Centar za primenjenu istoriju / Centre for Public History

CPI vas poziva na ciklus tribinu.

PATINA / ПАТИНА is an interdisciplinary art and research project on remembrance culture, exploring World War II and Holocaust memorial sites in Bosnia and Herzegovina, Croatia, and Serbia. The international encounter project runs from June 16–27, 2025. PATINA / ПАТИНА is organized by Grupa arhitekata and Synnika e.V. The working language is English.

Apply by March 31 using the official application form, available for download on www.synnika.space/patina

The project is funded by the EVZ Foundation and the Federal Foreign Office as part of the program YOUNG PEOPLE remember international .
https://www.instagram.com/p/DF47npQISEB/?img_index=1

Apply now! PATINA / ПАТИНА is an interdisciplinary art and research project on remembrance culture, exploring World War II and Holocaust memorial sites in Bosnia and Herzegovina, Croatia, and Serbia. The international encounter project runs from June 16–27, 2025. PATINA / ПАТИНА is organized by Grupa arhitekata and Synnika e.V. The working language is English. Apply by March 31 using the official application form, available for download on www.synnika.space/patina The project is funded by the EVZ Foundation @evzfoundation and the Federal Foreign Office as part of the program YOUNG PEOPLE remember international @evzyoung. Photos: Mathias Weinfurter Fonts: Jost* by Owen Earl, Mon Trappist by Vika Usmanova/MontiFonti #art #opencall #memorial #spomenik #JugendErinnert #EVZgefördert #YoungPeopleRememberInternational

U ovom trenutku, dok u Srbiji paradržavne grupe napadaju studente i studentkinje koji traže pravdu, slobodu i odgovornost, a oni_e im odgovaraju hrabrošću, upornošću i zajedništvom, ovo je i prilika za prisećanje na jednu drugu mladost koja nije poklekla pred nepravdom i silom, razumevajući da niko nije slobodan_na, ako nisu svi_e slobodni_e.

Dođite da zajedno obeležimo 80 godina borbe žena u Srbiji za prava, bolji položaj u društvu i mir u Srbiji i regionu! Da porazmislimo o tome šta nas sve spaja u regionu, ali i šta nam je zajedničko sa ženama koje su nam omogućile brojna prava koja danas imamo i koja s mukom čuvamo. Da vidimo koje smo lekcije naučile, da podelimo iskustva i da planiramo dalju borbu.

📫 Czkd Centar (Birčaninova 21, Beograd)
🗓️ subota, 8. februar
⏰ 17 časova

Prijave putem linka nisu obavezne, ali su veoma poželjne:
https://forms.gle/TrkEXWCMBrJyyprN8

CPI u saradnji sa Internationale Jugendgemeinschaftsdienste iz Nemačke i uz podršku EVZ, organizovao je seminar na temu proučavanja istorije Drugog svetskog rata/Holokausta i ratova 1990-ih u Jugoslaviji, i kako istorija i njeno obeležavanje oblikuju nacionalne narative i društvo danas.

Program međunarodne razmene mladih sa učesnicama i učesnicima iz Nemačke i Srbije obuhvatio je studijske posete mestima od istorijskog značaja, predavanja i debate.

International Youth Exchange: Peace Caravan Belgrad (ijgd & CPI) Internationale Jugendgemeinschaftsdienste (ijgd) and the Center for Public History, with the support of the EVZ Foundation as part of the "Young People Remem...

[Lecture] Milovan Pisarri – “The destruction of the Yugoslav Jews: a paradigm of the Holocaust in Europe” (Shoahlab) [Lecture] Milovan Pisarri – “The destruction of the Yugoslav Jews: a paradigm of the Holocaust in Europe” (Shoahlab)Before the Second World War, around 70,000 Jews lived in Yugoslavia, gathered in 121 communities, of which Belgrade, Zagreb and Sarajevo were the main ones. During the Holocaust ...

Pogledajte kratku reportažu o javnom vođenju "Borbe na Košarama kao mesto sećanja i proizvodnje herojskog mita?" koje je vodila sociološkinja i istraživačica CPI Marijana Stojčić u okviru trećeg Festivala javne istorije.

VIDA art - Žrtve i heroji u mitu o Košarama Za vrijeme NATO bombardiranja tadašnje Savezne Republike Jugoslavije, u proljeće 1999., trajala je i bitka za Košare na granici Kosova i Albanije, gdje se na...

U okviru trećeg Festivala javne istorije prikazan je film "Generacija Borova - 30 godina kasnije" rediteljice Isidore Pekić, a posle filma održan je javni razgovor "Ekonomska transformacija i borba/e za javno dobro i radnička prava."
U razgovoru su učestvovali novinar i jedan od govornika u filmu Slavko Bubalo, Bojana Tamindžija iz Centra za politike emancipacije, antropolog Dragan Stojmenović, pravnik i ekspert iz oblasti radnih i socijalnih prava Mario Reljanović.
Razgovor je moderirala Tamara Šmidling.

