13/03/2026
Đ𝒂̂𝒚 𝒎𝒖̀𝒂 𝒕𝒉𝒖 𝒕𝒐̛́𝒊 - 𝑺𝒖̛̣ 𝒈𝒊𝒂𝒐 𝒄𝒂̉𝒎 𝒕𝒊𝒏𝒉 𝒗𝒊 𝒈𝒊𝒖̛̃𝒂 𝒕𝒉𝒊𝒆̂𝒏 𝒏𝒉𝒊𝒆̂𝒏 𝒗𝒂̀ 𝒄𝒐𝒏 𝒏𝒈𝒖̛𝒐̛̀𝒊 ✎🍂
🌆 Trong phong trào Thơ mới, Xuân Diệu là một nhà thơ luôn ngắm nhìn thế giới từ góc độ con người. Đối với ông, thiên nhiên không tồn tại như một thực thể độc lập mà thiên nhiên luôn gắn liền với cảm xúc, tâm trạng của cái tôi cá nhân. Qua bài thơ “Đây mùa thu tới”, quan niệm nghệ thuật về con người của Xuân Diệu thể hiện khá rõ nét : con người trở thành trung tâm nhận thức, là thước đo để cảm nhận cái đẹp và sự vận hành của thời gian.
🍂 Mùa thu trong bài thơ không hiện ra với vẻ tĩnh lặng quen thuộc, mà nó gợi lên một nỗi buồn rất khẽ, rất tinh tế. Thiên nhiên trong bài thơ được cảm nhận qua tâm trạng và mang dáng vóc của con người:
“Rặng liễu đìu hiu đứng chịu tang,
Tóc buồn buông xuống lệ ngàn hàng.”
Rặng liễu không chỉ là cảnh vật mà còn được ví như một người thiếu nữ đang buồn bã, cúi đầu trước sự chia lìa. Cảnh thu vì thế cũng trở thành sự hóa thân của cảm xúc, nơi mà tâm trạng con người tan vào thiên nhiên, khiến cảnh vật cũng mang linh hồn.
Ẩn sau những hình ảnh nhẹ tênh ấy là nỗi lo âu trước dòng chảy của thời gian. Thu đến đồng nghĩa với sự phai tàn, rơi rụng, khiến con người chợt nhận ra sự mong manh của một kiếp người:
“Hơn một loài hoa đã rụng cành,
Trong vườn sắc đỏ rũa màu xanh.”
Từng trả lời cho câu hỏi khi tác giả sử dụng những hình ảnh và chữ nghĩa đặc biệt thì mang lại dụng ý nghệ thuật như thế nào, Xuân Diệu trả lời “ Toàn bài là một cấu trúc hài hòa như một cơ thể sống”. Hoa rụng, sắc phai không chỉ là quy luật của tạo hóa mà còn là nỗi buồn về tuổi trẻ, về những giá trị đẹp đẽ đang dần trôi qua. Ở câu thơ, Xuân Diệu sử dụng chữ “rũa” - từ này là một động từ mạnh thể hiện và diễn tả cảnh sắc mùa thu đang tới, đang lấn lướt đi sắc xanh của mùa hè. Việc sử dụng các động từ mạnh cũng là nét đặc trưng thường thấy trong thơ Xuân Diệu. Trong thơ của Xuân Diệu hình ảnh con người luôn được yêu tha thiết yêu đời, yêu người dưới nỗi bâng khuâng của giới hạn cuộc đời.
🔑 Thơ Xuân Diệu vì thế không chỉ là mô phỏng hình ảnh thiên nhiên, mà đó thật sự là sự giao cảm tinh vi khi ông đã kết hợp độc đáo giữa cái thăng trầm của tranh thủy mặc phương Đông “ Đôi nhánh khô gầy xương mỏng manh” với cái rạo rực, mới mẻ của tư duy phương Tây “ Những luồng run rẩy rung rinh lá”.
📋 Qua tác phẩm “Đây mùa thu tới”, Xuân Diệu đã thể hiện một quan niệm nghệ thuật về con người rất mới: là sự khẳng định cái tôi cá nhân, coi con người là trung tâm của thế giới, vẻ đẹp trần thế . Chính cái nhìn ấy đã làm nên giọng thơ Xuân Diệu - vừa thiết tha, vừa man mác buồn và góp phần tạo nên nét riêng của ông trong phong trào Thơ mới.
✍🏻 Đặng Thị Thanh Trúc
Võ Thị Kim Chiêu
🌠 Võ Trà My
_____________________________________
Tài liệu tham khảo:
1. Hoài Thanh, Hoài Chân (1942), Thi nhân Việt Nam, NXB Nguyễn Đức Phiên
2. Xuân Diệu (1938), Thơ thơ, NXB Đời nay.
3. Chu Văn Sơn (2003), Ba đỉnh cao Thơ mới: Xuân Diệu, Nguyễn Bính, Hàn Mặc Tử, NXB Giáo dục.
4.Hà Minh Đức (1969), Xuân Diệu nói về Đây mùa thu tới, NXB Văn học.