29/03/2024
ڤایرۆسی زیکا بە شێوەیەکی سەرەکی لە ڕێگەی مێشوولەی ئایدیسەوە دەگوازرێتەوە کە زیاتر لە ڕۆژدا گاز دەگرێت.
زۆربەی ئەو کەسانەی تووشی ڤایرۆسی زیکا دەبن نیشانەکانیان نییە؛ ئەوانەی نیشانەکانیان دەردەکەوێت بە شێوەیەکی گشتی تووشی پەڵە، تا، هەوکردنی پێڵوی چاو، ئازاری ماسولکە و جومگەکان، ناڕەحەتی و سەرئێشە دەبن کە بۆ ماوەی ٢ بۆ ٧ ڕۆژ دەخایەنێت.
تووشبوون بە ڤایرۆسی زیکا لە کاتی دووگیانیدا دەبێتە هۆی ئەوەی کۆرپە بە نەخۆشی مایکرۆسێفالی و نائاسایی زگماکی دیکە لەدایک ببێت و هەروەها پێشوەختە لەدایک بوون و لەبارچوون.
تووشبوون بە ڤایرۆسی زیکا پەیوەندی بە نەخۆشی گویلان بار، نەخۆشی دەمار و هەوکردنی ماسولکەوە هەیە لە گەورەکان و منداڵاندا.
لە شوباتی ٢٠١٦، ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی مایکرۆسێفالی پەیوەست بە ڤایرۆسی زیکای وەک حاڵەتی فریاگوزاری تەندروستی گشتی و نیگەرانی نێودەوڵەتی (PHEIC) ناساند، و پەیوەندی هۆکارانەی نێوان ڤایرۆسی زیکا و خراپبوونی زگماکی پشتڕاستکرایەوە. ڕێکخراوەکە لە مانگی نۆڤەمبەری هەمان ساڵ کۆتایی هاتنی ئەم حاڵەتە لەناکاوەی ڕاگەیاند.
هەرچەندە حاڵەتەکانی نەخۆشی ڤایرۆسی زیکا لە ساڵی ٢٠١٧ بەدواوە لە ئاستی جیهانیدا کەمیکردووە، بەڵام گواستنەوەی ڤایرۆسەکە بە ئاستێکی نزم لە چەند وڵاتێکی ئەمریکا و ناوچە ئیندێمیکەکانی دیکەدا بەردەوامە.
13/03/2024
لەمانگی رەمەزان دەکرێت منداڵەکان رابهێنێن چێژەکانیان دوابخەن لەدەست کەوتنی خواردن یان خواردنێکی بەچێژ بەس بۆماوەیەکی دیاریکراو ....
بەپشت بەستن بەو توێژینەوەیە کە تاوەکو ئێستا لەزۆرێک لەووڵات سوودی لێ دەبینن و بەدەیان توێژینەوەی لەسەر ئەنجام دراوە...
شیرینی مارشمێلۆ
تاقیکردنەوەی "شیرینی مارشمێلۆ" تاقیکردنەوەیەکە کە لەلایەن دەروونناس واڵتەر میشلەوە لە ساڵی ١٩٦٠ی زایینی داڕێژراوە و لەلایەن زانکۆی ستانفۆردەوە بۆ کۆمەڵێک منداڵ بەکارهێنراوە کە ژمارەیان دەگاتە ٦٠٠ منداڵ.
تاقی کردنەوەکە...
پارچەیەکی مارشمێلۆ پێداون و پێی وتن ئەگەر نەخۆن ئێستا ، دوای بخەن تا ١٥ خولەک، پارچەی دووەمیان پێ دەدرێت ، تاقیکردنەوەکە تاقیکردنەوەیەکی درێژخایەن بوو کە چاودێری منداڵانی دەکرد بۆ زیاتر لە ١٠ ساڵ، و ئەنجامەکانی بریتی بوون لەوەی کە ئەو گروپەی چاوەڕێیان کرد و چێژیان دواخست، توانای زانستیان بەرزتر بوولە نمرەکان.
کەمتر کێشەی دڵەڕاوکێ و خەمۆکیا هە بوو، کەمتر جگەرەیان دەکێشا و توانای تێکەل بوونیان لەگەل کۆمەلگا زیاتر بوو . لەو کاتەدا تاقیکردنەوەکە لە بازنەکانی پەروەردەدا وەڵامێکی بەرفراوانی هەبوو و زۆرێک لە بەرنامە پەروەردەییەکان بە شێوەیەک داڕێژران کە منداڵەکە بە کۆنتڕۆڵکردنی خۆی و دواخستنی چێژەکەی ڕابهێنرێت...
تێبینی :توێژینەوە دەروونییەکان ئەم جۆرە ڕەفتارە خۆکۆنتڕۆڵکردن (SELF-CONTROL) ناودەبەن، واتە توانای کۆنترۆڵکردنی ئارەزووەکان و دواخستنی چێژ و ڕازیکردن بۆ گەیشتن بە ئامانجە درێژخایەنەکان..
تەنیا بەدرەدین : پسپۆری دەروونزانی
11/03/2024
ئێمە لەسەرەتای سەردەمی گەمژایەتی دەژین ، نەوە دوای نەوە پەروەرده دەکرێین بەبێ ئەوەی هەستی پێ کەین .
سەیرکەن .....
✮سیاسیەکان گەمژەکان لەرێگەی راگەیاندنەکانەوە گەورەدەکەن و بردنەوەی پارتەکایان پێ مسۆگەر دەکەن . ✮مامۆستایانی ئایینی گەمژەکان بۆ بانگخوازی بەکاردێن و بەناوی گەرانەوەی گەنجان .
