25/11/2025
𝐋𝐨̀𝐧𝐠 𝐁𝐢𝐞̂́𝐭 𝐎̛𝐧 𝐎̛̉ 𝐓𝐫𝐞̉ 𝐍𝐡𝐨̉ 𝐯𝐚̀ 𝐂𝐚́𝐜𝐡 𝐌𝐢̀𝐧𝐡 Đ𝐚̣̆𝐭 𝐂𝐚̂𝐮 𝐇𝐨̉𝐢 Với Trẻ
Mình không phải giáo viên dạy ở trường Phổ thông, một tuần mình chỉ gặp các bạn nhỏ trong lớp 2 buổi, và vì thế mình luôn tìm cách để kết nối với các bạn nhiều hơn. Mình thường hỏi các con "How was your day at school?" "What did you learn today?"
Nhưng dạo gần đây mình đổi câu hỏi.
“Who helped you today?” – Hôm nay ai đã giúp con?
“Who you helped today?” – Và hôm nay con đã giúp ai?
Tự nhiên, câu chuyện của con thay đổi hẳn.
Từ chỗ chỉ kể: “Hôm nay con được 9 điểm Toán”, “Bạn A chọc con”,
Con bắt đầu nói:
“Bạn B cho con mượn thước”,
“Cô giúp con tìm sách”,
“Hôm nay con nhường ghế cho bạn”,
“Con chỉ cho bạn cách làm bài tập”.
𝐓𝐚̣𝐢 𝐬𝐚𝐨 𝐦𝐢̀𝐧𝐡 𝐥𝐚̣𝐢 𝐡𝐨̉𝐢 𝟐 𝐜𝐚̂𝐮 𝐭𝐫𝐞̂𝐧?
1. Con nhận ra mình không hề “một mình”
Mỗi ngày đều có ai đó đang âm thầm giúp đỡ con: thầy cô, bạn bè, ba mẹ, thậm chí là cô lao công quét lớp, chú bảo vệ mở cổng.
Khi con nhìn thấy những điều đó, hạt giống biết ơn bắt đầu nảy mầm.
2. Con tập sống có trách nhiệm với người khác
Không chỉ “ai giúp con”, mà còn “hôm nay con đã giúp ai”.
Con hiểu rằng mình không chỉ là người nhận, mà còn có bổn phận cho đi: một cái bút cho mượn, một lời nhắc bạn mang sách, một cái nhường ghế cũng là thiện lành.
3. Con học trân trọng sự tử tế, thay vì xem nó là “đương nhiên”
Khi một đứa trẻ quen nhận mà không bao giờ dừng lại để thấy
“À, có người đã hy sinh thời gian, sức lực, cảm xúc cho mình”,
thì rất dễ hình thành tâm lý: “Mọi thứ là quyền lợi của tôi, là nghĩa vụ của người khác.”
Trái với lòng biết ơn chính là sự vô ơn. Và chính từ sự vô ơn, nhiều hành vi sai trái rất dễ xảy ra:
- Con dễ nói năng hỗn hào với ba mẹ vì nghĩ “ba mẹ phải lo cho con là chuyện bình thường”.
- Con dễ coi thường thầy cô, xem nỗ lực của thầy cô là hiển nhiên.
- Con dễ làm tổn thương bạn bè, vì không nhìn thấy giá trị của sự tử tế.
Dạo gần đây, khi những vấn nạn về bạo lực trong trường học liên tiếp xảy ra, mình nhận ra mình thay đổi cách nhìn và cách đặt câu hỏi với học trò, để các con cần hiểu và thực hành một điều: ĐẠO ĐỨC BIẾT ƠN. Vì khi một đứa trẻ không biết ơn, lòng tử tế dần mờ đi.
Có một Vị Thầy đã định nghĩa thế này "Đạo đức chính là những khuynh hướng tốt đẹp trong tâm, được biểu lộ ra bên ngoài trở thành sự ứng xử tốt đẹp giữa người và người với nhau. Vì vậy, biết ơn là tính chất của đạo đức."
Một đứa trẻ quen biết ơn, thường cũng sẽ muốn cư xử tử tế.
Ngược lại, một đứa trẻ quen vô ơn, rất dễ trở nên vô tâm, ích kỷ, thậm chí tàn nhẫn mà không cảm thấy áy náy.
Mình chỉ là một giáo viên cùng học với các con trong khoảng thời gian ngắn đầu đời, nhưng mình tin: chúng ta có thể tập cho con một thói quen: nhìn thấy sự tử tế, biết ơn sự tử tế, và trở thành người tử tế.
Và đôi khi, mọi thứ bắt đầu chỉ từ… việc đổi một câu hỏi. ♥️