29/05/2025
Bạn đang thực sự làm Product Design, hay mới chỉ là title tự phong?
Khi gặp gỡ và giúp đỡ các học viên của User Centrix, thật không hiếm để chúng mình có cơ hội tiếp cận với những bạn trẻ tự giới thiệu bản thân là Product Designer. Nhưng khi ngồi xuống trò chuyện, khi nhìn vào profile hay lắng nghe về cách các bạn làm việc, chúng mình thường phải hỏi lại:
“Bạn có đang thực sự hiểu công việc của một Product Designer không, hay mới chỉ là…làm UX/UI với một title khác?”
Chúng mình hiểu, tất cả chỉ bởi các bạn chưa có cơ hội để trải nghiệm, va vấp, và hiểu ra rằng: Làm Product Design không chỉ là cần biết research, biết vẽ wireframe, làm prototype, kéo figma,...mà còn cần nhiều hơn thế!
Vậy cần nhiều hơn, cụ thể là cần những gì?
Khi là một UX/UI designer, bạn cần Thiết kế ra được các giải pháp giúp định hướng để tạo nên trải nghiệm tích cực cho người dùng. Để làm được điều đó, bạn phải nghiên cứu người dùng để hiểu nhu cầu & hành vi của họ.
Bạn cùng các đồng đội của mình tìm ra những vấn đề, những rào cản, khó khăn khi người dùng sử dụng sản phẩm. Từ đó thể hiện lên giao diện bằng những bản vẽ UI đạt tiêu chuẩn về màu sắc, font chữ, hình ảnh, bố cục.
Như vậy sản phẩm đầu ra của một UX/UI designer là những màn hình, những tính năng đẹp mắt, dễ sử dụng để giúp người dùng cảm thấy hài lòng nhất khi trải nghiệm sản phẩm. Đúng chứ?
Nhưng khi là một Product Designer, bạn cần làm tốt cả UX, UI và quản lý được tổng thể sản phẩm. Quản lý như thế nào?
Product Designer tham gia xây dựng chiến lược cho sản phẩm, bằng việc định hình tầm nhìn (vision) và chiến lược (strategy) cho sản phẩm đó. Họ cũng tham gia xây dựng lộ trình sản phẩm (roadmap), tham gia vào suốt quá trình từ ý tưởng đến khi ra mắt, đánh giá sản phẩm sau launching & cải tiến sau này.
Để làm được điều đó, Product Designer phải nắm rõ về định hướng, mục tiêu của doanh nghiệp. Họ cần có năng lực nghiên cứu thị trường (xu hướng, thị hiếu, đối thủ,...), năng lực làm việc chặt chẽ với các bên stakeholder (đội ngũ phát triển, marketing, kinh doanh,...), năng lực phân tích dữ liệu để đảm bảo sản phẩm phát triển đúng tiến độ & đúng yêu cầu.
Và, nếu coi sản phẩm của bạn là một chiếc ghế.
UX/UI designer sẽ quan tâm về việc thiết kế ghế đó có giúp người dùng (user) thoải mái khi ngồi hay không? Phần tựa tay nên cao bằng nào? Lưng nên ngả ra sao? Ghế nên dùng chất liệu gì để phù hợp với mục đích sử dụng? Màu sắc sơn thế nào cho đẹp?
Còn Product Design, ngoài những câu hỏi trên, sẽ cần quan tâm thêm thị trường đang chuộng mẫu ghế như thế nào? Màu sắc nội thất trendy của năm nay là gì? Chọn chất liệu như vậy có tối ưu được lợi nhuận cho doanh nghiệp hay không? Năng lực sản xuất, bán hàng của các bộ phận trong doanh nghiệp hiện có đáp ứng được hay không?...
Nếu như làm UX/UI Design bạn thường xuyên phải hỏi “Người dùng thực sự cần gì? Điều này có giải quyết vấn đề không? Giao diện này đã đẹp, đã dễ nhìn hay chưa?...”
Vậy, làm Product Design là khi bạn dám đặt thêm câu hỏi: Tại sao phải làm tính năng (feature) này? Nó giúp doanh nghiệp đạt được lợi ích gì? Nguồn lực của doanh nghiệp có cho phép hay không?
Nó là khi bạn không chỉ làm theo task được giao, mà biết dừng lại, phân tích bức tranh lớn hơn, và dẫn dắt team cùng giải quyết vấn đề. Là khi bạn biết nói "không" với những tính năng hay thiết kế "ngầu" nhưng không giúp ích gì cho người dùng hoặc business. Là khi bạn biết làm việc cùng PO, Dev, Data, Stakeholder, chứ không phải chỉ làm việc với… Figma.
Nếu bạn đang muốn trở thành một Product Designer thực thụ, hãy bắt đầu bằng cách dám đặt câu hỏi và dám tìm câu trả lời cho vấn đề lớn hơn từ hôm nay nhé!