Gác Viết

SÁCH: KHÔNG GỤC NGÃ - NGUYỄN BÍCH LAN

Chiều nay thấy học trò loay hoay khi tìm dẫn chứng cho câu nói "Nếu muốn sẽ tìm cách, nếu không muốn sẽ tìm lý do", mình liền giới thiệu các em quyển sách KHÔNG GỤC NGÃ của chị Nguyễn Bích Lan. Mình cho rằng mỗi giáo viên và học sinh đều nên có một quyển sách này. Bởi lẽ:

1. Nếu là học sinh, quyển sách này hữu ích với các em ở rất nhiều mặt, từ hiện tại đến tương lai, từ thực dụng (làm dẫn chứng cho NLXH) đến những bài học cuộc sống.

Với mỗi việc làm dẫn chứng cho các bài nghị luận xã hội, với quyển sách này, các em có thể ứng dụng cho rất nhiều đề khác nhau.

Mình thường theo chủ nghĩa: làm một được mười, học ít vận dụng nhiều nên mình cũng nói với HS rằng: Với quỹ thời gian eo hẹp của các em dành cho môn Văn (các em không có định hướng thi khối có môn Văn) thì các em không cần phải đọc nhiều, học thuộc nhiều dẫn chứng. Thay vào đó, các em thích ai, thích cái gì thì có thể tìm hiểu sâu kỹ về đối tượng đó là các em có thể lấy một người đó làm dẫn chứng cho rất nhiều chủ đề khác nhau rồi. Bởi suy cho cùng, ở những con người thành công, dù "có lối đi riêng" như thế nào thì họ cũng có chung rất nhiều phẩm chất, tính cách cần có cho sự thành công.

Hôm nay, mình lấy ví dụ là chị Nguyễn Bích Lan trong quyển sách này. Vì đọc đi đọc lại quyển sách để làm đề nhiều lần nên mình có thể lấy chị làm dẫn chứng cho một loạt các chủ đề khác nhau như:

+ Ý chí nghị lực vươn lên trong cuộc sống khó khăn.
Chị bị bệnh khiến cơ thể suy yếu khó vận động nhưng chị vẫn trở thành nhà văn - dịch giả nổi tiếng.

+ Tinh thần kỉ luật, sự tập trung cho mục tiêu.
Năm ngoái, mình ra đề là một đoạn văn chị kể về những buổi tối cả nhà quây quần xem tivi vui vẻ ngoài phòng khách. Một mình chị ngồi học tiếng Anh trong phòng. Chị đã vượt qua những cám dỗ của thú vui trước mắt như thế nào để duy trì việc học của bản thân.

+ Sống tự lập, có trách nhiệm với cuộc đời mình, có lòng tự trọng.
Là giáo viên, mình gặp rất nhiều bạn trẻ ỷ lại vào bố mẹ về mọi mặt, nhất là về tiền bạc. Ngay cả khi đã đủ tuổi trưởng thành, vẫn nhiều bạn không nỗ lực để tự lo cho cuộc sống của mình mà tiếp tục ăn bám hoặc xin tiền bố mẹ. Thế mà một người bệnh tật, đau yếu như chị Lan lại tìm mọi cách để có thể làm việc, tự nuôi sống chính mình chứ không chịu phụ thuộc vào ai. Thay vì vin vào lí do "bị bệnh, không có sức khỏe"; chị đã tìm cách để kiếm sống nuôi mình, đầy tự trọng.

+ Luôn giữ niềm tin vào bản thân, có khát vọng, sống cuộc đời ý nghĩa.
Khi đã kiếm được tiền để nuôi sống bản thân rồi, chị Lan lại mong muốn có thể làm gì đó để hữu ích cho người khác, cho xã hội. Cách mà chị tìm được là trở thành một dịch giả, dịch những quyển sách hay, truyền cảm hứng sống mãnh liệt và lan tỏa văn hóa đọc đến mọi người. Hầu như quyển nào chị dịch, mình đọc cũng thấy hay: Lũ trẻ làng Ồn Ào, Được học, Cây cam ngọt của tôi, Triệu phú khu ổ chuột, Heidi...
Đọc sách chị luôn khiến mình có suy nghĩ tích cực lạc quan rằng mọi việc đều sẽ có cách, đau buồn nào cũng qua. Cứ mạnh mẽ, bình yên mà sống.

+ Tự tạo ra cơ hội, biến điểm yếu của bản thân thành thế mạnh.
Đây là bài học mình có được từ quyển sách này khi mình mon men tìm hiểu về truyền thông, về thế giới online, về kinh doanh (những thứ trước kia mình mù tịt). Việc chị Lan vượt qua những rào cản về thể chất của bản thân lại trở thành sức mạnh tinh thần cho chị, thành niềm cảm phục của độc giả đối với chị. "Cái nạng trong tay cũng có thể làm vũ khí" chính là vậy.

Sơ sơ bấy nhiêu thôi cũng thấy giá trị của quyển sách rồi nhỉ.

2. Còn nếu là giáo viên, thầy cô có thể tìm thấy trong tác phẩm rất nhiều đoạn có thể làm ngữ liệu cho việc giảng dạy và ra đề kiểm tra đánh giá môn Văn. Sách thuộc thể loại tự truyện/ hồi ký có trong chương trình mới. Mấy năm trước, khi dạy chương trình cũ, mình cũng từng lấy nhiều đề đọc hiểu cho HS ở trong này. Chị Lan là một dịch giả có tiếng, ngôn ngữ được lựa chọn cẩn thận; lại là người có hiểu biết và tâm hồn sâu sắc, phong phú nên về các mặt nhận thức - giáo dục - thẩm mĩ, quyển sách này đều đáp ứng được để đưa vào đề Văn.

