მდევარი

მდევარი არაკომერციული ციფრული აკადემიური გამომცემლობა. "მდევარს" წარმოგიდგენთ ციფრული ხელოვნების სტუდია "რერო".

🔶 „სტატისტიკა არ გვაძლევს სრულ, უპირობო ჭეშმარიტებებს, არამედ გვთავაზობს დასკვნებს, რომლებიც დაფუძნებულია გარკვეულ დაშვე...
06/09/2026

🔶 „სტატისტიკა არ გვაძლევს სრულ, უპირობო ჭეშმარიტებებს, არამედ გვთავაზობს დასკვნებს, რომლებიც დაფუძნებულია გარკვეულ დაშვებებსა და ალბათობებზე. სწორედ ეს პირობითობა აღიქმება ხშირად სისუსტედ. თუმცა, სინამდვილეში, ეს არ არის დისციპლინის ნაკლი – ეს არის მისი არსი. სტატისტიკა მუშაობს იმ სამყაროში, სადაც სრული ცოდნა მიუწვდომელია და სადაც განუზღვრელობა არის არა გამონაკლისი, არამედ წესი. ჩვენ კი, იმ იშვიათი გამონაკლისის გარდა, როცა პლატონის იდეების სამყაროზე ან ავგუსტინეს „ღვთის ქალაქზე“ ვსაუბრობთ, სწორედ ასეთ სამყაროში – ქაოტურსა და განუსაზღვრელში – ვცხოვრობთ.“

🔷 „სტატისტიკა გვასწავლის, როგორ ვიფიქროთ მაშინ, როდესაც სრული ინფორმაცია არ გვაქვს; როგორ დავაფუძნოთ მსჯელობა არასრულ მონაცემებზე ისე, რომ შევინარჩუნოთ ინტელექტუალური სიზუსტე. ამგვარად, სტატისტიკა არა მხოლოდ მეთოდია მონაცემების ანალიზისთვის, არამედ აზროვნების განსაკუთრებული ფორმაა: იგი გვასწავლის გაუგებრობის ფორმულირებას, მისი საზღვრების დადგენასა და მასთან რაციონალურ ურთიერთობას.“

ავტორი: ანნა სანოძე
რედაქტორი: ბექა იობიძე
კორექტორი: თიკო იობიძე

📰 იხილეთ ვრცლად ნაშრომი „სტატისტიკის ფილოსოფია“.

📌 „მდევარს“ წარმოგიდგენთ რერო.

სტატისტიკა ერთ-ერთი იმ დისციპლინათაგანია, რომელსაც საზოგადოებაში ხშირად უნდობლად უყურებენ. მსგავსი შეფასება, ე...

🔶 „ნეირომეცნიერებისთვის აქამდე ტვინი კვლევის საგანს წარმოადგენდა, ხოლო ბოლო ათწლეულის განმავლობაში ნეიროინჟინერიამ ის გა...
01/09/2026

🔶 „ნეირომეცნიერებისთვის აქამდე ტვინი კვლევის საგანს წარმოადგენდა, ხოლო ბოლო ათწლეულის განმავლობაში ნეიროინჟინერიამ ის გამოთვლით სისტემად აქცია. ხელოვნური ინტელექტის მრავალ სისტემაში გამოიყენება ხელოვნური ნერვული ქსელები (ANN), რომელთა არქიტექტურაც ბიოლოგიური ნერვული ქსელებითაა (BNN) შთაგონებული. შთაგონების წყაროდ ტვინი იქცა, ვინაიდან დედამიწაზე არ არსებობს სისტემა, რომელსაც უკეთ შეუძლია ,,დასწავლა“. შესაბამისად, მეცნიერები დაფიქრდნენ, შეიძლებოდა თუ არა ხელოვნური ნერვული ქსელის ბიოლოგიური, ცოცხალი სისტემით ჩანაცვლება - სწორედ აქ დაიბადა ორგანოიდული ინტელექტი (OI).“

🔷 „ორგანოიდის ნეირონული ქსოვილი ინფორმაციის ათვისებისა და დამახსოვრებისთვის ნეიროპლასტიკურობას იყენებს და დასწავლისათვის დიდი AI მოდელებისგან განსხვავებით მეგავატობით ენერგია არ სჭირდება; OI სისტემაში გარე პროცესორები და ალგორითმები სიგნალების ჩაწერას, ანალიზსა და უკუკავშირის მართვას უზრუნველყოფენ.“

ავტორი: ნინო ხურცილავა
რედაქტორი: ბექა იობიძე
კორექტორი: თიკო იობიძე

📰 იხილეთ ვრცლად სტატია „ორგანოიდული ინტელექტი: ნერვული ქსოვილის, როგორც ბიოლოგიური გამოთვლითი სისტემის, გამოყენება ტექნოლოგიაში“.

