სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტი

For English scroll down

14 მაისს, საღამოს 7 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ სამუელ ბაურის კვლევას: “რევოლოციური ერები – სოციალიზმი და ეროვნული დამოუკიდებლობა უკრაინასა და საქართველოში, 1880-1930 წლებში”.

მოხსენების შესახებ:

რევოლუციურმა დინამიკამ, რომელმაც ცარისტული მმართველობის დასრულება გამოიწვია, აღმოსავლეთ ევროპაში რამდენიმე ახალი ეროვნული სახელმწიფოს ჩამოყალიბებას შეუწყო ხელი. თუმცა, საქართველოში და უკრაინაში ეროვნული დამოუკიდებლობისკენ მიმავალი გზა მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდა ეროვნული ისტორიოგრაფიებისათვის დამახასიათებელი ერი-სახელმწიფოს ფორმირების ტრადიციული, ტელეოლოგიური მოდელისგან: ნაცვლად იმისა, რომ დამოუკიდებლობა ხანგრძლივი პოლიტიკური პროექტების კულმინაცია ყოფილიყო, საქართველოში და უკრაინაში იგი პირველი მსოფლიო ომისა და ბოლშევიკური გადატრიალების მიერ შექმნილი სიტუაციური აუცილებლობების შედეგად დადგა. ამასთან, როგორც დამოუკიდებლობისკენ მიმავალ გზაზე, ისე ახლად დაარსებული სახელმწიფოების პოლიტიკაში, გადამწყვეტ როლს პოლიტიკური მემარცხენეობა ასრულებდა.

პრეზენტაციის მიზანია გახსნას დისკუსია იმაზე, რამდენად გამოდგება „რევოლუციური ერების“ ჩარჩო საქართველოსა და უკრაინის რევოლუციური ისტორიის გასააზრებლად. სადისკუსიოდ წარმოდგენილი სადოქტორო პროექტი იკვლევს, თუ რატომ თქვეს ორივე ქვეყნის სოციალისტებმა საბოლოოდ უარი იმ ადრინდელ სტრატეგიებზე, რომლებიც იმპერიასთან მოლაპარაკებას და მის დემოკრატიზაციას ისახავდა მიზნად, და როგორ ინტეგრირდა ეროვნებისა და ერი-სახელმწიფოს იდეა სოციალისტურ პოლიტიკურ აზროვნებაში.

მომხსენებლის შესახებ:

სამუელ ბაური სწავლობდა ისტორიას, პოლიტიკურ მეცნიერებასა და ციფრულ ჰუმანიტარულ მეცნიერებას მიუნხენის უნივერსიტეტში. მისი კვლევითი ინტერესები მოიცავს ცენტრალური და აღმოსავლეთ ევროპის თანამედროვე ისტორიას, განსაკუთრებული ყურადღებით ნაციონალიზმის, ეროვნების კვლევებისა და ინტელექტუალური ისტორიის მიმართ. თავის სადოქტორო პროექტში, რომელიც მან 2026 წელს დაიწყო, ბაური იკვლევს იმ სინერგიებსა და დაძაბულობებს სოციალიზმსა და ეროვნულ ემანსიპაციას შორის, რომლებმაც პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ საქართველოში და უკრაინაში მიმდინარე რევოლუციები და დამოუკიდებლობის ხანმოკლე პერიოდები განსაზღვრა.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე. სემინარის სამუშაო ენაა ინგლისური.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე.
https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/wjrXr7ohS-C2ioX_Eaqzvg?fbclid=IwY2xjawRtKtZleHRuA2FlbQIxMABicmlkETFrNTBER0tHV0VCdURjbWxBc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHkh7wVTjGS-7ksyOB7VBIkFvzMc-m3_pwLSwP7g1c8ZtjN5nqEbjLm1g5NQd_aem_WSin4EFybKnBdFB2QNU-3w #/registration

ფოტო: საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნული სააგენტო.

On May 14, at 7 pm Tbilisi time, the biweekly research colloquium of the Institute for Social and Cultural Research, Ilia State University, will host Samuel Baur with a talk on his research: “Revolutionary Nations – Socialism and National Independence in Georgia and Ukraine (1880–1930)”.

Abstract:

The revolutionary dynamic that brought about the collapse of Tsarist rule resulted in the establishment of several new nation states in Eastern Europe. In Georgia and Ukraine, however, the path to national independence differed significantly from the traditional, teleological model of nation-state formation that dominates national historiographies: Rather than being the culmination of long-standing political projects, independence in Georgia and Ukraine occurred as the result of situational necessities created by the First World War and the Bolshevik coup. Moreover, both the path to independence and the politics of the newly founded states were dominated by the political left.

The presentation aims to open a discussion on whether the framework of ‘revolutionary nations’ is a suitable lens through which to view the revolutionary history of Georgia and Ukraine. The research project examines why socialists in both countries ultimately abandoned earlier strategies aimed at renegotiating and democratising the empire and how nationality and the nation state were integrated into socialist political thought.

Bio:

Samuel Baur studied History, Political Science and Digital Humanities at the University of Munich. His research interests comprise the modern history of Central and Eastern Europe, with a particular focus on nationalism and nationality studies and intellectual history. In his PhD project, which he began in 2026, Baur is examining the synergies and tensions between socialism and national emancipation that shaped the revolutions and brief periods of independence in Georgia and Ukraine following the First World War.

The event will take place in English via Zoom. Registration is required.

