જ્ઞાન સંગમ

26/07/2026

19/03/2022

નથી રમાતી આઇસ-પાઇસ,કે
નથી રમાતો હવે થપ્પો,
એક બીલાડી જાડી હવે,
નથી પહેરતી સાડી,

નથી કહેવાતી કોઇ વારતા,
નથી વેરાતાં બોખા વહાલ,
દાદા કરે ફેસબુક અને
દાદી યુ-ટ્યુબ માં ગુલતાન!

મમ્મી હવે ક્યાં રાંધે છે,
બાઇ ની રસોઇ નો છે સ્વાદ,
પપ્પા પણ સદાય ઘાંઘા થૈ,
આપે લાઇક અને આપે દાદ!

કન્યા વ્યસ્ત છે સેલ્ફી માં,
વરરાજા પણ બહુ વ્યસ્ત,
વિધી વિધાન ની ઐસીતૈસી,
સૌ સૌમાં છે બસ મસ્ત!

બધા કરે ગુટુર-ગુ હવે,
વોટ્સેપ ના સથવારે,
કવિઓ પણ જો ને ચઢી ગયા,
ફેસબુક ના રવાડે,

ડીજીટલ અમે હસીએ હવે,
ડીજીટલ અમારું રુદન,
લાગણી ઓ અંગુઠે વ્યક્ત થાય,
એવા થયા બધા સંબંધ!

પાંચ ઇંચ ના સ્ક્રીન માં
બધું સુખ જઇ ને સમાયું,
આ રમકડું આમ રમવામાં,
પોતીકું સ્વજન ભૂલાયું!

લોકો ભલે ને ગમે તે કહે,
અમને બહુ મજા આવે છે,
જબરું થયું હવે તો જગમાં,

માણસ કરતાં *મોબાઇલ* વધુ ફાવે છે!....

19/03/2022

*ઉડી ગયેલા બલ્બનું કડવું સત્ય…!*

તાજેતરમાં નિવૃત્ત થયેલા એક IAS અધિકારી ગાંધીનગર રહેવા આવ્યા, અને શહેરમાં સ્થાયી થયા.
આ મોટા નિવૃત્ત IAS અધિકારી પાર્કમા ફરતાં લોકોને તિરસ્કારથી જોતાં, પણ તે કોઈની સાથે વાત કરતા ન હતા.
એક દિવસ, તેઓ સાંજે એક વૃદ્ધ વ્યક્તિ સાથે ગપસપ કરવા બેઠાં અને પછી સતત તેમની બાજુમાં બેસવા લાગ્યા, પરંતુ તેમની વાતચીતનો વિષય એક જ હતો કે હું વડોદરામાં એટલો મોટો IAS ઓફિસર હતો કે, પૂછશો જ નહીં, અહીં તો હું મજબૂરીથી આવ્યો છું.

મારે તો દિલ્હીમાં સ્થાયી થવું જોઈતું હતું . ત્યાં મજા આવત.
અને તે વડીલ દરરોજ શાંતિથી તેમની વાત સાંભળતા હતા. પણ એક દિવસ પરેશાન થઈ ગયેલા વૃદ્ધે તેને સમજાવ્યું..;

શું તમે ક્યારેય *ઉડી ગયેલ બલ્બ* જોયો છે..?

બલ્બ ઉડી ગયા પછી, શું કોઈ જોવે છે કે બલ્બ કઈ કંપનીનો બનેલો હતો અથવા કેટલા વોટનો હતો અથવા તેમાં કેટલો પ્રકાશ કે ઝગમગાટ હતો..?
બલ્બ ના ઉડી ગયા પછી ઊપર ની કોઈ વિગત નુ જરાય મહત્વ નથી, લોકો આવા બલ્બને કચરા ટોપલી માં નાંખે છે કે નહી..!

પેલા નિવૃત્ત IAS અધિકારીએ સંમતિમાં માથું ધુણાવ્યું, ત્યારે વડીલે વધુમાં કહ્યું…;
નિવૃત્તિ પછી આપણા બધાની હાલત પણ ઉડી ગયેલા બલ્બ જેવી થઈ જાય છે.
આપણે ક્યાં કામ કરતા હતા, કેટલા મોટા/નાના હોદ્દા પર હતા, આપણી સ્થિતિ/વટ શું હતો, આ બધાથી કોઈ ફરક પડતો નથી.

