Trung tâm Giáo dục đặc biệt New Dawn Bắc Ninh

🚦 Các dấu hiệu nhận biết Trẻ Tăng động Giảm chú ý (ADHD)
👶 Tăng động giảm chú ý (ADHD) không chỉ là trẻ “nghịch ngợm” hay “không nghe lời”. Đây là một rối loạn phát triển thần kinh, và cha mẹ có thể nhận biết qua một số dấu hiệu sau:
🔹 1. Khó duy trì sự chú ý
📌 Dấu hiệu:
🎯 Khó tập trung khi học, khi chơi.
📖 Thường bỏ dở công việc, không hoàn thành nhiệm vụ.
👂 Không nghe rõ khi người khác nói chuyện, hay “lơ đãng”.
🔹 2. Tăng động (Quá mức so với lứa tuổi)
📌 Dấu hiệu:
🪑 Không ngồi yên lâu, thường xuyên chạy nhảy, leo trèo.
🗣️ Hay nói nhiều, chen ngang khi người khác nói.
🤸 Luôn cựa quậy, bồn chồn, khó kiểm soát cơ thể.
🔹 3. Hành vi bốc đồng
📌 Dấu hiệu:
🕹️ Thường hành động trước khi suy nghĩ.
⏳ Khó chờ đến lượt, thiếu kiên nhẫn.
🗯️ Ngắt lời người khác, hay làm gián đoạn cuộc trò chuyện.
🔹 4. Ảnh hưởng đến học tập và quan hệ xã hội
📌 Dấu hiệu:
📉 Kết quả học tập giảm do thiếu tập trung.
😔 Khó kết bạn, dễ gây xích mích với bạn bè.
🏫 Giáo viên thường nhận xét trẻ “không nghe lời” hoặc “hay gây rối”.
✨ Lưu ý cho cha mẹ:
⚠️ Một vài dấu hiệu xuất hiện thoáng qua chưa chắc là ADHD. Nếu trẻ có nhiều biểu hiện kéo dài trên 6 tháng và ảnh hưởng đến học tập, sinh hoạt, hãy đưa trẻ đến chuyên gia tâm lý – bác sĩ nhi khoa để được đánh giá chính xác.
💡 Phát hiện sớm và can thiệp kịp thời sẽ giúp trẻ học tập, vui chơi và hòa nhập tốt hơn. 🌈
Mầm Non Baby's House
Hằng Nguyễn
Ngọc Điệp

✨🌈 CAN THIỆP MÃI MÀ TRẺ VẪN CHƯA BIẾT NÓI – CHA MẸ NÊN LÀM GÌ? 🌈✨
Là cha mẹ của trẻ tự kỷ hoặc trẻ chậm nói, chắc hẳn nhiều người đã từng trải qua cảm giác sốt ruột, lo lắng khi thấy con can thiệp đã lâu nhưng vẫn chưa bật được lời nói nào. Mỗi ngày, bạn đều mong chờ tiếng “Mẹ ơi”, “Bố ơi” vang lên, nhưng rồi lại hụt hẫng 😔. Vậy tại sao trẻ mãi chưa nói? Có phải mình đã làm sai điều gì không? Và cha mẹ nên làm gì để đồng hành cùng con? 💞
Dưới đây là những chia sẻ chi tiết giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về hành trình này 👇
1️⃣ Vì sao trẻ can thiệp lâu nhưng vẫn chưa nói? 🤔
Không phải cứ can thiệp là trẻ sẽ nói ngay. Có rất nhiều nguyên nhân khiến ngôn ngữ bị trì hoãn, bao gồm:
🧩 Khả năng chú ý kém: Trẻ chưa biết tập trung, nhìn vào mặt, môi của người nói.
👂 Khó khăn về nghe hiểu: Trẻ có thể nghe âm thanh nhưng chưa phân biệt được lời nói.
😶 Khó khăn về vận động miệng: Cơ môi, lưỡi, hàm chưa linh hoạt, khó phát âm.
💭 Thiếu động lực giao tiếp: Trẻ chưa cảm nhận được lợi ích khi sử dụng ngôn ngữ.
