https://www.facebook.com/1050413714832215/

Samvidhan.SAGE, Bangalore (2026)

12/10/2026

ಎಸ್‌ಸಿ ಮತ್ತು ಎಸ್‌ಟಿ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶೇಕಡಾ 50ರ ಮಿತಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಪೀಠ: ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ವಿಭು ಬಖ್ರು ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಹೇಮಲೇಖಾ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ಈ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.

ಸಂವಿಧಾನ ಉಲ್ಲಂಘನೆ: ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರವೇಶ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಶೇಕಡಾ 50ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿಸಿರುವುದು ಸಂವಿಧಾನದ 14 ಮತ್ತು 15ನೇ ವಿಧಿಗಳ ಸಮಾನತೆಯ ಹಕ್ಕಿನ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.

ಮೀಸಲಾತಿ ಹೆಚ್ಚಳದ ವಿವರಗಳು
ಕಾಯ್ದೆಯ ತಿದ್ದುಪಡಿ: ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ (ಎಸ್‌ಸಿ) ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಶೇಕಡಾ 15ರಿಂದ 17ಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡ (ಎಸ್‌ಟಿ) ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಶೇಕಡಾ 3ರಿಂದ 7ಕ್ಕೆ ಏರಿಸಿತ್ತು.

ಒಟ್ಟು ಮೀಸಲಾತಿ: ಇತರೆ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ (OBC) ಶೇಕಡಾ 32ರಷ್ಟು ಮೀಸಲಾತಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡದೆ, ಎಸ್‌ಸಿ-ಎಸ್‌ಟಿ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದರಿಂದ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಮೀಸಲಾತಿ ಪ್ರಮಾಣವು ಶೇಕಡಾ 50ರಿಂದ ಶೇಕಡಾ 56ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಈಗ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ರದ್ದುಪಡಿಸಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿಲುವು ಮತ್ತು ವಾದಗಳು
ಸರ್ಕಾರದ ವಾದ: ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಳ ಮತ್ತು ಎಸ್‌ಸಿ-ಎಸ್‌ಟಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಅಸಮರ್ಪಕ ಪ್ರತಿನಿಧಿತ್ವವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ನಾಗಮೋಹನ್ ದಾಸ್ ಆಯೋಗ ಹಾಗೂ ಇತರ ಸಮಿತಿಗಳ ವರದಿಗಳನ್ವಯ ಮೀಸಲಾತಿ ಮಿತಿಯನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ವಾದಿಸಿತ್ತು.

ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಮಾನ: ಕೇವಲ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಶೇಕಡಾ 50ರ ಮಿತಿಯನ್ನು ಮೀರುವುದನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಒಪ್ಪಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಮೀಸಲಾತಿ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯ ಹಕ್ಕಿನ ನಡುವಿನ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಮಿತಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.

09/10/2026

ಧಾರವಾಡ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠದ ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ
ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗಂಗಾವತಿ ತಾಲೂಕಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರವಾದ ಅಂಜನಾದ್ರಿ ಬೆಟ್ಟದ ಶ್ರೀ ಆಂಜನೇಯ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಧಾರವಾಡ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠವು ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.

ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಮುಖ ವಿವರಗಳು:

ಅಧಿಸೂಚನೆ ರದ್ದು: 2018 ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಜರಾಯಿ (ಧಾರ್ಮಿಕ ದತ್ತಿ) ಇಲಾಖೆಯು ಅಂಜನಾದ್ರಿ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ತನ್ನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಹೊರಡಿಸಿದ್ದ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಹಾಗೂ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿ ನೇಮಕದ ಆದೇಶವನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ.