📌 „მდევარს“ წარმოგიდგენთ რერო.

ნეირომეცნიერებისთვის აქამდე ტვინი კვლევის საგანს წარმოადგენდა, ხოლო ბოლო ათწლეულის განმავლობაში ნეიროინჟინე....

🔶 „„ივერიაში“, „მოამბესა“ და „ცნობის ფურცელში“ იბეჭდებოდა ვანო ზურაბიშვილის მოთხრობები, რამდენიმე იუმორისტული ხასიათის პ...
29/08/2026

🔶 „„ივერიაში“, „მოამბესა“ და „ცნობის ფურცელში“ იბეჭდებოდა ვანო ზურაბიშვილის მოთხრობები, რამდენიმე იუმორისტული ხასიათის პატარა ამბავი და მრავალი პოლიტიკური წერილი, ბევრი თარგმანი სხვადასხვა ევროპელი მწერლის თხზულებებისა. ვანო ცდილობდა ამ თარგმანთა საშუალებით აღედგინა ის სულიერი კავშირი საქართველოსა და დასავლეთ ევროპას შორის, რასაც აბრკოლებდა მატერიალური და პოლიტიკური მდგომარეობა ჩვენი სამშობლოსი.“

🔷 „1917 წლის რევოლუციის პირველ დღეებშივე ამიერკავკასიის რკინის გზის მუშები და მოხელეები, უმრავლესობით სოციალ-დემოკრატები, არა-სოციალისტ ივანე ზურაბიშვილს ირჩევენ რკინისგზელთა კომიტეტის თავჯდომარედ! ბევრს ახსოვს, თუ რა სამსახური გაუწია ამ კომიტეტმა, მისმა ერთგულმა მუშებმა მაშინ საქართველოს და მის დედაქალაქს; თუ როგორ უვნებლად გაისტუმრეს მილიონიანი რუსული ჯარი, რომელიც მოსწყდა ამიერკავკასიის ფრონტს და ლამობდა რუსეთისაკენ სვლის დროს გაეძარცვა ჩვენი დაბა-ქალაქები.“

ავტორები: არჩილ და ლევან ზურაბიშვილები
კარგ ქართველთა ხსოვნისათვის, პარიზი, 1962 წ.

გამციფრულებლები: ანა სანოძე, მაგდა ვაშაყმაძე

📰 იხილეთ ვრცლად ნაშრომი „ივანე ზურაბიშვილი“.

📌 „მდევარს“ წარმოგიდგენთ რერო.

მამამისი (ისიც ივანე), ახლად გადმოყვანილი საბაჟოს უფროსის თანამდებობაზე, იყო კახელი, სოფელ კალაურის მღვდლის შვილ...

🔶 „მარქსის ფილოსოფიური პროექტის ნორმატიული საფუძველი, ის მორალური ენერგია, რომელიც კაპიტალიზმის კრიტიკას განაპირობებს, რ...
25/08/2026

🔶 „მარქსის ფილოსოფიური პროექტის ნორმატიული საფუძველი, ის მორალური ენერგია, რომელიც კაპიტალიზმის კრიტიკას განაპირობებს, რუსოს საზრისებთან სტრუქტურულად უაღრესად ახლოსაა. უფრო სწორად: მარქსიზმი, ფორმალური განსხვავებების მიუხედავად, ინარჩუნებს რუსოს ნორმატიულ ბირთვს, მაგრამ გამოხატავს მას მატერიალისტურ-ისტორიული ენით.“

🔷 „მარქსიზმის „გულში“ ნამდვილად რჩება რუსოსეული კითხვა: როგორ შეიძლება ადამიანმა აღიდგინოს თავისუფლება უთანასწორობით მოწყობილ საზოგადოებაში? ეს კითხვა ისტორიული შემთხვევითობა კი არ არის, საკმაოდ მნიშვნელოვანი ფილოსოფიური საზრისია, რომელსაც მთლიანი ფილოსოფიური სისტემების წამოწყება შეუძლია, და წარმოდგენილი ანალიზის მიხედვით, იგი ჟან-ჟაკ რუსოს ეკუთვნის.“

ავტორი: თემო ვაგიევი
რედაქტორი: ბექა იობიძე
კორექტორი: გვანცა გოგილაშვილი

📰 იხილეთ ვრცლად სტატია „ჟან-ჟაკ რუსოს საზრისები მარქსიზმის გულში“.

