16/07/2026
🔴𝐂𝐨́ 𝐈𝐄𝐋𝐓𝐒 𝐯𝐚̀ 𝐒𝐀𝐓 𝐧𝐡𝐮̛𝐧𝐠 𝐯𝐚̂̃𝐧 𝐛𝐢̣ 𝐥𝐨𝐚̣𝐢 𝐡𝐨̂̀ 𝐬𝐨̛ 𝐇𝐀𝐍𝐔 𝐯𝐢̀ 𝐤𝐡𝐨̂𝐧𝐠 𝐭𝐡𝐢 𝐓𝐢𝐞̂́𝐧𝐠 𝐀𝐧𝐡 𝐓𝐇𝐏𝐓𝐐𝐆 🙄
Nhiều phụ huynh phản ánh con có SAT, IELTS và đăng ký xét tuyển kết hợp vào Trường Đại học Hà Nội (HANU) nhưng hồ sơ bị loại vì thí sinh không dự thi môn Ngoại ngữ trong kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Phụ huynh cho rằng con xét bằng SAT, không dùng điểm thi tốt nghiệp để cạnh tranh, đồng thời đã được miễn thi Ngoại ngữ bằng IELTS theo quy định của Bộ GD&ĐT. Vì vậy, việc HANU yêu cầu phải có điểm thi Ngoại ngữ là áp sai điều kiện.
Mình đã đọc lại thông tin tuyển sinh của HANU và quy định của Bộ. Vấn đề nằm ở chỗ chúng ta cần tách riêng ba khái niệm thường bị nhầm lẫn:
1. Miễn thi Ngoại ngữ để xét tốt nghiệp THPT.
2. Dùng IELTS trong xét tuyển đại học.
3. Đạt ngưỡng đầu vào do từng trường quy định.
1. IELTS giúp miễn thi tốt nghiệp, nhưng không tự động tạo ra một điểm thi Tiếng Anh
Theo Quy chế thi tốt nghiệp THPT, Ngoại ngữ chỉ là một trong các môn tự chọn. Thí sinh đủ điều kiện về chứng chỉ ngoại ngữ có thể đăng ký miễn thi môn này để phục vụ việc xét công nhận tốt nghiệp.
Nhưng miễn thi không đồng nghĩa với việc được mặc nhiên cấp một điểm thi Tiếng Anh để sử dụng trong tuyển sinh đại học.
Tuyển sinh đại học là một quy trình khác. Chứng chỉ IELTS được sử dụng ra sao còn phụ thuộc vào Quy chế tuyển sinh của Bộ và thông tin tuyển sinh của từng trường.
Năm 2026, Bộ quy định chứng chỉ ngoại ngữ trong tuyển sinh có thể được sử dụng theo một trong hai hướng chính:
* Quy đổi thành điểm môn Ngoại ngữ trong tổ hợp xét tuyển;
* Hoặc dùng để cộng điểm khuyến khích theo quy định.
Mức điểm khuyến khích từ chứng chỉ ngoại ngữ hoặc chứng chỉ quốc tế tối đa là 1,5 điểm trên thang 30. Tuy nhiên, Bộ không quy định rằng mọi trường bắt buộc phải đổi IELTS thành điểm thi Ngoại ngữ trong mọi phương thức xét tuyển. Cách áp dụng cụ thể vẫn phải xem quy định công khai của từng trường.
2. HANU có 3 phương thức tuyển sinh, nhưng cùng đặt một ngưỡng đầu vào chung
Trong thông tin tuyển sinh năm 2026, HANU công bố ba phương thức:
* Xét tuyển thẳng và ưu tiên xét tuyển;
* Xét tuyển kết hợp theo quy định của trường;
* Xét tuyển bằng kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Ngay sau đó tại mục có tên “Quy tắc quy đổi tương đương ngưỡng đầu vào và điểm trúng tuyển giữa các tổ hợp, phương thức tuyển sinh” trường quy định:
Tổng điểm 3 môn thi của mỗi tổ hợp trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 phải đạt từ 22 điểm trở lên.
Điểm đáng chú ý là quy định này không được đặt riêng trong mục Xét bằng điểm thi tốt nghiệp, mà nằm ở phần Quy tắc áp dụng giữa các phương thức tuyển sinh.
