09/08/2021
Chia sẻ về phương pháp Glenn Doman.
Là một người nghiên cứu các phương pháp giáo dục và cũng là người đã từng được đào tạo bởi viện IAHP Hoa Kỳ từ những năm 2012, mình xin chia sẻ đôi chút về phương pháp này để các bố mẹ và các thầy cô có cái nhìn rõ nét hơn.
Thực ra, mọi người ở VN mới chỉ tiếp cận một phần của phương pháp này là tráo thẻ do viện IAHP phát hành mấy cuốn sách về dạy trẻ biết đọc, dạy toán, tri thức bách khoa cho trẻ và các công ty kinh doanh đẩy truyền thông về khả năng đặc biệt của não như biết đọc, biết làm toán, có tri thức bách khoa sâu, rộng để bán các khóa học, các học liêu.
Phương pháp này còn phần vận động rất mạnh. Ngoài ra, nó còn phần âm nhạc, IT, kỹ năng về quản lí tài chính. Tuy nhiên những chương trình này chỉ được đưa giới hạn ở trong Viện IAHP. Cũng giống như phương pháp Montessori, phương pháp Glenn Doman ban đầu được dành cho trẻ bị tổn thương não, nhưng sau đó, ông Glenn Doman thấy nó có hiệu quả với trẻ bệnh thì cũng thử áp dụng ra cho trẻ thường và thấy kết quả tốt nên phát triển lên những chương trình dành riêng cho trẻ bình thường.
Phương pháp này đặc biệt có hiệu quả với những trẻ bị tổn thương não như mù, điếc, bại não nếu can thiệp đúng cách và từ sớm. Viện IAHP Hoa Kỳ đã có những số liệu cực kỳ ấn tượng của những người mù nhìn lại được, người điếc nghe lại được, người bại liệt đi lại được. Thậm chí những người bại não nặng không nói được, không tự di chuyển hoặc cử động được bình thường thì vẫn có thể diễn đạt được bản thân, đọc sách, nghiên cứu các tài liệu và thậm chí sáng tạo, viết sách do được kích hoạt những năng lực đặc biệt của não bộ.
Glenn Doman là người tiên phong trong việc áp dụng những kỹ năng tráo thẻ và kích hoạt được những năng lực khủng của não bộ như những năng lực tính toán lập trình như máy tính, tiếp nhận thông tin nhanh, ồ ạt, tổng hợp thông tin tìm ra quy luật nhanh chóng.
Khi sang khóa đào tạo về chương trình của viện IAHP tại Singapore, mình đã từng chứng kiến những em bé bị bại não không nói được, ngồi xe lăn, chỉ cử động được cánh và ngón tay nhưng đã có thể thể hiện được việc giao tiếp thông qua bấm ngón tay mình vào lòng bàn tay của người chăm sóc (mẹ bé) để giao tiếp với mọi người. Các bà mẹ và các em bé này được đào tạo hệ thống giao tiếp đặc biệt này để giúp hiểu các em bé không có ngôn ngữ nói, cử động bị hạn chế. Mình cực kỳ ấn tượng với phần thể hiện của em bé 10 tuổi ngồi xe lăn này khi những chuyên gia đưa cho em bé một cuốn sách về kinh tế dầy cộp và mẹ bé giúp lật giở từng trang cho bé đọc. Khi lật sách chậm dãi, tự nhiên thấy bé khóc ầm lên. Mẹ bé đưa tay cho bé nói và dịch ra là bé muốn lật sách nhanh hơn vì như vậy quá chậm. Mẹ bé lật sách rất nhanh, thậm chí cảm giác là chưa kịp thấy chữ nào trong trang sách đó đã lật sang trang mới rồi. Và trong vài phút, cuốn sách đã được lật hết từ đầu đến cuối và bé cũng đã đọc xong. Các chuyên gia đã hỏi bé một vài câu hỏi về nội dung để đảm bảo là bé đã đọc và hiểu nội dung. Bé bấm vào bàn tay mẹ và mẹ dịch lại cho mọi người. Các chuyên gia gật đầu công nhận nội dung bé trả lời là đúng. Bé cũng xin lỗi là bé không cố tình khóc nhưng bé không kiểm soát được cảm xúc của mình. Mẹ bé chia sẻ thêm là bé đọc hiểu rất nhiều loại sách luật, kinh tế rất khó. Bé cũng đang có ý tưởng viết sách riêng của mình. Thực sự, khi chứng kiến những điều đặc biệt như vậy, mình thấy các cha mẹ có con cần sự hỗ trợ sẽ thấy có niềm tin vào con của mình. Con tuy có khó khăn nhưng con vẫn có những khả năng đặc biệt của mình.
Glenn Doman không promote lí thuyết não trái, phải mà dùng lí thuyết về nửa trước và nửa sau của não. Ông phân tích phần thông tin đi vào ở nửa sau của não sẽ được phản hồi ra ở nửa trước của não thành các năng lực. Việc phát triển đủ các năng lực này sẽ giúp não bộ phát triển đồng bộ. Khi mọi thứ được tiến hành với thời gian, cường độ, tần suất đủ, những khả năng đặc biệt của con người được kích hoạt. Những em bé được cha mẹ tập cho các bài tập của phương pháp Glenn Doman có khả năng khác nhau trong số những khả năng này: chụp hình, nhận biết thông tin ồ ạt, với số lượng lớn, học nhanh, nhớ lâu, dễ dàng tổng hợp quy luật để hiểu mọi thứ, vận động vượt trội, khả năng âm nhạc hoàn hảo, khả năng lập trình như chuyên gia và một số khả năng đặc biệt khác.
Mục tiêu của chương trình Glenn Doman dành cho trẻ bình thường là tạo ra những em bé vượt trội về thể chất, thông minh vượt trội về các lĩnh vực mà trẻ được kích hoạt. Phương pháp Glenn Doman cho trẻ thường có những người tán thành và có người phản đối. Phương pháp bị phản đối do mục tiêu tạo nên những em bé vượt trội là một sức ép khiến cha mẹ cố đầu tư thời gian, tiền của để bắt con học, cũng như việc thiếu các kết quả nghiên cứu theo chiều dài và các kết quả tổng hợp về lợi ích của phương pháp mang tính định lượng đối với trẻ.
Shichida là một học trò phái sinh của Glenn Doman. Ban đầu, ông Shichida đã tham dự lớp học của Glenn Doman và đã rất ấn tượng với những năng lực đặc biệt của con người. Sau đó, ông đi sâu vào nghiên cứu và phát triển lên phương pháp Shichida cũng có áp dụng các kỹ thuật tráo thẻ và được xây dựng dựa trên lí thuyết não trái, não phải. Shichida đưa thêm giáo dục não trái, giáo dục dinh dưỡng và trái tim vào phương pháp của mình. Ông cũng nhấn mạnh đến việc giáo dục giúp trẻ giải phóng ý chí của mình, nhấn mạnh vào sự gắn kết, tình cảm giữa cha mẹ và con cái.
Các phương pháp chỉ là các phương tiện giúp các cha mẹ yêu thương, gắn kêt cũng như hỗ trợ sự phát triển của con. Sẽ có những phương pháp phù hợp với mình và có những phương pháp không. Đôi khi, có những ông bố bà mẹ sẽ lựa chọn một chút điểm mạnh của phương pháp này, một chút của phương pháp khác để tạo nên một thứ riêng của mình phù hợp với mình và con. Điều này cũng không có gì là không ổn. Điều quan trọng nhất là luôn tự hỏi mình mục tiêu nuôi dạy con của mình là gì? Từ đó mình sẽ hiểu mình cần phải làm gì.