હું ઘણા વર્ષોથી આ સોસાયટીમાં રહું છું અને આજ સુધી મેં કોઈને કહ્યું નથી કે, હું બે વખત સંસદ સભ્ય બનેલો છું.
શર્માજીની સામે જે બેઠેલા છે તે રેલ્વે મા જનરલ મેનેજર હતા. સામેથી આવતા જોશી સાહેબ લશ્કરમાં બ્રિગેડિયર હતા.
પેલા પાઠકજી ઈસરોના ચીફ હતા. તેમણે આ વાત કોઈને કહી નથી, મને પણ નહીં, પણ હું જાણું છું કે બધા ઉડી ગયેલા બલ્બ લગભગ એકસરખા જ હોય ​​છે, પછી ભલે તે ઝીરો વોટના હોય કે 50 કે 100 વોટના…
પ્રકાશ નહી, તો ઉપયોગિતા પણ નહી.
*દરેક વ્યક્તિ ઉગતા સૂર્યને જળ અર્પણ કરીને પૂજા કરે છે. પરંતુ અસ્ત થતા સૂર્યને કોઈ પૂજતું નથી.*
કેટલાક લોકો પોતાના પદને લઈને એટલા બધા વહેમમાં હોય છે કે, નિવૃત્ત થયા પછી પણ તેઓ તેમના *સારા દિવસો* ભૂલતા નથી. અને તેઓ તેમના ઘરે પ્લેટો (તકતી) લગાવે છે..;
નિવૃત્ત IFS/ નિવૃત IAS/ નિવૃત્ત IPS/ નિવૃત્ત PCS/ નિવૃત્ત ન્યાયાધીશ વગેરે વગેરે..;
હવે આ નિવૃત્ત IFS/ IAS/ IPS/ DR/ PCS/ તહેસીલદાર/પટવારી/ બાબુ/ પ્રોફેસર/પ્રિન્સિપાલ/ શિક્ષક એવી વળી કયાં કોઈ પોસ્ટ છે..?
ભાઈ માન્યુ કે તમે ખૂબ મોટા ઓફિસર હતા, હોશિયાર પણ હતા; ઓફીસમા તમારો વટ હતો. પણ તેનુ હવે શું..?
વાસ્તવમાં આનાથી કોઈ ફરક નથી પડતો, પણ મહત્વનું એ છે કે તમે જયારે ઓફિસમાં પદ ઉપર હતા, ત્યારે કેવા માણસ હતા...?
તમે જીવનને કેટલું સ્પર્શ્યું/કેવું જીવ્યા..?
તમે સામાન્ય લોકો પર કેટલું ધ્યાન આપ્યું..?
તમારા મિત્રોના કેટલા કામમાં આવ્યા.
તમારા કર્મચારીઓને કેટલા કામમાં આવ્યા, તમારી પવિત્ર ડ્યુટી કેવી રીતે બજાવી..?
લોકો ને કેટલા મદદરૂપ થયા..?
અથવા તો માત્ર અભિમાનમાં જ રહયા..?
કોને કેટલા ઘકકા ખવડાવ્યા ??
ઓફિસમાં રહીને જો તમે અહંકાર જ કરતા હોય તો યાદ રાખજો.

*કે એક દિવસ દરેકને ઉડી ગયેલા બલ્બ જ થવાનું છે.*

આ પોસ્ટ એવા લોકો માટે અરીસો છે કે, જેઓ પદ અને સત્તા ધરાવતા હોય પણ પોતાની કલમથી ક્યારેય સમાજનું હિત કરી શકયા નથી; અને *નિવૃત્તિ પછી સમાજ માટે મોટી ચિંતા કરવા લાગે છે.*
હજી પણ સમય છે, ચિંતન કરો, અને સમાજ ના હિત મા જે કઈ થઈ શકે તે કરીએ, અને પોતાના પદ રુપી બલ્બથી સમાજને રોશન કરીએ.

