Odsjek za fiziku Prirodno-matematičkog fakulteta UNSA

07/09/2026

Javno predavanje o planovima za državnu laboratoriju Sarajevskog akceleratora jona

Odsjek za fiziku Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Sarajevu u saradnji sa CERN-om aktivno radi na izradi kompaktnog akceleratora jona za primjenjenu nauku, ili Sarajevskog akceleratora jona (SARAI-a), te uspostavi univerzitetske laboratorije kao jednog od državnih centara izvrsnosti naučno-istraživačkog rada. Akademija nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine organizuje javno predavanje na tu temu 25. septembra 2026. godine u 12 sati u prostorijama Akademije. Predavanje će održati vizionar SARAI projekta, dr. Edmond Offermann, kao i odgovorni istraživač na projektu, dr. Amer Ajanović.

Više o predavanju se može saznati kroz sljedeće riječi dr. Offermanna: "U BiH nedostaje vizija stvaranja okruženja koje potiče fundamentalna istraživanja u umjetnosti i nauci. Smatramo da će samo takva istraživanja dovesti do napretka bh. društva i industrije te očuvati položaj BiH na svjetskoj sceni.

Potrebna je korjenita promjena obrazovnog sistema. Nije održivo da zemlja sa svega tri miliona stanovnika ima više od 100 fakulteta u okviru različitih univerziteta i visokoškolskih ustanova. BiH su potrebna najviše tri univerziteta, centra izvrsnosti, dok bi ostale ustanove imale ključnu ulogu u obrazovanju i pripremi dijela mladih naučnika za daljnju specijalizaciju na tim univerzitetima.

Nacionalno vijeće za nauku trebalo bi odrediti oblasti u kojima BiH može dati značajan doprinos istraživanjima na globalnom nivou.

U oblasti fizike, doprinos Univerziteta u Sarajevu mogao bi biti laboratorij za istraživanje tehnologije kompaktnih akceleratora čestica. Istraživanja u okviru tog laboratorija pružala bi podršku kompanijama u BiH koje razvijaju rješenja za primjenu u medicini i nauci o materijalima.

Predstavljen je detaljan pregled stanja projekta SARAI i brojnih mogućih projekata i primjena koje bi iz njega mogle proizaći."

Izvornu obavijest možete pronaći na stranici Akademije nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine: https://www.anubih.ba/javno-predavanje-dr-edmonda-offermanna-i-dr-amera-ajanovica-a-national-laboratory-for-bosnia-herzegovina-real-effects-of-academic-research/

04/09/2026

Članovi Odsjeka za fiziku, prof. dr. Benjamin Fetić i akademik prof. dr. Dejan Milošević, objavili su naučni rad u časopisu Physical Review A, u izdanju Američkog društva fizičara (American Physical Society), u kojem su teorijski analizirali rezultate dobijene primjenom poznate eksperimentalne tehnike pod nazivom atosat.

U radu je, primjenom numeričkog rješavanja vremenski zavisne Schrödingerove jednačine, aproksimacije jakog polja, teorije kvantnih orbita i analize klasičnih trajektorija, pokazano da se tzv. ugao otklona u atosatu najvećim dijelom može pripisati djelovanju Coulombovog polja na elektron nakon njegovog oslobađanja iz atoma.

Ovakav rezultat je u suprotnosti s prvobitnom interpretacijom prema kojoj je ugao otklona povezivan s vremenom tuneliranja elektrona kroz potencijalnu barijeru formiranu zajedničkim djelovanjem Coulombovog i laserskog polja.

Rezultati ovog rada potvrđuju zaključke ranijih analiza zasnovanih na alternativnim teorijskim modelima i dodatno doprinose razumijevanju fizičkih procesa koji se odvijaju tokom tunelske jonizacije atoma u jakim laserskim poljima.

Rad se može preuzeti na sljedećem linku:

28/08/2026

Na Univerzitetu u Sarajevu - Prirodno-matematičkom fakultetu se organizira Workshop o primjeni akceleratorskih tehnologija koji će se održati 22. i 23. septembra 2026. godine.

