04/01/2024
4جنوری (روز جهانی خط بریل):
چهارم جنوری که مصادف به روز جهانی خط بریل است، همه ساله در سراسر جهان به یادبود از روز تولد لوییس بریل تجلیل به عمل می آید۔ زیرا لوییس بریل یگانه کسی است که خط بریل را برای نابینایان اختراع نموده است که به واسطه این خط نابینایان میتوانند به خوبی نوشتن و خواندن را بیاموزند۔
لوییز بریل در چهارم جنوری سال (1809) میلادی در قریه' به نام (کوفری) در فرانسه به دنیا آمد. پدر او زین سازی میکرد او در سن سه سالگی در کارگاه پدرش با سامان آلات وی مشغول بازی بود که ناگهان به اثر اصابت یکی از وسایل به چشمش نابینا گردید. در آن زمان برای افراد نابینا آموزش داده نمیشد. این یک کار بسیار مشکل بود، زیرا هیچ کس نمیتوانست چیزی را با استفاده از این سیستم بنویسد.
لوییز بریل بسیار ذکی بود. او به کمک پدرش و اشخاص دیگری با استفاده از پارچه ها و نقطه های برجسته مواد درسی را آماده میساخت. تعلیمات ابتدایی را به خوبی فرا گرفت. او همچنان در سال های شاگردی اش موسیقی را نیز آموخت و همچنان پیانو را با مهارت بهتر مینواخت. در سن پانزده سالگی بورس تحصیلی را اخذ نمود تا در انستیتوت (جوانان نابینا) در پاریس تحصیل نماید.
در سال (1821) میلادی زمانی که او در پاریس بود یک صاحب منصب نظامی ارتش ناپلیون به نام (چارلس بابیر) از این انستیتوت دیدن به عمل آورد و با لوییس بریل ملاقات نمود۔
نامبرده بیان داشت که او سیستمی را انکشاف داده که آن را (خط شب) نامیده بود. اساس این سیستم را نقطه های کوچک برجسته تشکیل میداد که با استفاده از انگشتان دست خوانده میشد. به وسیله' این سیستم سربازان میتوانستند پیام های شان را از طرف شب اخذ نموده و آن را انتقال دهند. این یک سیستم بسیار ابتدایی بود، اما لوییز بریل در سن ۱۵سالگی امکانات مؤثریت آن را حس نمود، او به هدف انکشاف بالای این سیستم کار کرد و تعداد نقطه های برجسته را به شش نقطه با چیدن آن ها به دو قطار چپ و راست تخفیف داد. لوییز بریل با وجودی که او یک نابینا بود برای اولین بار الفبا را در شش نقطه برجسته ترتیب کرد و به اسم خودش (خط بریل) مسمىٰ نمود.
در سال (1825) میلادی لوییز بریل یک شاگرد نابینای فرانسوی که هنوز شانزده سال عمر داشت، سیستم نوشتن را توسط نقطه های برجسته انکشاف داد. حالا این سیستم وسیله' خواندن و نوشتن برای اشخاص دارای مشکلات بینایی در سراسر جهان گردیده است.
بعد از او کسانی بوده اند که در این راه خدمات ارزنده را به جا گذاشته اند. سیستم بریل در سال (1825) میلادی ایجاد گردیده و کارمندان انستیتوت (جوانان نابینا) در پاریس که به حیث معلم کار مینمودند، در ابتدا به ارزش این کار پی بردند و عده' از شاگردان نیز به این سیستم علاقمند گردیدند. و انستیتوت کامبریج لندن این خط را در سال 1834 میلادی رسماْ به رسمیت شناخت و تا امروز از این خط در سراسر جهان برای سواد و تحصیل نابینایان استفاده به عمل میآید۔
لوییز بریل با استفاده از (64) علامه' بریل سیستم الفبا، اعداد حسابی، علایم نقطه گذاری، سمبول های ریاضی و موسیقی را به وجود آورد.
در سال (1844) میلادی سیستم بریل در تمام انستیتوت های نابینایی مروج گردید. این در حالی بود که لوییز بریل به نسبت خرابی صحت اش از تدریس بریل دست کشیده بود.
بعد از مرگ وی به سن (43) سالگی در جنوری سال (1853) میلادی سیستم خواندن و نوشتن بریل در اکثر کشور های جهان مورد قبول قرار گرفت، در سال (1878) میلادی اولین سیستم بریل در زبان عربی به میان آمد و در سال 1965 میلادی سیستم خط بریل در افغانستان مورد استفاده' نابینایان قرار گرفت.
قبل از به وجود آمدن خط بریل نابینایان در جامعه دچار مشکلات فراوان بودند. از تعلیمات عصری محروم بوده و در جامعه مصدر خدمت واقع شده نمی توانستند. لیکن در حال حاضر با بوجود آمدن سیستم خط بریل در زنده گی نابینایان انقلاب بزرگی رونما گردیده است. آن ها میتوانند مانند اشخاص و افراد سالم در جامعه نقش فعال داشته باشند.
خط بریل سیستم خواندن و نوشتن نابینایی بوده که از ترتیب نقطه های برجسته به میان آمده است که قابل لمس میباشد۔ این یگانه سیستمی است که میتوان به وسیله' آن همه لسان های دنیا، مضامین مختلف درسی، سمبول های ریاضی و علامات نقطه گذاری را به شکل برجسته (قابل لمس) نمایش داد.
در ابتدا نابینایان از وسایل نوشتاری ساده استفاده مینمودند و با گذشت زمان با پیشرفت تکنالوژی جدید به وسایل مدرن دست یافتند.
در حال حاضر نابینایان از امکانات بیشتر برخوردار هستند و معمولاْ آنها از کمپیوتر های نابینایی (بریل) استفاده مینمایند که در عصر حاضر برای افراد نابینا از ارزش فوق العاده' برخوردار میباشد که میتوانند مشکلات روزمره' خود را در بخش های مختلف مرفوع سازند.
نابینایان هم مانند اشخاص سالم در جامعه میتوانند با کمپیوتر کار نمایند که البته با نصب سافت ویر های مخصوص نابینایی مانند جاز (ّJaws)، (NVDA)، پارس آوا و غیره که نابینایان را بیشتر کمک مینماید و نابینایان به کمک آن میتوانند بصورت خوبتر و بهتر در کمپیوتر کار نمایند.