To register please follow this link. https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/wjrXr7ohS-C2ioX_Eaqzvg?fbclid=IwY2xjawRtKtZleHRuA2FlbQIxMABicmlkETFrNTBER0tHV0VCdURjbWxBc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHkh7wVTjGS-7ksyOB7VBIkFvzMc-m3_pwLSwP7g1c8ZtjN5nqEbjLm1g5NQd_aem_WSin4EFybKnBdFB2QNU-3w #/registration

შეგახსენებთ ზეგინდელი ლექციის შესახებ!

30 აპრილს, საღამოს 7 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ მარიამ შალვაშვილის კვლევას: უსაფრთხოება განვითარების სადარაჯოზე: “ჰესების საწინააღმდეგო პროტესტი და მისი ჩახშობის მექანიზმები პანკისის ხეობაში”.

მოხსენების შესახებ:

მოხსენება ეხება პანკისში სამი ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობის საწინააღმდეგო პროტესტს, 2019 წლის 21 აპრილს ჰესების საკითხზე ადგილობრივი მოსახლეობის სამართალდამცავებთან ფიზიკურ დაპირისპირებას და პროტესტის ჩახშობის მექანიზმებს.

პანკისში 2018 წელს დაანონსებული ჰესების პროექტები სხვადასხვა ჯგუფისთვის უკავშირდებოდა მომავლის ერთმანეთისგან რადიკალურად განსხვავებულ ორ ხედვას – ნგრევას და განვითარებას. სახელმწიფო და სამშენებლო კომპანია ჰესების აშენებას ხეობის განვითარებად წარმოაჩენდნენ. ხოლო ქისტები ელექტროსადგურების მშენებლობას ეწინააღმდეგებოდნენ იმ არგუმენტით, რომ ახალი ჰესების აშენება ხეობის ნგრევას, დაქცევას, განადგურებას მოიტანდა.

კვლევა მოკლედ მიმოიხილავს 2000 წლებიდან პანკისის მიმართ არსებულ უსაფრთხოების პოლიტიკას (securitization) და აჩვენებს, თუ როგორ დაუკავშირდა 2018-2019 წლებიდან უსაფრთხოების პოლიტიკა განვითარების პარადიგმას. უსაფრთხოებისა და განვითარების გადაჯაჭვულობის აღწერისთვის ავტორი იყენებს ტერმინს უსაფრთხოება განვითარების სადარაჯოზე (Securitized Development) და აანალიზებს უსაფრთხოების იმ მექანიზმებს, რომლებიც ჰესების საწინააღმდეგო პროტესტის ჩასახშობად პანკისში გამოიცადა. მომდევნო წლებში, მსგავსი მექანიზმები სხვა საპროტესტო მოძრაობების საწინააღმდეგოდ დაინერგა. მოხსენება ეფუძნება 2019-2025 წლებში პანკისში ჩატარებულ გრძელვადიან ეთნოგრაფიულ კვლევას.

მომხსენებლის შესახებ:

მარიამ შალვაშვილი არის ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოციალური და კულტურული ანთროპოლოგიის დოქტორანტი. წლების მანძილზე ის იყო საქართველოში არადომინანტური ეთნიკური და რელიგიური ჯგუფების საკითხების მკვლევარი სოციალური სამართლიანობის ცენტრში, თანამშრომლობდა რამდენიმე არასამთავრობო ორგანიზაციასთან და ასწავლიდა სხვადასხვა კურსს თბილისის თავისუფალ უნივერსიტეტში.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე. https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/8RdUgl0bQkmb42e_wMM8CA #/registration

ფოტო: პანკისის ხეობა, მარიამ შალვაშილი

30 აპრილს, საღამოს 7 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ მარიამ შალვაშვილის კვლევას: უსაფრთხოება განვითარების სადარაჯოზე: “ჰესების საწინააღმდეგო პროტესტი და მისი ჩახშობის მექანიზმები პანკისის ხეობაში”.

მოხსენების შესახებ:

მოხსენება ეხება პანკისში სამი ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობის საწინააღმდეგო პროტესტს, 2019 წლის 21 აპრილს ჰესების საკითხზე ადგილობრივი მოსახლეობის სამართალდამცავებთან ფიზიკურ დაპირისპირებას და პროტესტის ჩახშობის მექანიზმებს.

პანკისში 2018 წელს დაანონსებული ჰესების პროექტები სხვადასხვა ჯგუფისთვის უკავშირდებოდა მომავლის ერთმანეთისგან რადიკალურად განსხვავებულ ორ ხედვას – ნგრევას და განვითარებას. სახელმწიფო და სამშენებლო კომპანია ჰესების აშენებას ხეობის განვითარებად წარმოაჩენდნენ. ხოლო ქისტები ელექტროსადგურების მშენებლობას ეწინააღმდეგებოდნენ იმ არგუმენტით, რომ ახალი ჰესების აშენება ხეობის ნგრევას, დაქცევას, განადგურებას მოიტანდა.

კვლევა მოკლედ მიმოიხილავს 2000 წლებიდან პანკისის მიმართ არსებულ უსაფრთხოების პოლიტიკას (securitization) და აჩვენებს, თუ როგორ დაუკავშირდა 2018-2019 წლებიდან უსაფრთხოების პოლიტიკა განვითარების პარადიგმას. უსაფრთხოებისა და განვითარების გადაჯაჭვულობის აღწერისთვის ავტორი იყენებს ტერმინს უსაფრთხოება განვითარების სადარაჯოზე (Securitized Development) და აანალიზებს უსაფრთხოების იმ მექანიზმებს, რომლებიც ჰესების საწინააღმდეგო პროტესტის ჩასახშობად პანკისში გამოიცადა. მომდევნო წლებში, მსგავსი მექანიზმები სხვა საპროტესტო მოძრაობების საწინააღმდეგოდ დაინერგა. მოხსენება ეფუძნება 2019-2025 წლებში პანკისში ჩატარებულ გრძელვადიან ეთნოგრაფიულ კვლევას.

