26/07/2022
Czas na chwilę oderwać się od wakacyjnego relaksu ⛱, gdyż mamy dla was bardzo ważne wieści ze świata neurologii, a konkretniej dotyczące leczenia udarów.
W udarze niedokrwiennym spowodowanym zamknięciem naczynia przez zakrzep w celu przywrócenia drożności możemy wykonać m.in. trombolizę (farmakologiczne rozpuszczenie zakrzepu) albo trombektomię (mechaniczne usunięcie zakrzepu). Obie metody mają swoje przeciwskazania i kryteria kwalifikacyjne [patrz w linki]. Jednym z przeciwskazań do trombolizy jest stosowanie nowych doustnych antykoagulantów, bo podnoszą INR powyżej wytycznych. Należy do nich rywaroksaban - w Xarelto, a także wiele innych coraz popularniejszych antykoagulantów. Mamy zatem ogromną rzeszę pacjentów, którzy w przypadku udaru są pozbawieni najwygodniejszej metody leczenia i jeżeli nie mogą być zaklasyfikowani do trombektomii (bo nie ma np. zagrożenia życia) to nie możemy im skutecznie pomóc.
Projekt STROACT (STRoke on Oral Anticoagulants for Trombolysis) jest badaniem pod kierownictwem gdańskiego neurologa, pana profesora Bartosza Karaszewskiego we współpracy ośrodkami w Wielkiej Brytanii, które ma określić schemat leczenia farmakologicznego dla pacjentów stosujących nowe doustne antykoagulanty. W ostatnich dniach dowiedzieliśmy się, że dzięki nowej terapii udało się całkowicie zatrzymać postęp udaru i wyleczyć z jego objawów pierwszego pacjenta (zgodnie ze skałą NIHSS) 🥳. Pan profesor podkreślał, że jest zdecydowanie za wcześnie, by ogłosić sukces terapii, jednak wyleczony pacjent to dobry znak, który może wskazywać na to, że polscy lekarze mogą dokonać przełomu w leczeniu udarów 🤩
Jest szansa, że ta terapia może okazać się przydatna nie tylko dla chorych nie klasyfikujących się do trombektomii, ale także zamiast trombektomii. Oczywiście najpierw ta terapia musi się udać oraz musza wyjść kolejne badania o niej, nie mniej jednak bardzo przydałaby się w naszym województwie chociażby po to, aby odciążyć szpital im. Jana Biziela w Bydgoszczy, który jest jedynym ośrodkiem, w którym przeprowadza się trombektomię. Trzymamy kciuki badaczom i obserwujemy dalszy rozwój badań 🤓🍿
Źródła:
Rozpoczęcie badań - https://gdansk.tvp.pl/49825977/20-milionow-zlotych-dla-gum-na-badania-udaru-mozgu?fbclid=IwAR2vivRpmbUTomPk0CAOh-lzVmCSXMS7oN73K0SBBuIBG54e_G4qucMQZgA
Postęp - https://pulsmedycyny.pl/who-choroby-mozgu-stana-sie-najwiekszym-zagrozeniem-zdrowotnym-1156573 #:~:text=Udar%20m%C3%B3zgu%3A%20polscy,ramach%20projektu%20STROACT
https://www.hellozdrowie.pl/pacjent-po-ostrym-udarze-mozgu-powrocil-do-zdrowia-wielki-sukces-polskich-lekarzy/
Tromboliza - https://www.mp.pl/artykuly/25690,leczenie-przeciwzakrzepowe-i-trombolityczne-niedokrwiennego-udaru-mozguaktualne-2004-wytyczne-american-college-of-chest-physicians #:~:text=aktualne%20stosowanie%20doustnego%20antykoagulantu%20(INR%20%3E1%2C7).
Trombektomia - https://www.mp.pl/neurologia/udar-mozgu/191197,trombektomia-mechaniczna-kwalifikacja-pacjentow #:~:text=potwierdzon%C4%85%20niedro%C5%BCno%C5%9B%C4%87%20du%C5%BCej,obocznym%20s%C4%85%20niepewne).
https://www.biziel.umk.pl/pacjent-mechaniczna_trombektomia-43 #:~:text=Je%C5%9Bli%20pacjent%20przyjmuje%20nowe%20doustne%20antykoagulanty%20(bezpo%C5%9Brednie%20inhibitory%20trombiny%2C%20inhibitory%20czynnika%20Xa)%2C%20trombektomi%C4%99%20mo%C5%BCna%20wykona%C4%87%20natychmiast%20jako%20zabieg%20ratuj%C4%85cy%20%C5%BCycie.