ನೈಸರ್ಗಿಕ ನ್ಯಾಯ ತತ್ವದ ಉಲ್ಲಂಘನೆ: ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಸುಪರ್ದಿಗೆ ಪಡೆಯುವ ಮುನ್ನ ಅರ್ಚಕರಿಗೆ ಅಥವಾ ಧರ್ಮಕರ್ತರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡದೇ ಮತ್ತು ವಿಚಾರಣೆಯ ಅವಕಾಶ ನೀಡದೇ ಏಕಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿರುವುದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ನ್ಯಾಯ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಬಾಹಿರ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಅರ್ಚಕರ ಪೂಜಾ ಹಕ್ಕು ರಕ್ಷಣೆ: ಸರ್ಕಾರದ ಆದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಪ್ರಧಾನ ಅರ್ಚಕರಾದ ಪಂಡಿತ್ ವಿದ್ಯಾ ದಾಸ ಬಾಬಾ ಅವರ ದೈನಂದಿನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪೂಜಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನ್ಯಾಯಪೀಠವು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಅವಕಾಶ: ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪಕ್ಷಕಾರರಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ ಜಾರಿ ಮಾಡಿ, ಅವರ ವಾದ ಆಲಿಸಿದ ನಂತರ ಸೂಕ್ತ ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ನೀಡಿದೆ.

08/10/2026

ಅಪ್ರಾಪ್ತ ಬಾಲಕಿಯೊಬ್ಬಳ ಹೆಸರು ಬದಲಾವಣೆಗೆ ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದ ಸಿವಿಲ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಆಕೆ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಕುಟುಂಬ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ಹೆಸರು ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದೆ.

ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನಿಗೂ ತನ್ನ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕಿದೆ (civil right) ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಜನರು ಹೆಸರು ಬದಲಾವಣೆಗಾಗಿ ಸಿವಿಲ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸೇರಿಸಿದೆ.

ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪಿನ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು

1. ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಗುರುತಿನ ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕು (Civil Right to Name)
ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಜೆಗೂ ತಮಗಿಷ್ಟವಾದ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಭೂತ ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕಿದೆ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಗುರುತು ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಘನತೆ ಹಾಗೂ ಸ್ವತಂತ್ರ ನಿರ್ಧಾರದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

2. ಸಿವಿಲ್ ದಾವೆಯ ಮಾನ್ಯತೆ (Maintainability under Section 9 CPC)
ಹೆಸರು ಬದಲಾವಣೆಯ ಘೋಷಣೆಗಾಗಿ ಸಿವಿಲ್ ಪ್ರೊಸೀಜರ್ ಕೋಡ್ (CPC) ನ ಸೆಕ್ಷನ್ 9 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಸಿವಿಲ್ ದಾವೆಯು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಮಾನ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ಅಥವಾ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಕಾರಣ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಒಂದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದು ತಪ್ಪು.

3. ದುರುದ್ದೇಶ ಅಥವಾ ವಂಚನೆಯ ಅಭಾವ (Absence of Fraudulent Intent)
ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ, ಶಿಕ್ಷೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಥವಾ ವಂಚಿಸುವ ದುರುದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ, ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಕೋರಿದ ಹೆಸರು ಬದಲಾವಣೆ ಮನವಿಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಪುರಸ್ಕರಿಸಬೇಕು. (ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಬಾಲಕಿಯು ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು 'ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಎನ್.' ನಿಂದ 'ವೀಣಾ ಎನ್.' ಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಕೋರಿದ್ದಳು).

04/10/2026

ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಫೋರೆನ್ಸಿಕ್ ಲ್ಯಾಬ್ ವರದಿ ತಿದ್ದಿದ ಆರೋಪಿಗೆ ಜಾಮೀನು ನೀಡಿದೆ..

ಮೃತ ಮಾಜಿ ಸೇನಾ ಅಧಿಕಾರಿಯ (ಸಂದೀಪ್ ಮಂಜರ್ಗಿ) ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಪ್ರಿಯಕರ ಸೇರಿ, ಅಧಿಕಾರಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ₹2 ಕೋಟಿ ವಿಮಾ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಈ ಕೊಲೆ ಸಂಚು ರೂಪಿಸಿದ್ದರು.

ಮೊದಲು ಅಪಘಾತದಂತೆ ಬಿಂಬಿಸಿ ಕೊಲೆ ಮಾಡಲು ಯತ್ನಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರಿ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಗಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಬದುಕಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದರು. ನಂತರ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಸಲೈನ್ ಮೂಲಕ ನಿದ್ರೆ ಮಾತ್ರೆ ಮತ್ತು ವಿಷ ನೀಡಿ ಕೊಲೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.