🧠 Đặc điểm của rối loạn phổ tự kỷ: Ngôn ngữ thường là kỹ năng phát triển chậm và cần nhiều thời gian.
Điều này KHÔNG đồng nghĩa là trẻ sẽ không bao giờ nói. Trẻ cần lộ trình đúng, phương pháp phù hợp và nhiều kiên nhẫn. ⏳🌱
2️⃣ Can thiệp chưa nói được có vô ích không? ❌
👉 Hoàn toàn không!
Khi trẻ chưa nói, can thiệp vẫn mang lại những tiến bộ quan trọng:
👀 Trẻ tăng giao tiếp bằng mắt.
🤲 Trẻ biết ra hiệu, chỉ tay, bắt chước hành động.
😀 Trẻ cải thiện biểu cảm khuôn mặt, cảm xúc.
🧩 Trẻ học được kỹ năng chơi, kỹ năng xã hội.
Tất cả những kỹ năng này chính là nền tảng để ngôn ngữ bật ra sau này. Nói được là kết quả cuối cùng, còn can thiệp là hành trình tích lũy từng chút một. 🌟
3️⃣ Cha mẹ cần làm gì khi con mãi chưa nói? 💡
💬 1. Tập trung vào giao tiếp trước, lời nói sau
👉 Đừng ép trẻ phải nói ngay. Hãy khuyến khích trẻ nhìn – chỉ – đưa – ra hiệu để giao tiếp. Khi trẻ đã có nhu cầu giao tiếp, ngôn ngữ sẽ đến tự nhiên hơn.
🎵 2. Kích thích ngôn ngữ qua trò chơi và âm nhạc
👉 Hát, đọc thơ, chơi trò “ú òa”, “ai đây?”, thổi b**g bóng 🎈… giúp trẻ vừa vui vừa luyện âm.
🍎 3. Tạo tình huống buộc trẻ phải “ra tín hiệu”
👉 Ví dụ: đưa cho trẻ cái bánh nhưng không mở, để trẻ ra hiệu nhờ giúp; hay giấu đồ chơi trong hộp để trẻ phải chỉ hoặc nhìn bạn để nhờ lấy.
👩‍👦 4. Nói ít – chậm – rõ
👉 Dùng câu ngắn gọn, từ đơn giản, phát âm rõ. Ví dụ thay vì nói “Con ơi, lại đây lấy quả bóng màu đỏ nhé”, hãy nói: “Bóng đỏ. Lại đây”.
🧸 5. Dùng đồ chơi, đồ vật trẻ thích
👉 Trẻ sẽ có nhiều động lực hơn để giao tiếp khi được chơi với thứ mình yêu thích.
🤲 6. Khuyến khích bắt chước
👉 Cho trẻ bắt chước cử chỉ, âm thanh trước khi bắt chước từ. Ví dụ: “a a”, “ô ô”, vỗ tay 👏.
💕 7. Luôn khen ngợi và kiên nhẫn
👉 Một cái gật đầu, một tiếng “giỏi lắm!”, hay một cái ôm sẽ khiến trẻ tự tin hơn.
📅 8. Kiên trì với lộ trình can thiệp
👉 Mỗi trẻ có tốc độ riêng. So sánh với trẻ khác chỉ khiến cha mẹ thêm áp lực. Hãy tin tưởng vào sự cố gắng hàng ngày.
🧑‍⚕️ 9. Phối hợp chặt chẽ với giáo viên, chuyên gia
👉 Cha mẹ cần trao đổi thường xuyên với người can thiệp để biết cách hỗ trợ con tại nhà.
🛑 10. Đừng bỏ cuộc
👉 Nhiều trẻ tự kỷ phải mất vài năm mới có thể bật âm, nhưng nếu dừng lại giữa chừng, con sẽ khó đạt được kết quả.
