06/08/2026
... “Ai đã cầm cày mà còn nhìn lại đằng sau thì không xứng hợp với vương quốc Đức Chúa Trời.” (Lu-ca 9:62)
"5+1", Sẵn sàng để "Lìa".
"Lìa" không chỉ là sự xa cách vật lý mà là năng lực cắt đứt sự lệ thuộc tâm linh và tâm lý vào các "thần tượng" cũ (gia đình gốc, định kiến cộng đồng, những mối quan hệ có sự ảnh hưởng...) để chịu trách nhiệm 100% cho gia đình mới.
Xã hội hiện đại thường cổ vũ cho một thứ "tự do cá nhân" rỗng:
Con người tin rằng chỉ cần rời khỏi mái nhà của cha mẹ, tự lập tài chính và dọn đến một thành phố khác là họ đã thực hiện xong mệnh lệnh trưởng thành.
Thế nhưng, đằng sau lớp vỏ bọc tự chủ ấy, phần lớn con người vẫn đang lê lết những chiếc cùm vô hình. Họ không còn phụ thuộc vào gia đình gốc, nhưng lại lập tức quỳ gối trước các chuẩn mực công sở, bái lạy các "thần tượng mạng", rập khuôn theo lối sống của cộng đồng ảo hoặc buông xuôi để cho bối cảnh xã hội định đoạt giá trị đời mình.
Dưới lăng kính của tư duy giao ước, việc mở rộng khái niệm "Lìa" (Azab) chưa bao giờ chỉ dừng lại ở ranh giới hẹp hòi của huyết thống gia đình. Nó chạm đến một tầng bản thể sâu hơn:
Những tác động bên ngoài và sự bất lực của một cái tôi thiếu chủ quyền trước bối cảnh xã hội. Khi một người không có "khả năng" đứng vững trước môi trường xung quanh, họ thực chất đang mắc kẹt trong những căn bệnh nền tảng của bản ngã và sự thỏa hiệp.
I. Mạng lưới ảnh hưởng xã hội và văn hóa thần tượng - Khi chiếc cùm đổi chủ
Sức mạnh thao túng của thế gian không chỉ nằm ở phòng khách của gia đình gốc, mà lan tỏa qua các nhóm bạn cùng trang lứa, các chuyên gia tư vấn thế tục, văn hóa công sở, mạng xã hội và các hệ tư tưởng thời đại.
Nếu một người có thể dứt bỏ cha mẹ ruột nhưng lại lập tức quy phục, rập khuôn theo chuẩn mực sống, lời khuyên tài chính, hay thước đo hạnh phúc của một "cộng đồng ảo", một "thần tượng mạng" hay một nhóm bạn bè độc hại, thì họ chưa bao giờ thực sự "Lìa".
Họ chỉ đổi chủ nhân cho chiếc cùm nô lệ của mình từ gia đình sang cấu trúc xã hội.
Bên cạnh đó, sự kém cỏi trong việc để mình bị ảnh hưởng bởi bối cảnh bộc lộ qua hai khía cạnh:
(*) Sự quỳ gối trước hoàn cảnh:
Bản chất của một con người thiếu khả năng định hình lập trường là họ để cho bối cảnh xung quanh định nghĩa giá trị, đạo đức và phản ứng của chính mình. Khi gặp áp lực kinh tế, họ hoảng loạn theo đám đông; khi đối diện với khủng hoảng hôn nhân, họ chạy đi tìm "liệu pháp tâm lý thế tục" thay vì Lời Chúa; khi văn hóa cổ súy ly hôn hay ngoại tình tư tưởng, họ tự nhủ "rồi ai cũng thế thôi!".
(*) Sự khuyết tật của "Con người chủ quyền":
Khi một người được tái sinh là một con người có chủ quyền thuộc linh, được neo giữ bởi chân lý tuyệt đối của Thiên Chúa để đứng vững giữa dòng lũ văn hóa.
Sự "kém cỏi" trong việc đối kháng lại bối cảnh không phải là sự hiền lành, mà là sự đầu hàng đạo đức, là dấu hiệu của một linh hồn rỗng tuếch, dễ bị uốn nắn bởi bất kỳ ngọn gió học thuyết hoặc áp lực môi trường nào đi ngang qua.