Các bạn có thể đặt mua sách có kèm chữ ký từ chính tác giả Nguyễn Bích Lan nhé :)

TA CỨ ĐI CÙNG NHAU - ĐEN

Sáng cuối tuần đi chợ, đang lui cui lấy đồ trong siêu thị thì nghe được một bản rap với phần lời rất đồng cảm :)))

Mình nhớ bản rap này có nghe qua rồi, nhưng hôm nay mới dừng lại để ấn tượng. Có lẽ vì một năm gần đây mới thấm cảnh... yêu xa ): Người ta bảo chúng ta dễ mềm lòng với những gì đã trải qua là vậy.

Về nhà, mình lên mạng tìm bài rap theo một hình ảnh mình còn nhớ được "mình sẽ ra khơi trên con tàu có cánh buồm đỏ thắm" liền thấy bài rap của Đen "Ta cứ đi cùng nhau". Nghe và đọc lời thấy thật kỳ diệu: Đôi khi những nỗi lòng của mình được thể hiện rất rõ ràng qua những tác phẩm nghệ thuật.

Mình bật cười với cách nói rất thực tế, hài hước của Đen. Ừ nhỉ, nếu đem những tháng ngày xa xôi này mà đổi được ra tiền chắc những người yêu xa sẽ giàu sụ và nhiều người đỡ phải chịu cảnh xa nhau rồi:
"Và tất cả những ngày mình xa xôi
Nếu mà đem bán chắc là được cả đống tiền
Mình sẽ ra khơi trên một cánh buồm đỏ thắm".
Mình cũng nhớ về tác phẩm "Cánh buồm đỏ thắm" của văn học Nga và chuyện tình yêu đẹp đẽ, khoáng đạt trong đó. Đây là hình ảnh xuất hiện nhiều trong các bài rap nhưng có lẽ rất ít bạn trẻ từng đọc câu chuyện này. Nhưng dù chưa từng đọc, hình ảnh con tàu trắng muốt với cánh buồm đỏ thắm trên mặt biển xanh thẳm vẫn khiến người ta rung động, đủ sức khơi gợi bao cảm xúc.

Bài rap cũng mang thông điệp tích cực, yêu đời được thể hiện bằng cách gieo vần cực đỉnh luôn có trong nhạc của Đen:
"Em ơi đừng sợ nỗi buồn khó trôi
Mặt trời kiểu gì cũng sẽ ló thôi
Cơn mưa sẽ khiến cây khô ló chồi
Sớm mai thức dậy mình vẫn có đôi
Em ơi đừng có buồn khi phải yêu xa
Mình có nhiều nỗi nhớ hơn người ta để mà tiêu pha để nhấm nháp"
Đây cũng là thái độ sống mà mình chọn trong 1 năm qua. Giữ niềm tin và suy nghĩ lạc quan. Cóp nhặt niềm vui từ những điều rất nhỏ hàng ngày. Luôn biết ơn những điều mình đang có đã khiến mình có đủ vững vàng để vượt qua khó khăn. Và nỗi nhớ là một dịp để mình biết trân quý hơn tình yêu của mình, sau này gặp lại sẽ bớt mấy trò giận dỗi đi chẳng hạn (hên xui) :)))

Phần lời bạn Cáo hát cũng y chóc nỗi lòng mình:
"Em không mơ những thứ cao xa rực hồng sắc màu
Sau lưng anh em thấy trong em bình yên đây chẳng ở đâu xa
Mang em theo đến những nơi em được là chính mình
Có những đêm thấy nhớ nhau em chỉ muốn được đến bên anh"
Cuộc sống mình ao ước là cuộc sống giản dị và bình yên. Mình cũng như bao cô gái khác, dù có mạnh mẽ hay yếu đuối ra sao thì cuối cùng chỉ có mong ước: được là chính mình và được ở bên anh :)
Tag bạn học An Vu để cùng nghe nhạc cuối tuần với mình từ xa 🥰

Đen - Ta Cứ Đi Cùng Nhau ft. Linh Cáo (Prod. by i Tễu) [M/V] Ta Cứ Đi Cùng Nhau - Đen ft. Linh CáoDownload/stream: https://Denvau.lnk.to/TCDCNProd. by Nam Phong Truong & D.A From iTeuRecording: CWave Studio & SOS Studi...

FILE KỊCH TRONG CHƯƠNG TRÌNH VĂN 2018 (CẤP 3)

Môn Văn cấp 3 của chương trình mới, thể loại kịch được dạy khá nhiều, cả bi kịch và hài kịch. Nhiều tác phẩm khác so với CT cũ. Từ ngày xưa, khi còn là một HS chuyên Văn cho đến bây giờ là một GV dạy Văn, mình thấy rằng muốn nói/ viết cho hay, cho sâu sắc thì buộc phải biết 100 để nói/ viết 1. Vì vậy, bao đời nay vẫn vậy, muốn dạy và học Văn hay bất cứ cái gì tốt thì phải đọc, phải tiếp xúc với thứ ấy thật nhiều. Mình không thích kịch nhưng để dạy được kịch thì cũng phải đọc nhiều. 😅🥲

Ngày xưa, khi chúng mình học một tác giả nào đó là đọc hết mọi tác phẩm của tác giả ấy. Không chỉ vậy, còn đọc luôn những bài nghiên cứu bình luận, những giai thoại về tác giả. Thậm chí tìm hiểu thêm cả trào lưu, giai đoạn sáng tác, những kiến thức lý luận, lịch sử, xã hội có liên quan... Có thế mới cảm nhận nhiều hơn và đúng đắn hơn về tác phẩm.