✮نوسەرەکان و راگەیاندکارەکان بۆ بەناوبانگ بوونیان گرینگیان پێ دەدەن و دەیانکەنە سمبولی کۆمەلگا.
✮ کومپانیا زەبەلاحەکان ریکلامیان پێ دەکەن بۆ کاڵاکانیان تا پرۆ فرۆش بن.
پزیشکەکان بانگێشتیان دەکەن ودەیانکەنە سپۆسنەری چارەسەری و دەرمان .
✮ هەژارەکان داوای کاری خێرخوازیان لێ دەکەن و دەوڵەمەندەکانیش پشتکیریان دەکەن و هەژارەکان زەلیل دەکەن لەبەردەمیان .
✮لەکۆتیدا مێژوو گەمژەکان دەکەنە پالەوان و لەلاپەرەکان ووردوو درشتی ژیانیان دەگێرنەوە بۆنەوەکانی داهاتوو و هانیان دەدەن گەمژەبوون داهێنانە.
تێبینی : گەمژەکان : توێژێکن کێشەی دەروونیان هەیە ، توانای تێکەلبوونی راستەوخۆیان نیە ، توانای کارکردنیان نیە ، لەپشت شاشەی مۆبایلەکانیانەوە ناوی جیاواز دروست دەکەن وەک تێک تۆک چی و یوتوبەر و سناپچی و خەریکی سوکایەتی کردنن بەخۆیانن ، هەولی دروست کردنی رەوتێک دەدەن بۆئەوەی کۆمەلگا بکەنە زۆرینە.
تەنیا بەدرەدین : پسپۆری دەووونزانی
02/01/2024
چەند خالێک بۆخۆ ئامادەکردن بۆ تاقی کردنەوە.
یەکەم : لەکاتی خوێندن باشترین جۆری خوێندن لەسەر مێزوکورسیە نەک بەپاڵ کەوتن و هاتووچۆ کردن هتد .
دووەم : پێویستە دوای سەعاتێک خوێندن پانزە خولەک پشوو وەربگریت و پاشان دەست پێ بکەیت.
سێ یەم : شت خواردن بەدەم خوێندنەوە کارێکی هەڵەیە پێویستە لەکاتی پشووەکان شت بخورێت ، دورکەوتنەوە لەوخواردنەوانەی زیان بە مێشک و یادگا دەگەینن وەکو خواردنەوەی گازی و ئەو خواردنەوانەی دەوڵەمەندن بەشەکر.
چوارەم ، خوێندن پێش نوستن یارمەتی دەری باشە بۆمانەوەی زانیاریەکان لە یادگای درێژ خایەن ، پاشان خەوتن واتا لەو ماوەیە دوورکەوتنەوە لەمۆبایل و تیڤی .
پێنچەم : لەرۆژی تاقی کردنەوە پێویسته لە کاتژمێر دە بخەویت بۆئەوەی جەستەت پشوو بدات و هەست بەماندووبوون نەکەیت. پێویست ناکات تابەیانی خەریکی خوێندن بیت.
شەشەم : پێویسته گرینگی بەنانی بەیانی بدەیت و دەکرێت میوەی وەک سێو و مۆز کەیارمەتی دەرێکی باشن وەک خۆراک بەکاربێنێ .
حەوتەم : پێش تاقی کردنەوە هەول بدە واز لەخوێندن بهێنە و دەست مەکە بە هەڵدانەوەی لاپەرەکان ، بۆئەوەی زانیاریەکان توشی تێکەل بوون نەبن .
تەنیا بەدرەدین : پسپۆری دەروونزانی .
05/01/2023
(تۆ زۆر جوان دەرکەوتوی ! هەروەکو خۆت گەنجی! هەست دەکەم تەندروستت باشە! رەنگ رووت گەشاوەیە! ئەوجلانە زۆر لەگەلت گونجاوە! هتد .. کاتێک تۆ کەسێک دەبینی.. ئەگەر ئەم ووشانەت پێ گوت ، راستەوخۆ ئەوکەسە هەست بەباش بوون و تەندروستیەکی باش دەکات ، تەنانەت ئەگەرهاتوو ئەوکەسە باری دەروونی وجەستەیی باش نەبێت.
لەبیرمەکە تۆ بیرکردنەوە ئەوکەسە دەگۆری و هانی دەدەیت باشترو جوانتر بیر لەخۆی بکاتەوە .
بەپێچەوانەوەوە ئەگەر هاتوو تۆ ئەم ووشانەت بەکارهێنا ( تۆ زۆر پیر بویت ! دەموچاوت پربووە لە لۆچ! هەست دەکەم نەخۆش دیاریت! جلکەکانت زۆر نارێکن لێت نایەت ! پێ دەچێت گرفتت هەبێت ! تۆ نەخۆشیت !) ئەم ووشانە ئەگەر بەکەسێکی ساغ بگوترێت هیچ گرفتێکی دەروونی و جەستەیشی نەبێت کاریگەری لەسەر بیرکردنەوەی دروست دەکات مێشکی فەرمانی نادروست بۆجەستەی دەنێرێت ، ئەوکات کەسەکە دەکەوێتە بیرکردنەوەی خراپ لەخۆی و باری دەروونی و جەستەیی تێک دەچێت . بۆیە باشترە ئەگەر لەدیدارو بیینەکانی هاورێیان و دوستانت ووشە جوانەکانت پێ ناگوترێت ، "بێ دەنگ بە و قسە لەسەر ئەو بابەتەمەکە"بۆئەوەی دوربکەویەوە لەووشە ناتەندروستەکان.
تەنیا بەدرەدین : پسپۆری دەروونزانی