Tuy nhiên, con người hầu như không thể tách rời hoàn toàn khỏi cái nhìn của người khác, bởi chính cái nhìn đó cấu thành nên một phần bản sắc và thực tại của chúng ta.
Khi một người bị người khác nhìn nhận, họ bị "vật hóa" thành một thực thể có bản chất cố định.
Nhân vật Inez trong kịch nói với Garcin từng chỉ ra: "Bạn không là gì khác ngoài chính cuộc đời của bạn," nghĩa là những hành động đã thực hiện (mà người khác nhìn thấy) sẽ định nghĩa bạn vĩnh viễn, không còn chỗ cho những dự định hay "tiềm năng" cá nhân.
Sự tước đoạt quyền tự định nghĩa chính mình diễn ra khi chúng ta không thể tự lìa khỏi những ràng buộc của mối quan hệ xung quanh mình, và vai trò trong các mối quan hệ đó càng thắt chặt thì cá nhân càng bị mắc kẹt trong các vai diễn xã hội và sự phán xét của đám đông.
Chúng ta đóng một vai diễn không phải là chính mình để làm hài lòng hoặc đối phó với người khác, và dần dần bị "đóng băng" trong hình ảnh đó.
Theo Ortega y Gasset, chúng ta là "sản phẩm của môi trường," tiếp nhận ý tưởng và ấn tượng từ những người nuôi dưỡng và luôn bị ràng buộc vào vòng tròn xã hội mà mình sinh sống; chúng ta không phải là những thực thể tự trị mà phụ thuộc vào thế giới bên ngoài cả về vật chất lẫn tâm linh.
Chúng ta tồn tại trong mạng lưới giao tiếp giữa nhiều cá nhân. Nếu một người cố gắng giải phóng mong muốn cá nhân khỏi trật tự này, họ vẫn phải đối mặt với hàng triệu người khác vẫn đang duy trì trật tự đó.
Con người không thể "lìa" khỏi cái nhìn của người khác theo nghĩa tuyệt đối vì xã hội là cấu trúc tạo nên ý thức và bản sắc. Tuy nhiên, thay vì chấp nhận bị "đóng băng" trong cái nhìn đó như một nạn nhân, con người có thể chọn cách đối diện và tự chịu trách nhiệm về cuộc đời mình thông qua hành động, biến cái nhìn của người khác thành một yếu tố trong "lịch sử" cá nhân mà mình đang viết tiếp.
II. Những chiếc cùm vô hình- Ba tầng lớp lệ thuộc
Để thực hiện cuộc cách mạng "lìa", chúng ta cần phân biệt sự tương thuộc và phụ thuộc trong mối quan hệ — những điều khiến cho việc sẵn sàng "Lìa" trở thành một thử thách lớn qua ba hình thái lệ thuộc cốt lõi:
(a) Lệ thuộc Tâm lý và Cảm xúc:
Kiểu lệ thuộc này phát sinh khi con người tìm kiếm sự "cứu rỗi" hoặc giá trị căn tính nơi người khác thay vì nơi Chúa, thường diễn ra trong những mối quan hệ có nhiều sự chênh lệch về "vị thế" và vai trò như giữa Lãnh đạo và "thường dân", người tư vấn với người có nhu cầu, trưởng nhóm với thành viên...
Đây là một vòng lặp lệ thuộc hai chiều: người ban ơn cần sự yếu đuối của người nhận để cảm thấy mình vĩ đại, còn người nhận cần sự xoa dịu để trốn tránh trách nhiệm cá nhân, đi kèm với lo âu gắn kết — lệ thuộc vào sự trấn an liên tục từ đối phương để xoa dịu nỗi sợ bị bỏ rơi, giống như "uống nước muối để giải khát".
(b) Lệ thuộc Thuộc linh và Nhóm hoặc Cộng đồng:
Kiểu lệ thuộc này phát sinh khi thẩm quyền con người hoặc tổ chức chiếm lấy vị trí của Lời Chúa, thông qua việc tích lũy và khai thác "Vốn biểu tượng" qua mô hình "ân nhân".