Khi đi dạy sau này cũng vậy, với những tác phẩm/ tác giả mà mình chưa đọc thì mình luôn tìm đọc trọn vẹn tác phẩm, chứ không chỉ là trích đoạn trong sách giáo khoa và đọc thêm các tác phẩm, tác giả khác cùng thể loại và chủ đề...

Nhiều bạn bè mình nói, dạy CT mới dễ lắm, cứ đặc trưng thể loại theo câu hỏi SGK mà nói, chẳng cần xem bài luôn nữa vì những kiến thức đó đều quen thuộc với GV Văn rồi.

Bản thân mình thì cho rằng: Nếu chỉ dừng lại ở vài đặc trưng thể loại, trả lời vài câu hỏi trong SGK thì đúng là dễ thật. Cái khó là làm sao để vẫn chừng ấy thời gian học nhưng HS vừa nắm được kiến thức của môn Văn vừa phát triển năng lực, tư duy của HS theo đúng tiêu chí của CTPT 2018.

Để làm được những điều này, người giáo viên vẫn buộc phải đọc nhiều, tìm hiểu nhiều.

Lan man dài dòng vậy thôi, mục đích chính của tút này là chia sẻ những file tác phẩm kịch của CT mới mà mình sưu tầm để đọc lại, chuẩn bị cho bài giảng đến các đồng nghiệp và HS. Các file này phần lớn là kịch nước ngoài. Kịch Việt Nam thì đa phần vẫn phải tìm sách đọc lại thôi😁

Mong chúng ta đều có thể dạy và học trong hạnh phúc.

Mình để link Google Drive nhé. Còn hình thì để chân dung bà mẹ cuối tuần đưa các con đi khu vui chơi để được thoải mái làm việc 😃
https://drive.google.com/drive/u/0/folders/1modXmeH5gaR6ed4C9FZuC2XuYlS4i70K

Một sáng, mẹ bước vào phòng và thấy con gái đã dậy từ bao giờ, tay cầm quyển sách, mắt rưng rưng. Thấy mẹ, con gái ôm chầm lấy và nói:
- Mẹ, con thật vui mừng vì bố An không phải là BỌ NGỰA!
- ?!???!!!
- Mẹ đọc đi thì sẽ biết. (Chìa ra cho mẹ trang sách đang đọc dở).
Mẹ đọc.
Và cũng ngạc nhiên.
Sách viết đại ý: bọ ngựa cái sẽ ĂN THỊT bọ ngựa đực khi chúng giao hợp vì việc này sẽ kích thích tinh trùng được giải phóng và để có thêm dinh dưỡng nuôi bọ ngựa con. 🥹🥹🥹
---------------------
Tối qua, sắp đi ngủ thì con gái lại la oai oái.
- Mẹ, con muỗi, con muỗi. Mẹ tiêu diệt nó giúp con đi.
Mẹ làm dũng sĩ, nháy mắt đã xong nhiệm vụ. Nó dòm dòm xác con muỗi vẫn còn trên tay mẹ.
- Mẹ, đây là con muỗi đực.
Ngớ người:
- Sao con biết???!!!
- Trong sách có nói, chỉ có con muỗi cái mới đi hút máu thôi. Con muỗi này không có máu nên có thể là muỗi đực.
Mẹ nhớ tới câu chuyện "Sự tích con muỗi" và nghĩ: Hèn chi ông bà ta xưa cho người hóa ra con muỗi đi hút máu chính là phụ nữ.
---------------------
Con gái nghỉ hè 3 tháng, đọc sách nhiều, mẹ toàn được hưởng ké tri thức thôi. 🥰
Bộ sách mà Na đang đọc là "10 vạn câu hỏi vì sao". Bộ đâu chừng hơn 40 cuốn. Na thích bộ này vì giải thích dễ hiểu, ngôn từ hài hước. Mẹ mới mua hơn chục cuốn. Đọc từ lớp 1 đến giờ. Hôm qua thấy bảo mẹ mua thêm quyển khác đi, con đọc hết rồi. 😌😍

Hôm qua, mình có một chuyến xe buýt buồn khi về BH viếng đám tang một người thân thiết với gia đình nhà nội Na Kem. Suốt chặng đường đi và về, mình không ngừng suy nghĩ về cái chết và nỗi đau có vẻ như quá sức chịu đựng của người ở lại.

Mình nhớ về bộ phim mới xem gần đây - phim "Sắc xuân gửi người tình" - bộ phim nhiều lần nói về tử biệt bởi công việc của nam chính là một nhân viên trang điểm di hài. Mình thích cách bạn ấy nói về cái chết. Bởi đó cũng là những điều mình hay nói với con gái khi con hỏi về cái chết và linh hồn sau khi chết. (Chẳng biết vì sao, con gái mình rất quan tâm đến chủ đề này. Từ hồi còn nhỏ xíu đã suốt ngày hỏi mẹ khiến mình đôi khi không tránh khỏi lo âu.)

