10/09/2026
๐ ๐๐ก๐ข๐ฃ๐๐จ๐ญ๐๐๐ ๐๐ข๐ฅ๐ ๐ข๐ข๐ก๐ง๐๐๐ฅ๐๐ฃ๐๐ ๐๐ก ๐๐ ๐ฃ๐ฅ๐๐ฉ๐๐ก๐ง๐๐ ๐ฉ๐๐ก ๐๐๐ฅ๐ข๐ก๐๐ฆ๐๐๐ ๐ญ๐๐๐๐ง๐๐ก
Woo, J. Y., & Naftolin, F. (2026). Journal of Menopausal Medicine, 32, 65โ74.
Deze review bekijkt HST (Hormoonsubstitutietherapie) niet alleen als behandeling van menopauzeklachten. De auteurs onderzoeken ook wat het verlies van oestrogeen betekent voor de gezondheid op lange termijn en welke rol HST daarbij kan spelen.
Centraal staat รฉรฉn belangrijke boodschap: het moment waarop HST wordt gestart, telt.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐ ๐ ๐๐ก๐ข๐ฃ๐๐จ๐ญ๐ ๐๐ฆ ๐๐๐ก ๐๐๐ก๐ง๐๐๐ฃ๐จ๐ก๐ง
De menopauze gaat over veel meer dan het stoppen van de menstruaties.
Wanneer de hoeveelheid oestrogeen daalt, verandert er op verschillende plaatsen in het lichaam iets. Processen die uiteindelijk kunnen leiden tot bijvoorbeeld hart- en vaatziekten, diabetes of osteoporose kunnen daardoor versnellen.
Rond de menopauze worden onder andere gezien:
โช๏ธ meer vet rond de buik
โช๏ธ minder gunstige cholesterolwaarden
โช๏ธ een minder goede verwerking van bloedsuiker
โช๏ธ veranderingen in de bloedvaten
โช๏ธ sneller botverlies
Deze veranderingen zijn niet alleen het gevolg van ouder worden.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐ข๐๐ฆ๐ง๐ฅ๐ข๐๐๐๐ก ๐ช๐๐ฅ๐๐ง ๐๐ก ๐๐๐ง ๐๐๐๐ ๐๐๐๐๐๐๐
Oestrogeen is niet alleen belangrijk voor de menstruatiecyclus. Het heeft invloed op heel wat andere lichaamsfuncties.
๐ฆ๐๐ผ๐ณ๐๐ถ๐๐๐ฒ๐น๐ถ๐ป๐ด
Oestrogeen helpt het lichaam om suikers en vetten goed te verwerken. Wanneer oestrogeen daalt, kunnen buikvet en problemen met de bloedsuiker toenemen.
๐๐ฎ๐ฟ๐ ๐ฒ๐ป ๐ฏ๐น๐ผ๐ฒ๐ฑ๐๐ฎ๐๐ฒ๐ป
Oestrogeen helpt de bloedvaten gezond en soepel te houden. Wanneer oestrogeen daalt, kunnen bloedvaten stijver worden en kunnen veranderingen ontstaan die bijdragen aan hart- en vaatziekten.
๐๐ผ๐๐๐ฒ๐ป
Oestrogeen beschermt tegen botverlies. Wanneer oestrogeen daalt, wordt meer bot afgebroken. Hierdoor neemt het risico op osteoporose en botbreuken toe.
๐๐ฒ๐ฟ๐๐ฒ๐ป๐ฒ๐ป
Oestrogeen speelt ook een rol in de werking en energievoorziening van de hersenen. Tijdens de menopauze veranderen bepaalde processen in de hersenen, maar wat HST precies betekent voor het risico op dementie is nog niet voldoende duidelijk.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐ ๐ฉ๐๐ฅ๐๐ก๐๐๐ฅ๐๐ก๐๐๐ก ๐๐๐๐๐ก๐ก๐๐ก ๐๐ ๐ฉ๐ขฬ๐ขฬ๐ฅ ๐๐ ๐ ๐๐ก๐ข๐ฃ๐๐จ๐ญ๐
De menopauze is het moment van de laatste menstruatie, maar veel lichamelijke veranderingen beginnen al eerder, tijdens de perimenopauze.
In deze periode kunnen al veranderingen optreden in buikvet, bloedsuiker, bloedvaten en hersenen.
De auteurs zien deze periode daarom als een belangrijk moment om aandacht te besteden aan leefstijl, hart- en vaatgezondheid, stofwisseling en, wanneer aangewezen, HST.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐๐ ๐๐ฆ๐ง ๐ง๐๐๐ง ๐๐๐ง ๐ ๐ข๐ ๐๐ก๐ง ๐ฉ๐๐ก ๐ฆ๐ง๐๐ฅ๐ง๐๐ก
Oudere onderzoeken naar HST zorgden jarenlang voor veel ongerustheid.
Maar veel vrouwen in die onderzoeken begonnen pas op latere leeftijd met HST. Ze waren vaak al meer dan tien jaar voorbij de menopauze en sommigen hadden al hart- en vaatziekten of andere belangrijke gezondheidsproblemen.
Dat is niet hetzelfde als HST starten bij een gezonde vrouw rond de menopauze.
Volgens deze review is de verhouding tussen voordelen en risicoโs het gunstigst wanneer geschikte gezonde vrouwen HST starten:
โช๏ธ vรณรณr 60 jaar
โช๏ธ of binnen 10 jaar na de menopauze
Dit wordt vaak het โwindow of opportunityโ genoemd.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐ก๐๐๐ง ๐๐๐๐ ๐๐ฆ๐ง ๐๐ฆ ๐๐๐ง๐ญ๐๐๐๐๐
Niet alleen het moment waarop HST wordt gestart is belangrijk. Ook welke hormonen worden gebruikt en hoe ze worden toegediend maakt verschil.