Hệ thống thiết lập vị thế thượng đẳng cho một tầng lớp hoặc chính hệ thống đó, qua việc trình diễn các công trạng đạo đức và tâm linh.
Tín hữu bị trói buộc lương tâm vào các quy định quản trị hoặc thể chế thay vì Lời Chúa, khiến họ lệ thuộc vào tầng lớp có ảnh hưởng để nhận ân điển.
Họ sử dụng sự chăm sóc và "ân tình" để tạo ra một món nợ không thể trả, buộc tín hữu phải phục tùng ép buộc vì sợ bị coi là vô ơn, đồng thời tạo ra những điều "cần phải sợ" để con người mất khả năng tự phân định và phải phụ thuộc hoàn toàn vào nhóm dẫn dắt.
(c) Lệ thuộc Xã hội và Hệ thống: Trong các hệ thống "toàn trị mềm", con người tự nguyện phục tùng các kịch bản có sẵn và từ bỏ hình ảnh thật của mình để đổi lấy sự an toàn của hệ thống.
Cá nhân bị giảm thiểu thành những "mắt xích" hay "chỉ số" (KPIs) trong một guồng máy hiệu suất, dẫn đến sự lệ thuộc vào các tiêu chuẩn định giá của thị trường, bị lệ thuộc vào những "chiếc áo đồng phục" văn hóa hoặc vai diễn xã hội (như "người vợ hy sinh", "người chồng trách nhiệm", "người phục vụ"…) đến mức không thể nhìn thấy thực tại nếu thiếu những nhãn dán đó.
Cũng cẩn trọng rằng, những điều này, nếu ngộ nhận chỉ cần nhìn thấy bằng trí tuệ, bằng các liệu pháp tâm lý thế tục, hoặc bằng sự cố gắng của ý chí cá nhân là có thể đạt được sự tự do đích thực thì đó là một sự dối trá.
Và cũng cần lưu ý rằng quá trình "Lìa" không phải là sự kiêu ngạo cô lập, mà là việc dịch chuyển sự lệ thuộc từ con người/định chế sang sự vâng phục tuyệt đối đối với Đấng Tạo Hóa.
III. Phân biệt sự trói buộc lương tâm và sai lầm về mặc cảm tội lỗi
Để phát hiện mình đang bị trói buộc lương tâm bởi các mối quan hệ hoặc quy tắc thay vì bởi Lẽ thật, đời sống nội tâm và môi trường cộng đồng cần được đối chiếu qua các dấu hiệu:
(a) Sự xuất hiện của các "Luật riêng" ngoài Kinh Thánh:
Bạn cảm thấy tội lỗi hoặc "áy náy" về những hành vi mà Kinh Thánh không hề cấm (ví dụ: mặc quần áo thương hiệu nhất định, nói chuyện quá một giới hạn thời gian tự quy định, hoặc không báo cáo đời tư cho người dẫn dắt). Lương tâm bạn bị trói buộc vào những chi tiết tỉ mỉ của hành vi, khiến bạn luôn lo sợ "đã làm đủ chưa" thay vì hưởng sự tự do trong ân điển.
(b) Sự "Phục tùng ép buộc" nhân danh lòng trung thành:
Bạn đang bị trói buộc nếu môi trường của bạn đánh tráo khái niệm giữa sự trung thành và sự tuân thủ hình thức, cảm thấy không được phép đặt câu hỏi hoặc bày tỏ ơn phân định trước những lỗi sai vì sợ bị dán nhãn là "phản nghịch" hay "vô ơn".
(c) "Món nợ ân tình" và Vốn biểu tượng:
Hình thức thao túng lương tâm tinh vi thông qua sự ban ơn khiến bạn cảm thấy mình đang "mắc nợ" một người khác (có thể là lãnh đạo, người có vị thế hay tầm ảnh hưởng...) vì hình ảnh hy sinh, tận tụy mà họ trình diễn.
Sự biết ơn cảm tính biến thành một chiếc khiên bảo vệ họ, khiến bạn không dám nói lên sự thật vì sợ trở thành kẻ phản bội, hay mất đi mối quan hệ.
Đồng thời, cần phân biệt rõ giữa Mặc cảm tội lỗi giả và Sự ăn năn thật, vì điều này xó thể trở thành một phương tiện để trói bạn không thể "Lìa".
