30/07/2026
🎙️ Jak rodził się polski pieniądz?
Z ogromną przyjemnością przedstawiamy kolejnego prelegenta pierwszej edycji Polskiego Kongresu Numizmatycznego.
dr hab. Mateusz Bogucki, prof. IAE PAN – archeolog i numizmatyk, kierownik Laboratorium Bio- i Archeometrii Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk oraz redaktor naczelny czasopisma „Wiadomości Numizmatyczne”.
Jego zainteresowania badawcze koncentrują się wokół szeroko pojętej ekonomii Europy Środkowej i Północnej we wczesnym średniowieczu. Przedmiotem jego zainteresowań numizmatycznych jest przede wszystkim obieg srebra w strefie nadbałtyckiej w VIII-XI w. oraz najstarsze mennictwo Polski, zjawisko naśladowania i fałszowania monet we wczesnym średniowieczu. Jest autorem i współautorem ponad 150 artykułów o archeologii i numizmatyce antycznej, średniowiecznej i nowożytnej oraz redaktorem i współredaktorem kilkunastu książek, w tym serii inwentarzy znalezisk monet i skarbów wczesnośredniowiecznych z Polski pt. Frühmittelalterliche Münzfunde aus Polen, które współtworzył z prof. Stanisławem Suchodolskim i dr Petrem Ilischem. W tym pięciotomowych dziele, autorstwa kilkudziesięciu autorów, zebrano szczegółowe informacje o 1146 znaleziskach (skarbach, grobowych, luźnych), zawierających ponad 255000 zabytków.
Podczas Kongresu wygłosi wykład:
„Mennictwo w Polsce w X–XI wieku”
Monety Bolesława Chrobrego i Mieszka II są powszechnie znane i wzbudzają duże zainteresowanie zarówno historyków, archeologów, ale też i miłośników-amatorów czy kolekcjonerów. Zdecydowana większość zna denar z legendą Princes Polonie, który widnieje na banknocie 20 zł. Jednak mennictwo w pierwszych 150 latach istnienia Polski było niezwykle zmienne i skomplikowane. Monety produkowali nie tylko władcy zwierzchni, jak Chrobry, Mieszko czy Bolesław Szczodry, ale też i możnowładcy i kościół. Bardziej zainteresowani średniowieczem kojarzą monety palatyna Sieciecha. Jednak takich emisji było zdecydowanie więcej – obraz najstarszego mennictwa polskiego jest bardzo skomplikowany i różnorodny. Obok mennic książęcych, znanych z legend monet, jak Poznań, Gniezno, Mogilno i Kraków, monety produkowano też w mniejszych ośrodkach – od Legnicy przez Kalisz po Kołobrzeg. Co więcej, produkowano w tym czasie bardzo różne monety – od ciężkich denarów, ważących czasami po 2,5 g czystego srebra, po małe i lekkie monety bilonowe z posrebrzanej miedzi. W ramach wykładu postaram się przedstawić nie tylko najważniejsze emisje, ale przede wszystkim pokazać różnorodność najstarszego mennictwa polskiego oraz jego niezwykłą dynamikę i dostosowywanie się do aktualnej sytuacji gospodarczej.
dr hab. Mateusz Bogucki pokaże, jak naprawdę wyglądał świat monet pierwszych Piastów – pełen różnorodnych emisji, lokalnych mennic, działalności możnowładców i Kościoła oraz dynamicznych zmian wynikających z rozwoju gospodarczego młodego państwa. Dowiemy się, gdzie bito najstarsze polskie monety, dlaczego różniły się wagą i stopem metalu oraz jak wyglądało funkcjonowanie pieniądza w Polsce sprzed tysiąca lat.
To wyjątkowa okazja, by spojrzeć na początki polskiej państwowości przez pryzmat monet – jednych z najcenniejszych świadków naszej historii.
📅 26 września 2026
📍 Hotel The Bridge Wroclaw - MGallery
Do zobaczenia we Wrocławiu!