Oestrogeen kan bijvoorbeeld als tablet worden ingenomen of via de huid worden toegediend met een pleister, gel of andere vorm.
Oestrogeen via de huid heeft minder invloed op de bloedstolling dan oestrogeen in tabletvorm. Daarom wordt deze vorm vaak verkozen bij vrouwen met een verhoogd risico op trombose.
Ook het soort progesteron of progestageen dat samen met oestrogeen wordt gebruikt, kan verschil maken.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐ข๐ฅ๐ฆ๐ง๐๐๐ก๐๐๐ฅ
Het borstkankerrisico is niet bij iedere vorm van HST hetzelfde.
In een groot Amerikaans onderzoek werd een kleine stijging van het borstkankerrisico gezien bij een oudere combinatie van oestrogeen en een synthetisch progestageen.
Bij vrouwen zonder baarmoeder die alleen oestrogeen gebruikten, werd tijdens langdurige opvolging juist een l***r borstkankerrisico gevonden.
Ook het hormoon dat aan oestrogeen wordt toegevoegd om het baarmoederslijmvlies te beschermen, maakt verschil. Gemicroniseerd progesteron lijkt een gunstiger risicoprofiel te hebben dan sommige synthetische progestagenen.
HST is dus niet รฉรฉn behandeling. Het borstkankerrisico hangt onder andere af van welke hormonen worden gebruikt.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐๐๐ฆ๐ง๐๐ก๐๐ก ๐๐ก ๐ง๐ฅ๐ข๐ ๐๐ข๐ฆ๐
Oestrogeen in tabletvorm verhoogt de kans op galstenen en heeft meer invloed op de bloedstolling.
Bij oestrogeen via de huid zijn deze effecten kleiner.
Daarom kan de manier waarop oestrogeen wordt toegediend belangrijk zijn bij de keuze van HST.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐๐ฅ๐ข๐๐ฅ๐ง๐
Volgens deze review lijkt het risico op beroerte niet verhoogd bij vrouwen die HST starten vรณรณr 60 jaar of binnen 10 jaar na de menopauze.
Het risico neemt toe met de leeftijd en bij hogere doseringen oestrogeen in tabletvorm. Bij oestrogeen via de huid is het risico l***r.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐ฆ๐ง ๐๐ก ๐๐ ๐๐๐ฅ๐ฆ๐๐ก๐๐ก
Oestrogeen heeft belangrijke functies in de hersenen.
Toch weten we nog niet voldoende zeker of HST dementie kan voorkomen.
HST wordt daarom niet uitsluitend voorgeschreven om dementie of geheugenproblemen te voorkomen.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐ข๐๐๐๐ก๐ ๐ ๐๐ ๐๐ฆ๐ง ๐ช๐ข๐ฅ๐๐๐ก ๐๐๐๐ฅ๐จ๐๐๐ง?
Er bestaat geen vaste maximale behandelduur die voor iedereen geldt.
HST hoeft dus niet automatisch na bijvoorbeeld vijf jaar te worden gestopt.
Of iemand HST blijft gebruiken, wordt individueel bekeken. De voordelen en mogelijke risicoโs worden regelmatig opnieuw beoordeeld.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐ฉ๐๐ฅ๐๐๐ฅ ๐๐๐๐๐๐ก ๐๐๐ก ๐ข๐ฃ๐ฉ๐๐๐๐๐๐ฅ๐ฆ
De menopauze heeft gevolgen voor veel meer dan menstruaties en opvliegers.
Het is daarom ook een belangrijk moment om aandacht te besteden aan:
โช๏ธ hart en bloedvaten
โช๏ธ bloeddruk en cholesterol
โช๏ธ bloedsuiker en gewicht
โช๏ธ botgezondheid
โช๏ธ beweging en voeding
โช๏ธ persoonlijke risicofactoren
De huidige richtlijnen adviseren niet om HST uitsluitend te starten om chronische ziekten te voorkomen.
De auteurs gaan echter een stap verder. Zij stellen dat wanneer menopauzeklachten vroeg worden behandeld, HST tegelijkertijd invloed kan hebben op lichamelijke veranderingen die later kunnen bijdragen aan chronische ziekten.
ใปใปใปใปใปใปใปใปใปใป
๐๐๐ฅ๐ก๐๐ข๐ข๐๐ฆ๐๐๐๐ฃ
De menopauze is een verandering van het hele lichaam, niet alleen van de menstruatiecyclus.
Wanneer oestrogeen daalt, verandert er onder andere iets in de stofwisseling, bloedvaten, botten en hersenen.
HST kan menopauzeklachten behandelen en botverlies tegengaan. Volgens deze review kan vroeg gestarte en individueel gekozen HST daarnaast de gezondheid van hart, bloedvaten en stofwisseling ondersteunen.
Daarbij maken het moment van starten, de gebruikte hormonen en de manier waarop ze worden toegediend verschil.
De verhouding tussen voordelen en risicoโs is volgens de auteurs het gunstigst wanneer HST bij geschikte gezonde vrouwen vรณรณr 60 jaar of binnen 10 jaar na de menopauze wordt gestart.
https://e-jmm.org/DOIx.php?id=10.6118/jmm.26001
โโโโโโโโโโโโโโโโโโโโโ
โน๏ธVoor alle vragen rond menopauzale klachten, hun ontstaan en hoe ze op de meest natuurlijke, veilige en evidence-based manier aan te pakken, zie de hulpgroep (groepsregels goedkeuren bij aanmelding) Bio-identieke hormonen bij overgang / menopauze: evidence-based hulp + info
