10/07/2024
GÓC TƯ VẤN TUYỂN SINH LỚP 10 !
Sau khi các sĩ tử đậu vào lớp 10, phần lớn phụ huynh như lạc vào ma hồn trận các tổ hợp tuyển sinh mà các trường đưa ra. Trong khi các trường đưa ra các tổ hợp dựa vào năng lực, đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất trường lớp thì chúng ta, những phụ huynh hoặc đã thông thái ( hoặc chưa thông thái, hoặc muốn thông thái) lại như ngồi trên đống lửa khi chọn tổ hợp học - thi sao cho hiệu quả với tương lai của con em mình. Đó là lý do việc phân chia tổ hợp của nhà trường và nhu cầu của phụ huynh luôn lệch chuẩn nhau. Không riêng gì phụ huynh, nhà trường cũng đang căng não để đưa ra các tổ hợp, mà khi đưa ra cũng không hình dung nổi số phận của các tổ hợp này trong quá trình đào tạo sẽ tồn tại, biến mất hay mãi trường tồn theo kiểu nước chảy bèo trôi.
Thực tế không phải phụ huynh nào cũng sáng suốt đưa ra phương án lựa chọn tổ hợp học phù hợp với tố chất, năng lực của con em mình, cũng như phù hợp với chương trình thi cử tuyển sinh sau 3 năm nữa.
Bằng kinh nghiệm của người thầy đã đứng trên bục giảng ngoài biên chế suốt 30 năm qua và góc nhìn của một nhà báo đã từng theo dõi và viết về mảng giáo dục 15 năm, tôi xin gửi tới quý vị phụ huynh học sinh những tư vấn về việc lựa chọn tổ hợp cho phù hợp. Đây là ý kiến cá nhân, sẽ không tránh khỏi những sơ suất chủ quan. Chính vì vậy tôi khuyên quý vị phụ huynh học sinh coi đây như một kênh tham khảo, việc chọn lựa cuối cùng tùy thuộc vào từng gia đình, từng cá nhân. Điều mà phụ huynh nên cân nhắc là : tổ hợp các môn học ấy có hợp với lực học của con mình hay không?; Việc lựa chọn các tổ hợp môn học ấy có ảnh hưởng gì đến việc lựa chọn khối xét tuyển Đại học và quá trình học tập ở bậc Đại học của con em mình về sau.
A. ĐỊNH HƯỚNG THI CỬ;
1. Thi tốt nghiệp THPT: Hai môn bắt buộc: bao gồm Toán- Văn. Hai môn tự chọn ( không được chọn quá 2 môn) là các môn trong số các môn: Ngoại ngữ, Lịch sử, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Địa lý, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học, công nghệ.
Trong đó, môn Ngữ văn thi theo hình thức tự luận, các môn còn lại thi theo hình thức trắc nghiệm.
2. Xét tuyển Đại học: Rất nhiều hình thức, từ xét học bạ cho đến Các kỳ thi Đánh gía năng lực, kỳ thi chuyên biệt .
- Xét học bạ thường chỉ dành cho các trường tốp dưới, tốp giữa. Xu hướng các trường tốp trên và các ngành nóng của tốp trên bỏ dần việc xét tuyển học bạ hoặc điểm học bạ chiếm tỉ lệ rất thấp trong phương thức XÉT TUYỂN KẾT HỢP.
- Kỳ thi Đánh giá năng lực và các kỳ thi chuyên biệt: Được hầu hết các trường lựa chọn ( vì nó là phương án tốt nhất trong hàng trăm phương án không hoàn hảo khác).Cả nước hiện có khoảng 10 kỳ thi đánh giá năng lực, tư duy do các trường đại học tổ chức. Trong đó, kỳ thi của Đại học quốc gia TPHCM, Đại học Bách khoa Hà Nội thu hút đông thí sinh và được nhiều trường dùng để xét tuyển nhất. Với kì thi đánh giá tư duy ( môn toán văn và 3 môn khoa học tự nhiên lý hóa sinh). Với kì thi đánh gia năng lực ( môn toán văn vàluajw chọn 3 môn trong 5 môn : lý, hóa, sinh, sử , địa)
