24/06/2026
Στη Γιορτή Φυσικών Επιστημών του ΕΚΦΕ Χανίων Χρονοτεχνάσματα!
Φέτος ενημερωθήκαμε ότι η θεματική της γιορτής ήταν ο Χρόνος.
Αμηχανία...
Πώς προσεγγίζεις ένα τέτοιο θέμα; Στην αρχή φαίνεται εύκολο.. όλοι μας ζούμε μέσα στο χρόνο, μετράμε τον χρόνο, μιλάμε συνεχώς για τον χρόνο, νοσταλγούμε το παρελθόν, αγωνιούμε για το μέλλον και τοποθετούμε τη δράση μας και τη σκέψη μας σε αυτό που λέμε παρόν!
Όταν όμως καλείσαι να τον ορίσεις, να τον αναλύσεις και να δημιουργήσεις πάνω σε αυτό το θέμα, αρχίζουν τα δύσκολα. Εκεί είναι που άρχισε να εμφανίζεται ένα αδιέξοδο.
Και κάπου εκεί εμφανίστηκε το στοιχείο που μας ξεμπλόκαρε! Η συλλογική σκέψη, έμπνευση και δράση! Πολλοί εκπαιδευτικοί και ακόμα περισσότερα παιδιά μπήκαν στην κουβέντα και, ο καθένας και η καθεμία από τη δική τους οπτική, πρόσθεσαν ένα κομματάκι στο παζλ που άρχισε σιγά σιγά να σχηματίζεται. Έτσι, ο χρόνος δεν προσεγγίστηκε απλώς ως αντικείμενο μελέτης, αλλά ως εμπειρία, ως έκφραση και ως πεδίο ανακάλυψης. Προσπαθώντας να δώσουμε σχήμα στο χρόνο, καταλήξαμε στο όνομα της ομάδας: Χρονοποιοί!
"Χρονοποιός ας είναι η λέξη, γιατί τα χρόνια τρέχουν χύμα κι εμείς τους δίνουμε ένα σχήμα!"
Δ. Σαββόπουλος
Οι ιδέες για δράσεις που θα πλαισίωναν τη συμμετοχή μας στη μεγάλη αυτή γιορτή των φυσικών επιστημών ήταν πολλές. Κάποιες υλοποιήθηκαν, ενώ πολλές άλλες έμειναν στα μυαλά μας και κάποια στιγμή θα βγούνε στην επιφάνεια και θα γίνουν πραγματικότητα και αυτές! Οι δράσεις που παρουσιάστηκαν είναι οι εξής:
Η χημεία του χρόνου
Στη δράση αυτή, ο χρόνος συνάντησε τη χημεία μέσα από πειράματα και παρατηρήσεις χημικών μεταβολών. Οι μαθητές και οι υπεύθυνοι εκπαιδευτικοί παρουσιάζουν δραστηριότητες όπου αναδεικνύεται ο ρόλος του χρόνου στις χημικές αντιδράσεις, στη μεταβολή της ύλης και στους ρυθμούς εξέλιξης των φαινομένων. Μέσα από το πείραμα «Μπλε Μπουκάλι» είδαμε πως ο χρόνος επηρεάζει τις χημικές αντιδράσεις, αφού το υγρό αλλάζει χρώμα σταδιακά και επανέρχεται όταν περνά λίγος χρόνος και το ανακινήσουμε ξανά.
Κατασκευάζοντας τον χρόνο
Στα παλιά χρόνια μετρούσαν τον χρόνο με κεριά στα οποία κάρφωναν καρφιά σε ίσες αποστάσεις. Καθώς έκαιγε το κερί, τα καρφιά έπεφταν κάνοντας θόρυβο και έτσι καταλάβαιναν πόσος χρόνος είχε περάσει ή τα χρησιμοποιούσαν ως ξυπνητήρι!
Αποτυπώματα του χρόνου
Μέσα από χρώματα, σχήματα και δημιουργικές ιδέες, οι μαθητές αποτυπώνουν πώς αντιλαμβάνονται τον χρόνο: ως μνήμη, ως αλλαγή, ως στιγμή που φεύγει και ξαναγεννιέται. Τα παιδιά μας εξέπληξαν με τις ζωγραφιές που παρουσίασαν, δείχνοντας πως όταν οι λέξεις δυσκολεύονται να περιγράψουν μια έννοια όπως ο χρόνος, η καλλιτεχνική δημιουργία μπορεί να της δώσει σχήμα, χρώμα και νόημα.
Ο λόγος στον χρόνο
Οι μαθητές και μαθήτριες του Γυμνασίου Πλατανιά εντόπισαν γλωσσικά και μυθολογικά στοιχεία που αφορούν τον χρόνο καθώς και στοιχεία για τη μέτρησή του. Βρήκαν ακόμα σχετικές παροιμίες και εκφράσεις που χρησιμοποιούνται. Επίσης, δημιούργησαν κείμενα με θέμα την πίεση που ασκεί ο χρόνος στην ευάλωτη ψυχολογία του εφήβου. Οι εργασίες συγκεντρώθηκαν σε ένα έντυπο το οποίο μοιράστηκε σε κάθε ενδιαφερόμενο/η.
«Να πάρεις ένα έντυπο, να ρίξεις τη ματιά σου,
διάβασε, μάθε και θα δεις τα συναισθήματά σου!
Την πίεση του χρόνου σου εντόπισε και νιώσε,
μα λύση βρες στο πρόβλημα, τον πανικό σου διώξε!»
Ο χρόνος στη σκηνή
Πώς δημιουργήθηκε το σύμπαν; Ποιο ήταν το σημείο 0 του χρόνου και του χώρου; Τι είναι η εντροπία ή αλλιώς γιατί όσες φορές κι αν τακτοποιήσεις το δωμάτιό σου πάντα τελικά θα επικρατήσει το χάος;
Η θεατρική ομάδα του Γυμνασίου Πλατανιά επιχείρησε να απαντήσει σε αυτά τα καυτά ερωτήματα μέσα από μια πρωτότυπη παράσταση!
Κυνηγώντας το χρόνο
Για τους αθλητές ο χρόνος μετρά διαφορετικά! Κυνηγώντας το κλάσμα του δευτερολέπτου καλέσαμε μικρούς και μεγάλους να δοκιμάσουν την ταχύτητά τους! Σε μια διαδρομή που χαράχτηκε στην αυλή του σχολείου, μετρήσαμε την απόσταση της διαδρομής και χρονομετρήσαμε τους επισκέπτες της εκδήλωσης. Έτσι υπολογίσαμε την ταχύτητα του κάθε "δρομέα" και τη συγκρίναμε με ταχύτητες αθλητών, ζώων και οχημάτων! Τα κλάσματα του δευτερολέπτου έκαναν τη διαφορά!