Để tâm trạng khá hơn, mình mở đoạn phim ấy ra xem lại và ghi chép vài lời của nam chính (theo quan niệm của bạn ấy và quan niệm của nhà tâm lý học nổi tiếng David Eagleman):

1. Người thân của chúng ta qua đời có thể là vũ trụ đang gửi tín hiệu với chúng ta rằng: sau khi bức tường thành vững chãi nhất biến mất, có thể sẽ đến lượt chúng ta. Chính vì thế, chúng ta mới càng phải cố gắng mà sống, mà sáng tạo và yêu thương. Nếu con người có thể thật sự trường sinh bất tử thì quả thực cũng rất nhàm chán.

2. Bản chất của việc mất đi là để dạy chúng ta dần học cách chấp nhận. Tôi biết giờ cậu rất khó khăn nhưng rồi sẽ dần vượt qua được.

3. Người sẽ rời đi rồi cũng sẽ rời đi, không giữ lại được. Sinh ra làm người chỉ đành nén bi thương.

4. Người bố bên em sáng sáng chiều chiều không mất đi hoàn toàn, chỉ là đang tồn tại ở một dạng năng lượng khác mà em không sờ được, không nhìn thấy được nhưng em vẫn có thể cảm nhận được sự tồn tại của họ.

5. Khi con người ta rời khỏi thế giới này, các nhà khoa học từng suy đoán rằng hàng tỷ các nguyên tử sẽ dần thoát ly khỏi cơ thể bạn, không còn bị ràng buộc bởi hình thái con người. Cùng với hơi thở cuối cùng, các nguyên tử ấy bắt đầu phân giải, hòa vào với đất đai xung quanh. Chúng chuyển sang các hình thái mới. Các nguyên tử ấy có thể thành lá cây cau, một con sóng, thành một làn gió khẽ thổi, một giọt nước trong con suối róc rách,... Mỗi hình thái mới này, đều mang theo vết tích trước đây. Vậy nên, sinh mệnh không hề biến mất, chỉ là tồn tại dưới hình thức khác mà thôi. Họ sẽ có thể thành những thứ mà lúc sống họ từng ao ước trở thành, ao ước làm nhưng không được. Họ sẽ làm được bất kỳ việc gì mà họ yêu thích khi ở trạng thái năng lượng này.

6. Và quan trọng nhất, người thân vẫn luôn ở xung quanh ta, dõi theo ta, mong ta sống thật tốt và biết trân trọng những người thân còn lại bên cạnh ta.

Mình cũng hay nói với Na như vậy mỗi khi con lo lắng về "tử biệt". Mình biết với nhiều người, nói ra những điều như vậy có vẻ đầy xui xẻo; nhưng mình tôn trọng cảm xúc và thắc mắc của con. Mình lại còn muốn chuẩn bị cho con một tâm lý vững vàng nhất trong hoàn cảnh khó khăn nên mình đều cố gắng trả lời con chi tiết nhất. Thà khi con hỏi, mình nói với con; còn hơn tránh né để khi đối mặt, con không có chút dũng khí và niềm tin nào.

Tối qua, khi Na hỏi về đám tang, mình lại tâm tình cùng con những điều này. Khi con nói con buồn, con sợ; mình đã kể cho con nghe về câu chuyện cô bé mất cha ở trong phim này và nhắc con về câu chuyện "Công chúa nhỏ" mà con đã đọc. Không một ai muốn chia lìa với người thân, cũng chính vì thế, lúc họ còn sống, ta lại càng cần phải trân quý, yêu thương họ. Để ít nhất, không phải hối tiếc sau này.

Mình dừng xe ở trạm Hồ Thị Kỷ. Đã muộn rồi nhưng mình vẫn ghé vào chợ hoa, chọn mua về một bó cẩm chướng rực rỡ. Để đền bù cho hai con phải xa mẹ một buổi tối và cũng để truyền cho con lối sống tích cực. Hoa luôn tồn tại trong cuộc sống này dẫu vào một ngày đen tối nhất. Thay vì đợi người khác đem hoa đến hoặc chìm vào bóng đêm của mình, con hãy tự mình tìm đến hoa, mang hoa về điểm tô cho cuộc sống của mình.

Ngày trước, mình từng có suy nghĩ: Khi người thân rời đi, phải buồn khổ mới là yêu thương họ. Bây giờ mình mới nhận ra: thấy ta nhớ nhung họ nhưng vẫn có thể tiếp tục sống vui vẻ mới là điều khiến người thân đã rời xa của ta không bao giờ biến mất và yên lòng nhất.

Có những thời điểm không dám mong cuộc đời toàn yên ổn, mà chỉ mong ta đủ sức mạnh để đi qua những quãng đường sỏi đá.

HÈ NÊN ĐỌC SÁCH GÌ ĐỂ HỌC VĂN TỐT HƠN?

Tuần vừa rồi trường mình dạy tuần cuối cùng của năm học. Trước lúc chia tay, HS hỏi mình rằng hè này con nên đọc sách gì? Mình mới bảo để biết con nên đọc sách gì thì phụ thuộc vào nhiều tiêu chí như:
🍀 Mục tiêu đọc sách của con là gì? Để giải trí, để tìm hiểu về lĩnh vực nào, để giải quyết vấn đề gì đang còn khó khăn trong cuộc sống của con...
🍀 Sở thích của con?

