Thinh. Phung

PHÁT ÂM LÀ ĐÍCH ĐẾN HAY LÀ PHƯƠNG TIỆN CHO ĐÍCH ĐẾN ?

Bài viết này mình muốn chia góc nhìn bản thân về hàng loạt drama trong giới Tiếng Anh nói chung mà IELTS-biz nói riêng.

Lúc trước mình có tham gia một cuộc thi nói tiếng Anh, sau khi xuống sân khấu thì có một anh là giáo viên IELTS offer mình, đại ý rằng: “Em có muốn vào làm ở trung tâm anh không?”

Tại thời điểm, mình siêu vui vì được công nhận và săn đón, ai mà chẳng vui! Nhưng sau một hồi ngẫm nghĩ, mình thấy lạ. Lạ vì lúc đó anh ấy chỉ hỏi mình bao nhiêu điểm IELTS, và nhận xét em nói (phát âm) hay; nhưng lại không hỏi về bằng cấp hay chuyên ngành sư phạm của mình.

“Tuyển dụng ‘giáo viên’ chưa chắc vì họ giỏi dạy tiếng Anh, mà vì họ giỏi tiếng Anh” - Nghe thì rất ngược đời nhưng quan điểm này đang rất xu hướng, từ trước đến nay. Trong mọi quảng cáo hầu hết các trung tâm sẽ là: “Đội ngũ giảng viên xx điểm IELTS…” (còn không thấy đề cập thêm gì về bằng cấp).

Đương nhiên, phát âm rất quan trọng, nhưng với giáo viên, thì nó chưa phải cái quan trọng nhất.

Có lẽ một bộ phận trong chúng ta đang theo đuổi cái thứ gọi là “native-like competence” - phải phát âm, accent chuẩn như bản xứ thế mới hay. Trong khi đến cuối ngày, chúng ta cần hướng đến “mutual intelligibility/ comprehension” - người nói và người nghe hiểu nhau.

Vì mê sự “hoàn hảo” ấy, các clip bắt lỗi phát âm cứ thế mà nổi lên, viral chóng mặt. Người xem có lẽ không chú tâm vào việc học từ lỗi sai người khác, mà vì tò mò và muốn được vui khi thấy người khác sai (thì nhiều hơn).

Và một số người cũng đang theo đuổi một hình mẫu giáo viên “phát âm” hay như người bản xứ.

Ấy thế mà các trung tâm rất chuộng “giáo viên” điểm cao hay “giáo viên” Tây ba lô. Nói chung là phải đặt việc giỏi tiếng Anh trước việc dạy giỏi tiếng Anh.

Tuy nhiên, phải để ý rằng chúng ta có một cách phân loại các quốc gia theo ngôn ngữ: Inner Circle (các nước nói tiếng Anh là ngôn ngữ mẹ đẻ), Outer Circle (các nước nói tiếng Anh như ngôn ngữ thứ hai - Ấn Độ, Singapore,…) và Expanding Circle (các nước nói tiếng Anh như ngôn ngữ quốc tế - Foreign language; trong đó có Việt Nam).

Dễ hiểu rằng ngôn ngữ sẽ sinh ra nhiều biến thể (variables) như Anh-Ấn, Anh-Sing, Anh-Thái,… và có cả Anh-Việt. Nếu bạn học IT, biến thể Anh-Ấn mới phổ biến với bạn (vì các công ty công nghệ lớn có trụ sở ở Ấn Độ).

Điều này chứng tỏ “quy chuẩn” ngôn ngữ không phải luôn là Anh-Anh hay Anh-Mỹ. Và đương nhiên, bạn cũng nên chấp nhận là có Anh-Việt. Có những nguyên âm hay phụ âm trong tiếng Anh là rất khó đọc với người Việt (như /ʒ/ hay /r/, /l/).

Vậy việc bắt lỗi từng tí một phát âm của người khác đã là không nên, và việc người Việt bắt lỗi phát âm của người Việt nói tiếng Anh lại là cái gì đó rất … đáng sợ! (Ở đây mình dùng từ “bắt lỗi” chứ không phải “góp ý” - 2 cái khác nhau).

