14/05/2025
⁉️Sữa bò và tự kỷ tăng động
Câu hỏi “Trẻ tự kỷ có cần cai sữa bò để hết tăng động?” là một chủ đề phổ biến nhưng cũng đầy tranh cãi trong cộng đồng can thiệp trẻ rối loạn phát triển. Nhiều phụ huynh được khuyên cai sữa bò với niềm tin rằng casein trong sữa là nguyên nhân gây tăng động hoặc rối loạn hành vi. Tuy nhiên, khoa học nói gì?
⁉️Sữa bò và hành vi tăng động có mối liên hệ không?
• Giả thuyết phổ biến: Protein casein trong sữa bò có thể gây phản ứng giống opioid sau khi tiêu hóa, dẫn đến thay đổi hành vi như tăng động, khó tập trung.
• Tuy nhiên, các nghiên cứu quy mô lớn và phân tích tổng hợp đã KHÔNG chứng minh mối liên hệ nhân quả rõ ràng giữa việc tiêu thụ sữa bò và hành vi tăng động hay các triệu chứng của tự kỷ.
( Elder JH et al. (2006), J Autism Dev Disord: Đánh giá hiệu quả của chế độ ăn không casein và không gluten trên trẻ tự kỷ – không có sự cải thiện đáng kể nào được xác nhận khách quan.)
⁉️Chế độ ăn không casein cần cho ai?
• Một tỷ lệ nhỏ trẻ tự kỷ có vấn đề tiêu hóa (viêm ruột, dị ứng protein sữa, không dung nạp lactose…) có thể có hành vi tốt hơn khi loại sữa khỏi chế độ ăn.
• Tuy nhiên, đây là những trường hợp có biểu hiện lâm sàng rõ về tiêu hóa, không nên áp dụng đại trà cho tất cả trẻ.
( Whiteley P et al. (2010), Nutr Neurosci: Một số trẻ có cải thiện nhẹ sau khi loại bỏ gluten/casein, nhưng nghiên cứu nhỏ cần thêm bằng chứng mạnh hơn.)
⁉️Tăng động và tự kỷ: Đâu là gốc rễ?
Tăng động ở trẻ tự kỷ thường từ sự kết hợp của:
• Rối loạn điều hòa cảm giác
• Mất ổn định hành vi tự điều chỉnh
• Thiếu kỹ năng ngôn ngữ, dẫn đến hành vi bùng nổ
• Ngủ kém, stress, môi trường thiếu điều kiện phù hợp…
Tóm lại:
☑️Không có bằng chứng khoa học chắc chắn rằng việc cai sữa bò giúp trẻ tự kỷ hết tăng động.
☑️Việc loại bỏ sữa chỉ nên thực hiện khi có vấn đề tiêu hóa – dị ứng đã được bác sĩ chuyên khoa xác định. Mọi thay đổi chế độ ăn cần được theo dõi dinh dưỡng nghiêm ngặt.
☑️ Hãy tìm hiểu về Rối loạn xử lý cảm giác và các số đo phát triển