მომხსენებლის შესახებ:

მარიამ შალვაშვილი არის ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოციალური და კულტურული ანთროპოლოგიის დოქტორანტი. წლების მანძილზე ის იყო საქართველოში არადომინანტური ეთნიკური და რელიგიური ჯგუფების საკითხების მკვლევარი სოციალური სამართლიანობის ცენტრში, თანამშრომლობდა რამდენიმე არასამთავრობო ორგანიზაციასთან და ასწავლიდა სხვადასხვა კურსს თბილისის თავისუფალ უნივერსიტეტში.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე. https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/8RdUgl0bQkmb42e_wMM8CA #/registration

ფოტო: პანკისის ხეობა, მარიამ შალვაშილი

16 აპრილს, საღამოს 7 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ ნიკო ქელბაქიანის კვლევას “ირანი და კავკასია ომთაშორის პერიოდში”.

მოხსენების შესახებ:

ირანისა და კავკასიის ბედი მე-20 საუკუნის დასაწყისში ერთმანეთთან იყო გადაჯაჭვული, როცა კავკასია ირანისთვის ევროპისკენ ერთ-ერთ ფანჯარას წარმოადგენდა. ირანის 1905-1911 წლების კონსტიტუციურ რევოლუციაში კავკასიელი რევოლუციონერები აქტიურად მონაწილეობდნენ და პირველი ირანული მემარცხენე პარტიების დაარსებაშიც შეიტანეს წვლილი. ამასთან, ირანზე რუსეთის იმპერიის გავლენები ირანელებისა და კავკასიელი ხალხების სიახლოვეს უწყობდა ხელს.
რუსეთის რევოლუციის შემდეგ რუსეთის სამოქალაქო ომი შიდა არეულობის გამომწვევი მოვლენა გახდა, ხოლო ბოლშევიკების მიერ კავკასიის ოკუპაცია პირდაპირ იყო მიბმული ჩრდილოეთ ირანში ბოლშევიკურ ინტერვენციასა და იქ ირანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის ჩამოყალიბებასთან. თუმცა, ირანში რეზა შაჰის ხელში ძალაუფლების კონცენტრაციისა და საბჭოთა საზღვრების ჩაკეტვის შედეგად, ირანსა და კავკასიას შორის სახალხო კონტაქტები საგრძნობლად შესუსტდა. ამასთან, 1920-1930-იან წლებში ირანს, თურქეთსა და საბჭოთა კავშირს შორის გაფორმებულმა შეთანხმებებმა გავლენა იქონია არა მხოლოდ ირანის ბედზე მეორე მსოფლიო ომის დროს, არამედ კავკასიის გეოპოლიტიკაზეც, საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ.

მომხსენებლის შესახებ:

ნიკო ქელბაქიანი არის აღმოსავლეთმცოდნე, ირანისტი და ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის გიორგი წერეთლის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის ასისტენტ-მკვლევარი. მისი სპეციალობაა თანამედროვე ირანის პოლიტიკა და ისტორია და ირან-რუსეთის/საბჭოთა ურთიერთობები. ნიკო ასწავლის ახლო აღმოსავლეთის პოლიტიკის კურსს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტსა და კავკასიის უნივერსიტეტში. ნიკო ასევე არის ჟურნალისტი და ყოველდღიურად აშუქებს ირანში მიმდინარე მოვლენებს.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე.
https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/aY7rWOY6T6q52j3wmzUPmw #/registration
ფოტო: ირანის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის (1920-1921) მარკა. Wikimedia Commons / Nickpo

For English scroll down

2 აპრილს, 19 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ კაი ვილმსის კვლევას: “პერიფერიული მოდერნულობები: იმპერიული ურბანიზმი გვიანი რუსეთის იმერიის სამ სასაზღვრო სივრცეში“.

აბსტრაქტი:

მოხსენება წარმოადგენს მიმდინარე შედარებით კვლევას ურბანული განვითარების შესახებ გვიანი რუსეთის იმპერიის სამ განსხვავებულ პერიფერიულ რეგიონში, კერძოდ ვილნიუსში, თბილისსა და ტაშკენტში. უახლეს ისტორიოგრაფიულ ძვრებზე დაყრდნობით – რომლებიც იმპერიული ცენტრებიდან მრავალეთნიკურ პერიფერიებზე და კულტურული ისტორიიდან სივრცულ და ინფრასტრუქტურულ ისტორიაზე გადანაცვლებას გულისხმობს – კვლევა მიზნად ისახავს, გადალახოს ერთეული შემთხვევების ანალიზი და ერთმანეთს შეადაროს, როგორ ახდენდა იმპერია საკუთარი თავის რეპრეზენტაციას უმეტესად არარუსულ ქალაქებში და იმავდროულად რა გამოწვევების წინაშე აყენებდა ურბანული განვითარება იმპერიულ მმართველობას. პროექტი იკვლევს როგორც სახელმწიფოს მიერ წარმართულ პოლიტიკებს, ისე ადგილობრივი აქტორების როლს და მათ განიხილავს სამ განზომილებაში: სოციალურ-სივრცითი განვითარება; ბიოპოლიტიკა, განსაკუთრებით სამედიცინო პოლიტიკები; და ურბანული საჯარო სივრცე.