(*)Mặc cảm tội lỗi giả:
Bạn cảm thấy nặng nề, kinh tởm bản thân vì những kết luận sai lệch từ quá khứ, từ lời nhục mạ của người khác, hoặc từ các quy định tổ chức không dựa trên Lời Chúa. Đây thường là sự lừa dối của ma quỷ nhằm làm tê liệt ý chí con người, bạn phải gắn chặt vì bạn "xấu", bạn cần "liều thuốc" từ đây và không có nơi nào khác.
(b) Sự ăn năn thật: Là vết cắt của Đức Thánh Linh dẫn bạn đến sự tan vỡ trước Thánh khiết của Chúa để được phục hồi, chứ không phải sự dày vò vô vọng để phục tùng con người.
IV. Con đường "Lìa" để bảo vệ gia đình và tương lai
Để thực thi việc "Lìa" một cách chân thực và triệt để, tiến trình đòi hỏi những bước chuyển hóa bản thể sâu sắc:
(a) Phân định nguồn gốc trói buộc Lương tâm:
Bước đầu tiên là phải nhận diện đâu là Lời Chúa và đâu là "Luật lệ loài người" đang áp đặt lên bạn. Cần phân biệt Chúa của Kinh Thánh và Chúa của Thể chế — vì một cộng đồng độc hại thường nhào nặn một "vị thần dễ bảo" để phục vụ quyền lực của mình, việc "Lìa" bỏ tổ chức đó chính là cơ hội để bạn gặp gỡ một Chúa tối cao và thánh khiết thật sự.
Mọi quy tắc ngoài Kinh Thánh thực chất là sự lạm dụng thẩm quyền. Hãy vạch trần "Món nợ ân tình" để nhận thức rằng sự giúp đỡ hay quan tâm của người đang ảnh hưởng bạn chỉ là một "kênh dẫn ân điển" từ Chúa, không phải là một đặc ân cá nhân để họ tích lũy vốn biểu tượng và đòi hỏi sự phục tùng ép buộc.
(b) Phá vỡ Ngụy biện "Chủ cứu thế": Ranh giới bị xóa nhòa khi bạn tin rằng mình cần người khác để "được cứu" hoặc người khác tin rằng họ có sứ mệnh "cải tạo" bạn.
Hãy ngừng làm "Vị thần thế thân": Bạn không có nhiệm vụ gánh vác gánh nặng vĩnh cửu của linh hồn người khác, và họ cũng không thể làm điều đó cho bạn.
(c) Trục xuất "Nhân dạng trình diễn" và Sống trong Sự thật:
Hệ thống độc hại thường ép bạn phải đóng vai "tín hữu hoàn hảo" hoặc "người vợ hiểu chuyện", "người trưởng thành"... cùng nhiều nhãn dán khác, để được chấp nhận.
Khước từ sự dối trá hệ thống, việc tái lập ranh giới bắt đầu bằng việc "không sống bằng lời dối trá". Hãy dũng cảm phơi bày sự trần trụi và yếu đuối thật sự của mình thay vì gồng mình duy trì một chiếc mặt nạ để bảo vệ hình ảnh tổ chức, đồng thời chấp nhận sự phản biện — bởi một mối quan hệ có ranh giới lành mạnh không sợ sự thật, hãy tập nói ra sự thật trong tình yêu thương, ngay cả khi điều đó dẫn đến sự xung đột cần thiết để bảo vệ lẽ thật.
(d) Dịch chuyển từ "Giám sát" sang "Tự quản trị":
Phá vỡ sự lệ thuộc vì người dẫn dắt chân chính sẽ giúp bạn triệt tiêu sự lệ thuộc vào họ và dẫn bạn tháp chặt trực tiếp vào Đầu là Đấng Christ.
Nếu họ tìm cách giữ bạn trong sự lệ thuộc lâu dài, đó là dấu hiệu bạn cần phải rời đi để bảo vệ sức sống tâm linh.
(e) Thiết lập lại trật tự Ưu tiên:
Ranh giới cá nhân sẽ vững chãi khi bạn đặt Chúa là Tất cả, chứ không phải là hạng mục số 1 trong danh sách ưu tiên.