U pacjenta ustąpiły wszystkie objawy ostrego udaru mózgu. Wielki sukces polskich lekarzy!
„Mowa wróciła, lepiej czułem swoje usta, prawa ręka znowu dobrze pracowała. Jeszcze tego samego dnia wszystkie objawy ustąpiły” – opowiada pan Edward, pierwszy pacjent na świecie leczony nową metodą terapeutyczną opracowaną przez gdańskich neurologów. To szansa dla chorych dotkni...
09/06/2022
Dzisiaj mieliśmy zaszczyt i przyjemność gościnnie uczestniczyć w posiedzeniu naukowym organizowanym przez Kujawsko-Pomorski Oddział Polskiego Towarzystwa Neurologicznego. Omówiona została dalsza perspektywa leczenia udarów w Polsce, zmiany w wytycznych leczenia przeciwkrzepliwego (o wzroście znaczenia leków z grupy NOAC, a spadku VKA) oraz trzy przypadki kliniczne. Jeden szczególnie interesujący: pacjentki z zawałem i udarem jednocześnie, u której udało się zatrzymać progres zmian mimo przekroczenia okna terapeutycznego (dużo później niż 6h po zajściu udaru). Całość została uwieńczona poczęstunkiem.
Jesteśmy zadowoleni z uczestnictwa i mamy nadzieję, że w przyszłości uda nam się również być na takim spotkaniu 😊
03/06/2022
Chcielibyśmy w wolnych chwilach dzielić się z wami nie tylko ciekawostkami czy dawać przypomnienia odnośnie dni danych jednostek chorobowych, ale także dzielić się wiedzą neurologiczną🧠. Jesteśmy pasjonatami, to dla nas przyjemność 😊
Dzisiaj powiemy sobie o leczeniu bólu neuropatycznego😖. Jest to taki rodzaj bólu wywołany urazem🤕 nerwu, ucisku, neuropatii nowotworowej, chemio, radioterapii. Przewlekły, trudny do opisania, zazwyczaj pacjent opisuje go: piekący, palący🤒, rwący, strzelający🔫. Taki ból jest stały, nie nasila się pod wpływem ruchu. Towarzyszy mu często przeczulica (hiperalgezja) i doświadczanie bólu przez bodźce, które normalnie bólu nie wywołują (allodynia).
Ból tego typu jest zazwyczaj oporny na leki opioidowe, NLPZ,. Dlatego leczymy go stosując także KOANALGETYKI (takie substancje wspomagające leczenie przeciwbólowe). Muszą wzmocnić hamowanie impulsów nerwowych, bo przy uszkodzeniach nerwów jest ono znacznie większe!
W zależności od typu bólu, leczymy go inaczej:
Ośrodkowy – silne opioidy i glikokortykosteroidy (np. deksametazon w nowotworach kanału kręgowego, GKS przechodzą barierę krew-mózg).
Obwodowy – opioidy + leki przeciwdepresyjne lub leki przeciwpadaczkowe
Wspomnieliśmy o słowach pacjenta opisującego ból: palący, strzelający. Są one bardzo ważne, bo to charakter bólu w większości będzie nam wyznaczał leki, jakie będziemy stosowali do jego leczenia. I tak:
Na bóle o charakterze rwącym i strzelającym🔫 stosujemy leki przeciwpadaczkowe
Gabapentynę, Pregabalinę – blokują presynaptyczne kanały wapniowe w podjednostce α2δ < dobre na neuropatię cukrzycową
Karbamazepinę, kwas walproinowy – hamują kanały sodowe, przez co zmniejsza przekaźnictwo synaptyczne < wskazane do neuropatii nerwu trójdzielnego
Na bóle o charakterze piekącym i palącym🤒 stosujemy koanalgetyki przeciwdepresyjne – podwyższają one poziom neuroprzekaźników w zstępującym układzie antynocyceptywny (taka mądra nazwa🤓, a chodzi o nasze endogenne opioidy: endorfiny, enkefaliny) -> potęguje to efekt przeciwbólowy.
Stosuje się TLPD (Trójcykliczne Leki Przeciwdepresyjne) na ciężkie bóle, SNRI i SSRI są słabsze, ale dają mniej skutków ubocznych. TLPD są kardiotoksyczne🫀!
