21/02/2022
BỆNH VIÊM ĐA XOANG (GLASSER) TRÊN HEO
Bệnh Glasser's ở heo là một bệnh truyền nhiễm do Haemophilus Parasuis (H.parasuis) gây ra cho heo trên mọi lứa tuổi nhưng phổ biến nhất là heo con từ 4-8 tuần tuổi, với đặc trưng là viêm đa khớp, viêm các màng thanh dịch và màng não.
✅ 1. Nguyên nhân và cách gây bệnh
♦ Bệnh do Haemophilus parasuis là cầu trực khuẩn, gram âm, có tiêm mao và giáp mô.
♦ Đến năm 1995, người ta phân lập ra 15 serovar nhau, trong đó serovars 4, 5 phổ biến nhất:
- Serovars 1,5,10,12,13,14: có độc lực mạnh
- Serovars 15,4: có độc lực trung bình
- Serovars 3,6,7,8,9,11: không độc lực.
♦ Mầm bệnh thường ký sinh sẵn trên đường hô hấp heo, khi có nguyên nhân làm giảm sức đề kháng như: thời tiết thay đổi hay các yếu tố gây stress vi khuẩn sẽ tăng độc lực gây bệnh. Các yếu gây stress như thay đổi thời tiết đột ngột, ẩm độ cao kết hợp với độ thông thoáng kém, vận chuyển, thức ăn, cai sữa chính là nhưng yếu tố mở đường cho bệnh phát triển nhanh. Do đó, bệnh phát triển mạnh trên đàn heo thịt khi thời tiết khắc nghiệt.
✅ Triệu chứng của bệnh Glasser trên heo
Thời gian ủ bệnh thay đổi từ 1 ngày đến 5 ngày tùy thuộc vào chủng nhiễm.
1. Thể cấp tính
♦ Heo chết đột ngột
♦ Do xung huyết não nên mắt đỏ ngầu, có triệu chứng thần kinh như: nằm 1 bên, ưỡn cứng thân, co giật, kêu to
♦ Lợn mắc bệnh đột ngột sốt cao (41oC), bỏ ăn, khó thở, ho, heo con thở thể bụng.
♦ Một số con lợn có hiện tượng sưng khớp và đi khập khiễng do chân bị đau.
2. Thể mạn tính
♦ Lợn mắc bệnh thể nhẹ hơn hay sống sót qua thể bệnh cấp tính sẽ trở thành bệnh mạn tính với các hậu quả như còi cọc, chậm lớn, lông xù, thỉnh thoảng khó thở và ho đặc biệt sau khi chạy.
✅ Bệnh tích của lợn mắc Glasser
Bệnh Glasser trên heo khi mổ khám sẽ phát hiện nhiều bệnh tích đặc trưng thường thấy như:
♦ Viêm thanh dịch phủ fibrin xoang bao tim
♦ Viêm thanh dịch phủ fibrin màng phổi,
♦ Viêm thanh dịch phủ fibrin xoang phúc mạc với đặc trưng tích nhiêu mủ sợi huyết màu trắng, các xoang tích lượng thanh dịch lớn.
✅ Phòng bệnh
♦ Định kỳ vệ sinh, sát trùng chuồng trại. Tiêm phòng vaccine đầy đủ theo khuyến cáo của cán bộ thú y.
♦ Phòng bệnh viêm đa xoang trên heo bằng vaccine: Tiêm vaccine cho heo nái (có thể tiêm phòng 4 và 2 tuần trước khi đẻ). Miễn dịch thụ động phòng nhiễm sớm cho heo con theo mẹ (< 3 tuần).
♦ Điều chỉnh lại tiểu khí hậu chuồng nuôi như: Giảm mật độ nuôi, tăng thông thoáng chuồng nuôi, lưu ý khi vận chuyển heo, giảm các yếu tố gây stress, kiểm soát tốt bệnh tai xanh (PRRS), circo, cúm heo…
♦ Thường xuyên bổ sung vào thức ăn đầy đủ dưỡng chất cần thiết giúp heo khỏe mạnh, có sức đề kháng tốt.
✅ Trị bệnh
♦ Sử dụng loại kháng sinh nhạy cảm như: Amoxicillin, Cefalexin, Penicillin + Stretomycin, Ampicillin, Ceftiofur, Tulathromycin… Sử dụng theo khuyến cáo của nhà sản xuất.
♦ Kháng viêm: Ketoprofen, Dexamethasone.
♦ Trợ sức trợ lực: Gluco + K + C, Butaphosphan + Cyanocobalamin.
♦ Tách riêng heo có biểu hiện bệnh để tiện theo dõi và chăm sóc, tránh lây lan sang những cá thể khác trong đàn. Dựa vào các biểu hiện đặc trưng như heo hay co cụm và run rẩy.
♦ Cần điều trị sớm, đặc biệt với trường hợp viêm màng não.
Quan sát biểu hiện bệnh ở heo con theo mẹ và tiêm penicillin 3 - 4 ngày để phòng bệnh.
♦ Điều trị là biện pháp tốt nhất, tiêm Penicillin/Streptomycin, Trimethoprim/Sulpha, Ceftiofur hoặc Penicillin tổng hợp.
- Điều trị trong 2 - 3 ngày.
- Hòa tan Amoxycillin vào nước uống từ 4 - 5 ngày khi thấy có nguy cơ bệnh.
- Điều chỉnh lại tiểu khí hậu chuồng nuôi như: Giảm mật độ nuôi, tăng thông thoáng chuồng nuôi, lưu ý khi vận chuyển, giảm các yếu tố gây stress, kiểm soát tốt PRRS, circo, cúm heo...Sau thời gian điều trị bệnh bằng kháng sinh cần bổ sung men tiêu hóa 2 - 3 ngày giúp ổn định hệ vi sinh vật đường ruột, B - Complex giúp tiêu hóa tốt hơn, vật nuôi hồi phục nhanh.
Like và theo dõi page THỨC ĂN CHĂN NUÔI BIO NUTRITION để cập nhật nhiều kiến thức, kỹ thuật chăn nuôi thú y nhé
Link page: https://www.facebook.com/thucanchannuoiBioNutrition
Nguồn: Trần Văn Tứ (biên soạn & tổng hợp)
01/12/2021
01/06/2021