ურბანული ჯანდაცვის ისტორიის შესახებ კვლევის წინასწარ შედეგებზე ფოკუსირებით, ნაშრომი ხაზს უსვამს, რა მნიშვნელოვანი განსხვავებებით აისახა „მოდერნიზაციის“ დისკურსები და პრაქტიკები იმპერიულ ადმინისტრაციასა და ადგილობრივ მოსახლეობას შორის ურთიერთობაზე. ეს განსხვავებები ასახავს კოლონიურობის განსხვავებულ დონეებს იმპერიის ევროპულ და აზიურ პერიფერიებში.

მომხსენებლის შესახებ:

კაი ვილმსი არის პოსტდოქტორანტი ბაზელის უნივერსიტეტის აღმოსავლეთევროპული ისტორიის კათედრაზე. მას აქვს ბაკალავრის დიპლომი ფრაიბურგის უნივერსიტეტიდან, მაგისტრის წოდება ბერლინის ჰუმბოლდტის უნივერსიტეტიდან და სადოქტორო ხარისხი მიუნხენის ლუდვიგ მაქსიმილიანის უნივერსიტეტიდან. ის ასევე იყო გაცვლითი სტუდენტი ვარშავის უნივერსიტეტში და მიწვეული სადოქტორო მკვლევარი კოლუმბიის უნივერსიტეტის ისტორიის დეპარტამენტში. მისმა სადოქტორო დისერტაციამ პოლონელი ემიგრანტი მეცნიერების როლის შესახებ ცივი ომის დროინდელ ამერიკაში აღმოსავლეთ ევროპის კვლევების განვითარებაში მრავალი ჯიდლო დაიმსახურა, მათ შორის 2024 წელს გერმანიაში პოლონეთის ელჩის სამეცნიერო ჯილდო. 2026 წლის შემოდგომაზე კაი ვილმსი თბილისში იქნება მოწვეულ მკვლევრად მაქს ვებერის ფონდის ქართულ ოფისში.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე. სემინარის სამუშაო ენაა ინგლისური.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე: https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/UJwthmSXTCCKz85ABkYZsA #/registration

On April 2, at 7 pm Tbilisi time, the biweekly research colloquium of the Institute for Social and Cultural Research, Ilia State University, will host Kai Willms with a talk on his research: “Peripheral Modernities: Imperial Urbanism in Three Different Borderlands of the Late Russian Empire”.

Abstract:

This paper presents a work-in-progress comparative study of urban development in three different peripheral regions of the late Russian Empire, focusing on the cities of Vilnius, Tbilisi, and Tashkent. Building on recent shifts in historiography from the imperial capitals to multiethnic peripheries, and from cultural to spatial and infrastructural history, the study aims to transcend single-case analyses by examining comparatively how the empire represented itself in predominantly non-Russian cities and how urban development simultaneously posed a challenge to imperial rule. The project examines both state-driven policies and local agency across three dimensions: sociospatial development; biopolitics, particularly medical policies; and the urban public sphere.

With a focus on preliminary findings regarding the history of urban healthcare, the paper highlights significant differences in how discourses and practices of ‘modernisation’ affected the relationship between the imperial administration and the local population. These differences reflect varying levels of coloniality in the European and Asian peripheries of the empire.

Bio:

Kai Willms is a Postdoctoral Fellow at the Chair for Eastern European History at the University of Basel. He holds a BA from the University of Freiburg, an MA from the Humboldt University of Berlin, and a PhD from the Ludwig Maximilian University of Munich, and has been an exchange student at the University of Warsaw as well as a Visiting PhD Scholar at the Department of History at Columbia University. His doctoral thesis on the role of Polish émigré scholars in the development of Eastern European Studies in Cold War America has won several awards, including the Scientific Award of the Ambassador of the Republic of Poland in Germany in 2024. In the autumn of 2026, he will be a Visiting Fellow at the Georgia Branch Office of the Max Weber Foundation in Tbilisi.

The event will take place in English via Zoom. Registration is required.

To register please follow this link: https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/UJwthmSXTCCKz85ABkYZsA #/registration

For English please scroll down

19 მარტს, საღამოს 7 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ ჯეფრი დურჰამის კვლევას: “ფორმით ქართული, შინაარსით ცარისტული. კოლონიური წონის და ზომის ერთეულები და ფული სამხრეთ კავკასიაში, 1801 – 1845 წლებში”.

მოხსენების შესახებ:

მე-19 საუკუნის პირველ ნახევარში, როდესაც ცარისტული ხელისუფლების წარმომადგენლები სამხრეთ კავკასიაზე იმპერიის ძალაუფლების კონსოლიდაციას ახდენდნენ, რეგიონში არსებული მრავალფეროვანი წონის სისტემები, ზომის და ფულის ერთეულები ადგილზე მყოფი მოხელეებისა და ჯარისკაცებისთვის მოუხერხებელი და დამაბნეველი იყო. გაცვლისა და ღირებულების განსაზღვრის უცნობი ერთეულები ჯარს საქმეს ურთულებდა იმ კუთხით, თუ როგორ გადაუხდიდა ჯარისკაცებს გასამრჯელოს ან როგორ ჩაიბარებდა ადგილობრივი მოსახლეობისგან მარცვლეულს, საოკუპაციო ძალების გამოსაკვებად.