📌 „მდევარს“ წარმოგიდგენთ რერო.

ფილოსოფიის ისტორიაში ხშირად ჩნდება ვითარება, როდესაც ორი მოაზროვნე, სხვადასხვა საზოგადოებრივ-ისტორიულ გარემო.....

⛰️ “მდევარის” მეორე ლაშქრობა ნისლიან მიგარიაზე, ზღვის დონიდან 2026 მეტრი. 2026 წელი. 📜 მადლობა ყველას ძვირფასი დროის თან...
21/08/2026

⛰️ “მდევარის” მეორე ლაშქრობა ნისლიან მიგარიაზე, ზღვის დონიდან 2026 მეტრი. 2026 წელი.

📜 მადლობა ყველას ძვირფასი დროის თანაზიარობისთვის.

🔶 „თუ კორეის ომმა იაპონური პაციფიზმის იდეაში პირველი ბზარი გააჩინა, სპარსეთის ყურის ომმა „იოშიდას დოქტრინის“ რღვევას ჩაუ...
18/08/2026

🔶 „თუ კორეის ომმა იაპონური პაციფიზმის იდეაში პირველი ბზარი გააჩინა, სპარსეთის ყურის ომმა „იოშიდას დოქტრინის“ რღვევას ჩაუყარა საფუძველი. ამ კონფლიქტმა ქვეყანას დაანახა, რომ ეკონომიკური მდგრადობა და აშშ-ზე დამოკიდებული უსაფრთხოება მხოლოდ მეტ-ნაკლებად მშვიდ გარემოში ამართლებდა. როდესაც ქვეყანა მოულოდნელი კრიზისის პირისპირ აღმოჩნდა, რაც სწრაფ სამხედრო-პოლიტიკურ ზომებს მოითხოვდა, მისი ინსტიტუციური კუთხით მოუმზადებლობა გაცხადდა. სწორედ ამ მძიმე გამოცდილებამ უბიძგა იაპონიას, გადაეხედა საკუთარი კონსტიტუციური შეზღუდვებისთვის.“

🔷 „პაციფიზმის ცვლილება ძირითადად გამოიხატება მისი უფრო მოქნილი ფორმის ჩამოყალიბებაში, რაც იაპონიას საშუალებას აძლევს, არსებული ვითარებიდან გამომდინარე გადაწყვიტოს საერთაშორისო კონფლიქტებში ჩართულობის ხარისხი და, ამავდროულად, შეინარჩუნოს გავლენა რეგიონული უსაფრთხოების არქიტექტურაზე.“

ავტორი: ნინო ჭუმბურიძე
რედაქტორები: ბექა იობიძე, მარიამ გორდაძე
კორექტორი: ხატია რუხაია

📰 იხილეთ ვრცლად სტატია „იაპონური პაციფიზმის ცვლილება მეორე მსოფლიო ომიდან დღემდე“.

📌 „მდევარს“ წარმოგიდგენთ რერო.

იაპონია, დღესდღეობით ამერიკის შეერთებული შტატების ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი მოკავშირე, მეორე მსოფლიო ომის დრო....

🔶 „ადრეულ ასაკში განცდილ ტრავმას გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს, რადგან განვითარების ამ საფეხურზე რთულია ერთმანეთისგან გან...
11/08/2026

🔶 „ადრეულ ასაკში განცდილ ტრავმას გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს, რადგან განვითარების ამ საფეხურზე რთულია ერთმანეთისგან განასხვაო სოციალური მდგომარეობა და პიროვნული ღირსება. ჩვენი კვლევები ცხადყოფს, რომ ბავშვები სიღარიბეს აღიქვამენ არა როგორც დროებით, დაძლევად მოცემულობას, არამედ, როგორც საკუთარი პიროვნების მუდმივ მახასიათებელს. სოციალურად შეჭირვებულ გარემოში მცხოვრები მოზარდები ხშირად ამბობენ უარს საოცნებო პროფესიების დაუფლებაზე, ვინაიდან არ აქვთ განცდა, რომ ამგვარი წარმატება მათთვის ხელმისაწვდომია; ისინი მიიჩნევენ, რომ მცირედით უნდა დაკმაყოფილდნენ და გარემოს მიმართ ნაკლები მოლოდინი ჰქონდეთ.“