Workshop je organiziran uz pomoć IFIGENEIA Horizon projekta, tako da se prisutni upoznaju sa idejama i ciljevima ovog projekta, ali i poslušaju aktualna predavanja iz različitih oblasti nauke - od zaštite kulturnog naslijeđa, preko proizvodnje radiofarmaceutika i same radiofarmacije, radiobiologije, do hadronske terapije - sve teme koje povezuje akceleratorska fizika.
Na Workshop dolaze eminentni predavači iz IAEA, CERN-a, CNAO instituta, Instituta Jožef Štefan, Univerziteta u Ljubljani, Univerziteta u Solunu i British Columbia Univerziteta, kao i eksperti iz drugih oblasti vezanih za primjenu akceleratora u medicini i industriji. Prezentirat će se i napredak u okviru projekta Sarajevski akcelerator jona (SARAI).

Više informacija je dostupno na https://indico.cern.ch/event/1661135/page/42416-workshop-on-low-energy-accelerators, uz raspored predavanja na https://indico.cern.ch/event/1660391/

U isto vrijeme, paralelno, u okviru CBI izazova, 24 studenta sa europskih univerziteta, od kojih su 4 sa UNSA, slušaju predavanja istih predavača, ali u drugačijem formatu i pripremaju svoj mali projekat koji će predstaviti međunarodnoj komisiji u Rektoratu UNSA deseti dan Izazova, 01.10.2026.godine. Nagrada za najbolji tim/ideju je odlazak u CERN.

Pozivaju se zainteresirani za učešće da se registruju na: https://indico.cern.ch/event/1661135/page/42218-registration

The UNSA University of Sarajevo hosts the following events focusing on particle accelerators and their practical applications for the benefit of society. (1) Welcome and Networking: 22 September 2026, 9:00-13:00 (2) Scientific Workshop on Low Energy Accelerators: 22 to 24 September 2026 (3) Challeng...

14/07/2026

Od 8. do 10. jula 2026. godine, u prostorijama Akademije nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine uspješno je održan međunarodni naučni skup „COMETA Workshop on BSM in Multiboson Processes“.

Istraživači su razmatrali aktuelno stanje oblasti i buduće strategije potrage za fizikom izvan Standardnog modela (BSM), na temelju podataka s Velikog hadronskog sudarivača (LHC) i budućeg kružnog sudarivača (FCC).

Odsjek za fiziku je uz ANNT bio jedan od suorganizatora skupa, zajedno s radnom grupom COMETA, u kojoj djeluju i naši alumnisti.

Ponosni smo što je Bosna i Hercegovina bila domaćin ovako značajnog međunarodnog naučnog događaja.

07/07/2026

Kako izgleda putovanje od najmanjih poznatih čestica do granica vidljivog svemira?

Može li se nekoliko jednostavnih fizičkih zakona primijeniti na sve — od atoma do galaksija? Kako danas istražujemo pitanja o nastanku mase, tamnoj materiji i porijeklu svemira?

O ovim i mnogim drugim temama govorit će prof. dr. Admir Greljo, teorijski fizičar sa Univerziteta u Baselu, na javnom predavanju „Od elementarnih čestica do kozmičkog horizonta“.

Predavanje je namijenjeno svima koji žele bolje razumjeti savremenu fiziku, bez obzira na prethodno znanje. Kroz pristupačno izlaganje i razgovor, publika će imati priliku upoznati svijet elementarnih čestica, CERN-a, kvantne mehanike i kozmologije, te postaviti pitanja jednom od vodećih istraživača iz ove oblasti.

Predavanje se održava u okviru međunarodne konferencije „COMETA Workshop on BSM in Multiboson Processes“, čiji su suorganizatori Odsjek za fiziku Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Sarajevu i Asocijacija za napredak nauke i tehnologije, a pokrovitelj Akademija nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine.

📅 9. juli 2026.
🕔 17:00
📍 Akademija nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine, Sarajevo

Ulaz je slobodan i nije potrebna prethodna prijava.