ამ მრავალფეროვნებას დიდი გავლენა ჰქონდა როგორც მეფის წარმომადგენლების ურთიერთობაზე სამხრეთ კავკასიის ხალხებთან, ისე თავად სამხრეთ კავკასიის ხალხების ურთიერთკავშირზე. უშუალო მატერიალური ფაქტორების მიღმა, იმპერიული აზროვნება სხვადასხვა ვალუტისა და საზომი ერთეულების შესახებ ირეკლავდა უფრო ფართო დებატს: როგორ უნდა დაკავშირებულიყო ეს რეგიონი და მისი მოსახლეობა რუსეთის იმპერიის დანარჩენ ნაწილთან. სამხრეთ კავკასია გადაიქცეოდა მხარედ სტანდარტული ადმინისტრაციული სტრუქტურებითა და კანონებით თუ იგი ჩამოყალიბდებოდა უნიკალურ სივრცედ, საკუთარი წესებით, ძველთაგან დამკვიდრებული ჩვეულებების კვალდაკვალ?

ეს მოხსენება განიხილავს აღნიშნულ დინამიკას და წარმოაჩენს, თუ როგორ წარმოშვა კოლონიურ და ადგილობრივ ძალებს შორის შეპირისპირებამ ადმინისტრატორთა მხრიდან თავისებური პასუხი: ადგილობრივი წონების, საზომებისა და ფულის სტანდარტიზაცია, იმპერიული რუსული ფორმების დაუყონებლივ შემოღების ნაცვლად. იგი აჩვენებს, რომ სოციალური კონფლიქტი და სუვერენიტეტის შესახებ განსხვავებული წარმოდგენები განსაზღვრავდა, თუ როგორ მიემართებოდნენ იმპერიული სუბიექტები და ხელისუფალნი საზომ სტანდარტებს.

მომხსენებლის შესახებ:

ჯეფრი დურჰამი არის ისტორიის ასისტენტ-პროფესორი ვისკონსინ-მედისონის უნივერსიტეტში. ამჟამად იგი მოწვეული მკვლევრის სტატუსით მუშაობს ჰარვარდის უნივერსიტეტში, დევისის სახელობის რუსეთისა და ევრაზიის კვლევების ცენტრში, სადაც ასრულებს თავის მონოგრაფიას, სამუშაო სათაურით: „იმპერიული რუსეთი და წონების, ზომებისა და ფულის გლობალური სტანდარტიზაცია“. ამასთან, მან უკვე დაიწყო მუშაობა მეორე, წიგნის მოცულობის კვლევით პროექტზე, რომელიც პლატინის ისტორიის შესწავლას ეძღვნება.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე. სემინარის სამუშაო ენაა ინგლისური.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე.

https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/s-v8EKD2QtCkQGlNC2LIWQ #/registration
ფოტო: “კომპენსაციის თანხის გადაცემა თავრიზში”. ავტორები: კ. პ. გებროვი, ვ. ი. მოშკოვი.

On March 19, at 7 pm Tbilisi time, the biweekly research colloquium of the Institute for Social and Cultural Research, Ilia State University, will host Geoffrey Durham with a talk on his research: “Georgian in Form, Tsarist in Content: Colonial Weights, Measures, and Money in the South Caucasus, 1801-45”.

Abstract:

As tsarist agents consolidated the empire’s hold over the South Caucasus in the first half of the nineteenth century, regional diversity in weights, measures, and money confounded the officials and soldiers on the ground. Unfamiliar units of exchange and value complicated how the army paid its soldiers and extracted grain from local populations to feed the occupying forces. This diversity mediated how the tsars’ representatives engaged with the peoples of the South Caucasus, as well as how the peoples of the South Caucasus related to one another. Beyond these immediate material factors, imperial thinking about the various currencies and measurement units reflected a larger debate about how the region and its peoples would relate to the rest of the Russian empire. Would the Southern Caucasus become a province, with standard administrative structures and laws? Or would the region constitute a unique space with its own rules and accommodations, more in line with longstanding customs? This talk will explore these dynamics and illustrate how the encounter between colonial and local powers generated a peculiar response from administrators: the standardization of local weights, measures, and money rather than the immediate imposition of imperial Russian forms. It shows that social conflict and competing conceptions of sovereignty conditioned how imperial subjects and authorities related to the standards of evaluation.

Bio:

Geoffrey Durham is Assistant Professor of History at the University of Wisconsin-Madison. He is presently a visiting scholar at the Davis Center for Russian and Eurasian Studies at Harvard University, where he is completing a draft of his manuscript, tentatively titled, Imperial Russia and the Global Standardization of Weights, Measures, and Money. He has also begun work on a second book-length project on the history of platinum.

The event will take place in English via Zoom. Registration is required.

To register please follow this link. https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/s-v8EKD2QtCkQGlNC2LIWQ #/registration

Photo: “Payment of the Indemnity in Tabriz”, Authorს: K. P. Beggrov, V. I. Moshkov.

5 მარტს, საღამოს 7 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ თეა ქამუშაძის კვლევას: “გმირობა, ტიტულები და ელიტა: თამაში საბჭოთა წესებით”.