Phát âm sẽ là một kênh phương tiện (means) để giúp chúng ta hiểu và được hiểu (comprehension). Vậy nên đừng coi phát âm là đích đến (an end itself) để từ đó đánh giá một người học tiếng Anh.

Ngôn ngữ sinh ra là để làm việc giao tiếp dễ hơn. Thế nên đừng làm đảo ngược nguyên lý ấy.

Quay trở lại vấn đề giáo viên, mình mong mọi người sẽ có quy chuẩn chọn giáo viên mọi cách đúng đắn hơn. Tránh xa những nơi đang trù dập người khác để tiện tay Pr cho khoá học của mình, và cũng hãy để ý sâu đến bằng cấp, nghiệp vụ sư phạm của giáo viên (vì giỏi tiếng Anh không đồng nghĩa dạy giỏi).

Tóm lại:
1/ Khi muốn đăng ký bất cứ khoá học nào, hãy nhờ người có chuyên môn/ kinh nghiệm kiểm tra chất lượng, và năng lực của giáo viên. Đừng có ném tiền qua cửa sổ, vứt cả mấy chục triệu cho những khoá “lùa gà”, rồi tiền mất tật mang.
Note: mọi người nên tham khảo học các thầy cô trong các trường Đại Học với ngành uy tín, chứ tìm ở phần lớn Trung tâm thì rất dễ dính “bẫy” !!!

2/ Nhìn người học tiếng Anh theo một cách khách quan. Phát âm không phải đích đến !

3/ Nhìn bản thân mình cũng theo một cách khách quan. Hãy dành nhiều thời gian tập luyện Phát âm nói riêng và các yếu tố khác nói chung hết mức có thể, nhưng nếu bạn cố hết sức rồi mà vẫn chưa thể “như mẫu”, cũng hãy nhớ rằng chúng ta không nên mưu cầu “native-like competence”, mà nên hướng đến “mutual intelligibility/ comprehension”.

Thinh. Phung

ĐỪNG BAO GIỜ HỜI HỢT VỚI VIỆC CHUẨN BỊ !!!

Bước vào cuộc chơi nào, mình cũng mang một tâm thế: chuẩn bị kỹ lưỡng, luôn cố gắng làm “thừa, dài hơn” cái mình được giao.

Khi mình thi Star Award 2023 cụm Hà Nội, team mình phải thi 03 vòng thi; với 4/6 đội cao điểm vòng 01 & 02 nhất mới được vào vòng 03. Mình chuẩn bị siêu kỹ cho vòng cuối, nên mình muốn vào bằng được. 😤

Sau khi thi vòng đầu, team mình đứng thứ hai. Từ dưới lên. Vậy vòng 02 chính là cơ hội duy nhất !

Vòng 02 là giải ô chữ để đoán ra từ khóa cuối cùng. “Cay” ở chỗ là từng đội trả lời ô chữ đội đó chọn; khi trả lời sai thì mới đến lượt đội khác (phải bấm chuông để dành lượt trả lời). Sau mấy lần đội khác trả lời sai, mình căn bấm chuông mãi để trả lời, thế nhưng vẫn bị các đội khác bấm trước. Thế là: 1 câu, 2 câu, 3 câu - đội mình vẫn bét bảng. Lòng gan lúc này là như lửa đốt rồi. 😫

Nhưng, khi 1 ô chữ nữa mở ra, mình thấy một hình ảnh rất quen thuộc - chính xác là hình ảnh mà mình đã làm ra ở nhà - trong quá trình mình chuẩn bị gần 100 thuật ngữ chuyên ngành về Cyber Security, tạo gần chục mock test, gồm cả đoán ô chữ. Thế là ngay lập tức, mình bấm chuông, trả lời dõng dạc: MALWARE.

Cả hội trường im phắc phắc (mình tim đập nhanh thật sự) - MC bảo mình đánh vần từng chữ chậm rãi, vì đây là câu trả lời quyết định.

“M - A - L - W - A - R - E” - MALWARE

"CHÍNH XÁC, 150 ĐIỂM DÀNH CHO ĐỘI TITANS" 🫵

Đội của mình dành chiến thắng vòng thi đó và hiên ngang vào vòng 03 với số điểm cao nhất. Từ đó, team mình có tiền đề làm vòng 03 rất tốt và xuất sắc là quán quân cụm Hà Nội năm đó.