10/06/2026

🔭✨ ASTRO-PONEDJELJAK na Odsjeku za fiziku UNSA-PMF ✨🔭

Zadovoljstvo nam je najaviti naše deveto naučno-popularno predavanje iz astrofizike:

📅 15.6.2026. — Inflacija, tamna materija i tamna energija
📍 Amfiteatar “Tri fizičara”, PMF UNSA
🕖 Početak: 19:00h (predavanje traje 45 minuta + 15 minuta diskusije nakon predavanja)
👨🏻‍🏫 Predavač: dr. Amel Duraković, docent Odsjeka za fiziku UNSA, doktorat iz astrofizike pod mentorstvom dr. Subir Sarkara sa Univerziteta u Oxfordu

Za predavanje "Inflacija, tamna materija i tamna energija" se možete prijaviti preko sljedećeg linka:

https://forms.gle/1JMDvyTogPDaSdSY9

Prijave su otvorene do 15.6. u 16:00h.
Predavanja su otvorena za širu javnost, a maloljetna lica mogu pristupiti isključivo u pratnji nastavnika ili roditelja (ili uz pisanu saglasnost roditelja).

Predavanja će se moći pratiti i online, putem Zoom platforme (online-učesnici će moći slušati predavanje i postaviti pitanja putem chata). Link za online predavanje će biti poslan 15.6. do 17:00h na email adrese prijavljenih učesnika 🌌🪐

09/06/2026

✨✨✨🍀🍀🍀

📢 Konkurs za upis studenata na Univerzitet u Sarajevu u akademskoj 2026/2027. godini

Objavljen je Konkurs za upis studenata u prvu godinu studija na Univerzitetu u Sarajevu u akademskoj 2026/2027. godini.

Prijava kandidata vrši se isključivo online, putem web stranice:

👉 https://upisi.unsa.ba

Detaljne informacije, tekst Konkursa i sve dodatne upute dostupne su na linku:
👉 https://www.unsa.ba/novosti/konkurs-za-upis-studenata-na-univerzitet-u-sarajevu-u-akademskoj-20262027-godini

📌 Važna informacija za kandidate koji se prijavljuju na Prirodno-matematički fakultet Univerziteta u Sarajevu:

Na Prirodno-matematičkom fakultetu nije predviđen prijemni ispit.

Prilikom rangiranja kandidata bodovat će se predmeti srednjoškolskog obrazovanja značajni za odabrani studij, odnosno odsjek:

🔹 Odsjek za biologiju:
Maternji jezik, Biologija, Hemija, Fizika

🔹 Odsjek za fiziku:
Maternji jezik, Fizika, Matematika, Informatika

🔹 Odsjek za geografiju:
Maternji jezik, Geografija, Strani jezik, Matematika

🔹 Odsjek za hemiju:
Maternji jezik, Hemija, Matematika, Fizika

🔹 Odsjek za matematičke i kompjuterske nauke:
Maternji jezik, Matematika, Informatika, Engleski jezik

Također, prilikom upisa boduju se i osvojena prva tri mjesta na takmičenjima iz sljedećih oblasti:

🔹 Odsjek za biologiju: Biologija, Hemija, Fizika
🔹 Odsjek za fiziku: Fizika, Matematika, Informatika
🔹 Odsjek za geografiju: Geografija
🔹 Odsjek za hemiju: Hemija, Matematika, Fizika
🔹 Odsjek za matematičke i kompjuterske nauke: Matematika, Informatika

Pozivamo sve zainteresirane kandidate da se na vrijeme informišu o uslovima upisa i izvrše online prijavu putem zvanične platforme Univerziteta u Sarajevu.

🎓 Dobro došli na Prirodno-matematički fakultet Univerziteta u Sarajevu!

