18/09/2026
İlham Əliyevin çıxışında birlik, etimad və gələcək mesajı
Azərbaycanın milli-mənəvi dəyərlərə sədaqəti, dinlər və xalqlar arasında qarşılıqlı hörmətə əsaslanan siyasəti bir daha Prezident İlham Əliyevin Türk Dövlətləri Təşkilatının müsəlman dini idarə rəhbərləri Şurasının üzvlərindən və müşahidəçilərindən, Yəhya Bakuvi Beynəlxalq Konfransının həmtəşkilatçılarından və Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının üzvlərindən ibarət nümayəndə heyətini qəbul edərkən etdiyi çıxışda aydın ifadəsini tapdı.
Bu görüş sıradan diplomatik mərasim deyildi. O, həm türk dünyasının mənəvi bağlarının gücünü, həm də müxtəlif dini və etnik kimliklərin qarşılıqlı anlayış şəraitində yaşamasının mümkünlüyünü nümayiş etdirən mühüm mesajlar daşıyırdı. Prezident İlham Əliyevin çıxışının əsas xəttini birlik, etimad və gələcəyə məsuliyyətlə baxış təşkil edirdi.
Müasir dünyada qarşıdurmaların, dini ayrı-seçkiliyin və nifrət çağırışlarının artdığı bir vaxtda Azərbaycan öz tarixi təcrübəsi ilə fərqli yol göstərir. Bu yol milli ənənələrə bağlılıqla müasir düşüncənin, dini dəyərlərlə dünyəvi dövlət idarəçiliyinin, müxtəlifliklə vəhdətin üzvi şəkildə birləşdiyi yoldur. Azərbaycanda əsrlər boyu formalaşmış tolerantlıq mühiti yalnız keçmişdən qalan irs deyil, həm də dövlət siyasətinin və ictimai həyatın mühüm dayağıdır.
Prezident İlham Əliyevin nitqində türk dövlətləri arasında əməkdaşlığın yalnız siyasi və iqtisadi deyil, eyni zamanda mənəvi əsaslar üzərində inkişaf etdirilməsinin vacibliyi diqqətə çatdırılır. Ortada bizi birləşdirən tarix, dil, mədəniyyət və adət-ənənələr var. Lakin bütün bu bağların möhkəmliyini təmin edən ən başlıca amil qarşılıqlı etimaddır. Etimad olan yerdə əməkdaşlıq dərinləşir, ortaq məqsədlər daha aydın görünür, gələcəyə dair planlar daha inamla qurulur.
Dini liderlərin və ictimai xadimlərin bu prosesdə rolu xüsusilə böyükdür. Onların sözü cəmiyyətdə mənəvi istiqamət yaradır, insanları mərhəmətə, həmrəyliyə və sülhə çağırır. Dinin əsl mahiyyəti də məhz insanın mənəvi kamilliyinə, qarşılıqlı hörmətə və ədalətə xidmət etməkdir. Buna görə dini dəyərlərdən ayrı-seçkilik, düşmənçilik və siyasi qarşıdurma aləti kimi istifadə edilməsi yolverilməzdir.
Bakıda keçirilən bu görüşün mənası bir qədər də buradan qaynaqlanır. Azərbaycan paytaxtı uzun illərdir mədəniyyətlərarası və dinlərarası dialoqun vacib məkanlarından biridir. Burada səslənən fikirlər təkcə iştirakçıların ölkələri üçün deyil, ümumilikdə regionda sabitliyin, qarşılıqlı anlaşmanın və birgə fəaliyyətin möhkəmlənməsi baxımından əhəmiyyətlidir.
Prezident İlham Əliyevin çıxışında gələcəyə ünvanlanan mesaj aydındır: türk dünyası öz mənəvi köklərinə söykənərək daha sıx birləşməli, sülhün və ədalətin müdafiəsində vahid mövqe nümayiş etdirməlidir. Bu birlik heç kimə qarşı yönəlməyən, əksinə, xalqların rifahına, regionda təhlükəsizliyə və beynəlxalq əməkdaşlığa töhfə verən birlik olmalıdır.
Azərbaycan bu gün təkcə öz inkişafı ilə deyil, həm də regional və qlobal dialoqa verdiyi töhfələrlə seçilir. Məhz buna görə də Bakıda keçirilən hər bir mənəvi və ictimai görüş yeni düşüncələrin, yeni təşəbbüslərin və gələcəyə yönəlmiş əməkdaşlığın başlanğıcı kimi qiymətləndirilir.
Birlik zəiflərin sığınacağı deyil, güclülərin şüurlu seçimidir. Etimad isə bu birliyin ən möhkəm dayağıdır. Prezident İlham Əliyevin çıxışı da bu baxımdan yalnız bugünün siyasi və mənəvi mənzərəsini deyil, sabahın türk dünyası üçün arzu olunan istiqaməti ifadə edir: qarşılıqlı hörmətə əsaslanan birlik, sülhə xidmət edən əməkdaşlıq və ümumi gələcəyə inam.
AZƏR XANKİŞİYEV YAP –n Fəal Üzvü