ಈ ಕೊಲೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಹಾಕಲು ಮತ್ತು ಸಹಜ ಸಾವು ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸಲು ಫೋರೆನ್ಸಿಕ್ ಸೈನ್ಸ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರಿ (FSL) ವರದಿಯನ್ನು ತಿದ್ದಲು ಯತ್ನಿಸಿದ ಆರೋಪ ಅರ್ಜಿದಾರ (ಕುಮಾರ್ ಅಲಿಯಾಸ್ ಡಾಲಿ) ಮೇಲಿತ್ತು.

ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶ (High Court Order):
ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಧಾರವಾಡ ಪೀಠವು, ಕೆಲವು ಷರತ್ತುಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಅರ್ಜಿದಾರನಿಗೆ ಜಾಮೀನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡಿದೆ.

25/09/2026

ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ (Background)
ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾದ ಹೆಬಿಯಸ್ ಕಾರ್ಪಸ್ (Habeas Corpus) ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ಘಟನೆ ನಡೆದಿದೆ. ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ತಡೆಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ / ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ ಅವರ ಕುಟುಂಬಸ್ಥರು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದರು.

ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಾದ-ವಿವಾದ
ಪೋಲಿಸರ ವಾದ: ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಅಭಿಯೋಜಕರು/ಪೋಲಿಸರು "ನಾವು ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಂಧಿಸಿಲ್ಲ ಅಥವಾ Custodyಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ, ಕೇವಲ ವಿಚಾರಣೆ (Enquiry) ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ" ಎಂದು ವಾದ ಮಂಡಿಸಿದರು.

ಪೀಠದ ಕಠಿಣ ಪ್ರಶ್ನೆ: ಇದಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು, "ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವುದೇ FIR ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ಬಂಧನ ತೋರಿಸದೆ 72 ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ (3 ದಿನ) ಎಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದೀರಿ?" ಎಂದು ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿತು.

ಸಂವಿಧಾನಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ನಿಯಮಗಳು (Legal Aspects)
ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ:
ವಿಧಿ 22(2) (Article 22(2)): ಪೊಲೀಸರು ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಿದರೆ, ಅವರನ್ನು 24 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗಾಗಿ (ಪ್ರಯಾಣದ ಸಮಯ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ) ಹತ್ತಿರದ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ (Magistrate) ಎದುರು ಹಾಜರುಪಡಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.

ವಿಚಾರಣೆ (Enquiry) ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ತಡೆಹಿಡಿಯುವುದು ಅಕ್ರಮ: FIR ದಾಖಲಿಸದೆ ಅಥವಾ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯದೆ 24 ಗಂಟೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಯಾರನ್ನೂ ಪೋಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು 'ಅಕ್ರಮ ಬಂಧನ' (Illegal Detention) ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

22/09/2026

ಲಿಖಿತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಂಧನದ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ನೀಡದೆ ಬಂಧಿಸುವ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯು ಇಲಾಖಾ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕು : ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್..

ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 22(1) ರ ಉಲ್ಲಂಘನೆ:
ಬಂಧಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಆತನಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಲಿಖಿತ ರೂಪದ ಬಂಧನದ ಕಾರಣಗಳನ್ನು (Written Grounds of Arrest) ನೀಡದಿದ್ದರೆ, ಆ ಬಂಧನವು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಹಾಗೂ ಅಸಂವಿಧಾನಿಕವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪೋಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಶಿಸ್ತು ಕ್ರಮ:
ಲಿಖಿತ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ನೀಡದೆ ಬಂಧಿಸಿದ ಪೋಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಇಲಾಖಾ ವಿಚಾರಣೆ (Departmental Inquiry) ನಡೆಸಿ ಶಿಸ್ತು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.
ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಯ ತಪ್ಪು ಸಾಬೀತಾದರೆ, ಅದನ್ನು ಅವರ ಸೇವಾ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ (Service Book) ನಮೂದಿಸಬೇಕು.

ಮರು-ಬಂಧನ (Re-Arrest) ಮತ್ತು ತನಿಖಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ:
ಪ್ರಕರಣದ ತನಿಖೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಬೇಕು.
ಆರೋಪಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಬಂಧಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಪೋಲೀಸರು ಮೊದಲು ಲಿಖಿತ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ (Magistrate) ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.

21/09/2026

ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ 4 ಕೊಲೆ ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನು ಖುಲಾಸೆಗೊಳಿಸಿದೆ; ಕತ್ತಲೆಯ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷದರ್ಶಿಗಳು ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.

