16/03/2026
6 bước quan trọng khi xây dựng công thức mỹ phẩm
Xây dựng một công thức mỹ phẩm không đơn giản chỉ là trộn các nguyên liệu lại với nhau. Đây là một quá trình nghiên cứu, thiết kế và thử nghiệm nhằm tạo ra sản phẩm an toàn, ổn định và mang lại hiệu quả thực sự khi sử dụng trên da.
Trong thực tế, để hoàn thiện một công thức mỹ phẩm, người làm công thức thường sẽ đi qua 6 bước cơ bản, từ việc xác định mục tiêu sản phẩm cho đến việc tối ưu công thức trước khi đưa vào sản xuất.
---------------------------------------
Dưới đây là các bước quan trọng trong quá trình xây dựng công thức mỹ phẩm:
1. Xác định mục tiêu và chức năng sản phẩm
- Xác định loại sản phẩm: serum, kem dưỡng, sữa rửa mặt…
- Xác định đối tượng sử dụng và công dụng chính của sản phẩm (làm sạch, dưỡng ẩm, hỗ trợ điều trị, chống lão hóa, làm sáng da…).
- Xác định các đặc tính mong muốn như: kết cấu, độ thẩm thấu, cảm giác trên da, mùi hương, màu sắc và khoảng pH phù hợp.
Đây là bước định hướng ban đầu, giúp người làm công thức xác định rõ sản phẩm mình cần phát triển.
2. Nghiên cứu và lựa chọn nguyên liệu
- Lựa chọn các nhóm nguyên liệu cần thiết như: hoạt chất, chất nhũ hóa, chất làm đặc, chất bảo quản, dung môi, hương liệu…
- Đánh giá độ tương thích giữa các thành phần, tính ổn định và mức độ an toàn theo các quy định hiện hành.
- Lựa chọn nguyên liệu từ các nhà cung cấp uy tín, có đầy đủ tài liệu kỹ thuật như: bảng dữ liệu kỹ thuật (TDS), bảng dữ liệu an toàn (MSDS), chứng nhận phân tích (COA) hoặc các tài liệu đánh giá hiệu quả của nguyên liệu.
Những tài liệu này giúp chúng ta hiểu rõ đặc tính, cách sử dụng và giới hạn an toàn của nguyên liệu.
3. Xây dựng công thức dự kiến (Draft Formula)
- Xác định tỷ lệ các thành phần trong công thức, thường được biểu diễn theo % khối lượng (w/w).
- Phân bổ các thành phần theo cấu trúc pha của công thức (ví dụ: pha nước, pha dầu, pha hoạt chất…), nghĩa là chia nhỏ công thức dựa trên tính tan và chức năng để đảm bảo độ ổn định và hiệu quả của sản phẩm như nhũ tương, kem, serum…
- Tổng tỷ lệ của tất cả các thành phần trong công thức phải bằng 100%, nghĩa là toàn bộ nguyên liệu cộng lại sẽ tạo thành một công thức hoàn chỉnh.
Đây là bản công thức ban đầu để tiến hành thử nghiệm trong phòng thí nghiệm.
4. Thử nghiệm công thức trong phòng thí nghiệm (Lab-scale)
- Tiến hành bào chế mẫu theo công thức dự kiến trong điều kiện phòng thí nghiệm.
- Trong quá trình thử nghiệm, cần ghi chép đầy đủ các thông số quan trọng như: nhiệt độ gia nhiệt, thứ tự cho nguyên liệu, thời gian khuấy trộn, tốc độ khuấy…
Những thông tin này rất quan trọng để lặp lại hoặc điều chỉnh công thức trong các lần thử nghiệm tiếp theo.
5. Kiểm tra chất lượng và độ ổn định của mẫu (Stability Test)
Sau khi bào chế, mẫu sản phẩm cần được đánh giá để kiểm tra độ ổn định của công thức.
Một số tiêu chí thường được kiểm tra bao gồm:
- Đánh giá cảm quan: màu sắc, mùi, độ đồng nhất, độ nhớt, khả năng tách lớp
- Kiểm tra độ pH của sản phẩm
- Theo dõi độ ổn định của mẫu trong các điều kiện bảo quản khác nhau (nhiệt độ phòng, nhiệt độ cao, nhiệt độ thấp) để đánh giá độ bền của công thức.
Mục tiêu của bước này là đảm bảo công thức ổn định và không bị biến đổi trong quá trình bảo quản.
6. Tối ưu và hoàn thiện công thức
- Điều chỉnh tỷ lệ các thành phần dựa trên kết quả thử nghiệm.
- Khắc phục các vấn đề có thể xảy ra như tách lớp, thay đổi mùi, kết cấu chưa phù hợp hoặc cảm giác trên da chưa đạt yêu cầu.
- Lặp lại quá trình thử nghiệm cho đến khi công thức đạt được độ ổn định và chất lượng mong muốn.
👉 Khi nắm được 6 bước trên, người mới bắt đầu sẽ dễ hình dung hơn mình cần làm gì trong quá trình xây dựng và thử nghiệm một công thức mỹ phẩm, từ đó sẽ từng bước hoàn thiện sản phẩm một cách bài bản hơn.
----------------
Làm mỹ phẩm không khó, vì đã có Viện IMPC
đồng hành từ công thức đến sản phẩm.