B. LỰA CHỌN MÔN HỌC Ở BẬC THPT.
1. Đợt cải cách mới này, bên cạnh việc học sinh bậc THPT phải học các môn bắt buộc gồm: Văn- Toán- Anh- Thể dục, ANQP, Giáo dục địa phương, Hoạt động trải nghiệm , 01 môn Ngoại ngữ 2 ( có trường có trường không) thì phần lớn các trường đang phân chia ra rất nhiều tổ hợp cho phụ huynh lựa chọn. Mỗi trường mỗi phương án, mỗi loại tổ hợp để làm sao cân đối hài hòa giữa nhu cầu của phụ huynh và lợi ích của nhà trường ( trong đó có việc để các thầy cô đều được dạy môn của mình; thậm chí có tiết để dạy; và điều này chưa chắc đã có có lợi cho phụ huynh học sinh. Đó chính là việc mà người mà đang rất tù mù, hoang mang trong lựa chọn tổ hợp học như phụ huynh bao giờ cũng phải chấp nhận thiệt thòi khi phát hiện ra mình rẽ sai hướng đi và quay lại- thực tế thì không thể quay lại nếu chọn sai)
2. Trước ma trận tuyển sinh này, việc lựa chọn tổ hợp học cho con em quý vị là một đòn cân não chứ không hề đơn giản, khi chương trình cải cách giáo dục đang dò từng bước…Tùy sự lựa chọn của phụ huynh , học sinh, kể từ khi bước chân vào bậc THPT một số môn học sẽ không bao giờ có trong học bạ nhiều em nữa. Có thể là Lý, Hóa hoặc Sinh đây là các môn học quan trọng thường ảnh hưởng đến việc phát triển tư duy và liên quan đến quá trình học đại học ở các khối liên quan đến kỹ thuật, sức khỏe, môi trường. Điều này sẽ ẢNH HƯỞNG RẤT LỚN khi học sinh quay xe chọn ngành nghề ĐẶC BIỆT LÀ QUAY XE TỪ CÁC KHỐI KINH TẾ, KHXH SANG KHỐI KỸ THUẬT HOẶC KHỐI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC, HOẶC ĐI DU HỌC...
Nếu như phụ huynh chọn nhầm Lý - Hóa- Sinh và muốn quay xe về Sử- Địa hoặc Giáo dục kinh tế và pháp luật thì quá đơn giản nhưng nếu lỡ chọn nhầm Sử- Địa hoặc Giáo dục kinh tế và pháp luật mà muốn quay về tổ hợp có ít nhất một trong 3 môn Lý, Hóa hoặc Sinh thì thực sự PHỤ HUYNH VÀ HỌC SINH ĐÃ SAI LẦM khi tiến thì mắc núi, lùi lại mắc sông.
Chắc chắn sự thay đổi về thi tốt nghiệp tuyển sinh trong những năm tới là không hề nhỏ, thậm chí là một cuộc đại cách mạng mà thắng thua thì hạ hồi phân giải. Nghĩa là thi tốt nghiệp các em có thể các em được lựa chọn nhưng các kỳ thi đánh giá năng lực của các Đại học lớn hoặc đề thi chuyên biệt thì các em không thể lựa chọn được các môn phù hợp với lực học của mình vì không thể có một kỳ thi phù hợp với tất cả các nhóm đối tượng học sinh trong chương trình cải cách này.