2001ರಲ್ಲಿ ಒಡಿಶಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಧ್ರುವ ಪ್ರಧಾನ್ ಅವರ ಕೊಲೆ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಘಟನೆಯು ಕತ್ತಲ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದರಿಂದ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಬೆಳಕಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಸುಮಾರು 60 ಮೊಳ (Cubits) ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದ ಸಾಕ್ಷಿಗಳು ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಆರೋಪಿಗಳು ಟಾರ್ಚ್ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದರೆ, ಆ ಬೆಳಕು ಸಾಕ್ಷಿಗಳ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಿದ್ದು ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಷ್ಟಕರವಾಗುತ್ತದೆ ಹೊರತು ಸುಲಭವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.

ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರಗಳ (Circumstantial Evidence) ಕೊರತೆ:
ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷದರ್ಶಿಗಳ ಸಾಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ನಂತರ, ಅಪರಾಧವನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ಪ್ರಾಸಿಕ್ಯೂಷನ್ ಒದಗಿಸಿದ ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳ ಸರಣಿ (Chain of Events) ಅಪೂರ್ಣವಾಗಿತ್ತು.

ತೀರ್ಪು:
ಅನುಮಾನದ ಲಾಭವನ್ನು (Benefit of Doubt) ಆರೋಪಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಿ, ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯ (Trial Court) ಮತ್ತು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ್ದ ಶಿಕ್ಷೆಯ ಆದೇಶವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ ನಾಲ್ವರು ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನಿರ್ದೋಷಿಗಳೆಂದು ಖುಲಾಸೆಗೊಳಿಸಿದೆ.

18/09/2026

ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನಿಂದ ನಟ ದರ್ಶನ್‌ಗೆ ಷರತ್ತುಬದ್ಧ ರಿಲೀಫ್ (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 18, 2026)
ರೇಣುಕಾಸ್ವಾಮಿ ಕೊಲೆ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಖುದ್ದು ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಹಾಜರಾಗಲು ಅವಕಾಶ ಕೋರಿ ನಟ ದರ್ಶನ್ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ (ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ವಿ. ಶ್ರೀಶಾನಂದ ಅವರಿದ್ದ ಪೀಠ) ಪುರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ.

ಪಾಟಿ ಸವಾಲು (Cross-Examination) ವೇಳೆ ಹಾಜರಾತಿ: ಪ್ರಮುಖ ಸಾಕ್ಷಿಗಳ 'ಮುಖ್ಯ ವಿಚಾರಣೆ' ವೇಳೆ ಅಲ್ಲದೆ, ಅವರ 'ಪಾಟಿ ಸವಾಲು' ನಡೆಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದರ್ಶನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಖುದ್ದು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹಾಜರುಪಡಿಸಲು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಅಭಿಪ್ರಾಯ: ಆರೋಪಿಯು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಬಂಧನದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಅವರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಹೊಣೆ. ವಕೀಲರೊಂದಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಸಲು ಇದು ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಪೀಠ ತಿಳಿಸಿದೆ.

ಪರಪ್ಪನ ಅಗ್ರಹಾರ ಜೈಲು ಆಡಳಿತ ಸೂಕ್ತ ಭದ್ರತೆಯೊಂದಿಗೆ ದರ್ಶನ್ ಅವರನ್ನು ಕರೆತರಬೇಕು. ಅಗತ್ಯ ಬಿದ್ದರೆ ಭದ್ರತಾ ಲೋಪ ತಡೆಯಲು 'ಗೌಪ್ಯ ವಿಚಾರಣೆ' (In-camera proceedings) ನಡೆಸಬಹುದು ಹಾಗೂ ಈ ಆದೇಶವನ್ನು ಬೇರೆ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೆ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯಾಗಿ (precedent) ಬಳಸುವಂತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

16/09/2026

₹2,000 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಯುಪಿಐ (UPI) ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಶೂನ್ಯ-ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟ್ ರೇಟ್ (MDR) ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಅರ್ಜಿ (PIL) ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಈ ಅರ್ಜಿಯು ಬಹು-ಹಂತದ ಶುಲ್ಕ ರಚನೆಯನ್ನು ಸವಾಲು ಮಾಡಿದ್ದು, ಇದು ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಹೊರೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 14 ಹಾಗೂ 19(1)(g) ಅನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದೆ.