მოხსენების შესახებ:

მოხსენების მთავარი საგანია საბჭოთა სოციალისტური რეალიზმის გავლენა “სოციალისტური შრომის გმირობის“ გაგებაზე და ამ ტიტულის გამოყენებაზე ახალი სოციალურ‑კულტურული ელიტის შექმნის პროცესში. თეა ქამუშაძის კვლევა აჩვენებს, რომ ლიტერატურა და საბჭოთა კულტურული კოდები მოქმედებდა როგორც იდეოლოგიური ინსტრუმენტები, რომლებიც გავლენას ახდენდა საზოგადოების ღირებულებებზე, იდენტობაზე და ელიტის ტიპებზე. მომხსენებელი განიხილავს, როგორ აღწერენ “შრომის გმირები“ საკუთარ ისტორიას საბჭოთა დისკურსში და რა დატვირთვა ჰქონდა ამ ტიტულს. კვლევა ხაზს უსვამს, რომ საბჭოთა ელიტის კატეგორია არა მხოლოდ მერიტოკრატიულ პრინციპებს ეფუძნებოდა, არამედ მჭიდრო კავშირში იყო სოციალისტური რეალობის კონსტრუქციასა და მისი ნარატივების ხელოვნურად შექმნასთან. კვლევაში ნაჩვენებია როგორ შეიცვალა საბჭოთა გმირზე წარმოდგენა და როგორ გამოჩნდა ალტერნატიული რეალური ნარატივები სოციალიზმის კულტურულ დისკურსში, მოგვიანებით, პოსტსოციალისტურ პერიოდში.

მომხსენებლის შესახებ:

თეა ქამუშაძე არის ანთროპოლოგიის დოქტორი (2019), ოქსფორდის უნივერსიტეტში ერთწლიანი კვლევის გამოცდილებით (2025). იგი არის სამეცნიერო ხელმძღვანელი კვლევითი პროექტის “კოვიდ პანდემია და საქართველო: ახალი რეალობის ანთროპოლოგიური კვლევა“ (FR-21-14562) და მონაწილეობს პროექტში “რუსეთ-უკრაინის ომი და საქართველო“ (FR-23-2282). თეას მიღებული აქვს პოსტსადოქტორო გრანტი შოთა რუსთაველის ფონდისგან, ასევე სტიპენდიები (CARTI და კირკლანდი) ჰარვარდის და იაგელონიის უნივერსიტეტებში. იგი არის ავტორი მონოგრაფიის “რუსთავის საბჭოთა მემკვიდრეობა (პატარა ქალაქის დიდი ამბები)“(2022). თეა არის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის მეცნიერ-თანამშრომელი, GIPA-ს ასოცირებული პროფესორი და თსუ-ს მოწვეული ლექტორი. მისი კვლევის ინტერესებია: ტრადიციული სოციალიზაცია, პოსტსაბჭოთა ტრანსფორმაციები, ქალაქის სივრცე და მეხსიერება, ციფრული ანთროპოლოგია.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე.
https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/osSXKwkkR5iAhG0VHRUYHg #/registration

ფოტო: თეა ქამუშაძე

For English please scroll down

19 თებერვალს, საღამოს 7 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ ოლექსანდრ პოლიანჩევის კვლევას: “ტროპიკული ოცნებები: რუსეთის იმპერია და ეგზოტიკური მცენარეები სამხრეთ კავკასიაში”.

მოხსენების შესახებ:

მე-19 საუკუნის დასაწყისში, როდესაც რუსეთმა გააფართოვა თავისი მმართველობა კავკასიონის მთების სამხრეთით, ცარისტულ საზოგადოებაში, ბევრმა ეს ახალი იმპერიული სამფლობელოები წარმოიდგინა როგორც ერთგვარი ღია ცის ქვეშ მდებარე სათბური ეგზოტიკური კულტურებისთვის, რომელთაც მეტროპოლიის საჭიროებები უნდა დაეკმაყოფილებინა. ეს რეგიონი, შავი ზღვის სანაპიროდან კასპიის ზღვის ნაპირამდე, იქცა აკლიმატიზაციის ექსპერიმენტების ლაბორატორიად, სადაც მსოფლიოს სხვადასხვა კუთხიდან შემოტანილ სითბოსმოყვარულ მცენარეთა სახეობებს ცდიდნენ. ეს მოხსენება განიხილავს, თუ როგორ ცდილობდა რუსეთის იმპერია სამხრეთ კავკასიაში საკუთარი ‘ტროპიკების’ შექმნას.

მომხსენებლის შესახებ:

ოლექსანდრ პოლიანჩევმა დოქტორის ხარისხი მოიპოვა ევროპის უნივერსიტეტის ინსტიტუტში (European University Institute), ფლორენციაში, 2017 წელს. 2019 წლიდან ის მუშაობს სოდეთორნის უნივერსიტეტში (Södertörn University), სტოკჰოლმში. იმპერიისა და კოლონიალიზმის ისტორიკოსი, რომლის კვლევების ფოკუსშია იმპერიული რუსეთი, ამჟამად მუშაობს პროექტზე: “Tropics of Tsardom: Plants and Empire in the South Caucasus, 1800–1917“, რომელიც იკვლევს რუსეთის მიერ საკუთარი კვაზიტროპიკული სივრცის გამოგონებას კავკასიაში, შავი ზღვის სანაპიროზე. ამ თემაზე მისი უახლესი ესე “Dream of the Russian Tropics“, გამოქვეყნდა Aeon Magazine-ში.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე. სემინარის სამუშაო ენაა ინგლისური.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე: https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/TjYMpGXIRyS0aPORF0g7LA #/registration

On February 19, at 7 pm Tbilisi time, the biweekly research colloquium of the Institute for Social and Cultural Research, Ilia State University, will host Oleksandr Polianchev with a talk on his research: “Tropical Dreams: The Russian Empire and Exotic Plants in the South Caucasus / Oleksandr Polianichev”.

Abstract:

In the early nineteenth century, as Russia extended its rule south of the Caucasus Mountains, many within tsarist society came to envision these new imperial possessions as a kind of open-air greenhouse for exotic crops suited to the needs of the metropole. From the Black Sea littoral to the Caspian shore, the region became a laboratory for acclimatization experiments with heat-loving plant species procured from across the globe. This talk examines how the Russian Empire sought to create a “tropics” of its own in the South Caucasus.