Trong bảng ngành tuyển sinh, phần lớn các ngành cũng được ghi là áp dụng cả 3 phương thức kèm theo tổ hợp cụ thể như D01, A01, X26, D14, D15…
Như vậy, có thể hiểu cách HANU thiết kế tuyển sinh là:
* SAT, ACT, A-Level, IELTS hoặc các thành tích khác được dùng để xác định điểm xét tuyển theo phương thức kết hợp;
* Nhưng trước khi được đưa vào xét cạnh tranh, thí sinh vẫn phải đạt ngưỡng đầu vào chung của trường;
* Ngưỡng này được kiểm tra bằng tổng điểm 3 môn thi tốt nghiệp thuộc tổ hợp tương ứng.
Nói đơn giản:
SAT là công cụ xét tuyển, còn 22 điểm thi tốt nghiệp là điều kiện để hồ sơ đủ tư cách được xét.
2 yêu cầu này tồn tại đồng thời, chứ không thay thế nhau.
3. Tại sao không thi Tiếng Anh lại có thể khiến hồ sơ không đạt ngưỡng?
Các tổ hợp HANU sử dụng đều có Ngoại ngữ, chẳng hạn:
* D01: Toán – Ngữ văn – Tiếng Anh;
* A01: Toán – Vật lý – Tiếng Anh;
* X26: Toán – Tin học – Tiếng Anh;
* D14: Ngữ văn – Lịch sử – Tiếng Anh;
* D15: Ngữ văn – Địa lý – Tiếng Anh.
Với các ngành ngôn ngữ khác, tổ hợp cũng vẫn có một môn Ngoại ngữ như tiếng Nga, Pháp, Trung, Đức, Nhật hoặc Hàn.
Do đó, để tính tổng ba môn thi theo tổ hợp, thí sinh cần có điểm thi của môn Ngoại ngữ tương ứng. Nếu thí sinh miễn thi Tiếng Anh và HANU không công bố việc sử dụng điểm IELTS quy đổi để xác định ngưỡng 22 điểm, hệ thống sẽ không có đủ ba đầu điểm thi để kiểm tra điều kiện này.
Đây là nguyên nhân khiến nhiều giáo viên và nhà trường phổ thông đã khuyên học sinh:
👉𝐃𝐮̀ 𝐜𝐨́ 𝐈𝐄𝐋𝐓𝐒 𝐯𝐚̀ đ𝐮̉ đ𝐢𝐞̂̀𝐮 𝐤𝐢𝐞̣̂𝐧 𝐦𝐢𝐞̂̃𝐧 𝐭𝐡𝐢, 𝐧𝐞̂́𝐮 𝐝𝐮̛̣ đ𝐢̣𝐧𝐡 𝐱𝐞́𝐭 𝐯𝐚̀𝐨 𝐧𝐡𝐮̛̃𝐧𝐠 𝐭𝐫𝐮̛𝐨̛̀𝐧𝐠 𝐜𝐨́ 𝐭𝐨̂̉ 𝐡𝐨̛̣𝐩 𝐛𝐚̆́𝐭 𝐛𝐮𝐨̣̂𝐜 𝐓𝐢𝐞̂́𝐧𝐠 𝐀𝐧𝐡, 𝐯𝐚̂̃𝐧 𝐧𝐞̂𝐧 đ𝐚̆𝐧𝐠 𝐤𝐲́ 𝐭𝐡𝐢 𝐓𝐢𝐞̂́𝐧𝐠 𝐀𝐧𝐡 đ𝐞̂̉ 𝐠𝐢𝐮̛̃ đ𝐚̂̀𝐲 đ𝐮̉ 𝐥𝐮̛̣𝐚 𝐜𝐡𝐨̣𝐧.
Đại diện Bộ GD&ĐT cũng cho biết thí sinh có chứng chỉ vẫn có thể tham gia thi Tiếng Anh; khi trường cho phép quy đổi, hệ thống có thể lựa chọn kết quả có lợi hơn theo quy định áp dụng.
Vậy phụ huynh có sai hoàn toàn không?