Còn nếu chính con cũng mơ hồ về những việc này thì có một danh sách cô có thể gợi ý là đọc trước các quyển sách sẽ học ở môn Văn trong năm học sắp tới.

Đây là 1 việc làm có nhiều kết quả vì:
🌿 Chương trình Văn cấp 3 có nhiều tiểu thuyết, hồi ký, kịch... dài của cả VN và thế giới. Nếu chỉ đọc đoạn trích hoặc nghe thầy cô tóm tắt trên lớp, con sẽ khó để cảm nhận và hiểu về đặc trưng thể loại của tác phẩm tốt hơn. Đọc các tác phẩm này, con sẽ có thể học tốt môn Văn hơn, giảm thời gian đọc tác phẩm trong năm học khi con còn phải học rất nhiều môn khác.

🌿 Đây đều là các tác phẩm hay, có ý nghĩa nên không chỉ giúp con học tốt hơn môn Văn mà còn có thêm một số "tác dụng phụ" tuyệt vời khác: thêm kiến thức, học được các bài học hay về cuộc sống từ tác phẩm..

🌿 Tăng thời gian đọc và rèn luyện việc đọc sách. Giảm bớt thời gian lướt mạng vô thức.

🌿 Giải trí vì bên cạnh những tác phẩm hại não thì cũng còn khá nhiều câu chuyện hấp dẫn, thú vị.

Những sách này phần lớn không khó kiếm tìm từ các nhà sách đến cửa hàng online. Còn nếu không có điều kiện thì mình có thể tìm kiếm ebook, đọc online nha. Mình muốn đọc là sẽ tìm được cách.

Ngày hôm nay chia sẻ đến đây thôi, hôm sau cô sẽ viết tiếp về việc làm sao để nhận được nhiều hiệu quả nhất từ 1 việc đọc sách Văn trong hè này nha.

P/S1: Cô để trước danh sách lớp 12 của 3 bộ sách, còn các lớp khác nợ lại nha. Mình có thể đọc cả sách của 3 bộ vì dù mỗi bộ có tác phẩm khác nhau nhưng lại cùng thể loại nên mình đọc càng rộng thì càng dễ liên hệ, so sánh, dễ nhận ra đặc trưng thể loại ha, nhất là với các em muốn thi HSG Văn hoặc đặt mục tiêu đạt điểm cao môn Văn. Cô có ghi rõ thể loại để các em dễ tìm sách nha.

INFOGRAPHIC VỀ ĐẶC TRƯNG CỦA NGÔN NGỮ VĂN HỌC

Bữa giờ toàn nói chuyện Tiếng Anh, có khi mọi người tưởng mình "mất dạy" môn Văn rồi 😂

Không nha cả nhà, mình vẫn yêu mến môn Văn của mình lắm. Bây giờ là dành cho môn Văn nè.

Tuần qua mình có dạy bài 9 trong chương trình Ngữ văn 11 bộ Cánh Diều. Bài này có phần kiến thức về đặc trưng của ngôn ngữ văn học. Mình đem làm infographic cho dễ nhớ nè :)

-------------------------------------------------------------------------
P/S: Xin lỗi mọi người nếu hôm nay toàn thấy xuất hiện cái mẹt mình trên FB :)
Deadline nộp bài dí nên con bé một ngày lo hoàn thành hết các bài đang làm dở mà chưa đăng lên 😁😆

LÀM MỘT VIỆC ĐƯỢC NHIỀU KẾT QUẢ

Năm ngoái, khi làm bài test Tiếng Anh, dạng đề mình sợ nhất trong reading IELTS là dạng True/ False/ Not Given.
Đa phần mình điền lụi trong hoang mang, chẳng hiểu cả câu hỏi lẫn đề bài. 🥲
Và kết quả chỉ dừng ở mức 0-1-2 câu đúng.

Năm nay, mình đang tiếp tục làm dạng đề này theo challenge trong lớp học. Thật vui khi thấy kết quả của mình đều trên 60% đúng. Vui hơn khi thấy mình hiểu rõ câu hỏi và đa phần hiểu ý trong bài. Và mừng rớt nước mắt khi mình bắt đầu có cảm tình với Tiếng Anh hơn, không né tránh nó nữa. Đó là một quá trình dài.

Trong đó, quan trọng nhất phải kể đến nền từ vựng và phương pháp làm bài đúng đắn. Thứ mà mình phải đọc, phải ghi chép, phải thử rất nhiều mới ra được cho riêng mình.

Với phương châm LÀM MỘT VIỆC VỚI NHIỀU KẾT QUẢ, mình đã kết hợp khóa học tạo infographic với việc ghi nhớ và chia sẻ cách thức làm dạng bài này một cách rõ ràng nhất theo ý mình :)

Cách này cũng được mình áp dụng vào giảng dạy môn Văn. Trong một bài giảng, mình cố gắng để các em cũng bằng ấy thời gian học tập nhưng có thể thu được nhiều thứ khác nhau, bao gồm:
- Kiến thức bài học môn Văn.
- Tư duy để áp dụng vào cuộc sống.
- Phương pháp học tập.
- Hiểu biết về xã hội
- Bồi đắp tâm hồn...
Môn Văn có rất nhiều lợi thế để làm được những điều trên. 🥰

5 CHỮ "TỰ" MẸ MUỐN DÀNH CHO CON
(MỤC TIÊU CHÍNH TRONG NUÔI DẠY CON CỦA MẸ)

Na hỏi: Mẹ ơi, mẹ muốn con lớn lên thành người như thế nào?