Opširniji tekst o samom filmu možete pročitati na našoj zvaničnoj stranici: https://cpi.rs/aktuelnost/41/

Autorka festivalskih fotografija je Milena Aresenić Petrović.

"U prostorijama „Miljenko Dereta“ 20. juna otvoren je Festival izložbom fotografija iz devet gradova, devet tematskih celina koje prikazuju obeležena i neobeležena mesta sećanja na događaje iz devedesetih. Na fotografijama se nalaze mesta sećanja u Kruševcu, Zrenjaninu, Prijepolju, Kraljevu, Vranju, Užicu, Priboju, Rumi i Smederevu."

Ceo tekst o otvaranju Festivala možete pročitati na našoj zvaničnoj stranici.

Autorka teksta je Milica Srejić, dok autorka festivalskih fotografija je Milena Arsenić Petrović.

Vođenje „Kolaboracije u kiselo-ljutom sosu – Draža Mihailović i pisanje „nove istorije“ antifašističkog otpora“ je održano 19. maja kao najavu događaj za treći Festival javne istorije.

Vođenje je počelo u Spomen sobi Dragoljuba Mihailovića, a završilo se u parku prekoputa Beogradskog dramskog pozorišta, u kome je smešten Vozarev krst, prvi javni spomenik na teritoriji Beograda, podignut 1847. godine.

Iako je fokus postavke u spomen sobi potpuno na ličnosti D. Mihailovića, pitanja koja smo otvorili_e tokom vođenja, ticala su se u kojoj meri se može govoriti o četničkom pokretu kao antifašističkom i koliko su strategije nesukobljavanja sa okupacionim snagama s godinama prerasle u kolaboraciju. Takođe, u kojoj meri je revalorizacija četničkog pokreta u prethodnih tridesetak godina u funkciji napora zvaničnih struktura da se ratovi devedesetih koji su vođeni sličnim ideološkim konceptima i imali slična ishodišta u vidu masovnih stradanja civila i etničkih čišćenja, predstave kao odbrambeni i patriotski.

Osvrćući se na masovne zločine nad civilima, počinjene od strane četničkih jedinica u pribojskom 1943. godine, istoričar Milivoj Bešlin, jedan od voditelja šetnje, navodi:

„Pokolj muslimanskog civilnog stanovništva koji se desio u februaru 1943. u okolini Priboja, pod komandom majora Pavla Đurišića nije bio izolovani incident, niti se može tumačiti kao reakcija na zločine počinjene nad lokalnim srpskim stanovništvom. Četnički pokret je od svog osnivanja, 1941. godine, prihvatio načela dokumenta „Homogena Srbija“ Stevana Moljevića, u kome je jasno naznačen cilj delovanja, a to je stvaranje etnički čiste države, zasnovane na izrazito konzervativnim vrednostima i korporativnom kapitalizmu“.

This weekend, we began the first part of our international youth exchange program, 'History in Conflict through the Peace Caravan,' which took place online. After discussing historical narratives, conflicts, and the culture of remembrance, we are now ready for our journey to Belgrade.

Poslednji dan Festivala počinjemo radionicom "Svakodnevnica u Beogradu devedesetih" koju će voditi Tamara Šmidling iz Centra za primenjenu istoriju, na kojoj ćemo zajedno otkrivati ili prisećati se kako je izgledao život u Beogradu tokom prve polovine devedesetih.
Radionica počinje u 12h i pozivamo vas da donesete materijal koji imate u svojim ličnim „arhivama“ – fotografije, novine, predmete, video snimke, kako bi zajedno kreirali mapu važnih mesta, pojmova, fenomena vezanih za svakodnevnicu devedesetih.
Za one koji se ovog perioda sećaju iz priče drugih, ovo je prilika da čujete više o ličnim iskustvima preživljavanja u Beogradu i celoj Srbiji.

Festival zatvaramo predstavljanjem knjige "Kartografija otopora: Zagreb 1941-1945" sa početkom u 18h.

Oba događaja se održavaju u Prostor Miljenko Dereta.

Drugi dan Festivala javne istorije počinjemo javnim vođenjem "Borba na Košarama kao mesto sećanja i proizvodnje herojskog mita?"

Šetnja počinje u 12h a vodi je sociološkinja i istraživačica CPI Marijana Stojčić.

U večernjim satima, tačnije od 18h do 20h, pridružite nam se na javnom razgovoru "Neizvesna prošlost, sve neizvesnija budućnost? Društvena polarizacija i savremene političke borbe" u Prostor Miljenko Dereta .