Mình muốn nhắn nhủ: nếu bạn đang mệt mỏi vì phải chuẩn bị rất nhiều thứ, thì cứ kiên trì thêm chút nữa nhé, cái gì đến cũng sẽ đến, vì nó có phép màu mà. Còn nếu bạn còn đang hời hợt, thì hãy đọc lại bài một lần nữa nhé haha.😅😂

Bởi lẽ mình nghĩ, trước khi trách mọi chuyện là do số trời, thì phải trách bản thân mình trước. Chúc cả nhà chân cứng đá mềm. 🥰

Hi cả nhà! Mình rất lấy làm vinh dự khi đang là đại sứ của ASEAN Youth Organization - Tổ chức Thanh niên ASEAN và là trưởng dự án Em Nói Tiếng Anh - ENTA (dưới sự hợp tác với AYO). Chúng mình phát triển dự án này để đại diện các bạn đến từ Vietnam Chapter trong mùa năm nay. Nên rất mong mọi người đăng ký tham gia để ủng hộ VIETNAM CHAPTER 🥰😘

Dự án lần này vẫn mang sứ mệnh trước đây: Giúp các bạn trẻ Việt Nam “nói” tiếng Anh một cách tự tin hơn. Nhưng lần này, ENTA còn có thêm buổi để người tham gia được học hỏi và giao lưu, trải nghiệm văn hóa một số nước Đông Nam Á.

Cụ thể, dự án diễn ra trong tháng 11 sắp tới dưới hình thức 03 buổi học Online, 1 tuần/1 buổi vào thứ 7 HOẶC chủ nhật (sẽ chốt khi các bạn đăng ký)
✍ Buổi 1: Dealing with Speaking Stress – Học cách đối phó với căng thẳng khi nói tiếng Anh (dưới lăng kính của tâm lý học).
✍ Buổi 2: Public Speaking Skills – Xây dựng kỹ năng nói trước đám đông & thuyết trình bằng việc giao tiếp ngôn ngữ và phi ngôn ngữ (do mình, TEDx speaker phụ trách, hì hì).
✍ Buổi 3: Cultural Sharing Session – Giao lưu với bạn bè ASEAN, khám phá sự đa dạng trong giao tiếp và văn hóa. (có một bạn nhóm mình đến từ Indonesia cùng 1,2 bạn nữa sẽ chia sẻ)
🫶 Sau khóa học, học viên sẽ tham gia “From Words to Worlds” Video Challenge (1-2 phút), chia sẻ nét đẹp văn hóa Việt Nam tới bạn bè ASEAN.

Mình mong các bạn nào thật sự quan tâm đến sự kiện lần này thì hãy đăng ký ngay lập tức nhé, vì không phải lúc nào cũng có các sự kiện trao đổi chuyên sâu và trải nghiệm với bạn bè quốc tế thế này ạ. 😁

- Đối tượng tham gia: Bạn trẻ Việt Nam 15-25 tuổi, có khả năng nghe hiểu, và nói ở mức trung bình - tốt, sẵn sàng tham gia ⅔ buổi học và làm bài thu hoạch cuối khóa.

- Hạn đăng ký: 30/10/2025

- LINK ĐĂNG KÝ HỌC CÙNG DỰ ÁN NGAY ĐÂY Ạ: https://forms.gle/YZZpoTq2tVjGPydf7

Nếu có bất cứ thắc mắc nào, xin hãy liên hệ trực tiếp đến mình nhé ạ. Mình cảm ơn cả nhà đã theo dõi và hẹn gặp lại chúng mình nhé! Thật sự, mình rất mong chờ để gặp mọi người đó ạ. 😚

Ai đang thất vọng vì điểm IELTS thì làm ơn hãy đọc cái này 🙏🙏

Đầu kỳ II lớp 12: mình thi IELTS được 6.5 Speaking (thấp với mục tiêu của mình).
Đầu năm nhất đại học: mình thành quán quân Star Award 2023 toàn cụm Hà Nội, một cuộc thi về hùng biện, và sau đó là Á Quân toàn quốc.