Amitryptylina, Doksepina (TLPD) - hamowanie wychwytu zwrotnego noradrenaliny i serotoniny (NET i SERT)
Wenlafaksyna (SNRI) - tak samo, bez wpływu na inne receptory (alfa1, H1, M, przez TLPD blokowane)
fluoksetyna (SSRI) - hamowanie wychwytu zw. serotoniny
Hamowanie wychwytu zwrotnego noradrenaliny daje lepszy efekt w leczeniu bólu niż serotoniny.
Ogólnie leki przeciwdepresyjne są stosowane np. na palący ból w półpaścu (Kozubski W. Neurologia 2014)
Więcej o koanalgetykach bólu neuropatycznego:
https://www.mp.pl/bol/wytyczne/126694,koanalgetyki-w-leczeniu-bolu-przewleklego #:~:text=Leki%20przeciwdepresyjne%20w%20leczeniu%20b%C3%B3lu,%3B%20aminy%20drugorz%C4%99dowe%20%E2%80%93%20nortryptylina%2C%20desipramin
Koanalgetyki w leczeniu bólu przewlekłego
Autorka omawia: mechanizm działania, wskazania, bezpieczeństwo oraz praktyczne aspekty stosowania leków przeciwdepresyjnych i przeciwpadaczkowych w leczeniu bólu przewlekłego.
19/05/2022
W trakcie szukania materiału na kolejnego postu , natknęliśmy się na ciekawe odkrycie sprzed nieco ponad tygodnia. Naukowcom z instytutu Oftalmologii w Londynie udało się częściowo "ożywić" siatkówkę, to znaczy przywrócić sygnały z komórek receptorowych oraz komórek dwubiegunowych. Po śmierci w ciągu 45 minut pojawia się nieodwracalna ślepota, im udało się odzyskać czynność po 5 godzinach poprzez zredukowanie hipoksji i podwyższenie pH. Aktywność w komórkach nie została jednak przywrócona w pełni. Udało im się także ustalić, ze za proces śmierci komórki nerwowej odpowiada przede wszystkim hipoksja, a nie obniżenie pH. Ze względu na to, że zabieg ten ma przebiegać u ludzi analogicznie, jest szansa na otrzymywanie siatkówki po ludziach zmarłych po przeszczepie i różnych jej chorób.
Może sama wiedza wynikająca z tego badania nie brzmi rewolucyjnie, to jednak po raz pierwszy odwrócono proces śmierci komórki nerwowej wewnątrz narządu (tak, jest to obalenie pewnego dogmatu) i w dodatku opisano całą procedurę. Jest to jedno badanie z serii, czekamy więc na wyniki dalszych. Może w przyszłości może uda się w ten sposób "ożywić" komórki nerwowe utracone w wyniku udaru? Bardzo byśmy tego chcieli.
Źródło: Abbas F, Becker S, Jones BW, Mure LS, Panda S, Hanneken A, Vinberg F. Revival of light signalling in the postmortem mouse and human retina. Nature. 2022 May 11. doi: 10.1038/s41586-022-04709-x. Epub ahead of print. PMID: 35545677.
https://www.nature.com/articles/s41586-022-04709-x
14/05/2022
Dzisiaj członkowie naszego koła wzięli udział w akcji II Przejazdu Rowerowego 🚴 w ramach Europejskiego 🇪🇺 Dnia Profilaktyki Udarowej 🧠, organizowanego przez Stowarzyszenie "Udarowcy - liczy sie wsparcie". Działalność koła nie ogranicza się tylko do prac naukowych🧑🔬 oraz dyżurów🧑⚕️, ale także zawiera pracę na rzecz innych 🦸🏻
Zapraszam do obejrzenia naszych relacji na FB i Instagramie!
10/05/2022
Dziś (10.05) przypada Europejski Dzień Profilaktyki Udarowej 🧠. Obchodzony corocznie od 2012 roku ma na celu pogłębienie świadomości społeczeństwa nt. samego udaru, a także skuteczniejsze rozpowszechnianie zdrowych nawyków pozwalające zapobiegać udarom takie jak: regularny wysiłek fizyczny, odstawienie papierosów i alkoholu, walka z otyłością czy prowadzenie mniej stresogennego trybu życia.