Bạn chỉ có Một Chúa, Một Sứ Mệnh và cần có Một cái nhìn đúng đắn về con người.
Trục dọc định hình trục ngang: Khi bạn vâng phục chủ quyền tuyệt đối của Chúa, bạn sẽ có năng lực để nói "Không" với những yêu cầu phi lý của con người, và thực thi quyền kháng cự nếu mệnh lệnh của con người đi ngược lại với Lời Chúa và lương tâm.
"Lìa" không chỉ là sự xa cách vật lý mà là năng lực cắt đứt sự lệ thuộc tâm linh và tâm lý vào các "thần tượng" cũ (gia đình gốc, định kiến cộng đồng, những mối quan hệ có sự ảnh hưởng...) để chịu trách nhiệm 100% cho gia đình mới.
(f) Rủi ro của việc "không Lìa" là rất lớn: nếu cá nhân không dứt khoát rời bỏ vòng lặp cũ, họ sẽ biến gia đình mới thành một "phòng thí nghiệm" để tái hiện lại những tổn thương và sai lầm quá khứ, khiến người vợ/chồng và con cái trở thành những "con tin" trong kịch bản thất bại của chính họ.
Việc bạn sẵn sàng "Lìa" không chỉ là cho chính bạn mà còn để bảo vệ tương lai của con cái; nếu bạn không rời đi, bạn mặc nhiên nội tâm hóa những giá trị độc hại đó vào tâm trí trẻ thơ, biến chúng thành những "linh kiện" tiếp theo cho "nhà máy tâm thần".
Do đó, hãy chọn lọc sự ảnh hưởng, bởi chúng ta có nghĩa vụ phải lìa bỏ hoặc hạn chế tiếp xúc với những tác động tiêu cực bào mòn tự tin và đức tin.
Giá trị của một người không nằm ở "giá cả" của sự công nhận từ cộng đồng hay bất kỳ một ai, mà ở vị thế là một chủ thể tự do chỉ vâng phục Lẽ thật.
Cách thức "Lìa bỏ" đúng đắn nhất là trở về với Đá tảng Chân lý, hãy "sòng phẳng" với thế giới, tận hiến cho Thiên Chúa và chỉ mắc một món nợ duy nhất là Món nợ Yêu thương — thứ tình yêu hành động vì ích lợi thực sự của người khác thay vì sự chiếm hữu hay kiểm soát, để thực sự "Lìa" nhằm "Gắn" vào một sứ mệnh vinh hiển hơn bản thân mình.
Hãy thử hỏi nhau:
(a) Bạn sẵn sàng để 'Từ bỏ', nhưng làm thế nào mà sự cắt đứt đó lại chứng minh được là đã 'Lìa', khi mà mỗi bước đi, mỗi lựa chọn tài chính, hay tiêu chuẩn thành công của các bạn vẫn rập khuôn tăm tắp theo thuật toán, trào lưu và thước đo giá trị của các 'thần tượng' hay cộng đồng mà các bạn đang tôn sùng?
(b) Tôi công nhận các bạn rất dũng cảm khi dám đối đầu và đi ngược lại với kỳ vọng của những người thân cận nhất. Nhưng làm thế nào mà lập trường đó lại không phải là sự phản kháng hời hợt, khi mà ngay khi đối diện với áp lực kinh tế hoặc khủng hoảng công việc, các bạn có thể lập tức "hoảng loạn", "quỳ gối xin sự trấn an" từ các "liệu pháp thế tục" thay vì neo giữ đời mình vào Lời Chúa?
(c) Đúng là bề ngoài các bạn luôn tự hào mình là một cá thể tự trị, không lệ thuộc vào bất kỳ tổ chức hay định chế truyền thống nào. Nhưng làm thế nào mà sự tự do đó lại đứng vững được trước thực tại, khi mà thẳm sâu bên trong, các bạn vẫn đang sống bằng một 'nhân dạng trình diễn', cố gắng gồng mình đạt các chỉ số hiệu suất (KPIs) và tìm kiếm sự công nhận từ đám đông để lấp đầy nỗi sợ bị bỏ rơi?"