ಅಧಿಸೂಚಿತ ಹೊಸ MDR ಶುಲ್ಕದ ನಿಯಮಗಳು
ಸಾಮಾನ್ಯ ದರ: ₹2,000 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ 0.4% MDR ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ (ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿ ₹300).
ಅಗತ್ಯ ರಂಗಗಳಿಗೆ ಸಡಿಲಿಕೆ: ರೈಲ್ವೇಸ್, ಪೆಟ್ರೋಲ್, ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ₹2,000 ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಫ್ಲಾಟ್ ₹5 ಶುಲ್ಕ ಇರುತ್ತದೆ.
ಉಚಿತ ಸೌಲಭ್ಯ (ಯಾರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ):

ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ (P2P) ಮಾಡುವ ಯಾವುದೇ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಶುಲ್ಕವಿರುವುದಿಲ್ಲ (ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತ).

₹2,000 ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮೊತ್ತದ ವ್ಯಾಪಾರ (P2M) ವಹಿವಾಟುಗಳು ಉಚಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ತಿಂಗಳಿಗೆ ₹1 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸುವ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ (P2PM) MDR ಶುಲ್ಕದಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಎತ್ತಲಾದ ಪ್ರಮುಖ ಕಾನೂನು ಅಂಶಗಳು

ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 14 (ಸಮಾನತೆಯ ಹಕ್ಕು): ₹2,000 ಗೆ ಶುಲ್ಕವಿಲ್ಲದಿರುವುದು ಹಾಗೂ ₹2,001 ಗೆ ಶುಲ್ಕ ವಿಧಿಸುವುದು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 19(1)(g) (ವ್ಯಾಪಾರ/ವೃತ್ತಿ ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕು): ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಈ ಶುಲ್ಕವು ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆಯನ್ನು ಹೇರುತ್ತದೆ.

ಅಧಿಕಾರದ ದುರುಪಯೋಗ: ಯಾವುದೇ ಪಾರದರ್ಶಕ ಅಧ್ಯಯನ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ಗೆಜೆಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯಿಲ್ಲದೆ ಕೇವಲ ಪತ್ರಿಕಾ ಪ್ರಕಟಣೆ ಮೂಲಕ ಇಂತಹ ದರಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಎಂದು ಅರ್ಜಿದಾರರು ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

10/09/2026

ವೈದ್ಯರ ಔಷಧ ಚೀಟಿ ಜನರು ಓದುವಂತಿರಲಿ: ಹೈಕೋರ್ಟ್
ವೈದ್ಯ ಬರಹ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಜನರ ಹಕ್ಕು ಪಂಜಾಬ್-ಹರಿಯಾಣ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶ.

ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಜಸ್‌ಗುರ್‌ಪ್ರೀತ್ ಸಿಂಗ್ ಪುರಿ (Justice Jasgurpreet Singh Puri) ಅವರ ಪೀಠವು ಈ ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದೆ.

ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಜಮೀನು/ಬಂಧನ ಪ್ರಕರಣವೊಂದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗಿದ್ದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವರದಿ (MLR) ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದು, ಒಂದೂ ಪದವೂ ಓದಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದಾಗ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ (Suo Motu) ಪರಿಗಣಿಸಿ ಈ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿತು.

ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು (Article 21): ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 21ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 'ಆರೋಗ್ಯದ ಹಕ್ಕು' ಜೀವಿಸುವ ಹಕ್ಕಿನ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ರೋಗಿಯು ತನ್ನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಔಷಧ ಚೀಟಿಯನ್ನು (Prescription) ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಆತನ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಅಕ್ಷರಗಳ ಬಳಕೆ: ವೈದ್ಯರು ಕಂಪ್ಯೂಟರೀಕೃತ ಅಥವಾ ಡಿಜಿಟಲ್ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ನೀಡುವವರೆಗೆ, ಕೈಬರಹದ ಔಷಧ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ (Capital Letters) ಬರೆಯಬೇಕು ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದೆ.

Samvidhan.SAGE

12/10/2026

09/10/2026

08/10/2026

04/10/2026

25/09/2026

22/09/2026

21/09/2026

18/09/2026

16/09/2026

10/09/2026

Address

Website

Alerts

Shortcuts

Share

Category

Listing takedown request