06/10/2024
Đau dữ dội vùng thắt lưng phải do viêm thận nhiễm khuẩn/ Thai 20 tuần- Toát cả mồ hôi dưới
22h đêm, vừa ngả lưng được 15 phút thì có tiếng gọi của khoa cấp cứu báo có siêu âm. Tuy hơi mệt do cả ngày vật lộn với nhiều bệnh nhân nhưng tôi vẫn cố gắng luôn nở nụ cười để động viên, giải tỏa sự mệt nhọc trong người. Nếu mà tâm trạng không tốt để đối diện với nó thì cơ thể sẽ sinh ra những Hormon nội sinh có hại, từ đó lại đưa chúng ta vào vòng xoáy mệt mỏi. Tôi thường nhắc mọi người trong khoa nên nhìn nhận các vấn đề ở hướng tích cực, coi công việc là hạnh phúc vì được bệnh nhân tin tưởng, vì mình giúp đỡ được cho nhiều người hơn và đặc biệt hãy nhớ tới nụ cười của vợ con ngày mồng 5 hàng tháng khi mỗi độ lương về để lấy làm động lực.
Bệnh nhân đến siêu âm là một mẹ bầu 22 tuổi mang thai lần đầu 20 tuần bị đau nhiều vùng mạn sườn, thắt lưng phải, theo sau là anh chồng hớt hơ hớt hải lo lắng. Hai vợ chồng đã tới khám ở một số nơi gần nhà chưa ra bệnh nên nghe lời bạn là nhân viên trong bệnh viện tới đây. Tôi khá ấn tượng tuy có bầu khá lớn nhưng vẫn không thể che lấp được vẻ đẹp kiêu sa, đài các của cô gái. Anh chồng thì to cao, điển trai lịch lãm, nghe nói đang cưỡi con Mẹc chỉ thua G63 của Hiền Hồ vài tỷ chi đó, đầy đủ hết tiêu chí “Không giàu cũng phải đẹp trai, không thông kinh sử cũng phải dài cái bơm”. Đúng là trai anh hùng gái thuyền quyên, xứng đáng kim đồng ngọc nữ thời hiện đại.
Tôi hỏi bệnh thì thấy không sốt, đi tiểu không buốt rắt, rồi khám có đau chói vùng mạn sườn phải, rung vùng thắt lưng đau chói. Đầu dò siêu âm lướt hết các vị trí ổ bụng, siêu âm thai nhưng không tìm thấy gì đặc biệt ngoài giãn nhẹ đài bể thận niệu quản phải tới vị trí sau tử cung do thai chèn ép, không thấy sỏi. Tôi cố gắng tìm ruột thừa nhưng không bắt được nó. Thời gian siêu âm gần 30 phút và tôi bắt đầu thấy lành lạnh vùng trán và ngay cả vùng ghế ngồi. Chúng tôi thường hay đùa với nhau: “Tìm ruột thừa ở phụ nữ có thai thường khó, gay cấn đến mức toát cả mồ hôi dưới”.
Hai vợ chồng chăm chú dõi theo từng hình ảnh siêu âm trên màn hình và nét mặt của tôi, họ thỉnh thoảng có những cơn thở dài theo nhịp hít vào thở ra của bác sĩ. Tôi nói rằng siêu âm bụng trên phụ nữ có thai khó là vậy nên nhiều nơi siêu âm không đánh giá được. Nhưng do triệu chứng lâm sàng khả năng là viêm thận nhiễm khuẩn và chưa loại trừ viêm ruột thừa, chỉ số bạch cầu cao 14G/l nên cần chụp MRI để chẩn đoán và loại trừ sớm. Chụp CT có thể đánh giá tốt hơn nhưng do có thai nên không thể thực hiện, đặc biệt là CT tiêm thuốc.
Người chồng không ngại ngần đồng ý.
22h45 phút, tôi ngồi bên cạnh bạn kĩ thuật viên, theo dõi từng lát cắt trên MRI. Và rồi nụ cười lại nở trên môi những người làm y tế. Hình ảnh ruột thừa không viêm đường kính 5mm rõ mồn một bị đẩy lên cao, phía trước bị che bởi các quai ruột nên siêu âm bất khả thi là vậy. Thế là bệnh nhân tránh được cuộc phẫu thuật, đỡ ảnh hưởng cho cả mẹ lẫn con. Cùng với đó là hình ảnh viêm thận bể thận phải điển hình với thận phải phù nề, tăng tín hiệu trên T2W, T2FS, có hạn chế khuếch tán, có dày nhẹ mạc thận xung quanh (hình ảnh kèm theo). Bệnh nhân xuất viện sau 7 ngày điều trị kháng sinh.
Trong ca bệnh trên, lâm sàng cực kỳ quan trọng, vì rung thắt lưng đau, ấn đau chói mạn sườn phải nên bắt buộc phải tìm ra được nguyên nhân. Tôi lại liên tưởng tới những ca bị hội chứng Fitz Hugh Curtis và nhắc anh chị em rằng: “Khi thời tiết nồm ẩm, đặc biệt là sau mưa, chị em thường đi khám phụ khoa nhiều. Nếu đau bụng mà ra khí hư nhiều thì cần khám xem có rung gan đau không, nếu rung gan đau nữa thì gần như đó là Fitz Hugh Curtis và cần chụp CT có tiêm thuốc để chẩn đoán xác định”.
Lâm sàng và cận lâm sàng cần phối hợp với nhau là thế, phải luôn luôn phải song hành, khăng khít, gắn bó với nhau. Cận lâm sàng mà tách rời lâm sàng thì kỳ nghệ không hay, như âm thiếu dương, như lạc thiếu bia hơi, như thịt chó mà thiếu mắm tôm vậy.
20/09/2024