Ghi chú:
(*) Bài viết có tham chiếu từ các nguồn liệt kê bên dưới, và có sự hỗ trợ dịch thuật của Trí tuệ nhân tạo (AI) trong quá trình biên tập:
Adams, Jay E. Competent to Counsel: An Introduction to Nouthetic Counseling. Grand Rapids, MI: Zondervan, 1970.
Adams, Tristam Vivian. The Psychopath Factory: How Capitalism Organizes Empathy. London: Zero Books, 2016.
Baucham, Voddie T., Jr. Fault Lines: The Social Justice Movement and Evangelicalism's Looming Catastrophe. Washington, DC: Salem Books, 2021.
Bavinck, Herman. Reformed Ethics. Vol. 1, Created, Fallen, and Converted Humanity. Edited by John Bolt. Grand Rapids, MI: Baker Academic, 2019.
Begg, Alistair, John MacArthur, and R. C. Sproul. Made for His Pleasure: Ten Benchmarks of a Vital Faith. Chicago: Moody Publishers, 1991.
Berger, Peter L. The Sacred Canopy: Elements of a Sociological Theory of Religion. Garden City, NY: Doubleday, 1967.
Berger, Peter L., and Thomas Luckmann. The Social Construction of Reality: A Treatise in the Sociology of Knowledge. Garden City, NY: Anchor Books, 1966.
Bonhoeffer, Dietrich. The Cost of Discipleship. New York: Macmillan, 1959.
Chomsky, Noam. Media Control: The Spectacular Achievements of Propaganda. New York: Seven Stories Press, 1991.
Dalio, Ray. Principles for Dealing with the Changing World Order: Why Nations Succeed and Fail. New York: Simon & Schuster, 2021.
Dreher, Rod. Live Not by Lies: A Manual for Christian Dissidents. New York: Sentinel, 2020.
Frankl, Viktor E. Man's Search for Meaning. Boston: Beacon Press, 2006.
Harari, Yuval Noah. Sapiens: A Brief History of Humankind. New York: Harper, 2014.
Hollinger, Dennis P. The Meaning of S*x: Christian Ethics and the Moral Life. Grand Rapids, MI: Baker Academic, 2009.
Lewis, C. S. Mere Christianity. Revised and amplified edition. London: Collins, 1952.
Muller, Richard A. Post-Reformation Reformed Dogmatics: The Rise and Development of Reformed Orthodoxy, ca. 1520 to ca. 1725. 4 vols. Grand Rapids, MI: Baker Academic, 2003.
Phạm Công Thiện. Ý thức mới trong văn nghệ và triết học. Sài Gòn: An Tiêm, 1970.
Solomon, Robert C. Continental Philosophy since 1750: The Rise and Fall of the Self. Oxford: Oxford University Press, 1988.
Thompson, Edward P. Temps, discipline du travail et capitalisme industriel. Paris: La Fabrique Éditions, 2004.
Trueman, Carl R. The Rise and Triumph of the Modern Self: Cultural Amnesia, Expressive Individualism, and the Road to S*xual Revolution. Wheaton, IL: Crossway, 2020.
Watson, Thomas. The Doctrine of Repentance. London: Banner of Truth Trust, 1999.
Weber, Max. The Protestant Ethic and the Spirit of Capitalism. Translated by Stephen Kalberg. Los Angeles: Roxbury Publishing, 2002.
Chia sẻ sử dụng các quan điểm tham chiếu từ nguồn tài liệu của các tác giả, không đồng nghĩa với việc chúng tôi đồng thuận với mọi quan điểm của tác giả ở những khía cạnh hoặc chủ để chưa được đề cập đến.
(*)Thánh Kinh được sử dụng theo bản dịch Tiếng Việt hiệu đính 2010 (VIE2010) trong mọi trích dẫn. Trích dẫn bản dịch khác sẻ được ghi chú.
(*) Các giải thích ngôn ngữ gốc được trích dẫn từ Biblehub và các lập luận thần học luôn có trích dẫn nguồn tài liệu để dễ theo dõi và kiểm chứng.