Mốc thời gian gần nhau, chứng tỏ Speaking của mình vẫn thế, nhưng kết quả 2 chương trình lại khác nhau. Mình đùa với bạn: Giờ tao mà bảo quán quân giải hùng biện mà 6.5 Speaking thì BTC có thu giải k nhỉ 🤣🤣

Rốt cuộc, IELTS nó là thành tố nhỏ trong thế giới quan của một người “giỏi” tiếng Anh. IELTS thấp không đồng nghĩa với việc bạn “kém” tiếng anh. Giống như việc không thể đánh giá con cá qua khả năng leo cây. Bạn IELTS Speaking chưa tốt nhưng có thể vì nó chưa đánh giá toàn diện bộ kỹ năng của bạn, bạn vẫn rất có khiếu hùng biện, thuyết trình. Bạn thấp Writing thì bạn lại giỏi viết báo, NCKH, dịch thuật,… Nên hãy nhìn người khác và chính bản thân mình một cách tổng quan và “nhẹ nhàng” hơn nhé 🥰

Thinh. Phung

As a pre-service teacher, I 𝙝𝙖𝙫𝙚 𝙘𝙤𝙣𝙨𝙩𝙖𝙣𝙩 𝙘𝙤𝙢𝙥𝙪𝙡𝙨𝙞𝙤𝙣 to make every lesson perfect, but I’ve learned that chasing perfection might 𝙘𝙪𝙧𝙩𝙖𝙞𝙡 real connection with students. What matters more is building 𝙖 𝙨𝙚𝙣𝙨𝙚 𝙤𝙛 𝙞𝙣𝙩𝙞𝙢𝙖𝙘𝙮 in the classroom: when they feel safe to speak up, laugh, or even fail without judgment. Of course, students often 𝙟𝙤𝙨𝙩𝙡𝙚 𝙛𝙤𝙧 my attention, and that’s when I realize they just want to be heard. My favorite part is when one of them suddenly has an “𝙖𝙝𝙖 𝙢𝙤𝙢𝙚𝙣𝙩”, and that spark in their eyes reminds me why I teach in the first place. 🥰

5 từ rất hay mà hôm nay mình học được - mọi người xem cách mình kết nối trong đoạn văn thế nào ở trên nha !

1. “Ai cũng sai, anh không cần các em đúng ngay lập tức, cứ nói đi, sai càng NHIỀU càng tốt, anh khác sửa, không cần đúng ngay từ đầu.” 🫶
--> các bạn ngay lập tức nghĩ, tìm từ để nói, 1 cách không ngại ngùng.

2. “Nghe anh nói nào (vỗ tay thu hút sự chú ý): khi 1 người nói thì tất cả người khác đều PHẢI … lắng nghe, mình cần tôn trọng mọi người.” 🫶
--> tất cả im lặng nghe bạn kia nói, phát biểu.

Đây là 2 câu nói mình đúc kết và áp dụng rất hiệu quả ở lớp học, mọi người thử xem sao nhé ! Làm cách này, học sinh của mình sẽ cảm thấy được tôn trọng hơn đó 🥰

- Ở Sa pa, thiên nhiên có đẹp không Thịnh ?
- Đẹp lắm ạ !
- Thế còn con người ở đó thì sao ?
- Còn đẹp hơn cả thiên nhiên !

Cảnh vật Sa pa làm mình thư giãn; còn con người giúp mình lớn lên.

Đến với Phiêu Linh, ở Lao Chải, Sa Pa, có lẽ mình đã làm được nhiều hơn mục tiêu ban đầu: không chỉ giúp các em, mà đến bản thân mình, là người đứng lớp và cả các bạn đồng hành khác cũng lớn lên, lớn ngay giữa cộng đồng.