Theo mình nếu như văn bản diễn đạt trực diện bằng một câu quan trọng mang tính lưu ý như sau thì sẽ dễ dàng hơn cho phụ huynh và học sinh:
Điều kiện này áp dụng cho cả phương thức xét tuyển kết hợp; thí sinh phải dự thi đủ ba môn thuộc tổ hợp. Điểm chứng chỉ ngoại ngữ không được sử dụng thay thế điểm thi Ngoại ngữ khi xác định ngưỡng đầu vào.
Và được đặt ở các mục như:
* Điều kiện của từng đối tượng xét tuyển kết hợp;
* Hướng dẫn nộp hồ sơ SAT;
* Phần ngưỡng đầu vào;
* Và phần cảnh báo trước khi thí sinh thanh toán lệ phí.
Đặc biệt, hệ thống nhận hồ sơ lẽ ra có thể kiểm tra từ đầu hoặc đưa ra cảnh báo:
Thí sinh miễn thi Ngoại ngữ sẽ không đủ điều kiện xác định ngưỡng đầu vào của HANU.
Để đến khi hồ sơ đã nộp và thanh toán rồi mới bị loại thì dù trường có căn cứ áp dụng, thí sinh vẫn là người chịu hậu quả.
Xét theo cấu trúc thông tin tuyển sinh đã công bố, HANU có cơ sở để yêu cầu thí sinh xét tuyển kết hợp vẫn phải đạt ngưỡng 22 điểm từ ba môn thi tốt nghiệp theo tổ hợp. Vì vậy, lập luận “con tôi xét SAT nên hoàn toàn không liên quan đến điểm thi tốt nghiệp” là chưa đầy đủ.
Một quy định tuyển sinh có thể đúng về thẩm quyền nhưng vẫn nên được viết rõ ràng, trực tiếp và không để thí sinh phải tự suy luận qua nhiều văn bản.
Bài học quan trọng cho phụ huynh có con thi đại học:
* Miễn thi tốt nghiệp không đồng nghĩa với có điểm để xét đại học.
* Có IELTS không đồng nghĩa mọi trường đều đổi IELTS thành điểm Tiếng Anh.
* Có SAT không đồng nghĩa được miễn mọi ngưỡng điểm thi tốt nghiệp.
* Trước khi chọn môn thi, phải kiểm tra không chỉ phương thức xét tuyển mà còn cả ngưỡng đầu vào, tổ hợp, điều kiện phụ và cách từng trường sử dụng chứng chỉ.
Với những học sinh có IELTS nhưng chưa chốt chắc danh sách trường, phương án an toàn nhất vẫn là: đăng ký thi môn Tiếng Anh nếu các trường dự kiến xét tuyển có tổ hợp chứa môn này.
Thật may mắn vì cách đây đúng 18 năm - năm 2008 mình thi Đại học (cũng là vào Hanu luôn), mẹ là người đã mất nhiều đêm nghiên cứu đề án tuyển sinh của các trường khối chuyên ngữ, lập bảng Excel so sánh chỉ tiêu, tỷ lệ chọi từng năm, các nguyện vọng… để giúp mình có lựa chọn phù hợp nhất với năng lực và nguyện vọng của mình. Hồi đó thi ĐH cũng gian nan phết, ít sự lựa chọn hơn bây giờ, áp lực thi cử nhiều, ít kênh thông tin để tham khảo. Thí sinh như mình chỉ có chuyên tâm vào học thôi chứ ko có thời gian mà nghiên cứu.
Và Hanu cho đến tận bây giờ - 18 năm sau - vẫn giữ nguyên phương châm Tuyển chủ yếu Nguyện vọng 1 - nghĩa là luôn chọn những người chọn mình đầu tiên❤️Khác với một số trường sẽ chỉ lấy một số lượng thí sinh đỗ nhất định cho NV1, để dành chỉ tiêu lấy NV2,3, từ đó điểm chuẩn sẽ đôi khi nhỉnh hơn chút.
Hy vọng bài chia sẻ của Trung Tâm sẽ giúp cho các bố mẹ lứa 2009 có thêm lưu ý cho kỳ thi năm tới 🥰
(ST)
