Η δική μας προσέγγιση στοχεύει στην εκπαίδευση των παιδιών στη δημοκρατική λειτουργία τους στο πλαίσιο του σχολείου και μέσα από τις σχέσεις τους με τους συνομήλικους. Αυτό σημαίνει ενδυνάμωση του εαυτού, ο οποίος ενισχύεται και εκπαιδεύεται ώστε να εκφράζει και να αιτιολογεί την επιθυμία του, αλλά ταυτόχρονα έχει και την ευθύνη των πράξεων του απέναντι στους σημαντικούς άλλους, τους συνομηλίκους φίλους, με τους οποίους θέλει και έχει ανάγκη να συνυπάρχει αρμονικά.
Σ εμάς δεν υπάρχουν μοναχικά παιδιά αλλά ούτε και «επιθετικά» παιδιά. Υπάρχουν αποδεκτές και μη αποδεκτές συμπεριφορές, όχι με επιβολή ή νουθεσία από τον ενήλικα αλλά με τα κριτήρια της ομάδας και της παρέας των συνομηλίκων. Τα παιδιά μας ενθαρρύνονται και εκπαιδεύονται να μιλούν ανοιχτά για ότι τους απασχολεί στις σχέσεις τους, να διαπραγματεύονται λεκτικά τις συγκρούσεις και τις επιθυμίες τους, να βρίσκουν λύσεις, να πείθουν με επιχειρήματα την ομάδα για τις απόψεις τους.
Οι δύο πυλώνες του προγράμματός μας είναι α) το παιχνίδι σε ομάδες και σενάρια τις οποίες επιλέγουν πάντα τα ίδια τα παιδιά και β) η ομαδοσυνεργατική επίλυση προβλήματος, όχι μόνο με τη στενή αντίληψη του μαθηματικού προβλήματος, αλλά και με την ευρύτερη έννοια των καταστάσεων ζωής.
Έτσι, η γνώση χτίζεται στο «μαζί», οι δεξιότητες αναπτύσσονται πάνω στις στρατηγικές του ίδιου ατόμου, τα κίνητρα για μάθηση είναι ισχυρά γιατί αφορούν το ίδιο το άτομο και την ικανοποίηση που βιώνει μέσα σε αυτό το συνεργατικό κλίμα. «Τα παιδιά μαθαίνουν από τα παιδιά» και ο/η νηπιαγωγός μέσα την τεχνογνωσία του προγράμματός μας, γνωρίζει πώς να γίνεται ο ίδιος η διδακτική σκαλωσιά, σε όλη αυτή τη δυναμική διαδικασία.
Όλα τα παραπάνω συνθέτουν την ικανότητα της κοινωνικής επάρκειας η οποία είναι στην εποχή μας (αλλά και σε αυτή που θα ακολουθήσει) η πιο κρίσιμη περιοχή γνωστικής ανάπτυξης αλλά και ο πιο ασφαλής δρόμος να προετοιμάσουμε το παιδί της προσχολικής ηλικίας για το ρόλο του μαθητή ως ενεργό, υπεύθυνο άτομο στο πλαίσιο του Σχολείου.
*Το πρόγραμμα βασίζεται σε έρευνα την οποία υλοποιήσαμε το σχολικό έτος 2016-17 με τίτλο «Η ανάπτυξη της ατομικής και συλλογικής ευθύνης των παιδιών μέσα από τις σχέσεις των συνομηλίκων: ένα πιλοτικό πρόγραμμα στο σύνολο των παιδιών μιας σχολικής μονάδας νηπιαγωγείου – παιδικού σταθμού», Πρακτικά του 3ου Διεθνούς Συνεδρίου για την Προώθηση της Εκπαιδευτικής Καινοτομίας τομ. Α, σελ 703-713, Λάρισα, 2017.