W 2017 roku w całej Unii Europejskiej doszło do 1,12 mln udarów. Liczba chorych po udarze wzrosła do 9,5 mln, w tym 7mln pacjentów z ciężkim uszkodzeniem mózgu. Do 2047 roku zapadalność roczna na udary ma wzrosnąć o 27% (nie licząc sytuacji nieprzewidywalnych jak wojna czy kolejna pandemia). Najbardziej poszkodowane będą Państwa naszego regionu, szczególnie Litwa, w której wzrosty mają być największe.
Niestety z powodu starzenia się społeczeństwa, a także stresującego trybu życia liczba udarów będzie wzrastać, a także będzie przybywać coraz młodszych osób, przede wszystkim w wieku 20-30 lat. W Polscę jako jedni z pierwszych, którzy poruszyli tematykę udarów młodych jest stowarzyszenie Udarowcy - Liczy się wsparcie (jedna z ich podopiecznych doznała udaru już w wieku 22 lat 👀)
https://udarowcy.com.pl/2020/12/03/mlodzipoudarze/
Dbajmy więc o swoje zdrowie, o swoją dietę i wysiłek fizyczny, gdyż problem udarów przestaje być abstrakcją dotyczącą wieku podeszłego, a staje się rzeczą, która może przydarzyć się każdemu z nas.
Zapraszamy do obejrzenia naszego postu i relacji na instagramie, w których znajdziecie więcej informacji na temat profilaktyki (możecie zostawić serduszko 😇):
https://www.instagram.com/p/CdXmpqIt9iN/?igshid=YmMyMTA2M2Y=
Źródła: Hatem A. Wafa, MPH, Charles D. A. Burden of stroke in Europe, Thirty Years Projections of Incidence, Prevalence, Deaths and Disability-Adjusted Life Years, 2020, AHA Journals
10 maja 2022 - Europejski Dzień Profilaktyki Udarowej
Kolorem profilaktyki udarowej jest fioletowy 💜💜💜
Statystyki udarowe są niepokojące - wg raportu NFZ co roku w Polsce odnotowuje się ok. 70 tys. udarów, a ilość ta wg prognoz w ciągu najbliższych 15 lat zwiększy się o ok. 37%!
Z tego powodu niezwykle ważna jest profilaktyka udarowa i rozpowszechnianie świadomości, że dbając o swoje zdrowie można zapobiec udarom! Przewaga modyfikowalnych czynników ryzyka udaru nad niemodyfikowalnymi daje Pacjentom możliwość prewencji, dlatego na infografice prezentujemy dziś 5 kroków w profilaktyce udarowej.
Należy jednocześnie pamiętać, że zmiany zachowań pacjentów, takich jak dieta, ćwiczenia i przestrzeganie zaleceń lekarskich, wymagają czegoś więcej niż tylko prostej porady lub broszury od lekarza. Potrzebne są programy wykorzystujące teoretyczne modele zmiany zachowania, sprawdzone techniki i wsparcie multidyscyplinarne.
Zapraszamy też do sprawdzenia swojej wiedzy nt. udarów w naszym quizie na stories!
Źródła:
1.https://www.gov.pl/web/zdrowie/europejski-dzien-profilaktyki-udarowej
2.https://www.nfz-krakow.pl/dla-pacjenta/aktualnosci/sroda-z-profilaktyka-profilaktyka-udaru-mozgu,502.html
3. https://ezdrowie.gov.pl/5618
4. 2021 Guideline for the Prevention of Stroke in Patients With Stroke and Transient Ischemic Attack: A Guideline From the American Heart Association/American Stroke Association
#europejski #dzień #profilaktyka #udar #stroke #strokeawarness #awarness #prevention #medstudent #medstudents #neurology #neurologia #medycyna #medicine #health #10thmay
22/04/2022
No tak to po prostu jest 🙃 Nie ma co narzekać
16/04/2022
Z okazji Świąt Zmartwychwstania Pańskiego życzymy wszystkim studentom zasłużonego odpoczynku 😊 i zaliczenia wszystkich przedmiotów!
11/04/2022
Dzisiaj jest 11 kwietnia - Światowy Dzień Choroby 🌷 Parkinsona i rocznica urodzin James'a Parkinsona, angielskiego chirurga, który jako pierwszy opisał tę chorobę. Dzień ten został wprowadzony w 1997 roku w celu zwiększenia świadomości nt. Choroby Parkinsona, której wraz ze starzeniem się społeczeństwa, będzie wzrastać jej procentowy udział. Pacjentów będzie zatem tylko przybywać...