a. TỔ HỢP 1 có các môn chủ đạo: Toán- Lý -Hóa- Sinh -Công nghệ. Phụ huynh nên cân nhắc kỹ, nếu con mình xác định thi vào các ngành thuộc các khối B như Y đa khoa, Hóa Sinh, Hóa Dược và các ngành khác thuộc chuyên ngành sức khỏe, môi trường, dinh dưỡng thì hãy chọn. Nếu con các quý vị không có nhu cầu học các ngành này, xin hãy bỏ qua. Tổ hợp này rất nặng, nặng từ Toán, Lý , Hóa đến Sinh và thêm cả môn Công nghệ ( khác gì môn hình học họa hình của các đại học ta học ngày xưa). Nếu con cái các quý vị không có nhiều tư duy logic hay nói một cách chính xác hơn là chưa được thông minh cho lắm thì nên nói KHÔNG với tổ hợp này
b. TỔ HỢP 2 có các môn chủ đạo: Toán- Hóa- Anh- Công nghệ: Là một tổ hợp tương đối mềm. Khối chủ đạo là DO7 gồm các môn Toán- Hóa- Anh. Học sinh học tổ hợp này ngoài tổ hợp chính có thể được thêm các tổ hợp phụ như A01 (Toán- Lý- Anh), A00 (Toán Lý Hóa) với hàng trăm ngành nghề đều được các trường đại học xét tuyển từ Bách khoa, Sư phạm kỹ thuật đến Kinh tế, Ngoại thương thậm chí cả Y, Dược ( trừ Y đa khoa). Điểm hạn chế của tổ hợp này là để có điểm môn Hóa cao, kế hoạch chuẩn bị môn Hóa phải chuẩn bị ngay từ lớp 10. Sự liên khối của môn Hóa rất chặt chẽ trong suốt 3 năm 10-11-12. Giai đoạn vàng của Hóa học là Hóa lớp 10 và lớp 11. Nếu con quý phụ huynh bỏ qua giai đoạn này thì việc lấy điểm cao môn Hóa trong kỳ thi tốt nghiệp để xét tuyển Đại học là rất khó khăn. Độ khó của môn hóa như cạnh huyền của một tam giác vuông. Còn độ khó môn Lý thì như hai cạnh góc vuông, trong đó lớp 10 và 11 là một cạnh góc vuông, Lý lớp 12 bắt đầu khó dựng đứng như cạnh góc vuông còn lại.
c. TỔ HỢP 3: Toán- Lý -Anh- Công nghệ . Là tổ hợp khá ổn nhưng vào tổ hợp này thì phải xem lại rằng mình có đủ sức theo Lý đến cùng hay bỏ ngang khi vào nửa học kỳ đầu lớp 11 và 12. Thực tế tại trung tâm của tôi, mỗi năm có hàng trăm học sinh quay đầu bỏ môn Lý để quay lại Hóa khi bắt đầu vào chương trình lớp 11 và 12…Lý do là các em này lầm tưởng Lý 11 và 12 cũng mềm như Lý 9+10+11 nên vào cấp ba là yên tâm chọn A01 với niềm tin là Lý dễ. Khi thấy Lý 12 quá khó thì các em quay lại Hóa nhưng tiếc là giai đoạn vàng đã mất, bởi các em đã không chịu học Hóa ngay từ lớp 10, chỉ cưỡi ngựa xem hoa. Mà Hóa 12 là tiếp nối chuỗi tư duy 10 và 11 với độ khó bình thường. Nếu bạn nào kiên trì theo từ 10 thì rất ổn, thậm chí bạn nào theo từ lớp 8-9 thì không khéo Hóa lại là môn đam mê khó cưỡng trong suốt cuộc đời còn lại.
d. TỔ HỢP 4: Toán Lý Sinh Anh. Tổ hợp này cũng tạm ổn. Những ai theo học tổ hợp này hãy xác định là phải trung thành với môn Lý trong suốt 3 năm, nếu không đủ can đảm, dù quay đầu cũng sẽ không bao giờ về bờ . Bỏ ngang thì coi như thanh xuân của em đã khép. Tiếp tục theo đuổi đến 12 thì môn Lý cải cách là bản nhạc không có nốt trầm, dành cho các nghệ sĩ chuyên hát dòng nhạc Opera.
e. TỔ HỢP 5+6: Toán- Văn - Anh- Sử- Địa: Tổ hợp này phù hợp với những em có độ chăm chỉ học thuộc, chữ đẹp, sống giàu cảm xúc, có chút năng khiếu về văn phong chữ nghĩa. Tổ hợp này khá mềm, dễ học. Đây là tổ hợp được giới tính nữ ưu tiên lựa chọn, khối thi và xét tuyển chủ đạo của tổ hợp này là D01, C00. Điểm yếu của tổ hợp này là môn Văn tự luận, điểm thi ít nhiều phụ thuộc vào tư duy và cảm nhận của người chấm. Bên cạnh đó, rất nhiều ngành nghề hạn chế tuyển sinh ngành học tổ hợp này. Đặc biệt nhiều trường TOP, nhiều trường kỹ thuật, nhiều ngành nóng, cơ hội việc làm cao nói KHÔNG VỚI XÉT TUYỂN những khối có môn chính và môn phụ trong cùng tổ hợp này.