4️⃣ Lời nhắn gửi đến cha mẹ 💌
Can thiệp cho trẻ tự kỷ, chậm nói là một hành trình dài, nhiều lúc tưởng chừng như “mãi chẳng tới đích”. Nhưng mỗi ánh mắt nhìn bạn, mỗi lần con giơ tay xin giúp đỡ, mỗi nụ cười bé nhỏ… chính là bước tiến lớn lao. 🌸
Hãy nhớ rằng:
🌟 “Con không nói được HÔM NAY, không có nghĩa là con không thể nói được NGÀY MAI.” 🌟
Cha mẹ hãy kiên nhẫn, yêu thương, đồng hành cùng con. Và một ngày nào đó, tiếng “Mẹ ơi” sẽ vang lên – có thể muộn, nhưng sẽ ngọt ngào vô cùng. 💖👩‍👦
GV tư vấn: 0946503287
Hằng Nguyễn Ngọc Điệp Mầm Non Baby House - Bắc GiangMầm Non Baby's House

🧠 BÀI TẬP PHỤC HỒI GIÁC QUAN CHO TRẺ TỰ KỶ
1️⃣ Xúc giác (Chạm, sờ)
🖐️ Chơi với các chất liệu khác nhau: cát 🏖️, gạo 🍚, bột mì 🍞, slime ✨
🎁 Tìm đồ vật trong hộp bí mật: Đồ vật giấu trong hộp vải, trẻ thò tay tìm.
💆 Massage nhẹ nhàng: Tay, chân, lưng bằng kem dưỡng.
2️⃣ Thính giác (Nghe)
🎧 Nghe âm thanh tự nhiên: tiếng chim hót 🐦, tiếng nước chảy 💧.
🔔 Trò chơi đoán tiếng động: Chuông cửa, tiếng xe 🚗, nhạc cụ 🎹.
🥁 Chơi nhạc cụ đơn giản: trống lắc, chuông tay, đàn gõ.
3️⃣ Thị giác (Nhìn)
🌈 Trò chơi ánh sáng màu sắc: Dùng đèn pin chiếu màu lên tường.
🧩 Ghép hình, xếp Lego: Phối hợp mắt-tay và tập trung chi tiết.
👀 Tìm điểm khác biệt trên tranh ảnh.
4️⃣ Tiền đình (Cân bằng, thăng bằng)
⛅ Đu xích đu, nhún trên bạt nhún (trampoline).
⚖️ Đi bộ trên vạch kẻ, cầu thăng bằng.
🌪️ Lăn người như khúc gỗ trên thảm mềm.
5️⃣ Cảm giác bản thể (Cảm nhận cơ thể, khớp xương)
🧵 Kéo dây thừng, đẩy bóng lớn.
🧗 Leo trèo các cấu trúc mềm, đệm.
🚶‍♂️ Cặp tay vận chuyển đồ vật từ điểm A đến B.
6️⃣ Khứu giác (Ngửi)
👃 Trò chơi đoán mùi: Cam 🍊, chanh 🍋, bạc hà 🌿, cà phê ☕.
🕯️ Góc hương liệu: Trải nghiệm các loại tinh dầu nhẹ nhàng.
7️⃣ Vị giác (Nếm)
🍭 Thử vị chua, ngọt, mặn, đắng bằng thực phẩm an toàn.
🙈 Trò chơi nếm thử bịt mắt: Đoán món ăn trẻ đang nếm.
⚠️ Lưu ý:
🔹 Luôn quan sát phản ứng của trẻ để điều chỉnh phù hợp.
🔹 Bắt đầu nhẹ nhàng, tăng dần mức độ.
🔹 Lồng ghép trò chơi để trẻ hứng thú hơn.
Ngọc ĐiệpMầm Non Baby House - Bắc GiangHằng NguyễnNguyễn Thị Liệu

🌟 10 CÁCH GIÚP TRẺ TĂNG ĐỘNG, TỰ KỶ KIỂM SOÁT CẢM XÚC TỐT HƠN 🧩

🧠 Trẻ tăng động, tự kỷ thường gặp khó khăn trong việc nhận biết – biểu lộ – kiểm soát cảm xúc.
Các con có thể dễ la hét, ném đồ, đánh bạn, hoặc khóc lóc khi quá tải cảm xúc.
