Art Acts - Τέχνης Δράσεις

Πίνακας 'Άγγελος' Βαγγέλης Παπαθανασίου
«Ο άνθρωπος δεν μπορεί να είναι τίποτε άλλο παρά μέρος του Σύμπαντος. Αλλά και μέλος του Σύμπαντος. Κι εδώ θα ήθελα να σας αναφέρω ένα συνήθειο που είχα όταν ήμουν μικρός: όταν συναντούσα για πρώτη φορά ανθρώπους, ανεξαρτήτως ηλικίας, τους έλεγα «Ξέρεις κάτι; Ξέρω τη μελωδία σου», και όταν τους το έλεγα αυτό, οι περισσότεροι, χωρίς να καταλαβαίνουν, γελώντας μού χάιδευαν τα μαλλιά. Είναι εντυπωσιακό πως όταν προσεκτικά παρατηρείς και ακούς τη φύση, εκείνη σου τα λέει όλα. Αρα, για να μη μακρηγορώ, αυτό που έχω αποκομίσει για αυτό που με ρωτάτε είναι πως μουσική και Σύμπαν είναι ταυτόσημα και αν θέλετε η μουσική είναι ο συμπαντικός κώδικας που διέπει τα πάντα. Με τον όρο μουσική δεν εννοώ ένα μουσικό ρεπερτόριο διαφόρων μουσικών κομματιών αλλά τις προπατορικές παλμώσεις του Σύμπαντος»
Βαγγέλης Παπαθανασίου
29 Μαρτίου 1943-17 Μαΐου 2022

Πέντε σπουδαίοι ζωγράφοι, πέντε συναντήσεις γεμάτες τέχνη για να γνωρίσουμε το έργο και την εποχή τους.

Γιατί η τέχνη βρίσκει πάντα τον τρόπο να μας φέρει πιο κοντά, όσο μακριά και αν είμαστε και σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς, με την ασχήμια που μας κατακλύζει, λειτουργεί ως αντίδοτο ζωής και αισιοδοξίας.

· Πέμπτη 5/5/2022 Γκούσταβ Κλίμτ

· Πέμπτη 12/5/2022 Πάμπλο Πικάσο

· Πέμπτη 19/5/2022 Φρίντα Κάλο

· Πέμπτη 26/5/2022 Ρενέ Μαγκριτ

· Πέμπτη 2/6/2022 Σαλβαδόρ Νταλί

ΤΕΛΕΙΩΜΕΝΑ
Κ. Π. ΚΑΒΑΦΗΣ [1910, 1911]
Μέσα στον φόβο και στες υποψίες,
με ταραγμένο νου και τρομαγμένα μάτια,
λυώνουμε και σχεδιάζουμε το πώς να κάμουμε
για ν’ αποφύγουμε τον βέβαιο
τον κίνδυνο που έτσι φρικτά μας απειλεί.
Κι όμως λανθάνουμε, δεν είν’ αυτός στον δρόμο·
ψεύτικα ήσαν τα μηνύματα
(ή δεν τ’ ακούσαμε, ή δεν τα νοιώσαμε καλά).
Άλλη καταστροφή, που δεν την φανταζόμεθαν,
εξαφνική, ραγδαία πέφτει επάνω μας,
κι ανέτοιμους — πού πια καιρός — μας συνεπαίρνει.
(Από τα Ποιήματα 1897-1933, Ίκαρος 1984)
Πίνακας
Πάμπλο Πικάσο: Γκουέρνικα (1937) – Λάδι σε Καμβά, 3,54 × 7,82

Χρήστος Μποκόρος

Σαν σήμερα 5/8/1844 γενηθηκε ο Ρωσσος ζωγράφος Ίλια Ρέπιν με τους πινακες του αντικατοπτρίζουν την σημερινή πραγματικότητα

Η μητέρα που μας προσφέρει τη ζωή, μας τρέφει, μας στηρίζει, μας προστατεύει και εμεις την πληγώνουμε, η μάνα Γη
Frida Kahlo: The love embrace of the universe the earth.