Điều quan trọng nhất mà phụ huynh cần cân nhắc là nếu con các quý vị lên Đại học học những ngành học liên quan đến kỹ thuật, thì ngoài môn Toán, hai môn Lý - Hóa rất quan trọng. Khác thời chưa cải cách, nếu con quý vị không chọn Lý, không chọn Hóa thì sau này lên Đại học sẽ không học nổi, và nếu có hành nghề cũng sẽ khó giỏi chuyên môn vì lựa chọn môn học ở bậc THPT nên có thể trong học bạ cấp ba của con quý vị sẽ không có môn Hóa hoặc không có môn Lý. Chẳng hạn nếu con bạn chọn Toán- Hóa- Anh nhưng không học Lý thì sau này sao học nổi ngành Công nghệ thông tin ; và nếu chọn Toán- Lý - Anh sau này làm sao lên Đại học con bạn có thể theo được ngành Hóa môi trường, công nghệ vật liệu. Thậm chí ngành công nghệ thông tin, kiến thức về Hóa cũng sẽ ảnh hưởng đến quá trình nghiên cứu về vật liệu bán dẫn, các chi tiết phụ. Cũng tương tự khi theo chuyên ngành về Y sinh thì nền tảng khoa học cơ bản về Lý- Hóa- Sinh đều rất quan trọng.
Tóm lại. Môn Anh kiểu gì cũng phải học. Nếu có điều kiện thì cứ học Tiếng Anh ở ngoài. Tiếng Anh học lúc nào cũng được. Học ở đâu cũng được. Các trường tuyển sinh thường dựa vào các chứng chỉ tiếng Anh quốc tế. Có chứng chỉ này rồi không cần đăng ký môn Anh thi tốt nghiệp nữa vì đăng ký nó phí ra ( bộ ko cho chọn thêm môn để thi). Mà nhà nghèo không có điều kiện học chứng chìỉ quốc tế, tạm chấp nhận bỏ qua nó chỉ học ở trường cho ổn . Chứ theo khối A01, chúng nó toàn Ielts cả không đọ nổi đâu.
Vậy nên nếu thông mình chịu khó thì: ƯT1. Toán _Lý _Hóa ; ƯT2 Toán Hóa Anh ; ƯT3 Toán Hóa Sinh; ƯT4. Toán Văn Anh.
Lưu ý một điều: đề thi ĐGNL thì 1,2,3 và các môn KHTN luôn áp đảo điểm trong tổng điểm thi. Đây là một thực tế, vì nếu không như thế thì các em đua nhau học Văn- Sử- Địa- GDCD thì làm sao đất nước có kinh tế mũi nhọn, và làm sao những trường Đại học có khối tự nhiên tuyển được người học .
Vậy thì nếu lực học các con ổn, thông minh và con thích thì chọn thêm Lý - Hóa hoặc Hóa -Sinh ( nếu muốn theo khối sức khỏe, môi trường, dược- thường nhiều việc làm sau khi ra trường )để thi tốt nghiệp và tăng thêm cơ hội xét tuyển vào bất cứ trường nào... ( mà nói thật nhé, học các khối tự nhiên ra phần lớn là giỏi, ai dân tự nhiên mà có chút năng khiếu là viết rất tốt. Nói nghiêm túc là dân viết lách nếu là khối A thì hơi bị chuẩn- nói nhỏ thôi, không bọn khối C nó ghen tỵ)
Lời khuyên: Chọn 1,2,3 là hướng đi hợp lý khi con phụ huynh có tư duy tốt. Nếu con quý phụ huynh non về tư duy, thiên hướng học thuộc thì chọn 4. Nếu trung dung giữa 2 hướng tư duy và học thuộc thì chọn 3. Thiên về học thuộc hết chọn 4+5.
Giới tính nam ưu tiên 1,2,3. Giới tính nữ và trung dung giữa 2 giới tính chọn 4+5