Mẹ: Thành người như thế nào là do con tự chọn lấy chứ. Còn ở phía mẹ thì mẹ mong muốn và cố gắng hướng con đến việc trở thành người có 5 chữ "tự" cơ bản sau:

🌻1. TỰ CHỦ
Mẹ muốn con không phải phụ thuộc bất kỳ ai, kể cả cha mẹ, vợ chồng về:
- tiền bạc: "lệ thuộc về kinh tế là lép vế về chính trị", khó để có được tự do, tự quyết. Vì vậy, con nên cố gắng phấn đấu để có tự chủ về tài chính.
- cảm xúc: đừng biến mình thành "thùng rác" nơi chứa những tiêu cực, xấu xí của người khác.
- niềm vui: mẹ mong con tự có niềm vui lành mạnh cho chính con, không cần đến một ai khác đem cho con niềm vui. Nếu có chỉ là thêm vào chứ không phải là tất cả.
- thời gian: mẹ mong con sẽ có thời gian để làm những việc con muốn làm, để dành cho những điều với con là ý nghĩa.
- lựa chọn: mẹ mong con được lựa chọn công việc, môi trường sống phù hợp với con. Muốn vậy, con phải hiểu chính mình và phải có một giá trị, nội lực nhất định để có thể được như vậy.

🌻2. TỰ LẬP
- Con cần biết chăm sóc cho bản thân mình. Không vì việc gì đó mà bỏ bê hoặc đày đọa bản thân. Khi con khỏe, con xinh thì mọi việc đều có cách vượt qua :)))
- Con cần biết tự lên kế hoạch và thực hiện các việc cần làm. Biết phân chia thời gian hợp lý. Dù là khi đi học hay đi làm, đi chơi.

🌻3. TỰ TIN
- Tin rằng con có thể nỗ lực để đạt được mục tiêu của mình.
- Tin rằng con xứng đáng được yêu thương.
- Tin rằng con là một cá thể độc đáo, có giá trị riêng của mình.

🌻4. TỰ YÊU
- Yêu thương, trân trọng chính mình.
- Tự thương mình, tìm niềm vui cho bản thân mình mà không phụ thuộc vào người khác. Khi đó, dẫu cuộc sống có quay lưng ngoảnh mặt với con, con vẫn có thể vững vàng để tiếp tục.

🌻5. TỰ HỌC
- Biết tự học thì con có thể chinh phục bất kỳ điều gì con muốn dù là trong thời gian dài (dĩ nhiên trừ vài thứ ngoài tầm kiểm soát như trái tim của một người :)))
- Tự học là biết xác định mục tiêu, lên kế hoạch, tìm nguồn tài liệu, thử nghiệm các phương pháp, rút ra bài học và duy trì động lực để học tập điều mình muốn.

CÁCH ĐỂ MÌNH VƯỢT QUA CÁM DỖ TRƯỚC MẮT

Tuần này, mình quay trở lại tập Yoga khi thấy mình lại có dấu hiệu của bệnh viêm mũi, xoang: nước mũi chảy ra nhiều, hay nghẹt mũi và đau đầu. Mình đã nghỉ Yoga 1 tháng khi bận với thi bằng lái xe và những công việc khác. Sau đó thì đỡ bận hơn nhưng cái kiểu nó thế: đang sung sướng rồi chẳng ai muốn phải khổ cả. Đang mỗi trưa đi dạy về được nghỉ ngơi, mình lười hẳn khi nghĩ đến việc phải quay lại thảm tập rồi lê lết đi làm buổi chiều. Còn tập buổi sáng thì càng khó hơn khi đêm mình thường không được ngủ đủ giấc. Mình chưa sẵn sàng...

Lựa chọn an nhàn cho bản thân mới có 1 tháng mà đã khiến sức khỏe mình xuống dốc nhanh chóng. Bệnh cũ trở lại trong khi mình đã chia tay nó gần 1 năm rồi. Mình cũng thấy người mềm nhèo ra, thiếu dẻo dai.

Mình thấy không thể như thế được. Mình cần khỏe mạnh để chăm lo cho các con và làm các việc mình đang làm. Không ai có thể giúp mình ngoài chính mình được. Thế là mình quay lại thảm tập.

Mấy ngày đầu vật vã lắm. Mắt mở không ra, đầu u u ong ong vì chưa quen với giấc sớm. Tay chân lẩy bẩy khi tập lại, mỏi nhừ.
Có rất nhiều lần mình bị lời nói bên trong dụ dỗ: "Ngủ thêm một chút/ một hôm nữa thôi". Nhưng mình ráng lờ đi "tên phá rối" ấy và không nghĩ gì đến những thứ khác ngoài đúng một việc mình đang cần làm y như ông lão Santiago trong "Ông già và biển cả". Giờ mình rửa mặt nè. Giờ mình uống nước nè. Giờ mình trải thảm nè. Giờ mình lấy gạch nè. Giờ mình mở laptop nè. Giờ mình vào zoom nè. A lê hấp, và mình đã ở trong lớp tập, không còn đường lui.

Tập xong lại tỉnh táo, khỏe khoắn và yêu đời phơi phới.