Nhưng đừng lo, chỉ cần cha mẹ kiên nhẫn và áp dụng đúng phương pháp, con sẽ từ từ học được cách bình tĩnh và làm chủ bản thân 💗
💡 1. Giữ bình tĩnh trước khi dạy con 🪷
👉 Khi con đang mất kiểm soát, cha mẹ càng cần bình tĩnh hơn bao giờ hết.
Nếu bạn la mắng, con sẽ càng bùng nổ mạnh hơn.
➡️ Hãy nhẹ nhàng nói: “Mẹ hiểu con đang giận, mình cùng hít thở nhé.”
🎨 2. Dạy con nhận diện cảm xúc 🎭
👉 Sử dụng tranh ảnh, gương soi, hoặc biểu tượng cảm xúc để dạy trẻ phân biệt “vui – buồn – giận – sợ”.
Khi con hiểu được cảm xúc của mình, con sẽ học cách điều chỉnh dần dần.
💬 3. Hướng dẫn cách thể hiện cảm xúc an toàn 💞
👉 Khi con tức giận, hãy gợi ý: “Con có thể nói ra”, “Con có thể vẽ điều con thấy khó chịu”, “Con có thể thổi b**g bóng cho bình tĩnh.”
💫 Dạy con thay hành vi tiêu cực bằng hành động tích cực.
🧘‍♀️ 4. Luyện tập hít thở sâu hằng ngày 🫁
👉 Dành 3–5 phút mỗi ngày để cùng con hít vào – thở ra chậm, đếm “1…2…3…”
🪞 Bài tập này giúp hệ thần kinh của trẻ thư giãn, giảm hành vi bùng nổ và tăng khả năng kiểm soát cảm xúc.
🌿 5. Tăng hoạt động cảm giác tích cực 🌈
👉 Cho trẻ chơi cát, nước, bột nặn, chạy nhảy, đu xích đu hoặc ôm chăn nặng - giúp giải phóng năng lượng và điều hòa cảm giác.
🧠 Trẻ cảm thấy an toàn hơn, ít căng thẳng hơn, từ đó giảm hành vi tiêu cực.
📅 6. Thiết lập lịch trình ổn định và dễ đoán 📋
👉 Trẻ tăng động, tự kỷ rất sợ sự thay đổi.
Hãy dán lịch hoạt động bằng hình ảnh để con biết hôm nay mình sẽ làm gì, giúp giảm lo lắng và tăng khả năng hợp tác.
🤝 7. Thống nhất cách xử lý giữa cha mẹ và giáo viên 👩‍🏫
👉 Nếu ở nhà cha mẹ nhẹ nhàng, còn ở lớp cô giáo quát mắng, trẻ sẽ hoang mang.
➡️ Tất cả người chăm sóc trẻ cần dùng cùng một cách phản ứng khi trẻ bùng nổ, như: “Con cần nghỉ một chút nhé.”
🎵 8. Dùng âm nhạc để làm dịu cảm xúc 🎧
👉 Khi con mệt, hãy bật nhạc nhẹ, gõ trống, hoặc cho con hát.
Âm thanh nhịp nhàng giúp não con thư giãn, ổn định cảm xúc và dễ tập trung hơn.
🍎 9. Chú ý chế độ ăn uống & giấc ngủ 😴
👉 Trẻ thiếu ngủ hoặc ăn nhiều đồ ngọt dễ mất kiểm soát cảm xúc.
Hãy cho con ăn đủ dinh dưỡng, ngủ đúng giờ để hệ thần kinh hoạt động cân bằng.
🌼 10. Luôn yêu thương và khen ngợi đúng lúc 💗
👉 Khi con biết kiềm chế, dù chỉ một chút hãy khen ngay: “Con làm tốt lắm, con biết bình tĩnh rồi!”
🧩 Sự công nhận nhỏ bé giúp trẻ có động lực thay đổi, học cách kiểm soát cảm xúc tốt hơn từng ngày.
💬 Thông điệp:
“Cảm xúc của trẻ giống như ngọn sóng không thể ngăn nó nổi lên, nhưng ta có thể dạy con cách lướt qua sóng bằng sự bình tĩnh và tình yêu.” 🌊💞

❌ TẠI SAO CAN THIỆP LẠI THẤT BẠI? 🌟 VAI TRÒ CỦA BỐ MẸ LÀ GÌ?
