یافت ….



با شفای کودک درونمان ،
حقیقتا” از تسلسل باطل رفتار والدینمان با خودمان در کودکی ،
و اینگونه که زندگی میکنیم و انتخابگر آگاه آن نیستیم ،
و به گونه ای که با فرزندانمان رفتار می نماییم ،
رها شده و انتخابگر آگاه و سازنده و مسئول در هر لحظه از زندگیمان هستیم ،
إن شاء الله ، . . .


5

نکات کلیدی و کاربردی برای رفتار با کودک

4- بیمار های روان تنی : شب ادراری و …

در روان شناسی شاخه ای به نام بیماری های روان تنی (سایکوسوماتیک) مطرح است که به بیان علل روحی و روانی بروز برخی بیماری ها و مشکلات فیزیولوژیکی می پردازد.

براین اساس ، ریشه شب ادراری کودکان ” حرف های نگفته ” است. زمانیکه کودک به هر دلیلی مانند ترس، قادر نیست تا درونیات خود را بیان کند، مکانیزم ناخوداگاه در زمان خواب با شب ادراری این فشار را تخلیه و تعدیل می کند . بر اساس همین روش ، ریشه مدفوع کردن در خواب ، “ضربه های روحی شدید است که قادر به بیان آنها نیست و ضربات روحی شدید و حتی ضربات فیزیکی پنهان داشته شده است که تخلیه نشده “. به عنوان مثال، بچه ای که مادرش او را به سختی تنبیه می کند و او را تهدید می کند که اگر به کسی بگوید تنبیه بدتری پیش روی اوست، برای شفا دادن روحش با این مکانیزیمِ ناخودآگاهِ دفع در خواب ، بخشی از فشار وارد شده به روح و روان را می کاهد.

نشانه های روان تنی را در خود و فرزندانمان جدی بگیریم و با شفا دادن روح و روانمان، بدنِ سالم و سلامتی را به خود و فرزندمان هدیه کنیم.

نکات کلیدی و کاربردی برای رفتار با کودک

۳- مرز گذاری بدن

دغدغه بسیاری از والدین این است که چگونه به فرزندشان آموزش بدهند در محیط مهدکودک و … به کسی اجازه دست زدن به بدنشان را ندهند. بهترین راه این است که از کودکی در خانه مرزهای فیزیکی فرزند را به رسمیت بشناسیم ، اگر هر زمان که می خواهیم او را ببوسیم از او بپرسیم که آیا مایل هست یا نه؟؟ او یاد می گیرد و مرز های فیزیکی خود را به رسمیت می شناسد. نه اینکه خودمان یا دیگران هر زمان خواستیم ، بدون توجه به حس و حال کودک ، او را محکم بغل کنیم و فشار دهیم و مدلِ خودمان عشق بورزیم و ببوسیم!
برای ورود به مرز های فیزیکی کودک اجازه بگیریم و به اطرافیان و اقوام هم حتماً سفارش کنیم تا به این موارد توجه داشته باشند و عشق و علاقه خود را مسئولانه بروز دهند.

برای ورود به مرز های فیزیکی کودک اجازه بگیریم و به اطرافیان و اقوام هم حتماً سفارش کنیم تا به این موارد توجه داشته باشند و عشق و علاقه خود را مسئولانه بروز دهند.

نکات کلیدی و کاربردی برای رفتار با کودک

2- صدا کردن والدین با اسم کوچک شان

بار معنایی کلمات ، در همه زبان ها بسیار با اهمیت است . اینکه فرزندان والدین خود را با اسمِ کوچک صدا می کنند ، بسیار اشتباه است و آسیب های دراز مدتی را در پی خواهد داشت . کودک با هر بار صدا کردنِ ” مادر ، مامان ، پدر ، بابا ” در درونش حسِ داشتن والدین را تجربه می کند و همچنین با هر بار صدا کردن به والدین یادآوری می شود که نقش مهم مادر و پدر بودن را دارند .

همین اعلام ساده میتواند از بسیاری از رفتار های پرخواشگرانه کودک و یا سلب مسئولیت های والدین بکاهد.
به هیچ عنوان اجازه ندهید شما را با نام کوچک صدا کنند، شما دوست و رفیق آنها نیستید و اسم کوچک صدا کردن، نشانه و نماد صمیمیت نیست، شما مادر و پدر او هستید و با این گونه رفتارهای اشتباه، تقش خود را مخدوش ننمایید .