🙏 *જય શ્રી કૃષ્ણ*🙏

19/03/2022

*2004 પછી ભરતી થયેલા સાથીદારોને સમર્પિત*
ધારો કે એક કર્મચારી NPSમાં 35 વર્ષ સુધી કામ કરે છે અને તેને દર મહિને NPSમાં સરેરાશ 7 હજારની કપાત મળે છે.
તેથી
7000 પ્રતિ માસ @ 35 વર્ષની નોકરી 7000x12x35=29,40,000/-
આટલી જ રકમ સરકાર આપશે
29,40,000 x 2 = 58,80,000
હવે તમને નિવૃત્તિના દિવસે 60% રકમ મળશે
58,80,000 નો 60% = 35,28,000
તો તેના પર 30% ટેક્સ ચૂકવવો પડશે
35,28,000 માંથી 30%, = 10,58,400
તેથી
35,28,000 છે
-10,58,400
,
=24,69,600
એટલે કે, 2004માં ભરતી કરાયેલા કર્મચારી 2039માં નિવૃત્તિ પર ₹24,69,600માં ઘર લેશે.
બાકીની 40% રકમ પણ છે
23,52,000₹
હવે જો પેન્શન તેના 5%ના આધારે કરવામાં આવે તો પણ તે થાય છે.
1,17,000/12, મહિનાનું પેન્શન માત્ર 9800 ₹ થયું
તેમાં પણ ડીએ વધારો શક્ય નથી.
,
તમે કલ્પના કરો કે આજથી 22 વર્ષ પછી 2039માં ચોવીસ લાખ રૂપિયાનો અર્થ શું હશે.*

આજે, જો ગ્રુપ ડીનો કોઈ કર્મચારી પણ નિવૃત્ત થાય છે, તો તેને ઓછામાં ઓછા 25 થી 30 લાખ મળે છે.
અને સરકાર બહુ જલ્દી પગાર વધારા જેવી વર્ષમાં બે વખત નિવૃત્તિ નીતિ લાવવા જઈ રહી છે.
એટલે કે જેમની નિવૃત્તિ ઓક્ટોબરથી માર્ચ વચ્ચે હશે.
તેઓ 31મી ડિસેમ્બરે નિવૃત્ત થશે અને એ જ રીતે એપ્રિલથી સપ્ટેમ્બર સુધીના કર્મચારીઓ 30મી જૂને નિવૃત્ત થશે.

હવે NPS કર્મચારીને નિવૃત્તિ વખતે જે પૈસા મળશે તેની ગણતરી તે દિવસના શેરબજાર પ્રમાણે કરવામાં આવશે.

હવે તમે વિચારો કે સરકાર માટે વર્ષમાં બે દિવસ શેરબજાર નીચે લાવવું એ નાની વાત છે.

કોઈ આશ્ચર્ય નથી કે અમે આખા કામમાં કેટલી રકમ કાપીશું,
જો તમને નિવૃત્તિ પર પણ ઓછા પૈસા મળે.
સરકાર દ્વારા નાણાં અને વ્યાજની મિલાવટ કરવામાં આવી રહી છે તે તો દૂરની વાત છે.
જો તે થયું
અને હવે તમે
60% અને 30% ના દરે 29,40,000 (સ્વયં કપાત) ની ગણતરી કરો.

હું આ ગણતરી કરી શકતો નથી
કારણ કે
*"મારું હૃદય ગભરાવા માંડે છે"* તમારો પેન્શન વિનાનો સાથી
મિત્રો, આને વાંચ્યા પછી જ ન છોડો, વીસ વર્ષ પછી થોડીવાર માટે વિચારો અને તમારી જાતને પૂછો કે વર્તમાનમાં આપણે શું કરવું જોઈએ?
જ્યારે આજે તમે યુવાન છો, સ્વસ્થ છો અને કંઈપણ કરવાની શક્તિ ધરાવો છો તો પછી તમે નક્કર પગલાં કેમ નથી ઉઠાવતા. તમારી લડાઈ કોણ લડશે?જ્યારે તમે પોતે જ હળવાશનું વલણ અપનાવતા રહેશો.

તેથી
જ્યારે લક્ષ્ય (જૂનું પેન્શન) પ્રાપ્ત થાય ત્યારે જ ઊઠો, જાગો અને રોકો.

તમારે શું કરવું છે?

તમે જ્યાં પણ હોવ, તમે જ્યાં હોવ તે સ્તરે; તમારે તમારી આસપાસ પેન્શન વિના તમારા મિત્રો બનાવવા પડશે. તમારે તમારા અધિકારો માટે લડવું પડશે. માતા પણ બાળકને રડ્યા વિના દૂધ પીવડાવતી નથી તેથી આગળ વધો અને તમારો અવાજ ઉઠાવો.
* આ સંદેશ બધા NPS કર્મચારીઓ અને અધિકારીઓને મોકલો જેથી તેઓ પણ નવા જૂના પેન્શન વચ્ચેનો તફાવત સમજી શકે અને તેમના અધિકારો માટે આગળ આવે.

27/10/2015

This page is like a Personal blog... I'm sharing my personal views, ideas, short stories, incidents as well as worthy articles... They may be on social, economical, public issues. At the same time you can suggest me any topic too... Thank you...