👩‍👩‍👦 Nhiều phụ huynh tin rằng chỉ cần đưa con đến trung tâm, có giáo viên giỏi thì con sẽ tiến bộ. Nhưng thực tế, can thiệp không hiệu quả thường đến từ chính sự thiếu đồng hành của gia đình.
⏰ 1. Sự thật về thời gian can thiệp
Một ngày có 24 giờ:
🏫 Trung tâm: con chỉ học 1–2 giờ/ngày.
😴 Ngủ: khoảng 10–12 giờ.
👨‍👩‍👧 Thời gian còn lại hơn 10 giờ con ở với bố mẹ.
👉 Như vậy, giáo viên chỉ chiếm 5–10% thời gian, còn 90% phụ thuộc vào sự rèn luyện và gắn kết tại nhà. Nếu bố mẹ không tiếp tục dạy con trong sinh hoạt hằng ngày, con sẽ thiếu cơ hội thực hành và chậm tiến bộ.
❌ 2. Nguyên nhân can thiệp thất bại
1️⃣ Thiếu kiên trì – mong muốn kết quả nhanh, bỏ dở giữa chừng.
2️⃣ Không thống nhất – trung tâm dạy một kiểu, ở nhà làm khác → con rối.
3️⃣ Ít thực hành – chỉ dựa vào vài giờ học, trong khi con cần rèn luyện mỗi ngày.
4️⃣ Thiếu động lực – ép buộc, quát mắng khiến con chống đối.
5️⃣ Tâm lý đổ lỗi – cho rằng “con khó dạy”, “cô giáo chưa giỏi” mà chưa tự nhìn lại vai trò của mình.
🌟 3. Vai trò của bố mẹ
👨‍👩‍👦 Bố mẹ chính là người thầy tại nhà. Không cần dạy như lớp học, chỉ cần tận dụng mọi hoạt động:
🍽 Khi ăn: tập gọi tên món.
🚿 Khi tắm: dạy bộ phận cơ thể.
🎲 Khi chơi: tập chờ đến lượt.
🛒 Khi đi chợ: tập gọi tên đồ vật.
💖 Những việc nhỏ này lặp lại mỗi ngày sẽ giúp con tiến bộ hơn bất kỳ buổi học nào.
⚖️ 4. Tâm lý đổ lỗi – rào cản lớn nhất
👉 Nhiều phụ huynh nóng vội, so sánh con, rồi thất vọng. Khi con không tiến bộ, thay vì kiên nhẫn đồng hành, lại dễ trách con hoặc giáo viên. Điều này chỉ khiến hành trình nặng nề hơn.
🌈 Thay vì đổ lỗi, hãy tự hỏi:
✔️ Mình đã dành đủ thời gian cho con chưa?
✔️ Mình có phối hợp thống nhất với giáo viên không?
✔️ Mình đã khen ngợi, động viên con đủ chưa?
💡Can thiệp thất bại không phải vì con không thể học, mà vì bố mẹ chưa thật sự đồng hành đúng cách. Khi bố mẹ thay đổi, kiên nhẫn và gắn kết hằng ngày – con sẽ có cơ hội phát triển mạnh mẽ.

❤️ 10 Trò Chơi Dạy Trẻ Tự Kỷ Nói Hiệu Quả
Ngôn ngữ là chiếc “cầu nối” quan trọng giúp trẻ tự kỷ giao tiếp, bày tỏ cảm xúc và kết nối với thế giới xung quanh. Việc luyện nói qua trò chơi giúp trẻ học một cách tự nhiên, vui vẻ và hiệu quả hơn. Dưới đây là 10 trò chơi đơn giản, dễ áp dụng tại nhà dành cho ba mẹ và giáo viên.
1️. Bật âm đơn giản 🎤
👉 Ba mẹ phát âm những âm cơ bản: “a”, “ba”, “ma”.
👉 Vừa phát âm, vừa vỗ tay hoặc chạm nhẹ vào môi con để gợi ý.
