Erudio

გიდელი
წნული ჭურჭელის სახეობა. წვნა კაცობრიობის კულტურის უძველესი მონაპოვარია, იგი წინ უსწრებდა ქსოვას, რომელიც მისგან განვითარდა. წვნასთანაა დაკავშირებული აგრეთვე კაცობრიობის კულტურის ისეთი მონაპოვარიც, როგორიცაა მეთუნეობა. მეთუნეობა ყველგან ალბათ იმის შედეგად გაჩნდა, რომ დაწნულ ან ხის ჭურჭელს თიხით ლესავდნენ, რათა ცეცხლგამძლე გაეხადათ. ძველ ქართულ წერილობით ძეგლებში წვნის აღმნიშვნელი ტერმინია თხზვა. ეს ტერმინი დღეისათვის მხოლოდ აჭარულ დიალექტშია შემონახული.
წნული ჭურჭლის დასამზადებლად იყენებენ, უპირატესად ტირიფს და მის სახესხვაობებს - ძეწნას, მდგნალს, წნორს, მანეულს, აგრეთვე - თხილს, შვინდს, უზანს, სიმინდის ფუჩეჩსა და პურის ნამჯას. საქართველოში გავრცელებული წნული ჭურჭლებიდან ფორმითა და ფუნქციით საყურადღებოა მოგრძო, ძირწაწვეტებული უყურო გოდორი - გიდელი. იგი მაღლარი ვენახისა და ხილის საკრეფი ჭურჭელია.
გიდელს ამზადებენ წნელისა და ტკეჩისგან. გავრცელებულია გურიაში, აჭარაში, სამეგრელოში, ლეჩხუმში, ქვემო იმერეთსა და სხვაგან. გიდელის მთავარი საყრდენი წაბლის, მუხის ან ქორაფის ღეროა, რომელსაც ცეცხლზე ათბობენ და ოთხივე მხრიდან ტკეჩებს აცლიან. ღეროს შუაში დარჩენილ ხის გულს ჭრიან და მის ქვედა ნაწილს გიდელის ფსკერად ტოვებენ. გურიაში მას კუშტული ჰქვია, ლეჩხუმში - მუჯურო, აჭარაში - კუნჭულო, სამეგრელოში - კურსული. გიდელის საწნავ ტკეჩს ასე ამზადებენ: საშუალო სისქის დანით ჩაჭრიან, მუხლზე მოხრიან და მარჯვენა ხელის შუა თითის დახმარებით თანდათან ზოლებად შლიან. გიდელის წვნა იწყება ფსკერიდან. გიდელის საყრდენს წვრილი ტკეჩი ჯვარედინად გადაეწვნება. წვნა ხორციელდება მარჯვნიდან მარცხნივ. შუა ნაწილში გიდელი ოდნავ ფართოვდება, რისთვისაც მსხვილ ტკეჩს უმატებენ. გიდლის თავსაც მსხვილ ტკეჩს შემოაწნავენ. თავზე უკეთებენ თოკის სახელურს, რომელზეც ხის კავი - ღვანღვალი - არის მიმაგრებული ტოტზე გიდლის ჩამოსაკიდებლად.

"ყველა ადამიანის ცხოვრება მის ფიქრზეა დაფუძნებული. თუ ფიქრი იცვლება, იცვლება ცხოვრებაც."

— ლევ ტოლსტოი

როგორი ღვინო დგება ხემხოსგან?

ხემხოსგან დგება უმეტესად თეთრი მშრალი ღვინო, რომელიც შეიძლება იყოს როგორც ევროპული, ისე ტრადიციული ქვევრის ტექნოლოგიით დაყენებული.

მახასიათებლები:

ფერი: ნათელი ჩალისფერი, ქვევრში დაყენებისას — ქარვისფერს უახლოვდება

სურნელი: ნაზი და ელეგანტური — ვაშლი, თეთრი ყვავილები, მსუბუქი ციტრუსი

გემო: ჰარმონიული, ზომიერი სხეულით, კარგი მჟავიანობით

სტრუქტურა: ქვევრის vinifikaciis შემთხვევაში უფრო ძლიერი და ტანინოვანი

ზოგადი შეფასება:

ხემხოსგან მიღებული ღვინოები გამოირჩევა სისუფთავით, სიფრეშით და ტიპური ქართლის სტილით. ის შესანიშნავი მასალაა როგორც მონოვარიტეტული (ერთჯიშიანი), ასევე კუპაჟური ღვინოების წარმოებისთვის

2025-2026 სასწავლო წლისთვის უნივერსიტეტების მიხედვით ე.წ. უფასო ფაკულტეტების სია გამოქვეყნდა უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულება საგანმანათლებლო პროგრამა სსიპ – ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისი.....

სვანეთი, მწვერვალი შხარა, აქ იბადება ენგური...
მინდია ჩარქსელიანი ს ფოტო.

ენგურის ულამაზესი ხეობა