Ban đầu, rất nhiều bé ngại ngùng, cả buổi không nói được câu nào, cả ngày không hé răng cười tí nào... Thế mà đến hôm sau, nụ cười cứ chiếu rọi sáng bừng cả khuôn mặt. Mới vài buổi đầu tiên, mình đã rơm rớm khi đọc ghi chú của các bạn: "Cảm giác em sợ nhất là khi thấy anh chị đi mất, là khi các bạn khác dắt tay anh chị đi, và anh chị không về với bọn em nữa."; "Em mong anh chị sẽ ở đây mãi với chúng em, không đi đâu cả."; "Chỉ khi đi học, ở bên anh chị thì em mới cảm thấy bình yên nhất." “Khi về rồi, anh chị đừng quên chúng em nhé.” …

Có những bạn đồng hành nói: năm ngoái, việc đứng lớp là cơn "ác mộng" với bạn, nhưng đến năm nay, khi ở trong lớp B, với chúng mình, bạn đã vui tươi hơn rất nhiều - mình thấy rõ việc bạn hòa nhập, cười nói, giao tiếp không chút gượng ép, khác hoàn toàn với cách mình nhìn nhận bạn ban đầu.

Bản thân mình cũng gặt hái nhiều lắm, mình hiểu mảnh đời các em hơn, mình hiểu và càng thêm ái mộ ánh mắt trong veo, không chút vẩn đục của các em. Mình có thêm nhiều trải nghiệm và thêm nhiều sự động viên, khẳng định từ các em về con đường sư phạm đang đi. Từ những lời nói ngô nghê, chân phương của các bé: "Em thấy anh dạy chu đáo, nhiệt tình nhất", "Em muốn anh làm anh trai em"...

Mình đến Phiêu Linh và rời đi khi thực hiện hơn cả gì mình mong đợi: trao quyền cho các em, cho bản thân và cho một vài bạn đồng hành. Mình mong năm sau mình có thể đến đây lần nữa, làm những gì mình còn đau đáu, hoàn thành duyên nợ ở đây.

Nhìn bóng lưng từng bạn rời lớp mà nhớ lắm, biết ơn lắm, biết ơn tất cả mọi người ở Phiêu Linh, ở Lao Chải. Mình đã đi, và lớn lên giữa cộng đồng, không chút nuối tiếc.

Một lần nữa nhé:

NGOAN XINH YÊU CỦA ANH CHỊ, ĐÂU RỒI !!!

Sao giờ còn học phát âm kiểu này …

Hôm trước mình lướt facebook thấy có bên này chạy ads mà ngỡ ngàng, tự hỏi tại sao cách học từ thời “sách-hack-não” lại được làm sống lại. Nên mình cũng muốn lưu ý cho các bạn là: học phát âm, trọng âm - muốn hiệu quả và đúng nhất thì mọi người học qua IPA và tra từ trên Cambridge/Oxford + nhại lại theo cách họ phát âm/ đánh trọng âm chi tiết, đừng chủ quan với từ mình tưởng như đã biết rồi.

Chứ ĐỪNG bao giờ học phát âm theo kiểu viết âm tiếng Việt ra để đọc: sai cả âm tiết lẫn trọng âm. Không ai người ta đọc là Ví Ờ Kồ, hay Ờ Thó Rờ Thì cả. Nên đừng bao giờ tin theo phương pháp học kiểu đó nhé mọi người !

Mng cần tỉnh táo khi học tiếng anh nha 🙌

Cố gắng hết sức rồi, cần gì phải xin lỗi ai ?

Thi xong được 2 ngày, mình không thấy học sinh nhắn gì làm mình lo quá. Mãi đến đêm nó mới nhắn cho anh thế này, mà câu đầu tiên lại là xin lỗi anh. Bạn chẳng cần xin lỗi ai cả, nếu bạn đã ôn tập chăm chỉ và làm hết sức rồi. Mình chứng kiến bạn cần mẫn làm nhiều đề, nhưng thi thì ai nói trước được.

Đề năm nay đến các giáo viên, người bản xứ còn mặt nhăn nhở và bảo thông cảm cho học sinh, huống gì các bạn năm nay mới bước sang tuổi 18!

Chỉ xin lỗi bản thân khi mình chưa nghiêm túc, còn khi đã hết mình rồi, thì cứ ngẩng cao đẩu lên mà đi. Đường còn dài mà. Cố lên nhé 🙏🙏