03/06/2026

🔭✨ ASTRO-PONEDJELJAK na Odsjeku za fiziku UNSA-PMF ✨🔭

Zadovoljstvo nam je najaviti naše deveto naučno-popularno predavanje iz astrofizike:

📅 8.6.2026. — BIG BANG - VELIKI PRASAK
📍 Amfiteatar “Tri fizičara”, PMF UNSA
🕖 Početak: 19:00h (predavanje traje 45 minuta + 15 minuta diskusije nakon predavanja)
👨🏻‍🏫 Predavač: dr. Amel Duraković, docent Odsjeka za fiziku UNSA, doktorat iz astrofizike pod mentorstvom dr. Subir Sarkara sa Univerziteta u Oxfordu

Za predavanje "BIG BANG - VELIKI PRASAK" se možete prijaviti preko sljedećeg linka:

https://forms.gle/mWJoGR7ffm1XLJ3J9

Prijave su otvorene do 8.6. u 16:00h.
Predavanja su otvorena za širu javnost, a maloljetna lica mogu pristupiti isključivo u pratnji nastavnika ili roditelja (ili uz pisanu saglasnost roditelja).

Predavanja će se moći pratiti i online, putem Zoom platforme (online-učesnici će moći slušati predavanje i postaviti pitanja putem chata). Link za online predavanje će biti poslan 8.6. do 17:00h na email adrese prijavljenih učesnika 🌌🪐

02/06/2026

Upoznajte Fatiha Žgalja, studenta četvrte godine Odsjeka za fiziku Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Sarajevu 🌟

Fatih se kao srednjoškolac takmičio na međunarodnim olimpijadama iz fizike 🏅, a u dosadašnjem dijelu studija je ostvario besprijekoran prosjek ocjena (10,00). Tokom studija je imao priliku raditi studentsku praksu na CERN-u, a nedavno je u svojstvu prvog autora objavio rad u prestižnom časopisu Physical Review Research u izdanju Američkog društva fizičara 🧑‍🔬✨

Fatihov studijski put svjedoči o tome da se talentiranim i vrijednim mladim ljudima kroz studij na Odsjeku za fiziku otvaraju brojne prilike - od prilika za objavu naučnih radova u vrhunskim naučnim časopisima do uključivanja u međunarodne istraživačke programe 🔬🌍

Ukoliko oduvijek sanjaš o tome da postaneš naučnik i da kroz svoj naučni rad svijet učiniš boljim mjestom za život, izbor je jasan: upiši Odsjek za fiziku Univerziteta u Sarajevu ✨✨✨

O mogućnostima koje pruža studij na Odsjeku za fiziku se možete dodatno informisati kroz zbirku video-snimaka naših studenata i alumnista:
👉 https://www.youtube.com/playlist?list=PLIbZ6hf8WqSob0y5gEYpn2PGAXau9hANC

22/05/2026

🔭✨ ASTRO-PONEDJELJAK na Odsjeku za fiziku UNSA-PMF ✨🔭

Zadovoljstvo nam je najaviti naše osmo naučno-popularno predavanje iz astrofizike:

📅 1.6.2026. — ŠIRENJE SVEMIRA
📍 Amfiteatar “Tri fizičara”, PMF UNSA
🕖 Početak: 19:00h (predavanje traje 45 minuta + 15 minuta diskusije nakon predavanja)
👨🏻‍🏫 Predavač: dr. Amel Duraković, docent Odsjeka za fiziku UNSA, doktorat iz astrofizike pod mentorstvom dr. Subir Sarkara sa Univerziteta u Oxfordu

Za predavanje "ŠIRENJE SVEMIRA" se možete prijaviti preko sljedećeg linka:

https://forms.gle/RFaUv2XicBdBvprM6

Prijave su otvorene do 1.6. u 15:00h.
Predavanja su otvorena za širu javnost, a maloljetna lica mogu pristupiti isključivo u pratnji nastavnika ili roditelja (ili uz pisanu saglasnost roditelja).

Predavanja će se moći pratiti i online, putem Zoom platforme (online-učesnici će moći slušati predavanje i postaviti pitanja putem chata). Link za online predavanje će biti poslan 1.6. do 17:00h na email adrese prijavljenih učesnika 🌌🪐