Cách One thing at a time - Chỉ nghĩ và làm 1 thứ ở 1 thời điểm đã giúp mình vượt qua được cơn lười biếng ban đầu. Đó cũng là cách để mình lờ đi những cám dỗ lẫn lộn xộn của "mặt tối" bên trong mình. Mặt tối này thường dụ ta làm những điều tạo nên sự sung sướng, hưởng thụ ngay trước mắt nhưng để lại hậu quả về lâu dài: uống nước ngọt, ăn đồ nướng/ chiên thì ngon miệng nhưng dễ bị bệnh về sau, chơi bời thì khỏi mệt óc nhưng nếu cứ chơi hoài thì cũng khó làm nên điều gì; không tập thể dục thì đỡ mệt lúc đó nhưng cơ thể không khỏe mạnh được...

Những thứ này càng khiến ta yên lòng làm theo bởi tổn hại của nó không dễ gì thấy ngay được mà phải trải qua nhiều năm tháng. Hoặc có thấy ngay như kiểu của mình thì cũng vẫn trong khả năng chịu đựng được, chưa cần phải xoắn xuýt gì vẫn sống tốt. Chỉ là mình có đủ sự khắc kỷ để vượt qua cái thoải mái trước mắt mà hướng bản thân về lối sống lành mạnh hay thôi.

Đây cũng là cách mình thường sử dụng khi học tiếng Anh. Tiếng Anh với mình chẳng phải là thứ dễ dàng gì. Khó nên cơ thể tự cài cơ chế từ chối mỗi khi mình muốn học. Nó bảo: nhức đầu. Nó kêu: mỏi mệt. Nó dụ: Uống miếng nước chill chill chút thôi. Nó réo: để chút nữa học... Mình phải thường xuyên dẹp loạn bọn này bằng cách cố lờ hết chúng đi và làm đúng 1 việc cần làm: Mở sách ra, mở loa lên, tập trung vào những dòng chữ... Có nhiều khi chúng mạnh quá thì mình cũng thua. Nhưng mình ráng để thua ít nhất có thể :)))) Hoặc mình trả thù chúng bằng việc ôm hết sách vở ra quán ngồi. Ở ngoài quán, thật kỳ lạ là bọn này im re hết! Và đó là lúc túi tiền của mình bắt đầu kêu gào phản đối 😆

Mình biết chúng ta không nên lúc nào cũng lờ đi tiếng nói bên trong mình. Vì tiếng nói ấy là thứ quan trọng nhất để ta thấu hiểu chính mình, biết mình cần gì muốn gì, biết giới hạn của sức khỏe, khả năng mình... Nhưng mình phải hết sức tỉnh táo để không bị nhầm lẫn giữa những tiếng nói "trong sạch nguyên vẹn thẳng thắn" của tâm hồn và lời cám dỗ đầy ngọt ngào cạm bẫy của những lợi ích tầm thường trước mắt.

(Viết nhân một ngày mới tập yoga xong và những bài học về ông lão Santiago, về Trương Ba vẫn còn đọng lại)

4 BƯỚC ĐỂ LÀM VIỆC TẬP TRUNG INFOGRAPHIC - NGÀY 1

Chiều nay đi làm về, mình tranh thủ vừa nghỉ ngơi ăn uống vừa nghe một video của Tri kỷ cảm xúc. Video nói về tình trạng "kiệt sức giả" của chúng ta trong học tập và công việc. Đó là việc chúng ta cảm thấy mình mệt mỏi, thất vọng và bực bội vì mình làm trong thời gian dài mà chưa xong việc nhưng thực ra công sức của chúng ta dành cho công việc lại không nhiều như ta tưởng.

Video chỉ ra một trong những nguyên nhân của việc này là do chúng ta thường xuyên nhảy qua nhảy lại giữa các việc mà không tập trung vào một việc duy nhất.

Tình trạng này khiến chúng ta vừa không hoàn thành công việc cần làm vừa kiệt sức (vì chán nản nhiều hơn là vì mất sức) và dễ dẫn đến mất ngủ, trằn trọc (vì việc còn đấy, đã xong đâu mà ngủ ngon được).

Mình hay gặp tình trạng thế này khi làm việc ở nhà. Đang chấm bài, học bài thì nhìn cái nhà bừa bộn lại nhảy qua dọn nhà. Đang dọn nhà nhớ phải in bài cho nhỏ con lại đi in bài. In bài xong lại sẵn máy tính check zalo coi có tin gì mới không...🥲 Kiểu kiểu vậy. Sau này, mình nhận ra điều đó khiến cái gì cũng dở dở ương ương nên lúc cần tập trung cao độ thì mình chọn ở lại trường hoặc chui vào một góc quán cafe yên tĩnh nào đó. Tránh xa các thứ khiến mình xao nhãng là được.

Video cũng nói về một số giải pháp cho việc này. Mình ghi chú lại bằng một infographic màu mè cho nhỏ con đọc ké và cũng để hoàn thành bài học Canva. :)

DẠY CON GÁI CÁCH TỰ BẢO VỆ MÌNH QUA PHIM "ANNE WITH AN E"

Những ngày này cõi mạng cũng nóng theo thời tiết với tin tức về quấy rối tình dục ở NXB Nhã Nam. Nhân câu chuyện ấy, mình cùng con gái mỗi buổi tối vừa ăn cơm vừa cùng xem phim "Anne with an E" trên Netflix và trò chuyện về chủ đề: phụ nữ cần mạnh mẽ, vững vàng để bảo vệ chính mình và nữ giới xung quanh.