🔷 „სიღარიბე არ შემოიფარგლება ფინანსურ ეკონომიკური შეჭირვებით; მხოლოდ ფულადი რესურსების გადაცემა მათ ფსიქოლოგიურ პრობლემებს ვერ გადაჭრის. სიღარიბით გამოწვეული შფოთვა, უნდობლობა, სტიგმა და დასწავლილი უმწეობა შესაძლოა შენარჩუნდეს მაშინაც კი, როდესაც მატერიალური პრობლემები უკვე დაძლეულია. ამ მანკიერი წრის გარღვევა მოითხოვს არა მხოლოდ ფულს, არამედ მუშაობას პიროვნების თვითშეფასების ზრდის, უსაფრთხოებისა და საზოგადოებრივი აღიარების მიმართულებით.“

ავტორები: ანნა ამილახვარი, ანანო ყავალაშვილი, ბაკო ქობალია, ნინო ბარბაქაძე
რედაქტორი: ბექა იობიძე, მარიამ გორდაძე
კორექტორი: ირე თვარაძე

📰 იხილეთ ვრცლად აკადემიური ინტერვიუ ანასტასია ქიტიაშვილთან,- „სიღარიბის ფსიქო-სოციალური საფუძვლები“.

📌 „მდევარს“ წარმოგიდგენთ რერო.

საზოგადოებრივ მეცნიერებებსა და პოლიტიკურ მსჯელობაში სიღარიბე, უპირატესად, მატერიალური რესურსების ნაკლებობად ...

🔶 „თვისებრივი კვლევები, რომლებიც საქართველოში სოციალური შემწეობის მიმღებთა გამოცდილებას სწავლობს, ერთგვარ „სისტემურ შფოთ...
07/08/2026

🔶 „თვისებრივი კვლევები, რომლებიც საქართველოში სოციალური შემწეობის მიმღებთა გამოცდილებას სწავლობს, ერთგვარ „სისტემურ შფოთვას“ ააშკარავებს. თუ ადამიანი მიზნობრივ სოციალურ დახმარებაზეა დამოკიდებული, მას საკუთარი სიღარიბის მუდმივი „მტკიცება“ უწევს, რის გამოც სიღარიბე არა მხოლოდ გამოცდილებად, არამედ ერთგვარ როლადაც იქცევა. ადამიანი მუდმივად იმის შიშით ცხოვრობს, რომ რომელიმე მაჩვენებლის ცვლილება, მაგალითად, ოჯახში ავტომანქანის ან პირუტყვის შეძენა, მის მდგომარეობას შეცვლის და დახმარება შეუწყდება. ამას მძიმე შედეგები მოსდევს,- ოჯახები, მაგალითად, შეგნებულად არ აკეთებენ ჩამსხვრეულ ფანჯრებს, შემოწმებისას მალავენ ნივთებს…“

🔷 „ერთი მხრივ, სახელმწიფო უამრავ მონაცემს აგროვებს, თითქოს საზოგადოების საჭიროებების უკეთ შესაცნობად; მეორე მხრივ კი, სწორედ ეს ცოდნა ხდება პოლიტიკური პასუხისმგებლობის შეზღუდვის გამამართლებელი საბუთი. როდესაც წესდება აბსოლუტური სიღარიბის მკაცრი საზომები, იგი უდავო ჭეშმარიტებად საღდება და ბუნებრივად შლის მხედველობის არეალიდან იმ ადამიანებს, რომლებიც ამ ზღვარს ოდნავ სცილდებიან, თუმცა სინამდვილეში შიმშილობენ. სახელმწიფო ჭეშმარიტების ერთპიროვნული განმკარგველი ხდება, იგი თავად განსაზღვრავს, რა არის ნამდვილი გაჭირვება და რა - უბრალო უკმაყოფილება. ამ შემთხვევაში ციფრები კი არ ასახავენ, არამედ თავად ქმნიან ახალ სინამდვილეს, სადაც გაჭირვება მხოლოდ მაშინ არსებობს, თუ იგი სტატისტიკურადაა ასახული.“

ავტორი: გვანცა ახვლედიანი
რედაქტორი: ბექა იობიძე
კორექტორი: ნინო კაჭარავა

📰 იხილეთ ვრცლად ნაშრომი „როგორ შიათ საქართველოში: სტატისტიკის სოციოლოგიური კვლევა“.

📌 „მდევარს“ წარმოგიდგენთ რერო.