Η «Ανάσταση του Λαζάρου», Μικελάντζελο Μερίζι ντα Καραβάτζο.
Έναν χρόνο πριν τον θάνατό του το 1609 ο Caravaggio - Καραβάτζο (Μικελάντζελο Μερίζι ντα Καραβάτζο, 1571 – 1610), μας χάρισε έναν αριστουργηματικό πίνακα. Στο έργο παρακολουθούμε την σκηνη της ανάστασης του Λαζάρου με τον Χριστό να βρίσκεται στην αριστερή πλευρά του πίνακα. Η στάση του σώματος του Χριστού, δείχνει επιβολή και είναι από τις σπάνιες φορές που απεικονίζεται να διατάζει, να επιβάλλει, στον Λάζαρο να αναστηθεί. Ο Λάζαρος εμφανίζεται γυμνός, με το σώμα του λουσμένο στο φώς. Ο Χριστός, απεικονίζετε σε ένα σκοτεινό φόντο από όπου εκπορεύεται μια άγνωστη πηγή φως, που μοιάζει σαν να διαχωρίζει το φως από το σκοτάδι, την ζωή από τον θάνατο. Το φως παρότι έρχεται από την μεριά του Χριστού, δεν πηγάζει από τον ίδιο, αφού και αυτός φωτίζετε πίσω από την πλάτη του. Η θεολογική εξήγηση είναι πως το φως προέρχεται από το Θεό δια μέσω του Αγίου Πνεύματος.
Ο Λάζαρος απεικονίζετε με τεντωμένο το αριστερό του χέρι σε μια σκηνή που θυμίζει τον Θεό στην Ca****la Sistina να δίνει ζωή στο Αδάμ. Ο ίδιος ο ζωγράφος όπως συνήθιζε τοποθετεί και τον εαυτό του στον πίνακα. Το κεφάλι του Caravaggio εικονίζεται πίσω από εκείνο του Χριστού, ελαφρώς γυρτό προς τα πίσω, και μοιάζει σαν να ανασηκώνεται στις μύτες των ποδιών για να μπορεί να δει το θαύμα που συντελείται μπροστά στα μάτια του σαν να νιώθει δέος με το θέαμα. Παρούσες στον πίνακα είναι και οι αδελφές του Λάζαρου, η Μαρία η οποία κρατά το κεφάλι του και η Μάρθα πιο πίσω. Ο θάνατος αντιμετωπίζεται ως το απόλυτο Κακό ως το σκοτάδι που θα νικηθεί από το ζωογόνο, αιώνιο, θεϊκό φώς.
Ι .Τ.

Στις 8/4 του 1973 πέθανε ίσως ο κορυφαίος ζωγράφος του 20ου αιώνα ο Πάμπλο Πικάσο. Ο Πικάσο πέρα από τις καινοτομίες που εισήγαγε στην εικαστική τέχνη ως πολιτικοποιημένος και κοινωνικά ευαίσθητος δημιουργός, μας χάρισε και κορυφαίους πολιτικούς πίνακες. Μέσα απο του πίνακές του ο Πικάσο, άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την ανθρώπινη ιστορία καθώς μας έφερε αντιμέτωπους με τον ζόφο και τις θηριωδίες του πολέμου. Κανείς πια δεν δικαιολογείτε να πει οτι δεν ξέρει...
Ι.Τ

Πίνακες
Σφαγή στην Κορέα, 1951
Γκουέρνικα, 1937
The Charnel House, 1945
Πόλεμος, 1952

Στις 30 Μαρτίου 1822 οι Οθωμανοί Τούρκοι κατέσφαξαν δεκάδες χιλιάδες Έλληνες στη Χίο, ως αντίποινα για την κήρυξη της επανάστασης στο νησί. Δεκάδες χιλιάδες Χριστιανοί σφαγιάστηκαν και αιχμαλωτίστηκαν. Το γεγονός συγκλόνισε την ευρωπαϊκή ήπειρο. Το 1824 ο Ευγένιος Ντελακρουά εμπνεύστηκε από την θηριωδία και δημιούργησε έναν αριστουργηματικό πίνακα, που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως προπομπος της Γκουέρνικα του Πικάσο.

Όταν η πανδημία και ο covid19 εμπνέει τους street artists

“Ουρητήριο της Ιστορίας”
Στις 27 Σεπτεμβρίου του 1941, κάπου στην Ιπποκράτους, υπογράφηκε το ιδρυτικό κείμενο για την ίδρυση του Εθνικού Απελευθερωτικού Μετώπου ΕΑΜ της μεγαλύτερης αντιστασιακής οργάνωσης στα χρόνια της κατοχής.
Ο εικαστικός Βλάσης Κανιάρης (1928-2011) στο σημαντικότερο ίσως εικαστικό έργο της μεταπολεμικής Ελλάδας, μια εγκατάσταση με τον εύγλωττο τίτλο “Ουρητήριο της Ιστορίας”, το 1980, απεικόνισε με ακρίβεια την στάση των νεοελλήνων απέναντι στους αγωνιστές της αντίστασης και της δημοκρατίας.
Για την ιστορία να πούμε πως οι υπογράψαντες το Ιδρυτικό κέιμενο ίδρυσης του ΕΑΜ ήταν ο Λευτέρης Αποστόλου για το ΚΚΕ, ο Χρήστος Χωμενίδης για το Σοσιαλιστικό Κόμμα Ελλάδας, ο Ηλίας Τσιριμώκος για την Ένωση Λαϊκής Δημοκρατίας και ο Απόστολος Βογιατζής για το Αγροτικό Κόμμα Ελλάδας.
«προς τον ελληνικό λαό, προς όλους τους Έλληνες που η καρδιά τους χτυπάει για το ξεσκλάβωμα της πατρίδας...»
«...Ο αγώνας δεν θα είναι εύκολος, μα το έπαθλό του αξίζει κάθε θυσία. Και το έπαθλο αυτό θα είναι μια Νέα Ελλάδα, ελεύθερη και ανεξάρτητη, κτήμα του λαού της...».
Ιωάννα Ταγάρα