✨ Mục tiêu: Giúp trẻ làm quen với âm thanh và bước đầu phát âm.
2️. Tiếng kêu con vật 🐶🐱
👉 Dùng tranh hoặc đồ chơi hình động vật.
👉 Ba mẹ làm mẫu: “Meo meo 🐱”, “Gâu gâu 🐕”.
👉 Trẻ lặp lại âm thanh.
✨ Mục tiêu: Luyện khẩu hình, giúp trẻ bắt chước âm thanh tự nhiên.
3️. Chỉ và gọi tên đồ vật 🍎🍌
👉 Đặt vài đồ vật quen thuộc trước mặt trẻ.
👉 Hỏi: “Đây là gì?” → khuyến khích trẻ gọi tên.
✨ Mục tiêu: Tăng vốn từ, giúp trẻ phản xạ gọi tên sự vật.
4️. Hát và dừng 🎶
👉 Hát bài hát quen thuộc, dừng ở một từ quan trọng.
👉 Ví dụ: “Con cò mà đi ăn đêm…” (dừng ở chữ đêm để trẻ nói).
✨ Mục tiêu: Giúp trẻ dự đoán, ghi nhớ và hoàn thiện câu.
5️. Truy tìm đồ chơi 🧸
👉 Giấu đồ chơi quen thuộc quanh phòng.
👉 Nói: “Con tìm gấu bông!” → trẻ vừa tìm vừa nói “Gấu!”.
✨ Mục tiêu: Luyện nghe – hiểu chỉ dẫn và phát âm tên đồ vật.
6️. Trò chơi đóng vai 👩‍🍳👨‍⚕️
👉 Cùng trẻ đóng vai bác sĩ, người bán hàng, nấu ăn…
👉 Ví dụ: Ba mẹ: “Con muốn mua gì?” → Trẻ: “Con mua táo 🍎.”
✨ Mục tiêu: Rèn kỹ năng giao tiếp, nói câu ngắn tự nhiên.
7️. Kể chuyện bằng tranh 📖
👉 Dùng sách tranh ít chữ, nhiều hình ảnh.
👉 Chỉ vào tranh và hỏi: “Ai đây?”, “Cái gì đây?”.
👉 Khuyến khích trẻ nói từ đơn hoặc câu ngắn.
✨ Mục tiêu: Phát triển ngôn ngữ, luyện ghép câu.
8️. Trò chơi ghép hình 🧩
👉 Dùng bộ xếp hình con vật, hoa quả.
👉 Khi ghép xong, hỏi: “Đây là gì?” → trẻ trả lời.
✨ Mục tiêu: Kết hợp vận động tinh và luyện nói.
9️. Nói theo hành động 🤸‍♂️
👉 Ba mẹ làm động tác: nhảy, vỗ tay, ngồi…
👉 Nói từ tương ứng: “Nhảy!”, “Vỗ tay!”.
👉 Trẻ vừa làm vừa nhắc lại từ.
✨ Mục tiêu: Gắn lời nói với hành động thực tế.
🔟 Trò chơi “Ai gọi tên con?” 📣
👉 Cả nhà cùng tham gia.
👉 Mỗi người lần lượt gọi tên trẻ: “Nam ơi!”.
👉 Trẻ đáp: “Dạ!”.
✨ Mục tiêu: Luyện phản xạ giao tiếp, đáp lại khi được gọi tên.
🌈 Kết luận
Những trò chơi trên không chỉ giúp trẻ tự kỷ luyện nói mà còn:
✅ Tạo sự gắn kết tình cảm giữa trẻ và ba mẹ.
✅ Giúp trẻ học ngôn ngữ trong môi trường tự nhiên.
✅ Tăng sự tự tin khi giao tiếp.
👉 Ba mẹ nên áp dụng linh hoạt, luân phiên từng trò, mỗi lần chỉ 5–10 phút để trẻ không mệt, nhưng vẫn hứng thú.
💬 “Học qua chơi – Nói qua vui” chính là chìa khóa giúp trẻ mở ra cánh cửa giao tiếp.