Bio:

Oleksandr Polianichev earned his Ph.D. from the European University Institute in Florence in 2017. Since 2019, he has worked at Södertörn University in Stockholm. A historian of empire and colonialism with a focus on imperial Russia, he is currently working on the project “Tropics of Tsardom: Plants and Empire in the South Caucasus, 1800–1917,” which examines the invention of Russia’s own quasi-tropical realm on the Caucasus Black Sea coast. His most recent essay on this topic, “Dream of the Russian Tropics,” was published in Aeon Magazine.

The event will take place in English via Zoom. Registration is required.

To register please follow this link: https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/TjYMpGXIRyS0aPORF0g7LA #/registration

For English please scroll down.
5 თებერვალს, საღამოს 7 საათზე, ზუმში გაიმართება სოციალური და კულტურის კვლევების ინსტიტუტის კოლოკვიუმი, რომელზეც განვიხილავთ პროფესორ ჯენიფერ კიტინგის, ანტონი პორაისკი-პომსტას და სოჰი რიუკის კვლევას: “რურალური სამყაროების ხელახალი წარმოსახვა: გარემოს ცვლილების ურთიერთდაკავშირებული მატერიალობები გვიან რუსეთის იმპერიაში”.

მოხსენების შესახებ:

მომხსენებლები მიმოიხილავენ პროექტს “Land Limits” და აღწერენ მათ კოლექტიურ მცდელობას, შეისწავლონ მოსახლეობის, გარემოს ცვლილებების, კაპიტალისა და კონფლიქტის ურთიერთდაკავშირებული ისტორიები რუსეთის ევრაზიაში, 1860-იანი წლებიდან 1920-იანი წლების დასაწყისამდე. ეს პერიოდი, რომელიც ხასიათდებოდა კოლონიზაციის, ინდუსტრიალიზაციის, მოდერნიზაციისა და პოლიტიკური კოლაფსის ურთიერთგადაფარული პროცესებით, მრავალეთნიკური რუსეთის იმპერიის სასოფლო სივრცეებში მასშტაბური ეკოლოგიური ტრანსფორმაციების მოწმე გახდა. კვლევის ავტორები უპირატესობას ანიჭებენ დეტალიზებულ, კონკრეტულ ადგილებზე დაფუძნებულ კვლევას, რათა შეისწავლონ და გამოკვეთონ ადამიანსა და ბუნებას შორის ამ ცვალებადი ურთიერთობების მატერიალური განზომილება. ამასთანავე, იმის გაცნობიერებით, რომ ეკოლოგიურ ცვლილებებს შეუძლია სოციო-ეკონომიკური ურთიერთობების გარდაქმნა, პროექტის ინტერესის საგანია ის, თუ როგორ წარმოიშვა ადაპტაციის, თანამშრომლობის, უთანასწორობისა და კონფლიქტის ახალი ფორმები, მიწასთან დამყარებული ახალი ურთიერთობების შედეგად.

კვლევითი ჯგუფის წევრების ერთობლივი პრეზენტაცია წარმოაჩენს მათ მიმდინარე სამუშაოს, ცენტრალური აზიის მთიან რეგიონებში ეკოსისტემების დარღვევებზე, რუსეთის პოლონეთში ტყეებსა და ხე-ტყის ვაჭრობაზე, და ამიერკავკასიაში სასოფლო-სამეურნეო კულტურების კომოდიფიკაციაზე. ამ ცალკეული შემთხვევის შესწავლის მიღმა, ავტორები მოკლედ განიხილავენ მათ მრავალგვარ ურთიერთგადაჯაჭვულობასაც და სვამენ კითხვას, რა შეიძლება მიიღონ ამ გარემოებისა და თემების მრავალმასშტაბიან დიალოგში ჩართვით იმპერიის ეკონომიკური ზრდის, პოლიტიკური დეზინტეგრაციისა და პლანეტარული ანთროპოცენის შესახებ.

მომხსენებლების შესახებ:

ჯენიფერ კიტინგი არის ისტორიის ასოცირებული პროფესორი ირლანდიაში, დუბლინის საუნივერსიტეტო კოლეჯში. იგი იმპერიისა და გარემოს ისტორიკოსია, განსაკუთრებული ინტერესით ცენტრალური და შუა აზიის მიმართ. მისი პირველი მონოგრაფია ”On Arid Ground: Political Ecologies of Empire in Russian Central Asia” გამოქვეყნდა 2022 წელს და მოიპოვა სამეფო ისტორიული საზოგადოების გლადსტონის პრემია ევროპული ან მსოფლიო ისტორიის საუკეთესო სადებიუტო წიგნისთვის. ბოლო პერიოდში მისი კვლევა ფოკუსირებულია პასტორალიზმის ეკოლოგიებზე, სავაჭრო ქსელებზე, ნელ ძალადობაზე (slow violence) და ეკოსისტემურ დარღვევებზე ცენტრალური აზიის აღმოსავლეთ ნაწილში, მეცხრამეტე საუკუნის ბოლოსა და მეოცე საუკუნის დასაწყისში. ამჟამად იგი არის ERC-ის მიერ დაფინანსებული პროექტის „Land Limits: Towards a Connected History of Population, Environment, Capital and Conflict in Russian Eurasia, 1860s–1920s“ მთავარი მკვლევარი (PI).