Βλάσης Κανιάρης , «Γύψοι», γύψος, ύφασμα, ξύλο, συρματόπλεγμα ρούχα,1969.

Τον Μάιο του 1969, ο Βλάσης Κανιάρης παρουσίασε στη «Νέα Γκαλερί» της Αθήνας, την έκθεση «Γύψοι». Στην έκθεση παρουσιάστηκαν δεκαπέντε έργα – κατασκευές στα οποία παρουσιάζονταν,ανθρώπινα μέλη εγκλωβισμένα, συρματόπλεγμα, υφάσματα, ρούχα και διάφορα αντικείμενα, όλα, καλυμμένα με γύψο και φέροντα ένα κόκκινο γαρίφαλο.

Στόχος του Κανιάρη ήταν η διαμαρτυρία και η αφύπνιση του λαού, το μήνυμα της έκθεσης ήταν αντιδικτατορικό και αντιστασιακό. Η Ελλάδα από την 21η Απριλίου 1967 σύμφωνα με την έκφραση του δικτάτορα Παπαδόπουλου και για 7 χρόνια είχε μπει στον «γύψο». Η κατάλυση της Δημοκρατίας, τα εγκλήματα του στρατιωτικού καθεστώτος, η βάρβαρη καταστολή και η αδιανόητη τρομοκρατία ενέπνευσαν τον Κανιάρη, που θέλησε να κινητοποιήσει τους πολίτες ενάντια στην χούντα των συνταγματαρχών.

Η χούντα στόχευε στο μυαλό, στον τρόπο έκφρασης, στην παθητικότητα, τον φόβο και την σιωπηλή συναίνεση του λαού και ο Κανιάρης με την έκθεση αυτή ήθελε να προκαλέσει κοινωνική αντίδραση, τάραξε τα νερά, έφερε τους επισκέπτες αντιμέτωπους τις ευθύνες τους, αλλά και με το αληθινό πρόσωπο των χουντικών. Σε όσους επισκέπτονταν την έκθεση ο Κανιάρης προσέφερε ένα γύψινο πλακάκι με ένα γαρίφαλο, για να το πάρουν μαζί τους, στο σπίτι, στην οικογένεια, στους φίλους τους, στην κοινωνία, καθιστώντας τους έτσι κομιστές αλλά και πολλαπλασιαστές του αντιδικτατορικού μηνύματος.

Ο Κανιάρης υποχρεώθηκε να εκπατριστεί στο Παρίσι και τον επόμενο χρόνο η έκθεσή του «Γύψοι» φιλοξενήθηκε στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Γαλλικής πρωτεύουσας .

Η ιδέα των πιασμένων σε γύψο ανθρώπων χρονολογείται στη δουλειά μου από το 1963. Τα έργα που έγιναν το 1969 εκφράζουν ένα συγκεκριμένο γύψωμα, το οποίο υφίστανται όλοι στην Ελλάδα από τότε που έγινε το στρατιωτικό πραξικόπημα του 1967. Με πρόθεση έβαλα σαν λουλούδι το γαρύφαλλο, θέλοντας να τονίσω, με τον συμβολικό χαρακτήρα που εμπεριείχε το νόημα της έκθεσης και έτσι να κάνω σαφέστερη και ευκολότερη την πρόσβαση και την κατανόησή της.
Β. Κανιάρης

Ο Βλάσης Κανιάρης υπήρξε, κορυφαίος καλλιτέχνης του ελληνικού μοντερνισμού, δημιούργησε το δικό του προσωπικό ύφος με κατασκευές από απλά, πραγματικά υλικά. Πηγή έμπνευσης για τα έργα του αποτέλεσαν οι κοινωνικοπολιτικές συνθήκες της εποχής του, και ο ίδιος ο λαός.
Ταγάρα Ιωάννα