(*) Trang web, hoặc nội dung chia sẻ của chúng tôi có thể chứa các liên kết đến các trang web khác. Xin lưu ý rằng khi bạn nhấp vào một trong những liên kết này, bạn đang truy cập vào một trang web khác mà chúng tôi không chịu trách nhiệm. Các liên kết này chỉ được cung cấp để bạn tham khảo. Chúng tôi không giám sát hoặc kiểm soát các trang web bên ngoài và không chịu trách nhiệm về nội dung của chúng. Việc đưa các liên kết đến một trang web bên ngoài, không ngụ ý chúng tôi hoàn toàn tán thành với bất kỳ nội dung trên trang web đó hoặc, trừ khi được thông báo rõ ràng khác, bất kỳ sự tài trợ, liên kết hoặc hợp tác nào với chủ sở hữu, người điều hành hoặc nhà tài trợ của trang web đó, cũng như việc chúng tôi đưa các liên kết không ngụ ý rằng chúng tôi được phép sử dụng bất kỳ tên thương mại, nhãn hiệu, logo, con dấu pháp lý hoặc chính thức, hoặc biểu tượng bản quyền nào có thể được phản ánh trong trang web được liên kết.
Chúng tôi khuyến khích bạn đọc các tuyên bố về quyền riêng tư trên tất cả các trang web đó vì chính sách của họ có thể khác với chính sách của chúng tôi.
(*) Tất cả các buổi học Kinh Thánh, chia sẻ Kinh thánh- hướng dẫn học tập, nội dung trực tuyến và các thông tin liên quan đều được cung cấp chỉ nhằm mục đích thông tin và thảo luận dựa trên đức tin. Chúng không nhằm mục đích cấu thành tư vấn được cấp phép, trị liệu tâm lý, tư vấn pháp lý, tư vấn y tế, can thiệp khủng hoảng hoặc bất kỳ dịch vụ chuyên nghiệp được quy định nào khác.
Các quan điểm được trình bày được đưa ra trong bối cảnh tôn giáo và có thể không phản ánh các cách giải thích thần học được chấp nhận rộng rãi. Chúng tôi bảo lưu quyền tiến hành việc học Kinh Thánh theo cách phù hợp với sứ mệnh tôn giáo, lập trường giáo lý và chính sách nội bộ của mình.
(*) Mỗi người tham gia đều có quyền ngừng tham gia bất cứ lúc nào. Chúng tôi cũng có thể đình chỉ hoặc loại bỏ bất kỳ người tham gia nào có hành vi gây rối, không an toàn, bất hợp pháp, quấy rối hoặc không phù hợp với mục đích hoặc tiêu chuẩn của buổi học Kinh Thánh.
(*) Việc cùng tham gia thảo luận, chia sẻ là tự nguyện và không tạo ra bất kỳ mối quan hệ mục vụ, tư vấn, ủy thác, việc làm, học thuật, y tế, sức khỏe tâm thần hoặc mối quan hệ chuyên nghiệp nào khác giữa bất kỳ người tham gia nào và chúng tôi. Chúng tôi không đại diện hoặc đảm bảo rằng bất kỳ nội dung học Kinh Thánh nào ở dây đều phù hợp với bất kỳ nhu cầu cá nhân, tình cảm, tâm lý, pháp lý, tài chính hoặc y tế cụ thể nào, và không có nội dung nào được coi là lời khuyên chuyên nghiệp hoặc điều trị dưới bất kỳ hình thức nào.
(*) Mỗi người tham gia tự chịu trách nhiệm hoàn toàn về các quyết định, niềm tin, hành vi, sức khỏe và hạnh phúc của chính mình. Nếu người tham gia cần hỗ trợ về y tế, sức khỏe tâm thần, pháp lý, tài chính hoặc các hỗ trợ chuyên nghiệp khác, người tham gia cần tìm kiếm lời khuyên từ một chuyên gia có giấy phép hành nghề. Chúng tôi từ chối mọi trách nhiệm đối với bất kỳ tổn thất, thiệt hại, thương tích hoặc khiếu nại nào phát sinh từ hoặc liên quan đến việc tham gia học Kinh Thánh hoặc dựa vào bất kỳ tuyên bố, tài liệu, lời cầu nguyện, diễn giải hoặc thảo luận nào được cung cấp liên quan đến việc đó.