მრუდი, რომელიც სიღარიბის აბსოლუტურ ზღვარს ქვემოთ მყოფი მოსახლეობის წილს ასახავს, მდგრადი შემცირებით ხასიათდებ....

"მდევარის" უახლესი, 27-ე ნომერი ეძღვნება საბა ელიაშვილის ხსოვნას. 📖 №27 - ში წარმოდგენილია სტატიები ფილოსოფიიდან, სოციოლ...
02/08/2026

"მდევარის" უახლესი, 27-ე ნომერი ეძღვნება საბა ელიაშვილის ხსოვნას.

📖 №27 - ში წარმოდგენილია სტატიები ფილოსოფიიდან, სოციოლოგიიდან, პოლიტოლოგიიდან, ისტორიიდან და ნეირომეცნიერებიდან.

"მდევარს" წარმოგიდგენთ ციფრული ხელოვნების სტუდია რერო.

“მდევარი” ციფრული, არაკომერციული გამომცემლობაა, რომლის არსებობის შინაარსიც სრულფასოვანი ქართული ენით შექმნილ...

🔶 "ელექტრომაგნიტურ ტალღებზე მრავალი ცდის შედეგებმა მთელი ევროპის ფიზიკოსები განცვიფრებაში მოიყვანა. სპეციალისტები განსაკ...
29/05/2026

🔶 "ელექტრომაგნიტურ ტალღებზე მრავალი ცდის შედეგებმა მთელი ევროპის ფიზიკოსები განცვიფრებაში მოიყვანა. სპეციალისტები განსაკუთრებით ბოსეს ხელსაწყოებით იყვნენ გაკვირვებული. შემდეგ ბოსე გადავიდა, თანამედროვე ტერმინით რომ გამოვთქვათ, ბიოფიზიკის საკითხების შესწავლაზე. პარალელურად დაიწყო მუშაობა ფიზიოლოგიასა და ბოტანიკაში. ეს გარემოება ადვილად ასახსნელია. იქ, სადაც საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა განვითარებამ გარკვეული მიზეზების გამო დაიგვიანა, მოწინავე ადამიანებს უხდებოდათ ერთდროულად მეცნიერების რამდენიმე დარგის დაძვრა მკვდარი წერტილიდან. ამის მაგალითი ბევრია: რუსეთში - მ. ლომონოსოვი, ამერიკაში - ფრანკლინი, საქართველოში - ანტონ, დავით და იოანე ბაგრატიონები და სხვა."

🔷 "ბოსეს დაუცხრომელი სამეცნიერო-პედაგოგიური და საზოგადოებრივი მოღვაწეობის შედეგად ინდოეთში გაიხსნა პირველი საბუნებისმეტყველო სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტი. ეს მოხდა 1917 წლის 30 ნოემბერს, ჯეგდიშ ჩანდრა ბოსეს დაბადების დღეს. საზეიმო სხდომაზე ბოსემ წარმოთქვა სიტყვა, რომელიც ინდოელ ხალხს არასოდეს დაავიწყდება: „ადამიანმა უკვდავების მარცვლები უნდა ეძებოს იდეალებში და სახელის მოხვეჭაში. კაცობრიობამ შეიძლება დაამყაროს ჭეშმარიტი ბრძანებულობა არა დოვლათის დაგროვებით, არამედ იდეებისა და იდეალების გავრცელებით.... მეცნიერი ჯილდოს უნდა პოულობდეს მორალური კმაყოფილების სახით ახლად მიღებული მეცნიერული შედეგებისაგან... ცოდნა უნდა გავრცელდეს საყოველთაოდ, რაიმე აკადემიური შეზღუდვის გარეშე, ყველა რასასა და ხალხებში, მამაკაცთა და ქალთა შორის, ყველა დროში“."

ავტორები: ვ. პარკაძე, მ. პარკაძე
რედაქტორი: მ. მირიანაშვილი
მსოფლიოს ფიზიკოსები II, თბილისი, 1973

გამციფრულებელი: ანასტასია ჯაფარიძე
გელა გელაშვილის ბიბლიოთეკიდან

📰 იხილეთ ვრცლად ნაშრომი „ჯეგდიშ ჩანდრა ბოსე (1858-1937)“.

📌 "მდევარს" წარმოგიდგენთ რერო.

„საბუნებისმეტყველო მეცნიერებას ინდოეთში სათავეში უდგას შესანიშნავი მეცნიერი ბოსე, რომლის სახელი მსოფლიო მეცნ...

Address

Tbilisi

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when მდევარი posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The School

Send a message to მდევარი:

Shortcuts

Share