Po więcej szczegółów odnośnie samej choroby zajrzyjcie na nasz instagram, gdzie dziewczyny z naszego koła dodały bardzo ciekawe materiały 😁. Link:
https://www.instagram.com/p/CcNEhRQuHZo/?igshid=MDJmNzVkMjY=
My natomiast skupimy się na dwóch newsach 🧐 jakie przyniósł nam miniony rok w zakresie leczenia i poprawy komfortu życia pacjentów z chorobą Parkinsona (jako SKN musimy być na bieżąco 👀):
1. Obraz choroby u pacjentów leczonych lewodopą jest bardzo zmienny (patrz obrazek 1) zależny od stężenia leku. W zaawansowanym stadium przy niskich stężeniach mamy powrót objawów choroby, przy wysokich ujawnia się dyskineza (nadmierne ruchy: dystonia, ruchy pląsawicze, balizm). Dotyka ona średnio 30% pacjentów leczonych lewodopą (wiele źródeł podaje, że więcej) i jest niekiedy równie kłopotliwa, co sztywność i drżenie. Aby temu przeciwdziałać zwykle zmniejsza się dawkę i dodaje amantadynę lub agonistów dopaminy. Odkryto jednak lek, który mógłby pomóc zmniejszyć dolegliwości samej dyskinezy bez wplywania na dawkę lewodopy. Jest to NLX-112, wysoce selektywny agonista receptorów dla serotoniny HT-1A, który dał obiecujące wyniki w badaniach na zwierzętach. Jesienią 2021 roku ruszyły w Sztokholmie badania kliniczne sprawdzające skuteczność tego leku na ludziach. Wydaje się być obiecujący, a jeśli przeszedłby je pozytywnie, znacznie poprawiłby komfort życia pacjentów z PD. Pierwsze wyniki badań pod koniec 2022r.
2. Coś z pogranicza neurologii i neurochirurgii. (Obrazki 2-4) HIFU - High-Intesity Focused Ultrasound (skondensowane ultradźwięki o wysokiej intensywności) albo FUS (Focused UltraSound). Metoda ta polega na skupieniu ultradźwięków w jednym punkcie organizmu, co prowadzi do pogrzania tkanki i jej uszkodzenia (w przypadku mózgu 130-180Hz powoduje zahamowanie aktywności tkanki, a nie jej uszkodzenie). Tania, nieinwazyjna metoda, dająca relatywnie mało skutków ubocznych i dodatkowo może być wykorzystywana w leczeniu np. glejaków. W chorobie Parkisona dochodzi do zniesienia regulujących wpływów istoty czarnej (w wyniku uszkodzenia neuronów), dzięki czemu dochodzi do przewagi cholinergicznych neuronów gałki bladej, co odpowiada m. in. za sztywność. Narażenie gałki bladej (a także jądra brzusznego pośredniego wzgórza) na ultradźwięki pozwala zmniejszyć sztywność i drżenie mięśniowe. Nieinwazyjność jest atutem, ponieważ może służyć pacjentom, których stan zdrowia dyskwalifikuje leczeniu operacyjnemu. FDA zatwierdziło HIFU tylko do leczenia ciężkich drżeń u pacjentów w 2016, a jesienią 2021 roku także dla sztywności i dyzkinezji. Poniżej wstawiłem zdjęcie rezultatów tej terapii (obrazek 4)
To tyle 😏. Może jeszcze powrócimy do tematyki choroby Parkinsona, gdyż tam ciągle dzieje się coś nowego. Bądźcie z nami i obserwujcie nasz profil. Pozdrawiamy cieplutko 😊
Źródła:
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5586110/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30404780/ #:~:text=Dyskinesia%20was%20documented%20in%2084,9%20within%20the%20first%20year).
https://www.parkinsons.org.uk/news/clinical-trial-new-dyskinesia-drug-starts-sweden #:~:text=The%20first%20participant%20has%20been,potential%20for%20people%20with%20Parkinson's.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26037043/
https://www.healtheuropa.com/clinical-trial-of-new-parkinsons-disease-drug-starts-in-sweden/112039/
https://www.fusfoundation.org/news/fda-approves-focused-ultrasound-treatment-for-parkinsons-disease
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33198924/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32508331/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5462491/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34826608/