Con gái mình thích đoạn phim Anne đứng ra bảo vệ cô bạn cùng lớp. Chuyện là cô bạn này không đáp ứng đòi hỏi thân mật quá mức của bạn trai nên anh này tức giận và bêu riếu cô ấy với bạn bè. Từ đó, cô ấy bị mọi người cười cợt, xem thường và phải chịu nhục nhã. Anne bức xúc nên đã viết một bài báo dài nói về nữ quyền, về việc người phụ nữ sinh ra là chính họ và giá trị của họ được tạo ra bởi chính họ chứ không phụ thuộc vào bất kỳ một nhận xét nào của bất kỳ ai. Bài báo như một quả bom tấn công vào tư tưởng nam quyền của làng quê Anne hồi ấy.

Khi cùng con xem phim, mình đã giải thích với con về quyền của phụ nữ, về sự tự do và cần phải được tôn trọng về cơ thể, tâm trí của mỗi người; về việc mít tinh biểu tình đòi quyền lợi; về việc dám đứng ra để bảo vệ chính mình, bảo vệ người khác như Anne, về quyền ngôn luận... Những vấn đề mà mình hoàn toàn mù tịt thời xưa nhưng lại rất cần cho một cô gái sống cuộc đời của chính mình.

Mình cũng hay hỏi con về việc con có bị bạn nào trong lớp chê bai/ trêu ghẹo về bề ngoài nhỏ xíu/ đen/ xấu... gì đó không? Và chỉ con cách để trả lời, để vượt qua những điều tiêu cực ấy. May mắn là con nói chưa có ai trêu chọc gì con cả; chỉ có các chị lớp lớn khi gặp con trong nhà vệ sinh hay bảo: "Em này nhỏ xíu như bé mầm non dễ thương quá à" :)))

Đến hôm qua, con kể trong bữa cơm tối rằng: Có một bạn gái lớp con đã dậy thì, bạn mặc áo ngực và một bạn nam cứ trêu chọc bạn ấy suốt làm bạn ấy rất buồn và ngại, mẹ ạ. Con bảo bạn ấy mách cô đi vì cô không cho mách thay người khác nên con không mách giúp bạn được. Nhưng bạn ngại nên cứ chịu vậy.

Nghe xong, mình thấy rất thương các con. Non nớt, thơ ngây mà phải chịu những tổn thương như vậy. Nếu không biết làm gì, rất có thể lớn lên, con sẽ phải chịu những ấm ức khác, tổn thương khác lớn hơn nhiều. Thương cả bạn nam không có một nhận thức đúng đắn để chẳng thể làm một quý ông lịch lãm với bạn mình. Trái lại, còn xem đau khổ của người khác là trò vui của mình.

Mình hỏi: Thế con nghĩ xem con có thể làm gì khác để giúp bạn không?

Con: Con bảo bạn đừng ngại gì hết vì dậy thì là chuyện bình thường mà nhưng bạn vẫn ngại. Con cũng bảo bạn trai đừng trêu bạn nữa nhưng bạn đâu có nghe con.

Mẹ: Lần sau nếu con thấy bạn nam trêu nữa, con hãy nói rõ ràng với bạn rằng: Ai cũng sẽ dậy thì thôi, bạn cũng vậy. Lúc đó, bạn có muốn bị trêu chọc không? Dậy thì không xấu. Chỉ có người hay trêu chọc làm bạn buồn mới là người xấu. Bạn trai có cười con, chọc con thì con cũng cứ vững vàng nhé. Đừng sợ. Nhiều bạn sẽ đứng về phía con như trong phim Anne vậy. Những người tốt sẽ đều đứng về phía con. Và con cũng nói với bạn nữ như thế nhé. Bạn đừng ngại. Người phải ngại là người đi trêu ghẹo người khác kìa.

Con: Nếu bạn không nghe con thì sao?

Mẹ: Thì con có thể nói với thầy cô giáo, hoặc về nói mẹ nhé. Mẹ sẽ tìm cách.

Rồi mẹ hỏi: Trong lớp con và ở lớp kỹ năng sống có bao giờ nói về việc này không con? Về việc các bạn nữ cần mạnh mẽ tự bảo vệ mình, không có gì phải xấu hổ và các bạn nam không nên trêu chọc bạn nữ ấy?

Con: Không ạ. Con chẳng thấy nói gì hết.

Mẹ: Vậy để mẹ nói chuyện với các phụ huynh khác và với cô giáo. Con nhớ là con luôn phải được tôn trọng về cơ thể của con nhé. Dậy thì hay thích một ai đó là chuyện bình thường. Và mẹ luôn mong muốn được nghe con tâm sự với mẹ những điều con băn khoăn hay nếu con thích ai đó nhé.

Nghe vậy, nhỏ con nói một câu khiến người mẹ thấy sấm sét nổ đì đùng giữa trời Sài Gòn nắng cháy...
(còn tiếp...)

P/S: Hình là quyển sách nàng nhà mình mang lên lớp đọc mê mải trong giờ học và bị cô tịch thu. Về thông báo với mẹ. Mẹ thản nhiên bảo lo mà xin lại cô hoặc tự để dành tiền mua mà đền cho bạn (vì quyển này nàng mượn của bạn), chứ mẹ không có trách nhiệm phải chi tiền trong việc này. Mẹ luôn thấy nàng còn bé bỏng nên chưa mua sách tuổi này, nhưng đọc mỗi quyển này mà thấy nàng cũng có nhiều kiến thức, thái độ đúng đắn về tuổi dậy thì :)