ＺＹＲＯ ＣＬＵＢ

25/06/2025

📖 नयाँ नोट्स अपडेट! 📖
SEE कक्षा १० विज्ञानको बल (Force) अध्यायको सम्पूर्ण नोट्स हेर्नुहोस् 📊💡

👉 [https://zyroedu.wordpress.com]
📖 कक्षा १० विज्ञान

अध्याय: बल (Force)

🎯 लामो प्रश्नोत्तर (५ अंक)

1️⃣ बल भनेको के हो ? बलका प्रकारहरू के–के हुन् ? प्रत्येकलाई उदाहरणसहित व्याख्या गर।

उत्तर:
बल भनेको कुनै वस्तुको गतिमा, दिशा वा आकारमा परिवर्तन गराउने कारण हो।

बल दुई प्रकारका हुन्छन्:

सम्पर्क बल: सिधै छोएर लाग्ने बल।
उदाहरण: फुटबल लात हान्नु।

दूरी बल: टाढाबाट लाग्ने बल।
उदाहरण: गुरुत्व बल, चुम्बकिय बल।

2️⃣ गुरुत्व बल र विद्युत बलबीच फरक लेख।

उत्तर:

आधार गुरुत्व बल विद्युत बल

परिभाषा पृथ्वीले वस्तुलाई तान्ने बल आवेशित वस्तुबीचको आकर्षण वा विकर्षण
बलको प्रकार सधैं आकर्षण आकर्षण वा विकर्षण
बल लगाउने वस्तु पृथ्वी आवेशित वस्तु
मात्रक न्युटन (N) न्युटन (N)
उदाहरण वस्तु पृथ्वीमा झर्नु घिसारिएको कपालले कागज तान्नु

3️⃣ द्रव्यमान र तौलबीच फरक के–के छन् ?

उत्तर:

आधार द्रव्यमान तौल

परिभाषा वस्तुमा भएको पदार्थको मात्रा गुरुत्व बलले तान्ने बल
मात्रक किलोग्राम (kg) न्युटन (N)
परिवर्तन सधैं स्थिर ग्रह अनुसार फरक
उपकरण तौल मेसिन स्प्रिङ्ग ब्यालेन्स
राशि स्केलर भेक्टर

4️⃣ बलले वस्तुमा ल्याउने परिवर्तनहरू उल्लेख गर।

उत्तर:
बलले वस्तुमा निम्न परिवर्तन ल्याउन सक्छः

गति सुरु गराउन

गति रोक्न

गति बढाउन

गति घटाउन

गति दिशा बदल्न

वस्तुको आकार वा आकृति परिवर्तन गराउन

5️⃣ न्युटनको दोस्रो नियम लेख र यसको व्याख्या गर।

उत्तर:
न्युटनको दोस्रो नियम अनुसार, कुनै वस्तुमा लाग्ने बल त्यस वस्तुको द्रव्यमान र त्यसमा उत्पन्न हुने त्वरणको गुणनफल बराबर हुन्छ।

सूत्रः F = m × a
जहाँ,
F = बल (N)
m = द्रव्यमान (kg)
a = त्वरण (m/s²)

👉 १ किग्रा वस्तुमा १ m/s² त्वरण दिन १ न्युटन बल चाहिन्छ।

6️⃣ बलको परिणाम कसरी निकालिन्छ ? उदाहरणसहित व्याख्या गर।

उत्तर:
दुई वा बढी बल एउटै वस्तुमा लाग्दा, त्यसको संयुक्त प्रभावलाई परिणाम बल भनिन्छ।

यदि दुवै बल एउटै दिशामा छ भने:
F = F₁ + F₂

यदि विपरीत दिशामा छ भने:
F = |F₁ - F₂|

उदाहरण: १० N र ५ N बल एउटै दिशामा लाग्दा कुल बल = १५ N

7️⃣ गुरुत्व त्वरण (g) भनेको के हो ? यसको मान र ग्रह अनुसार हुने प्रभाव लेख।

उत्तर:
गुरुत्व त्वरण भनेको पृथ्वीले कुनै वस्तुमा दिन सक्ने त्वरण हो।

पृथ्वीमा यसको मान 9.8 m/s² हुन्छ।
ग्रह अनुसार तौल परिवर्तन हुन्छ।

पृथ्वीमा 9.8

चन्द्रमामा 1.62

मङ्गलमा 3.71

8️⃣ बलको मात्रकहरूको तुलना गर। १ न्युटन बराबर कति डाइन हुन्छ ?

उत्तर:
बलको SI मात्रक न्युटन हो।
CGS मात्रक डाइन हो।

१ न्युटन = 10⁵ डाइन

१ किग्रा वस्तुलाई १ m/s² त्वरण दिन १ न्युटन बल आवश्यक हुन्छ।

9️⃣ सन्तुलित बल र असन्तुलित बलबीच फरक लेख।

उत्तर:

आधार सन्तुलित बल असन्तुलित बल

परिभाषा कुल बल शून्य कुल बल शून्य नभएको
परिणाम वस्तु स्थिर वा समान गति वस्तुमा गति वा दिशा परिवर्तन
उदाहरण टेबलमा वस्तु राख्नु ढुंगा लात हान्दा हिँड्नु

🔟 बल भेक्टर राशि हो भन्ने प्रमाण लेख।

उत्तर:
बलमा परिमाण मात्र नभई दिशा पनि हुन्छ।

वस्तुमा लाग्ने बलको प्रभाव दिशानुसार फरक हुन्छ।

दुई बल विपरीत दिशामा लाग्दा बल घट्छ।
त्यसैले बल भेक्टर राशि हो।

30/05/2025

📚 नयाँ नोट्स अपडेट! 📖
SEE कक्षा १० विज्ञानको बल (Force) अध्यायको सम्पूर्ण नोट्स हेर्नुस् 📊💡
👉 [zyroedu.wordpress.com] (लिंक चाँडै अपडेट गरिन्छ)

📌 परिभाषा (Definition):Force भनेको कुनै वस्तुको अवस्था परिवर्तन गराउने, गतिको दिशा परिवर्तन गराउने वा वस्तुलाई थिच्ने वा ता.....

28/05/2025

📢 Zyro Edu Club मा स्वागत छ! 🚀

नमस्ते प्रिय विद्यार्थी साथीहरू! 📚
अब तपाईंको पढाइ सजिलो, रमाइलो र गुणस्तरीय बनाउने जिम्मा हामीले लिएका छौं। SEE, NEB र अन्य शैक्षिक सामाग्री अब Zyro Edu Club मा।

👉 यहाँ के-के पाइन्छ?
✅ कक्षा १०, SEE, NEB नोट्स
✅ महत्त्वपूर्ण प्रश्न-उत्तर
✅ परीक्षा तयारी टिप्स
✅ विषयगत अध्ययन सामग्री
✅ ट्युटोरियल र अरु धेरै!

📖 पहिलो पोस्ट छिट्टै — SEE कक्षा १० विज्ञान "बल (Force)" अध्यायका नोट्स, सूत्र र महत्त्वपूर्ण प्रश्नहरू। हामीलाई Follow गर्नुहोस र अपडेट नछुटाउनुहोस।
📌 Link in comment 📌

👇 यो पोस्ट लाईक, सेयर र हाम्रो पेज Follow गर्न नभुल्नु होला।