ანტონი პორაისკი-პომსტა არის ევროპის კვლევითი საბჭოს პოსტდოქტორანტი დუბლინის საუნივერსიტეტო კოლეჯში და სპეციალიზდება პოლონეთისა და რუსეთის იმპერიის ისტორიაში. მისი მიმდინარე პროექტი იკვლევს რუსეთის იმპერიის პერიფერიული პოლონეთის ურთიერთდაკავშირებულ ისტორიას, განსაკუთრებული ყურადღებით ტყეებზე, ხე-ტყის ვაჭრობაზე და საერთო მიწებზე ებრაელთა ემანსიპაციისა და სოფლის რეფორმის შემდგომ პერიოდში. ანტონი ასრულებს თავის პირველ მონოგრაფიას, რომელიც ეფუძნება კემბრიჯის უნივერსიტეტში დაცულ სადოქტორო დისერტაციას და რომელიც შეისწავლის ინდუსტრიული გარეუბნების ისტორიას ე.წ. ვისლას მიწაზე (Vistula Land). წიგნის სამუშაო სათაურია: “At the Gates of Modernity: A History of Russian Poland’s Urban Outskirts”. მისი უახლესი ნაშრომები გამოქვეყნებულია ჟურნალებში Kritika და Journal of Social History.

სოჰი რიუკი ამჟამად არის პოსტდოქტორანტი ევროპის კვლევითი საბჭოს პროექტში „Land Limits: Towards a Connected History of Population, Environmental Change, Capital and Conflict in Russian Eurasia, 1860s–1920s“. მისი კვლევა, „Village Encounters in Kutaisi Governorate“, იკვლევს, თუ როგორ ინტეგრირდებოდა ამიერკავკასიის რურალური სივრცეები გლობალურ ბაზრებში. განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა იმას, თუ როგორ ზემოქმედებდა სულ უფრო მეტად კომოდიფიცირებული კულტურები, როგორიცაა ყურძენი და სიმინდი, მცირე მასშტაბის სოფლის მწარმოებლების მიწათსარგებლობაზე.

ღონისძიება გაიმართება Zoom-ში და მასზე დასწრება შესაძლებელია წინასწარი რეგისტრაციის საფუძველზე. სემინარის სამუშაო ენაა ინგლისური.

რეგისტრაციისთვის გადადით ბმულზე. https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/MY9PbSaJT3ykovX4Xcoc1g #/registration
On February 5, at 7 pm Tbilisi time, the biweekly research colloquium of the Institute for Social and Cultural Research, Ilia State University, will host Prof. Jennifer Keating, Antoni Porayski-Pomsta and Sohee Ryuk with a talk on their research: “Reimagining rural worlds: Connected materialities of environmental change in the late Russian empire”.

Abstract:

This paper offers an overview of the Land Limits project and collective attempts of the authors to explore connected histories of population, environmental change, capital and conflict in Russian Eurasia between the 1860s and the early 1920s. This period, marked by overlapping processes of colonisation, industrialisation, modernisation and political collapse, witnessed wide-ranging ecological transformations across the rural spaces of the multi-ethnic Russian empire: authors prioritise fine-grained, place-specific research in order to understand and emphasise the materiality of these shifting human-nature relations. At the same time, recognising that ecological change can reshape socio-economic relations, the project is equally interested in tracing how new forms of adaption, cooperation, inequality and conflict emerged through new relationships with the land.

Co-presented by three members of the research team, discussions highlight current work-in-progress on ecosystem disruptions in the uplands of Central Asia, forests and the lumber trade in Russian Poland, and crop commodification in the Transcaucasus. Beyond these individual case studies, the authors briefly consider their various entanglements, asking what can be gained by putting these environments and communities into multiscalar conversations about empire-wide economic growth, political disintegration, and the planetary Anthropocene.

Bios:

Jennifer Keating is Associate Professor of History at University College Dublin, Ireland, and is a historian of empire and environment, with particular interests in Central and Inner Asia. Her first monograph, On arid ground: Political ecologies of empire in Russian Central Asia was published in 2022, and won the Royal Historical Society Gladstone Prize for the best debut book in European or World History. More recently, her research has focused on ecologies of pastoralism; trade networks; slow violence and ecosystem disruptions in eastern Central Asia during the late nineteenth/early twentieth century. She is currently the PI of the ERC-funded project ‘Land Limits: Towards a connected history of population, environment, capital and conflict in Russian Eurasia, 1860s-1920s’.

Antoni Porayski-Pomsta is a European Research Council Postdoctoral Fellow at University College Dublin specialising in the history of Poland and the Russian empire. His current project explores a connected history of peripheral Russian Poland with a particular focus on forests, lumber trade and common land in the aftermath of Jewish emancipation and rural reform. Antoni is also finishing his first monograph building on his doctoral dissertation from the University of Cambridge that will explore the history of industrial suburbs in the so-called Vistula Land. The book is tentatively entitled: At the Gates of Modernity: A History of Russian Poland’s Urban Outskirts. His recent work can be found in Kritika and Journal of Social History.

Sohee Ryuk is currently a Postdoctoral Fellow for the European Research Council project “Land Limits: Towards a connected history of population, environmental change, capital and conflict in Russian Eurasia, 1860s-1920s.” Her research, “Village Encounters in Kutaisi Governorate,” explores how rural areas in the Transcaucasus were integrated into global markets. In particular, she is interested in tracing how increasingly commodified crops such as grapes and corn impacted land use by small-scale rural producers.

The event will take place in English via Zoom. Registration is required.

To register please follow this link. https://uni-goettingen.zoom.us/meeting/register/MY9PbSaJT3ykovX4Xcoc1g #/registration